Examkin

Soru

Zorluk: Kolayİklim Elemanları: Rüzgarlar

Dünya'nın kendi ekseni etrafındaki günlük dönüşü, rüzgarların esiş yönlerinde sapmalara neden olmaktadır.

Buna göre, Kuzey Yarım Küre'de yer alan bir yüksek basınç merkezinden çevreye doğru esen rüzgarların sapma yönü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Sapmaya uğramadan merkezden çevreye doğru en kısa yoldan düz çizgiler halinde eserler.
  2. B
    Coriolis (sapma) kuvvetinin etkisiyle hareket yönlerinin soluna doğru saparak ters 'S' şeklinde dağılırlar.
  3. Coriolis (sapma) kuvvetinin etkisiyle hareket yönlerinin sağına doğru saparak 'S' şeklinde dağılırlar.Cevap
  4. D
    Dağlık alanlarda yükseltinin artmasına bağlı olarak enlem etkisinin değişmesi nedeniyle her zaman güneye doğru saparlar.
  5. E
    Yalnızca karalardan denizlere doğru eserken sapmaya uğrarlar, denizden karaya eserken sapmazlar.

Cevap

Coriolis (sapma) kuvvetinin etkisiyle hareket yönlerinin sağına doğru saparak 'S' şeklinde dağılırlar.
Dünya'nın günlük hareketine bağlı olarak oluşan Coriolis kuvveti nedeniyle rüzgarlar Kuzey Yarım Küre'de esiş yönünün sağına saparlar. Yüksek basınç merkezlerinde hava hareketi merkezden çevreye doğru olduğundan, dışarıya doğru esen rüzgarlar sağa saparak saat yönünde bir dönüş sergiler ve 'S' harfine benzer bir desen oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Kuzey Yarım Küre'deki rüzgarların sapma yönü kuralını belirlemek.
Dünya'nın günlük hareketine bağlı olarak, rüzgarlar Kuzey Yarım Küre'de hareket yönlerinin sağına doğru saparlar.
Coriolis kuvvetinin Kuzey Yarım Küre'deki etkisi rüzgarları sağa saptırır.
2
Yüksek basınç merkezlerindeki hava hareketinin yönünü belirlemek.
Yüksek basınç merkezlerinde hava hareketi merkezden çevreye doğrudur.
Yüksek basınç alanlarında alçalıcı hava hareketine bağlı olarak hava merkezden dışarıya doğru yayılır.
3
Bu iki kuralı birleştirerek merkezdeki sapma şeklini tespit etmek.
Merkezden çevreye doğru esen rüzgarlar sağa saptığı için saat yönünde bir dönüş (S harfi şeklinde) oluşur.
Kuzey Yarım Küre yüksek basınç alanlarındaki bu hareket, S şeklinde bir rüzgar gülü oluşturur.

Anahtar Kavram

İklim Elemanları: Rüzgarlar ve Coriolis Kuvveti
Bu soruyu puanla

Konular

İklim Elemanları: Rüzgarlar

Bu konudan daha fazla soru