Examkin

Soru

Zorluk: KolayNeden-Sonuç ve Amaç-Sonuç İlişkili Cümleler

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yargı, bir hedef doğrultusunda gerçekleştirilmiştir?

  1. A
    Son yıllarda yaşanan kuraklık nedeniyle barajlardaki su seviyesi kritik düzeyin altına düştü.
  2. B
    Şair, şiirlerinde kelimeleri seçerken çok titiz davrandığı için eserleri uzun yıllar güncelliğini korudu.
  3. Yazar, çocukluk yıllarında yaşadığı kasabayı daha canlı tasvir edebilmek için o bölgenin eski fotoğraflarını inceledi.Cevap
  4. D
    Tarihî köprü, restorasyon çalışmaları esnasında bazı kolonların zarar görmesi üzerine trafiğe tamamen kapatıldı.
  5. E
    Genç araştırmacı, tezini zamanında teslim etmek üzere çıktığı kütüphane yolunda arkadaşıyla karşılaşınca çalışmasını erteledi.

Cevap

Yazarın çocukluk yıllarında yaşadığı kasabayı daha canlı tasvir edebilmek amacıyla eski fotoğrafları incelediğini belirten seçenek doğrudur.
Eski fotoğrafların incelenmesi eyleminin hangi hedef doğrultusunda yapıldığı net bir şekilde belirtilmiştir. Yazarın amacı kasabayı daha canlı tasvir edebilmektir. Bu da cümleye amaç-sonuç anlamı katmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki cümlelerin yüklemlerini ve bu yüklemlere bağlı gerçekleşen ana eylemleri belirlemek.
Ana eylemler; barajlardaki su seviyesinin düşmesi, eserlerin güncelliğini koruması, eski fotoğrafların incelenmesi, köprünün trafiğe kapatılması ve çalışmanın ertelenmesidir.
Yargıların hangi anlam ilişkisiyle (neden-sonuç, amaç-sonuç vb.) bağlandığını görebilmek için temel yargıyı saptamak gerekir.
2
Belirlenen ana eylemlere 'Hangi gerekçeyle / neden?' ve 'Hangi amaçla / hedefle?' sorularını yönelterek anlam ilişkilerini çözmek.
Fotoğrafları inceleme eylemi 'kasabayı daha canlı tasvir edebilmek amacıyla' yapılmıştır. Diğer cümlelerdeki eylemler ise bir amaca değil, bir nedene (kuraklık, titiz davranma, hasar görme, arkadaşla karşılaşma) dayanmaktadır.
Amaç-sonuç cümlelerinde eylem henüz gerçekleşmemiş bir hedefe yöneliktir; neden-sonuç cümlelerinde ise eylemin gerekçesi geçmişte veya halihazırda gerçekleşmiş bir olgudur.

Anahtar Kavram

Amaç-Sonuç cümlelerinde eylemin gerçekleşmesi henüz gerçekleşmemiş bir hedefe (amaca) bağlıyken, Neden-Sonuç cümlelerinde eylem gerçekleşmiş bir gerekçeye dayanır.
Bu soruyu puanla

Konular

Neden-Sonuç ve Amaç-Sonuç İlişkili Cümleler

Bu konudan daha fazla soru