Mondros Ateşkes Antlaşması’nın imzalanmasından sonra 9. Ordu Müfettişliği yetkileriyle Anadolu’ya gönderilen Mustafa Kemal Paşa, Havza Genelgesi ile halkı protesto mitingleri düzenlemeye çağırarak milli bilinci uyandırmayı hedeflemiş; Amasya Genelgesi ile de 'milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır' ilkesini ortaya koyarak ulusal egemenliğe dayalı bir yönetim arayışının ilk işaretini vermiştir.
Bu iki genelgenin yayımlanış süreci, içeriği ve hedefleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde, bu geli��melerin Millî Mücadele’nin hukuki-siyasi meşruiyeti ve Osmanlı devlet yapısı üzerindeki etkileri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- AMustafa Kemal Paşa'nın resmi görev tanımında yer alan asayişi sağlama ve askeri birlikleri terhis etme yükümlülüğüne karşı gelinerek Mondros Ateşkesi'nin hukuki zeminine açıkça meydan okunduğu
- Amasya Genelgesi'nde İstanbul Hükümeti'nin işlevsizliğinin vurgulanmasıyla, Osmanlı saltanatının uluslararası alandaki hukuki varlığının ve diplomatik temsil yetkisinin bu aşamada resmen sona erdirildiğiCevap
- CMilletin azim ve kararına yap��lan vurguyla, padişahın mutlak otoritesine ve teokratik/monarşik meşruiyet kaynağına karşı alternatif bir siyasi meşruiyet zeminini inşa etme sürecinin başlatıldığ��
- DHavza Genelgesi'ndeki genel uyanış çağrısının, Amasya Genelgesi'nde askeri ve sivil komuta kademesinin ortak onayını alma stratejisiyle kişisel bir girişim olmaktan çıkarılıp ulusal bir niteliğe kavuşturulduğu
- E9. Ordu Müfettişliği gibi devletin resmi ve askeri bir makamının sunduğu nüfuzun, rejimin ve hanedanın korunması amacından sapılarak ulusal kurtuluş hareketinin örgütlenmesinde bir araç haline dönüştürüldüğü
Cevap
Amasya Genelgesi'nde İstanbul Hükümeti'nin işlevsizliğinin vurgulanmasıyla, Osmanlı saltanatının uluslararası alandaki hukuki varlığının ve diplomatik temsil yetkisinin bu aşamada resmen sona erdirildiği ifadesi söylenemez.
Doğru yanıt olan seçenek, Amasya Genelgesi ile İstanbul Hükümeti'nin işlevsizliğinin vurgulanmasının Osmanlı saltanatının uluslararası alandaki hukuki varlığını ve temsil yetkisini resmen sona erdirdiğini iddia etmektedir. Ancak genelgede İstanbul Hükümeti'nin görevini yapamadığı dile getirilerek siyasi bir meşruiyet tartışması başlatılmış olsa da Osmanlı saltanatının ve devletinin hukuki varlığı ile diplomatik temsil gücü bu tarihte (Haziran 1919) henüz resmen son bulmamıştır. Osmanlı Devleti resmen Saltanatın kaldırılmasıyla (1 Kasım 1922) sona ermiştir. Dolayısıyla bu yargı tarihsel olarak söylenemez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Havza ve Amasya Genelgelerinin Millî Mücadele'nin gerekçe, amaç ve yöntemini belirlemedeki rolü, ihtilalci niteliği ve meşruiyet zeminini kurumsallaştırma adımları.
Tahmini Süre:2m 30s