Examkin

Soru

Zorluk: OrtaDivan Edebiyatı Nazım Şekilleri - Beyitlerle Kurulanlar

Kaside nazım şeklinin yapısal ve içerik özellikleri dikkate alındığında, a��ağıdaki beyitlerden hangisi şairin kendi edebi dehasını ve şairlik gücünü ön plana çıkardığı 'fahriye' bölümünden alınmıştır?

  1. A
    Esti nesîm-i nev-bahâr açıldı güller subh-dem
    Açsın bizim de gönlümüz sâkî getür câm-ı Cem
  2. B
    Geçip bu faslı gelelim medh-i şâha kim odur
    Cihânı adl ile ma'mûr eden şeh-i devrân
  3. C
    Sensin o sadr-ı adâlet-penâh kim adlün
    Cihânı eyledi reşk-i riyâz-ı huld-ı berîn
  4. Tûtî-i mucize-gûyem ne desem lâf değil
    Çarh ile söyleşemem ayinesi sâf değil    Cevap
  5. E
    Hakk Teâlâ devletin dâim kılsın haşre dek
    Ömrünü efzûn edip adlinle doldursun cihân

Cevap

Şairin kendi edebi dehasını ve şairlik gücünü övdüğü fahriye bölümüne ait olan beyit 'Tûtî-i mucize-gûyem ne desem lâf değil / Çarh ile söyleşemem ayinesi sâf değil' şeklindedir.
Kaside nazım şeklinin bölümlerinden olan fahriye, şairin kendi edebi yeteneğini, dil ustalığını ve şiirdeki gücünü övdüğü kısımdır. 'Tûtî-i mucize-gûyem ne desem lâf değil / Çarh ile söyleşemem ayinesi sâf değil' beytinde şair (Nef'î), kendisini olağanüstü sözler söyleyen bir papağana benzeterek şairlik kudretini dile getirdiği için bu beyit doğrudan fahriye bölümünden alınmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kaside nazım şeklinin bölümlerinin (nesib, girizgâh, medhiye, fahriye, tegazzül, dua) içerik ve yapısal özelliklerini belirlemek.
Kaside bölümlerinin konuları belirlenir. Fahriye bölümünün şairin kendi edebi gücünü, şairliğini ve yeteneğini övdüğü bölüm olduğu saptanır.
Soruda istenen fahriye bölümünün ayırt edici niteliğini tespit etmek.
2
Seçeneklerde verilen beyitlerin anlamlarını ve hangi kaside bölümüne ait olduklarını incelemek.
Beyitlerin konularına göre tasnifi yapılır:
- Bahar mevsiminin canlılığının anlatıldığı beyit 'nesib' (giriş) bölümüne aittir.
- Konu değişikliği yapılarak padişah övgüsüne geçileceğini belirten beyit 'girizgâh' bölümüne aittir.
- Padişahın/sadrazamın adaletinin övüldüğü beyit 'medhiye' bölümüne aittir.
- Şairin kendisini mucizeler söyleyen bir papağan olarak tanımlayıp zamanın feleğine meydan okuduğu beyit 'fahriye' bölümüne aittir.
- Padişahın devleti ve ömrü için iyi dileklerde bulunulan beyit ise 'dua' bölümüne aittir.
Her bir beytin işlediği temayı belirleyerek doğru sınıflandırmayı yapmak.
3
Fahriye bölümünün tanımıyla örtüşen beyti doğru cevap olarak seçmek.
Şairin kendi şairlik yeteneğini övdüğü beyit doğru cevap olarak belirlenir.
Kaside bölümlerinin işlevleri doğrultusunda çözüme ulaşmak.

Anahtar Kavram

Kaside Nazım Şeklinin Bölümleri
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Divan Edebiyatı Nazım Şekilleri - Beyitlerle Kurulanlar

Bu konudan daha fazla soru