Soru

Zorluk: OrtaEvrensel Ahlak Yasasını Reddeden Görüşler

Bir kimse için haz verici ve dolayısıyla 'iyi' olan bir durum, bir başkası için acı verici ve 'kötü' olabilir. Ahlaki değerlerin merkezine bireysel duyumları ve bu duyumların sağladığı anlık doyumları yerleştirdiğimizde, herkesin üzerinde uzlaşabileceği ortak bir ahlaki ölçütten bahsetmek imkânsız hale gelir. Çünkü duyularımız bizi yanıltabileceği gibi, haz arayışımız da tamamen kişisel deneyimlerimizin sınırları içinde kalır. Bu nedenle, ahlaki eylemin amacı yalnızca bireyin kendi sınırları içindeki doyumu olmalıdır.

Bu parçada dile getirilen görüşleri savunan bir filozofun, aşağıdakilerden hangisini öne sürmesi beklenir?

  1. A
    Toplumsal düzenin korunması amacıyla bireysel hazlar bastırılmalı ve ortak bir ahlak yasasına itaat edilmelidir.
  2. B
    Ahlaki eylemler, en yüksek sayıda insana en büyük faydayı sağlayacak şekilde düzenlendiğinde evrenselleşir.
  3. C
    İnsan eylemleri belirli neden-sonuç ilişkileriyle sınırlı olduğundan, ahlaki kuralların varlığı anlamsızdır.
  4. Evrensel bir ahlak yasası oluşturulamaz; çünkü ahlaki eylemin ölçütü olan haz, bireyin duyusal deneyimlerine bağlı olarak değişir.Cevap
  5. E
    Ahlaki değerler nesnel bir dünyada var olan idealara dayandığı için kişisel hazlardan bağımsızdır.

Cevap

Evrensel bir ahlak yasasının oluşturulamayacağı, çünkü ahlaki eylemin ölçütü olan hazzın bireyin duyusal deneyimlerine bağlı olarak değiştiği görüşü.
Evrensel bir ahlak yasasının kurulamayacağını, çünkü ahlaki eylemin ölçütü olan hazzın bireyin duyusal deneyimlerine bağlı olarak değişeceğini belirten yargı doğrudur. Parçada hazların öznelliği ve kişiden kişiye değişmesi vurgulanarak, herkes için ortak bir ahlaki ölçütün imkânsızlığı temellendirilmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafta verilen temel savı analiz etmek.
Parçada, bireysel duyumların ve hazların kişiden kişiye değişmesi nedeniyle herkes için geçerli ortak bir ahlaki ölçütün (evrensel ahlak yasasının) olamayacağı savunulmaktadır.
Ahlaki eylemin amacının yalnızca bireysel doyum olduğu belirtilerek ahlakın göreceliği vurgulanmıştır.
2
Seçeneklerdeki ahlaki yaklaşımları değerlendirmek ve çelişenleri elemek.
Toplumsal düzenin korunması, genel faydanın aranması, ödev ahlakı ya da nesnel idealara dayalı ahlak anlayışları evrensel ahlak yasasını kabul eden görüşlerdir. Eylemlerin neden-sonuç ilişkileriyle sınırlı olduğunu söyleyen determinizm ise doğrudan ahlak yasasının öznelliğine değil, özgürlük problemine dayanır.
Bu görüşler parçadaki haz odaklı bireysel ahlak anlayışıyla uyuşmaz.
3
Doğru yargıyı belirlemek.
Haz odaklı ahlak görüşünün (hedonizm) evrensel yasayı reddetme gerekçesinin hazzın öznelliği olduğu sonucuna ulaşılır.
Evrensel bir ahlak yasasının kurulamayacağı, çünkü hazzın duyusal ve değişken olduğu tezi parçanın ana düşüncesidir.

Anahtar Kavram

Hedonizm (Hazcılık) ve Evrensel Ahlak Yasasının Reddi
Bu soruyu puanla