Soru

Zorluk: OrtaTevhit

"O, yeri sizin için bir döşek, göğü de bir bina yapan, gökten su indirip onunla size rızık olarak çeşitli ürünler çıkarandır. Öyleyse siz de bile bile Allah'a ortaklar koşmayın." (Bakara suresi, 22. ayet)

Bu ayette yer alan tevhit vurgularıyla ilgili,

I. Evrendeki yaratma ve rızık verme gibi fiiller üzerinden Allah'ın rububiyyetine dikkat çekilmiştir.
II. Allah'tan başka varlıklara kulluk edilmemesi istenerek uluhiyyette tevhit vurgulanmıştır.
III. İbadetlerde gösterişten uzak durulması gerektiği belirtilerek gizli şirke (riya) karşı doğrudan bir uyarı yapılmıştır.

yargılarından hangileri doğrudur?

  1. A
    Yalnız I
  2. B
    Yalnız II
  3. C
    Yalnız III
  4. I ve IICevap
  5. E
    II ve III

Cevap

I ve II yargılarını içeren seçenek doğrudur.
Ayette yer alan 'yeri sizin için bir döşek, göğü bir bina yapan, gökten su indirip rızık çıkaran' ifadeleri Allah'ın yaratma, yaşatma ve yönetme fiillerine işaret ettiği için O'nun rububiyyetini doğrular. Ayetin devamındaki 'Allah'a ortaklar koşmayın' uyarısı ise ibadetin yalnızca O'na yapılmasını emrettiği için uluhiyyette tevhidi vurgular. Bu yüzden I ve II numaralı öncülleri içeren seçenek doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Ayetin ilk kısmında yer alan yaratılış ve rızık eylemlerini kavramsal olarak analiz etmek
Yeri döşek, göğü bina yapma ve gökten yağmur indirip rızık çıkarma fiillerinin, Allah'ın yaratma ve evreni idare etme sıfatı olan 'rububiyyet' ile ilişkili olduğu belirlenir.
Birinci öncülün doğruluğunu test etmek için ilahi fiillerin rububiyyet kapsamına girdiğini saptamak gerekir.
2
Ayetin son bölümünde yer alan ortak koşmama uyarısını incelemek
Allah'a ortak koşulmaması yönündeki uyarının, ibadetin yalnızca O'na yapılması gerektiğini savunan 'uluhiyyet' tevhidi ile örtüştüğü tespit edilir.
İkinci öncülün doğruluğunu test etmek ve tevhidin ibadet boyutunu doğrulamak için.
3
Üçüncü öncülde sunulan gizli şirk/gösteriş kavramının ayette doğrudan geçip geçmediğini kontrol etmek
Ayette genel manada Allah'a eş ve ortak (endâd) koşmaktan sakınılması emredilmektedir. Amellerdeki gösteriş (riya) veya gizli şirk konusunda doğrudan bir vurgu bulunmadığı anlaşılır.
Üçüncü öncülün elenmesi gerektiğini belirleyip seçenekleri sadeleştirmek için.
4
Elde edilen verileri birleştirerek nihai yargıya varmak
I ve II numaralı yargıların doğru, III numaralı yargının ise yanlış olduğu kesinleşir.
Doğru yargı kombinasyonunu içeren seçeneğe ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Tevhidin uluhiyyet ve rububiyyet boyutlarının tespiti ile şirk uyarısının yorumlanması
Bu soruyu puanla

Konular