Divan edebiyatında gazel ve kaside gibi nazım şekillerinin ilk beytine "matla" adı verilir. Matla beytinin en belirgin yapısal özelliği, dizelerinin kendi arasında kafiyeli (aa) olmasıdır.
Buna göre, aşağıdaki beyitlerden hangisi bir gazelin matla beyti olabilir?
- AEşcâr-ı bâğ hırka-i tecrîde girdiler
Bâd-ı hazân varakları döktü çenârdan - BÂvâzeyi bu âleme Dâvûd gibi sal
Bâkî kalan bu kubbede bir hoş sadâ imiş - Bu şehr-i Sıtanbul ki bî-misl ü behâdır
Bir sengine yek-pâre Acem mülkü fedâdırCevap - DMinnet Hudâ'ya devlet-i dünyâ fenâ bulur
Bâkî kalır sahîfe-i âlemde adımız - EAz eyleme inâyetini ehl-i derdden
Yani ki çok belâlara kıl mübtelâ beni
Cevap
Bu şehr-i Sıtanbul ki bî-misl ü behâdır / Bir sengine yek-pâre Acem mülkü fedâdır beyti kendi arasında kafiyeli (aa) olduğu için matla beytidir.
Doğru cevap olan "Bu şehr-i Sıtanbul ki bî-misl ü behâdır / Bir sengine yek-pâre Acem mülkü fedâdır" beytinin dize sonlarında yer alan "behâdır" ve "fedâdır" kelimeleri incelendiğinde, "-dır" eklerinin redif, "behâ" ve "fedâ" sözcüklerindeki "â" seslerinin ise tam kafiye olduğu görülür. Beyit kendi arasında kafiyeli (aa) olduğu için bir matla beytidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Gazel veya kaside gibi beyitlerle kurulan nazım şekillerinde ilk beytin (matla) kendi arasında kafiyeli (aa) olması kuralı.
Tahmini Süre:45s