Examkin

Soru

Zorluk: ZorAhlaki Erdemler ve Olumlu Tutumlar

İslam ahlak felsefesinde erdemler, insan ruhunda bulunan akıl, öfke (gadap) ve arzu (şehvet) kuvvelerinin itidal (denge) üzere bulunmasıyla açıklanır. Bir şehrin yöneticisi olan Ahmet Bey, iki grup arasında çıkan şiddetli bir toprak anlaşmazlığını çözmekle görevlendirilir. Görüşmeler sırasında taraflardan biri Ahmet Bey’e a��ır ithamlarda bulunup onu provoke etmeye çalışır. Ahmet Bey ise bu kışkırtmalar karşısında öfkesine yenik düşmeyip sükunetini korur. Süreç içerisinde kendisine sunulan yüklü miktardaki rüşvet tekliflerini kesin bir dille reddeder ve nihayetinde hukuk çerçevesinde, hak sahibine hakkını teslim eden bir karar verir.

Bu olayda Ahmet Bey’in sergilediği tutumlar ile İslam ahlakındaki erdemlerin ilişkisine dair aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Ahmet Bey'in kışkırtmalar karşısında öfkesini kontrol edip ağırbaşlılığını koruması, öfke kuvvesinin dengelenmesiyle ortaya çıkan hilm erdemine örnek teşkil eder.
  2. B
    Sunulan rüşvet tekliflerini kararlılıkla geri çevirmesi, maddi arzu ve menfaatleri meşru sınırlar içinde tutabilme becerisini yani iffet erdemini yansıtır.
  3. Kışkırtmalara karşı gösterilen sükunetin nedeni korku olup, bu durum Ahmet Bey'in tehlikeler ve zorluklar karşısında dirayet göstermeyi ifade eden şecaat erdeminden yoksun olduğunu gösterir.Cevap
  4. D
    Ahmet Bey'in duygusal tepkiler vermeden, hak sahibine hakkını teslim etmesi, nefsin tüm güçlerinin uyum içinde çalışmasının meyvesi olan adalet erdeminin uygulandığını gösterir.
  5. E
    Provokasyonlar altında bile soğukkanlı kalarak doğru karar verme arayışını sürdürmesi, aklın doğru ile yanlışı ayırt etme gücünü yani hikmet erdemini kullandığına işaret eder.

Cevap

Kışkırtmalara karşı gösterilen sükunetin korkaklık olarak nitelendirilmesi ve yöneticinin şecaat erdeminden yoksun olduğunun savunulması yanlıştır.
Yöneticinin kışkırtmalar karşısında sakin kalarak öfkesini kontrol etmesi korkaklıktan değil, İslam ahlakındaki hilm (ağırbaşlılık) erdeminden kaynaklanır. İslam ahlak düşüncesinde gerçek güç ve cesaret, fiziksel üstünlük kurmakta veya kontrolsüz öfke patlamalarında değil, nefsi denetim altında tutabilmektedir. Bu nedenle sükunetin korkaklık olarak nitelendirilip şecaat erdeminin yokluğuna bağlanması ahlaki açıdan tamamen hatalı bir değerlendirmedir.

Adım Adım Çözüm

1
Metinde Ahmet Bey'in kışkırtmalar karşısında öfkesini kontrol etmesini incelemek.
Bu durum zayıflık veya korkaklık değil, İslam ahlakında öfke kontrolü ve ağırbaşlılığı ifade eden hilm erdemidir.
Seçeneklerdeki 'korkaklık' ve 'şecaat yoksunluğu' iddiasının ahlaki açıdan tutarsız olduğunu belirlemek için bu kontrol gereklidir.
2
Sunulan rüşvet teklifinin reddedilmesini değerlendirmek.
Maddi çıkarlara karşı koymak nefsin arzu kuvvesinin dengelenmesi olan iffet erdemiyle doğrudan ilişkilidir.
İffet kavramının sadece namusla sınırlı olmadığını, genel olarak haramdan ve gayrimeşru maddi arzulardan kaçınmayı kapsadığını doğrulamak.
3
Ahmet Bey'in hak sahibine hakkını teslim etmesini ve doğru karara ulaşmasını incelemek.
Hakkı teslim etmek adalet erdeminin; doğru ile yanlışı ayırt edip en doğru çözüme ulaşmak ise hikmet erdeminin birer yansımasıdır.
Adalet ve hikmet kavramlarının metindeki olayla örtüştüğünü teyit etmek.
4
Sükunetin şecaat (cesaret) yoksunluğuna bağlanmasını sorgulamak.
İslam ahlakında cesaret (şecaat) saldırganlık veya kontrolsüz öfke değil; gerektiğinde hakkı savunmak ve nefse hakim olmaktır. Sükunet korumak korkaklık değil, ahlaki bir olgunluktur. Dolayısıyla bu yöndeki değerlendirme yanlıştır.
Hatalı olan önermeyi tespit edip doğru cevaba ulaşmak.

Anahtar Kavram

İslam ahlakında adalet, iffet, hikmet, şecaat ve hilm gibi temel erdemlerin tanımları, kapsamı ve birbiriyle ilişkisi.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Ahlaki Erdemler ve Olumlu Tutumlar

Bu konudan daha fazla soru