Platon, *Devlet* diyaloğunda toplumun ortaya çıkışını şu sözlerle açıklar: 'Bir devletin kurulmasının nedeni, hiçbirimizin kendi kendine yetmemesi ve pek çok şeye ihtiyaç duymasıdır. İnsanlar bir ihtiyacını karşılamak için birini, başka bir ihtiyacı için bir diğerini yanına alır; böylece çok sayıda ihtiyaç içindeki insan ortak bir yaşam alanında toplanır. İşte bu ortak yaşama biz devlet adını veririz.' Aristoteles de benzer şekilde insanın doğası gereği toplumsal bir canlı olduğunu ve tek başına yetersiz kaldığını vurgular.
Buna göre Klasik Dönem felsefesinin (Sokrates, Platon, Aristoteles) devlet anlayışıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi savunulabilir?
- AToplum ve devlet yapısı, olgusal dünyaya ilişkin hipotezlerin deney ve gözlem yoluyla doğrulanmasıyla kurulan bilimsel bir teoridir.
- BDevlet, rasyonel bir aklın ürünü olmaktan ziyade, insan zihninin duyusal deneyimler yoluyla zamanla edindiği alışkanlıkların empirik bir birikimidir.
- Devlet, insanın tek başına yetersiz olan biyolojik ve ahlaki doğasının tamamlanmasını sağlayan doğal bir organizasyondur.Cevap
- DToplumsal düzenin ve yasaların meşruiyeti, duyusal deneyimlerimizle algıladığımız dış dünyadaki olgusal gerçekliklerin birebir yansıması olmalarına bağlıdır.
- Eİnsanın devlet içindeki tüm eylemleri ve toplumsal rolü, tamamen önceden belirlenmiş ve değiştirilmesi imkânsız olan fatalist bir yazgıdan ibarettir.
Cevap
Devlet, insanın tek başına yetersiz olan biyolojik ve ahlaki doğasının tamamlanmasını sağlayan doğal bir organizasyondur.
Metinde Platon'un devletin insanların kendi kendine yetememesi ve ihtiyaçlarını ortak bir alanda karşılaması sonucu ortaya çıktığı yönündeki sözleri ile Aristoteles'in insanın doğası gereği toplumsal bir canlı olduğuna dair tespiti verilmiştir. Bu iki düşünür de devleti, insan doğasının bir gereği ve uzantısı olarak görerek onun 'doğal bir kurum/organizasyon' olduğunu savunmuşlardır. Doğru cevap bu doğal kurum niteliğini belirten ifadedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
MÖ 6. Yüzyıl - MS 2. Yüzyıl Felsefesinde Devletin ve Toplumun Kaynağı