Soru

Zorluk: ZorKatı Basıncı ve Basınç Kuvveti

Düşey kesiti şekildeki gibi olan, homojen ve GG ağırlıklı kesik koni biçimindeki katı bir cismin üst yüzey alanı SS, alt yüzey alanı ise 3S3S'dir. Cisim yatay bir masa üzerine konulduktan sonra, üst yüzeyine düşey doğrultuda aşağıya doğru FF büyüklüğünde bir kuvvet uygulanıyor.

Buna göre;

I. Masaya etki eden toplam basınç kuvveti G+FG+F büyüklüğündedir.
II. Cismin üst yüzeyinde oluşan basınç, masaya uygulanan basınçtan her zaman büyüktür.
III. F=G2F = \frac{G}{2} olduğunda, cismin üst yüzeyindeki basınç ile masaya uygulanan basınç birbirine eşit olur.

yargılarından hangileri doğrudur?

  1. A
    Yaln��z I
  2. B
    Yalnız II
  3. C
    I ve II
  4. I ve IIICevap
  5. E
    I, II ve III

Cevap

I ve III
Masaya etki eden katı basınç kuvveti, cismin ağırlığı (GG) ile üzerine uygulanan dik dış kuvvetin (FF) toplamına eşittir (G+FG+F). Cismin üst yüzeyindeki basınç Pu¨st=FSP_{\text{üst}} = \frac{F}{S} iken masaya uygulanan basınç Palt=G+F3SP_{\text{alt}} = \frac{G+F}{3S}'dir. F=G2F = \frac{G}{2} yazıldığında her iki basınç değeri de G2S\frac{G}{2S} olur ve birbirine eşitlenir. Ancak F<G2F < \frac{G}{2} durumunda masaya uygulanan basınç daha büyük olabileceğinden üst yüzeydeki basınç her zaman masaya uygulanan basınçtan büyük değildir. Bu nedenle I ve III ifadeleri doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Masaya etki eden toplam basınç kuvvetinin belirlenmesi
Katı cisimlerin yatay zemine uyguladıkları basınç kuvveti, cismin ağırlığı ile üzerine etki eden düşey doğrultudaki dış kuvvetlerin toplamına eşittir. Bu nedenle masaya etki eden toplam basınç kuvveti Fmasa=G+FF_{\text{masa}} = G + F olur. I. öncül doğrudur.
Yatay zemindeki katıların basınç kuvvetinin, zemine dik etki eden toplam kuvvet olduğunu göstermek.
2
Cismin üst yüzeyindeki ve masaya uyguladığı basınç ifadelerinin yazılması ve karşılaştırılması
Üst yüzeydeki basınç Pu¨st=FSP_{\text{üst}} = \frac{F}{S} ve masaya uygulanan basınç Palt=G+F3SP_{\text{alt}} = \frac{G + F}{3S} olarak yazılır. Bu iki basıncın büyüklük ilişkisi FF ve GG değerlerine bağlıdır. Pu¨st>PaltP_{\text{üst}} > P_{\text{alt}} olması için FS>G+F3S3F>G+F2F>GF>G2\frac{F}{S} > \frac{G + F}{3S} \Rightarrow 3F > G + F \Rightarrow 2F > G \Rightarrow F > \frac{G}{2} olmalıdır. Eğer FG2F \le \frac{G}{2} ise bu durum geçerli olmaz. Dolayısıyla üst yüzeydeki basınç her zaman masaya uygulanan basınçtan büyük değildir. II. öncül yanlıştır.
Yüzey alanları ve kuvvetlerin basınç üzerindeki etkisini matematiksel olarak analiz etmek.
3
Basınçların eşitlendiği durumun doğrulanması
F=G2F = \frac{G}{2} değeri formüllerde yerine yazıldığında; Pu¨st=G/2S=G2SP_{\text{üst}} = \frac{G/2}{S} = \frac{G}{2S} ve Palt=G+G/23S=1,5G3S=G2SP_{\text{alt}} = \frac{G + G/2}{3S} = \frac{1,5G}{3S} = \frac{G}{2S} bulunur. İki basınç birbirine eşit olur. III. öncül doğrudur.
Özel bir kuvvet değeri için iki yüzeydeki basıncın eşitliğini ispatlamak.

Anahtar Kavram

Katı basıncı (P=FSP = \frac{F}{S}) ve yatay zemindeki katı basınç kuvvetinin dik kuvvetlerin toplamına (G+FG + F) eşit olması prensibi.

Alternatif Yöntem

Değer vererek çözme yöntemi: G=10 NG = 10\text{ N}, S=1 m2S = 1\text{ m}^2 ve 3S=3 m23S = 3\text{ m}^2 olsun. Düşey aşağı yönlü F=2 NF = 2\text{ N} kuvveti uygulayalım (F<G/2F < G/2 durumu). Üst yüzeydeki basınç Pu¨st=21=2 PaP_{\text{üst}} = \frac{2}{1} = 2\text{ Pa} olur. Alt yüzeydeki (masadaki) basınç ise Palt=10+23=4 PaP_{\text{alt}} = \frac{10+2}{3} = 4\text{ Pa} olur. Görüldüğü üzere Palt>Pu¨stP_{\text{alt}} > P_{\text{üst}} olabilmektedir, bu da II. öncülün 'her zaman' doğru olmadığını gösterir ve şıkları hızla elemeyi sağlar.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla