I. İlm kesbiyle pâye-i rif'at
Ârzû-yı muhâl imiş ancak
II. Aşk imiş her ne var âlemde
İlm bir kıyl ü kâl imiş ancak
Fuzûlî'ye ait bu beyitlerin biçimsel ve içeriksel özellikleri dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- Aİlk beytin kendi arasında kafiyeli olmaması, bu dizelerin gazel veya kaside gibi nazım şekillerinin 'matla' beyti olamayacağını gösterir.
- BDize sonlarında tekrarlanan 'imiş ancak' sözcükleri redif; 'muhâl' ve 'kıyl ü kâl' kelimelerindeki 'âl' sesleri ise zengin kafiye oluşturmaktadır.
- CBeyitlerde şairin mahlasına yer verilmemiş olması, bu şiirin kıta nazım şeklinin genel yapısal özelliklerine uygun olarak yazıldığını göstermektedir.
- Dİlim ile aşkın karşılaştırılarak aşkın ön plana çıkarılması, bu beyitlerin felsefi-didaktik ve lirik bir muhtevaya sahip olduğunu doğrulamaktadır.
- Kafiye örgüsü ve işlenen konunun niteliği, bu beyitlerin bir mesnevinin yazılış amacının açıklandığı 'sebeb-i telif' bölümünden alındığını kanıtlar.Cevap
Cevap
Beyitlerin mesnevinin sebeb-i telif bölümünden alındığını savunan ifade söylenemez.
Beyitlerin kafiye örgüsü incelendiğinde ilk beytin dizelerinin birbiriyle kafiyeli olmadığı (), ikinci beytin ikinci dizesinin ise ilk beytin ikinci dizesiyle kafiyeli olduğu () görülmektedir. Bu kafiye şeması kıta nazım şekline aittir. Mesneviler ise her beytin kendi arasında kafiyeli olduğu () bir yapıya sahiptir. Dolayısıyla bu beyitlerin mesnevinin 'sebeb-i telif' (yazılış amacı) bölümünden alınmış olması biçimsel olarak imkansızdır. Bu nedenle beyitlerin mesnevinin sebeb-i telif bölümünden alındığını iddia eden seçenek yanlıştır ve söylenemez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Kıta, mesnevi, gazel ve kaside nazım şekillerinin biçimsel ve içeriksel özellikleri ile aralarındaki farklar.
Tahmini Süre:2m 0s