Soru

Zorluk: OrtaBitkisel Organların Anatomik Yapısı

Bitkilerde organ gelişimi sürecinde kök ve gövde yapıları, üstlendikleri görevlere uygun şekilde farklı anatomik organizasyonlar gösterir. Çift çenekli (dikotil) bir bitkinin primer ve sekonder büyüme evrelerindeki kök ve gövde enine kesitleri karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi her iki organ yapısı için de ortak bir özelliktir?

  1. A
    İletim demetlerinin merkezi silindir içerisinde, ksilemin merkezde yıldız şeklinde dizilmesi
  2. Vasküler kambiyumun bölünerek içe doğru ksilem, dışa doğru ise floem hücrelerini oluşturmasıCevap
  3. C
    Korteks tabakasının en iç kısmında seçici geçirgenliği sağlayan Kaspari şeridi içeren endodermis tabakasının bulunması
  4. D
    Epidermis tabakası üzerinde gaz alışverişini ve terlemeyi düzenleyen stoma hücrelerinin bulunması
  5. E
    İletim demetlerinin parankima dokusu içerisinde belirli bir düzen olmaksızın dağınık halde yerleşmesi

Cevap

Vasküler kambiyumun bölünerek içe doğru ksilem, dışa doğru ise floem hücrelerini oluşturması özelliği hem dikotil kök hem de dikotil gövde için ortaktır.
Vasküler kambiyum, dikotil bitkilerde hem kök hem de gövdede bulunan ve sekonder (enine) büyümeyi sağlayan yanal bir meristemdir. Bu dokunun işleyiş prensibi organ fark etmeksizin aynıdır: Kambiyum hücreleri bölündüğünde merkeze (içe) doğru yeni ksilem hücrelerini, çevreye (dışa) doğru ise yeni floem hücrelerini bırakır. Bu durum her iki organın da yaşlandıkça kalınlaşmasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Dikotil bitki kökünün iç yapısı analiz edilir.
Kök merkezinde iletim demetlerini kapsayan bir merkezi silindir bulunur. Ksilem genellikle yıldız şeklindedir ve endodermis tabakası korteksi merkezi silindirden ayırır.
Kökün temel görevi su emilimi ve taşınması olduğu için doku dizilimi buna göre özelleşmiştir.
2
Dikotil bitki gövdesinin iç yapısı analiz edilir.
Gövdede iletim demetleri kambiyum etrafında halka oluşturacak şekilde düzenli dizilmiştir. En dışta epidermis, en içte ise öz bölgesi bulunur.
Gövde yapısı, mekanik destek ve çift yönlü taşıma için optimize edilmiştir.
3
Vasküler kambiyumun aktivitesi her iki organ için karşılaştırılır.
Hem kök hem de gövdede bulunan enine büyümeyi sağlayan kambiyum dokusu, bölünme yönü bakımından aynı prensiple çalışır.
Vasküler kambiyumun hücre oluşturma yönü (içe ksilem, dışa floem) bitkinin genel büyüme stratejisidir.

Anahtar Kavram

Dikotil Bitkilerde Kök ve Gövde Anatomisi

Daha Fazla Pratik

Monokotil ve dikotil gövde yapıları arasındaki iletim demeti dizilimi farklarını gözden geçirmek, 'kapalı iletim demeti' ve 'açık iletim demeti' kavramlarını pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla