Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Madenler ve Enerji Kaynakları

Türkiye'de metalik madenlerin çıkarıldığı alanlar ile bu madenlerin işlendiği sanayi tesislerinin konumları belirlenirken hammaddeye yakınlık, enerji kaynağına yakınlık ve ulaşım (liman) imkanları gibi coğrafi faktörler göz önünde bulundurulur.

Buna göre, sol sütunda verilen maden çıkarım alanları ile sağ sütunda verilen sanayi tesisleri ve kuruluş yeri gerekçesi eşleştirmelerini doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Küre (Kastamonu) havzasından çıkarılan bakır cevheriSamsun Bakır İşletmeleri (Liman ve demiryolu bağlantısı gibi ulaşım kolaylıkları tercih edilmiştir.)
  • Divriği (Sivas) havzasından çıkarılan demir cevheriKarabük Demir-Çelik Fabrikası (Taş kömürü yataklarına yani enerji kaynağına yakınlık tercih edilmiştir.)
  • Akseki (Antalya) havzasından çıkarılan boksit cevheriSeydişehir Alüminyum Tesisleri (Doğrudan hammadde yataklarına coğrafi yakınlık esas alınmıştır.)
  • Guleman (Elazığ) havzasından çıkarılan krom cevheriElazığ Ferrokrom Fabrikası (Çevredeki zengin cevher yatakları nedeniyle hammaddeye yakınlık esas alınmıştır.)

Cevap

Küre bakır yataklarının Samsun Bakır İşletmeleri (ulaşım) ile; Divriği demir yataklarının Karabük Demir-Çelik Fabrikası (enerji kaynağı) ile; Akseki boksit yataklarının Seydişehir Alüminyum Tesisleri (hammaddeye yakınlık) ile; Guleman krom yataklarının Elazığ Ferrokrom Fabrikası (hammaddeye yakınlık) ile eşleşmesi gerekir.
Madenlerin işlendiği tesislerin konumlarında farklı coğrafi gerekçeler rol oynar. Küre'de çıkarılan bakırın Samsun'da işlenmesi ulaşım (liman) imkanıyla; Divriği'de çıkarılan demirin Karabük'te işlenmesi enerji kaynağına (taş kömürüne) yakınlıkla; Akseki boksitinin Seydişehir'de ve Guleman kromunun Elazığ'da işlenmesi ise hammadde kaynağına doğrudan yakınlıkla açıklanır.

Adım Adım Çözüm

1
Kastamonu Küre'den çıkarılan bakırın işlendiği Samsun tesisini ve bu tesisin konumunda deniz yolu/liman etkisini (ulaşım) analiz etmek.
Küre bakır cevherinin Samsun Bakır İşletmeleri ile eşleştiği belirlenir.
Samsun'da bakır madeni bulunmamasına rağmen liman ve ulaşım faktörü tesisin buraya kurulmasını sağlamıştır.
2
Sivas Divriği'den çıkarılan demir madeninin Karabük'teki demir-çelik fabrikasına gönderilme nedenini (taş kömürü/enerji kaynağı) değerlendirmek.
Divriği demir cevherinin Karabük Demir-Çelik Fabrikası ile eşleştiği belirlenir.
Karabük çevresinde demir madeni bulunmaz, tesis taş kömürü yataklarına (enerji kaynağına) yakınlık sebebiyle buraya kurulmuştur.
3
Antalya Akseki'de çıkarılan boksit (alüminyum) madeninin en yakın işleme tesisi olan Konya Seydişehir ile ilişkisini kurmak.
Akseki boksit cevherinin Seydişehir Alüminyum Tesisleri ile eşleştiği belirlenir.
Akseki ve Seydişehir birbirine çok yakındır ve boksit taşınması maliyetli bir maden olduğu için fabrika hammadde yakınına kurulmuştur.
4
Elazığ Guleman'dan çıkarılan krom madeninin nerede işlendiğini tespit etmek.
Guleman krom cevherinin Elazığ Ferrokrom Fabrikası ile eşleştiği belirlenir.
Guleman'daki zengin yataklar, Elazığ Ferrokrom Fabrikası'nın hammaddeye yakınlık ilkesi çerçevesinde kurulmasını sağlamıştır.

Anahtar Kavram

Türkiye'de madenlerin çıkarım alanları ile sanayi tesislerinin coğrafi dağılımı arasındaki ilişki ve kuruluş yeri faktörleri.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla