Examkin

Soru

Zorluk: OrtaŞiirde Ahenk Unsurları (Ölçü, Kafiye, Redif)

Bahçende açılmış güllerin vardır,
Gönlümde bitmeyen küllerin vardır,
Söylemeye aciz dillerin vardır,
Seni sevdiğime şahit olan yar.

Bu dörtlükle ilgili aşağıdaki ahenk unsuru analizlerinden hangisi doğrudur?

  1. 11’li hece ölçüsüyle yazılmıştır; “-ül” sesleri tam kafiye, “-lerin vardır” kısımları ise rediftir.Cevap
  2. B
    Şiirde 11’li hece ölçüsü kullanılmış; “-üllerin” sesleri zengin kafiye oluştururken “vardır” sözcükleri redif görevindedir.
  3. C
    11’li hece ölçüsüyle oluşturulan dörtlükte; “-l” sesleri yarım kafiye, “-lerin vardır” bölümleri redif görevindedir.
  4. D
    12’li hece ölçüsüyle kaleme alınan şiirde; tam kafiye ve redif unsurlarına yer verilmiştir.
  5. E
    Şiirde 11’li hece ölçüsü tercih edilmiş; “dil” sözcüğü “gül” ve “kül” sözcüklerinin içinde yer aldığı için tunç kafiye yapılmıştır.

Cevap

Dörtlük 11’li hece ölçüsüyle yazılmıştır; köklerdeki '-ül' sesleri tam kafiye, ek ve sözcük halindeki '-lerin vardır' kısımları ise rediftir.
Şiirin ahengi incelendiğinde; her dizenin 11 heceden oluştuğu görülür. İlk üç dizenin sonunda yer alan '-ler' çoğul eki, '-in' iyelik eki ve 'vardır' sözcüğü hem yazılış hem de görev bakımından aynı olduğu için rediftir. Geriye kalan 'gül', 'kül' ve 'dil' kelime köklerinde ise 'ü' ve 'l' olmak üzere iki ses benzerliği bulunmaktadır, bu da tam kafiyeyi oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Dizelerdeki hece sayılarını saymak.
11 hece (4+4+3 duraklı).
Şiirin ölçüsünü belirlemek için hece sayımı yapılır.
2
Dize sonlarındaki kelimeleri kök ve eklerine ayırmak.
gül-ler-in var-dır / kül-ler-in var-dır / dil-ler-in var-dır.
Kafiye ve redif ayrımını doğru yapabilmek için kelime yapısını analiz etmek gerekir.
3
Görevdaş ekleri ve tekrar edilen kelimeleri belirlemek.
'-lerin vardır' kısımları rediftir.
Yazılışları ve görevleri aynı olan ek/sözcükler redif oluşturur.
4
Köklerde kalan ses benzerliklerini incelemek.
'gül', 'kül', 'dil' kelimelerinde '-ül' sesleri benzerdir (2 ses = Tam Kafiye).
Köklerdeki ses benzerliği kafiye türünü belirler.

Anahtar Kavram

Kafiye ve Redif Ayrımı
Bu soruyu puanla

Konular

Şiirde Ahenk Unsurları (Ölçü, Kafiye, Redif)

Bu konudan daha fazla soru