Soru

Zorluk: ZorManyetik Kuvvet

Yer çekimi ivmesinin sabit olduğu bir ortamda, GG ağırlıklı homojen ve iletken düz bir tel, yalıtkan ve esnemeyen iki ip yardımıyla tavana yatay olarak asılmıştır. Telin bulunduğu bölgede, sayfa düzlemine dik ve dışarı doğru (\odot) yönelmiş düzgün bir B\vec{B} manyetik alan�� bulunmaktadır.

Telden herhangi bir akım geçmiyorken iplerin her birinde oluşan gerilme kuvvetinin büyüklüğü T0T_0 olmaktadır. Telden belirli bir yönde II şiddetinde akım ge��mesi sağlandığında iplerin her birinde oluşan gerilme kuvvetinin büyüklüğü T1T_1, akımın yönü değiştirilmeden sadece şiddeti 2I2I yapıldığında ise iplerin her birinde oluşan gerilme kuvvetinin büyüklüğü T2T_2 olmaktadır.

T1=2T2T_1 = 2T_2 olduğuna göre, telden II akımı geçiyorken tele etki eden manyetik kuvvetin büyüklüğünün telin ağırlığına oranı (FMG\frac{F_M}{G}) kaçtır?

  1. A
    14\frac{1}{4}
  2. 13\frac{1}{3}Cevap
  3. C
    12\frac{1}{2}
  4. D
    23\frac{2}{3}
  5. E
    34\frac{3}{4}

Cevap

Manyetik kuvvetin telin ağırlığına oranı 1/3'tür.
Doğru cevap, oran değerinin 1/3 olduğunu belirten seçenektir. Akım şiddeti arttığında ip gerilmesinin azalması, tele etki eden manyetik kuvvetin yukarı yönlü olduğunu gösterir. Buradan hareketle her iki durum için yazılan statik denge denklemleri (2T1=GFM2T_1 = G - F_M ve 2T2=G2FM2T_2 = G - 2F_M) birbiriyle oranlandığında manyetik kuvvetin ağırlığa oranı 1/3 olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1
Akım geçmeyen durumdaki ip gerilmesini belirleme
T0=G2T_0 = \frac{G}{2}
Telden akım geçmiyorken düşey dengede yukarı yönlü iki ip gerilmesi, aşağı yönlü yer çekimi kuvvetini (GG) dengeler.
2
Manyetik kuvvetin yönünü tespit etme
Manyetik kuvvet (FMF_M) yukarı yönlüdür.
Akım şiddeti II'dan 2I2I'ye çıkarıldığında ip gerilmesinin azalması (T1>T2T_1 > T_2), manyetik kuvvetin ağırlığa zıt (yukarı) yönde etki ettiğini gösterir.
3
Akım geçen durumlar için denge denklemlerini yazma
T1=GFM2T_1 = \frac{G - F_M}{2} ve T2=G2FM2T_2 = \frac{G - 2F_M}{2}
Akım II iken yukarı yönlü manyetik kuvvet FMF_M, akım 2I2I iken 2FM2F_M olur. Düşey dengeden iplerdeki gerilme kuvvetleri yazılır.
4
Verilen oranı kullanarak manyetik kuvvetin ağırlığa oranın�� çözme
FMG=13\frac{F_M}{G} = \frac{1}{3}
T1=2T2T_1 = 2T_2 eşitliği yazılarak GFM2=2(G2FM2)GFM=2G4FM3FM=G\frac{G - F_M}{2} = 2 \left(\frac{G - 2F_M}{2}\right) \Rightarrow G - F_M = 2G - 4F_M \Rightarrow 3F_M = G ilişkisi çözülür.

Anahtar Kavram

Akım geçen tele düzgün manyetik alanda etki eden manyetik kuvvet ve statik denge
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla