Aşağıda sol sütunda verilen ek birleşimi içeren sözcük veya sayı yapılarını, sağ sütundaki ünsüz benzeşmesi (sertleşmesi) durumuyla ilgili açıklamalarla doğru şekilde eşleştiriniz.
- sınıf-daBulunma durum ekinin, eklendiği sözcüğün sonundaki sert ünsüzün etkisiyle sertleşmesi.
- -deSayıların yazımında, sayının sonundaki sesin okunuşunun sert ünsüz olması nedeniyle gelen ekin sertleşmesi.
- yap-dıFiil köküne getirilen görülen geçmiş zaman ekinin, fiilin sonundaki sert ünsüzle benzeşmesi.
- tuz-cuSözcüğün son sesinin yumuşak ünsüz olması sebebiyle ekte herhangi bir benzeşmenin gerçekleşmemesi.
Cevap
sınıf-da ifadesi bulunma durum ekinin sertleşmesiyle, -de ifadesi sayı sonundaki sert ünsüzün eke etki etmesiyle, yap-dı ifadesi geçmiş zaman ekinin sertleşmesiyle eşleşir; tuz-cu kelimesi ise yumuşak ünsüzle bittiği için benzeşmeye uğramaz.
Eşleştirmede sınıf-da ifadesi bulunma durum ekinin sertleşmesiyle, -de ifadesi sayı sonundaki sert ünsüzün eke etki etmesiyle, yap-dı ifadesi geçmiş zaman ekinin sertleşmesiyle eşleşir; tuz-cu kelimesi ise yumuşak ünsüzle bittiği için benzeşmeye uğramaz. Bu durum tüm kavramların ve örneklerin kurallara uygun biçimde eşleştiğini gösterir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türkçede sert ünsüzle (f, s, t, k, ç, ş, h, p) biten sözcüklere sertleşebilen ünsüzlerle (c, d, g) başlayan bir ek getirildiğinde ekin başındaki ünsüzün sertleşerek (ç, t, k) sözcük sonundaki ünsüze benzemesine ünsüz benzeşmesi (sertleşmesi) denir.