Examkin

Noktalama İşaretleri

121 soru

Tüm türler121Çoktan seçmeli86Eşleştirme6Boşluk doldurma29
Soru 81Soru →

Tarih boyunca insanlığı etkileyen pek çok sanat dalı olmuştur ( ) resim, müzik, tiyatro... Bu dallar arasından müzik ( ) ritmiyle, ezgisiyle insanın ruhuna doğrudan hitap eder ( ) tiyatro ise insanı insana insanla anlatma yolunu seçer.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (:) (;) (;)

Cevap

Sırasıyla iki nokta (:), noktalı virgül (;) ve noktalı virgül (;) getirilmelidir.
İlk boşluktan sonra örnekler sıralandığı için iki nokta (:) kullanılmalıdır. İkinci boşluktan sonra eş görevli kelimeler virgülle ayrıldığı için, özne olan 'müzik' kelimesinden sonra karışıklığı önlemek adına noktalı virgül (;) getirilmelidir. Üçüncü boşlukta ise ögeleri arasında virgül bulunan iki sıralı cümleyi birbirinden ayırmak için noktalı virgül (;) kullanılmalıdır. Bu nedenle doğru sıralama iki nokta, noktalı virgül ve noktalı virgül olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk cümlenin sonundaki boşluğun işlevini belirleme
İlk cümlede 'pek çok sanat dalı' ifadesinden sonra 'resim, müzik, tiyatro' gibi örnekler verilmiştir. Türkçede kendisiyle ilgili örnek verilecek cümlenin sonuna iki nokta (:) konur. Dolayısıyla ilk boşluğa iki nokta getirilmelidir.
Örnekleme bildiren yapıları doğru noktalamak için.
2
İkinci cümlenin içindeki ilk boşluğun işlevini belirleme
Cümledeki 'müzik' sözcüğü öznedir. Özneden sonra gelen 'ritmiyle, ezgisiyle' ögeleri virgülle ayrılmıştır. İkiden fazla eş değer ögesi virgülle ayrılmış cümlelerde, öznenin bu ögelerle karışmasını önlemek için özneden sonra noktalı virgül (;) konur. Dolayısıyla ikinci boşluğa noktalı virgül getirilmelidir.
Öznenin cümledeki diğer virgülle ayrılmış unsurlarla karışmasını engellemek için.
3
İki cümleyi birbirine bağlayan boşluğun işlevini belirleme
Bu kısımda iki sıralı cümle ('Bu dallar arasından müzik... hitap eder' ve 'tiyatro ise... seçer') birbirine bağlanmaktadır. İlk sıralı cümlenin kendi içinde virgül ve noktalı virgül kullanıldığı için, bu iki sıralı cümleyi ayırmak amacıyla araya noktalı virgül (;) getirilmelidir.
İçinde virgül bulunan sıralı cümleleri doğru şekilde ayırmak için.

Anahtar Kavram

Noktalı virgül ile iki noktanın işlevsel farkları ve doğru kullanımları.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 82Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde soru işaretinin (??) kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bunca işin arasında o evrakları nereye koyduğumu bir türlü hatırlamıyorum?

Cevap

Bunca işin arasında o evrakları nereye koyduğumu bir türlü hatırlamıyorum cümlesinin sonuna soru işareti değil nokta konmalıdır.
Doğru yanıt, 'Bunca işin arasında o evrakları nereye koyduğumu bir türlü hatırlamıyorum?' cümlesidir. Bu cümle, içinde soru sözcüğü ('nereye') bulundurmasına rağmen doğrudan soru sorma amacı taşımayan, bir durum bildiren dolaylı bir soru cümlesidir. Dolayısıyla cümlenin sonuna soru işareti (??) değil, nokta (..) getirilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerin doğrudan soru anlamı taşıyıp taşımadığını inceleyin.
Bizimle tatile gelip gelmeyeceğini sana söyledi mi, Neden herkesin bu kadar telaşlı olduğunu bana açıklayacak biri yok mu ve Ah, o güzel günlerin değerini zamanında neden bilemedik cümleleri doğrudan soru sormaktadır ve cevap beklemektedir. Bu yüzden sonlarına soru işareti konması doğrudur.
Soru eki veya soru sözcüğüyle kurulan ve soru anlamı taşıyan cümlelerin sonuna soru işareti konur.
2
Soru işaretinin yay ayraç içindeki özel işlevini kontrol edin.
Konya'ya 33 (?) saatte ulaştığı belirtiliyor cümlesindeki kullanım, bilginin şüpheli olduğunu göstermektedir ve doğrudur.
Bilinmeyen, kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan durumları belirtmek için yay ayraç içinde soru işareti kullanılır.
3
Dolaylı soru bildiren cümlenin yüklemini ve anlamına olan etkisini değerlendirin.
Bunca işin arasında o evrakları nereye koyduğumu bir türlü hatırlamıyorum cümlesi bir soru sormamakta, aksine hatırlamama durumunu bildirmektedir. Dolayısıyla bu cümlenin sonuna soru işareti değil, nokta konmalıdır.
Soru sözcüğü içeren fakat soru anlamı taşımayan dolaylı soru cümlelerinin sonuna soru işareti konmaz.

Anahtar Kavram

Soru İşaretinin Kullanım Alanları ve Soru Anlamı Taşımayan Cümleler
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 83Soru →

Aşağıdaki parçada boş bırakılan yerlere virgül işareti getirilmesi gerekiyorsa ',' (virgül), herhangi bir noktalama işareti getirilmemesi gerekiyorsa 'X' yazınız.

Aşağıdaki boşlukları doldurun

Edebiyat eleştirmenleri, yapıtları incelerken yazarın iç dünyasını toplumsal koşulların sanata etkisini göz ardı etmemelidir. Eserin üslup özelliklerini belirleyip içeriğin derinliğini ortaya koymak eleştirinin temel amacıdır. Eleştirmen esere önyargıyla yaklaşırsa nesnel bir değerlendirme yapması imkânsız hale gelir. Çünkü sanat, toplumla sürekli etkileşim halinde olan ve ondan beslenen canlı bir mekanizmadır.
Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci boşluğa virgül (,) işareti getirilmeli; ikinci, üçüncü ve dördüncü boşluklar ise boş bırakılmalı veya bu boşluklara 'X' işareti konulmalıdır.
Eş görevli ögeleri ayırmak amacıyla birinci boşluğa virgül getirilirken; zarf-fiil, şart eki ve bağlaç kullanım kuralları nedeniyle diğer boşluklar boş bırakılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci boşluğun görevini tespit etmek.
Birinci boşluk, 'yazarın iç dünyasını' ve 'toplumsal koşulların sanata etkisini' belirtili nesnelerini bağlamaktadır. Bu ögeler eş görevli söz öbekleri olduğu için aralarına virgül (,) konulmalıdır.
Cümle içinde eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.
2
İkinci boşluğun durumunu incelemek.
İkinci boşluktan önce 'belirleyip' zarf-fiili gelmiştir. Cümlede art arda sıralanan başka bir zarf-fiil bulunmadığı için bu boşluk boş bırakılmalıdır.
Metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konmaz.
3
Üçüncü boşluğun durumunu incelemek.
Üçüncü boşluktan önce 'yaklaşırsa' sözcüğünde şart eki (-se/-sa) yer almaktadır. Şart ekinden sonra virgül konmayacağı için bu boşluk boş bırakılmalıdır.
Metin içinde şart ekinden (-se/-sa) sonra virgül konmaz.
4
Dördüncü boşluğun durumunu incelemek.
Dördüncü boşluk, 've' bağlacının hemen ardındadır. Bağlaçların öncesinde veya sonrasında virgül kullanılmayacağı için bu boşluk boş bırakılmalıdır.
Metin içinde ve, veya, yahut, ya... ya bağlaçlarından önce de sonra da virgül konmaz.

Anahtar Kavram

Virgülün kullanım alanları ve virgül kullanılmayan durumlar
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 84Soru →

Türkçede tırnak işareti, yay ayraç ve köşeli ayracın işlevlerine uygun kullanılması yazım doğruluğu açısından büyük önem taşır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu noktalama işaretlerinden birinin kullanımı yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Edebiyat araştırmalarında adından sıkça söz ettiren Abdülhak Hamit Tarhan (Şair-i Azam (1852-1937)) Türk şiirine getirdiği yeniliklerle tanınır.

Cevap

Edebiyat araştırmalarında adından sıkça söz ettiren Abdülhak Hamit Tarhan (Şair-i Azam (1852-1937)) Türk şiirine getirdiği yeniliklerle tanınır.
Doğru yanıt, Abdülhak Hamit Tarhan'ın unvanı ve yaşam tarihlerinin verildiği cümledir. Bu cümlede ayraç içinde ayraç kullanılması gerektiği halde dışta köşeli ayraç yerine yay ayraç kullanılmış, bu da noktalama hatasına yol açmıştır. Doğru yazım '[Şair-i Azam (1852-1937)]' şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki tırnak işareti, yay ayraç ve köşeli ayracın kullanım amaçlarını belirleme
Seçeneklerde doğrudan alıntıların tırnak içine alınması, kitap adlarının tırnak içine alınması, eş anlamlı kelimelerin yay ayraçla belirtilmesi ve ayraç içinde ayraç kullanımı örneklenmiştir.
Noktalama kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığını test etmek için her bir noktalama işaretinin işlevini kontrol etmek gerekir.
2
Ayraç içinde ayraç kullanım kuralını inceleme
TDK kurallarına göre, ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda dıştaki ayraç köşeli ayraç [ ], içteki ayraç ise yay ayraç ( ) olmalıdır.
İki yay ayracın iç içe kullanımı dil bilgisi standartlarına göre noktalama hatası oluşturur.
3
Hatalı kullanımı tespit etme
Abdülhak Hamit Tarhan ifadesinden sonra gelen kısımda '(Şair-i Azam (1852-1937))' şeklinde iç içe iki yay ayraç kullanıldığı görülmüştür. Bu kullanım yanlıştır; doğrusu '[Şair-i Azam (1852-1937)]' olmalıdır.
Köşeli ayraç kuralının ihlal edilip edilmediğini doğrulamak için yapılmıştır.

Anahtar Kavram

Ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda yay ayraçtan önce köşeli ayraç kullanılması kuralı.
Soru 85Soru →

Gelişmiş ülkelerde eğitim sistemleri iki temel sacayağı üzerine kuruludur ( ) bireysel yeteneklerin erken yaşta keşfedilmesi ve bu yeteneklere uygun pratik alanların sunulması. Bizde ise eğitim ( ) ezbere, teorik bilgiye ve sınav başarısına odaklandığı için yaratıcılığı köreltiyor ( ) ancak son yıllarda bu yanlıştan dönülmesi yönünde önemli adımlar atılıyor ( ) alternatif eğitim modelleri geliştiriliyor, müfredat güncelleniyor.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (:) (;) (;) (:)

Cevap

İlk boşlukta açıklama yapıldığı için iki nokta (:), ikinci boşlukta özneden sonra virgülle ayrılmış ögeler olduğu için noktalı virgül (;), üçüncü boşlukta ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için noktalı virgül (;) ve son boşlukta atılan adımlar açıklandığı için iki nokta (:) kullanılmalıdır. Bu durumda sırasıyla iki nokta, noktalı virgül, noktalı virgül ve iki nokta gelmelidir.
Doğru seçenekte sırasıyla iki nokta, noktalı virgül, noktalı virgül ve iki nokta işaretleri yer almaktadır. İlk boşlukta eğitim sistemlerinin iki temel sacayağı açıklandığı için iki nokta; ikinci boşlukta özneden sonra virgülle ayrılmış ögeler geldiği için anlam karışıklığını önlemek adına noktalı virgül; üçüncü boşlukta kendi içinde virgül barındıran sıralı cümleleri ayırmak için noktalı virgül; son boşlukta ise atılan adımlar örneklendirildiği için iki nokta kullanılması dil bilgisi kurallarına tamamen uygundur.

Adım Adım Çözüm

1
İlk boşluğun işlevini ve getirilmesi gereken işareti belirlemek.
İki nokta (:) getirilmelidir.
Cümledeki 'iki temel sacayağı' ifadesinden sonra bu sacayaklarının neler olduğu açıklanmıştır. Kendisiyle ilgili açıklama verilecek cümlelerin sonuna iki nokta konur.
2
İkinci boşluğun işlevini ve getirilmesi gereken işareti belirlemek.
Noktalı virgül (;) getirilmelidir.
Özne olan 'eğitim' sözcüğünden sonra 'ezbere, teorik bilgiye ve sınav başarısına' şeklinde eş değer ögeler virgülle sıralanmıştır. Özneden sonra eş değer ögeler arasında virgül varsa, özneyi belirginleştirmek ve karışıklığı önlemek için noktalı virgül kullanılır.
3
Üçüncü boşluğun işlevini ve getirilmesi gereken işareti belirlemek.
Noktalı virgül (;) getirilmelidir.
Bu kısım ögeleri arasında virgül bulunan iki sıralı cümleyi ayırmaktadır. TDK kurallarına göre, ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için noktalı virgül kullanılır.
4
Dördüncü boşluğun işlevini ve getirilmesi gereken işareti belirlemek.
İki nokta (:) getirilmelidir.
Bu boşluktan sonra 'önemli adımlar' ifadesinin neler olduğu örneklenerek açıklanmıştır. Açıklama cümlelerinden önce iki nokta konur.

Anahtar Kavram

Noktalı virgül ve iki noktanın işlevsel farkları; özellikle açıklama/örnekleme öncesi iki nokta kullanımı ile özneden sonra virgülle ayrılmış ögeler bulunduğunda veya sıralı cümlelerin arasında noktalı virgül kullanımı kuralları.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 86Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (,) işareti dil bilgisi kurallarına aykırı bir şekilde kullanılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sanatçı, yeni sergisinde Anadolu'nun bin yıllık geçmişini tuvaline yansıtırken, geleneksel motifleri çağdaş bir yorumla harmanlamış.

Cevap

Sanatçı, yeni sergisinde Anadolu'nun bin yıllık geçmişini tuvaline yansıtırken, geleneksel motifleri çağdaş bir yorumla harmanlamış.
Sanatçının Anadolu geçmişini tuvaline yansıtmasını anlatan cümlede geçen sözcük zarf-fiil ekini almıştır. Türk Dil Kurumu kuralları uyarınca, metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konulması noktalama hatasıdır. Cümlede ardı ardına sıralanmış başka bir zarf-fiil grubu bulunmadığından bu kullanım yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki virgüllerin işlevlerini ve yer aldıkları kelime gruplarını analiz etmek
Dört cümlede virgülün kurallara uygun şekilde özneyi belirtmek, eş görevli sözcükleri veya grupları ayırmak ve sıralı cümleleri ayırmak için kullanıldığı belirlendi. Bir cümlede ise tekil zarf-fiil ekinden sonra virgül kullanıldığı tespit edildi.
Cümlelerin dil bilgisi yapılarını inceleyerek kurallı ve kuralsız kullanımları birbirinden ayırt etmek gerekir.
2
Zarf-fiil eki almış sözcüklerden sonra virgül kullanım kuralını uygulamak
İlgili sözcükteki zarf-fiil eki cümlede başka bir zarf-fiil ile eş görevli olarak sıralanmamıştır. Bu durumdaki tekil zarf-fiillerden sonra virgül konması kurallara aykırıdır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konmaz.

Anahtar Kavram

Zarf-fiil eklerinden sonra virgül kullanılamayacağı kuralı ve virgülün doğru işlevleri
Soru 87Soru →

Köşeli ayraç, yay ayraç ve tırnak işaretinin kullanımıyla ilgili olarak aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir noktalama hatası vardır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Türk edebiyatında psikolojik romanın önemli temsilcilerinden Peyami Safa (Dokuzuncu Hariciye Koğuşu'nun yazarı (1899-1961)), Doğu-Batı çatışmasını eserlerinde sıkça işlemiştir.

Cevap

Peyami Safa'nın eserinin ve yaşam tarihlerinin belirtildiği kısımda iç i��e iki yay ayraç kullanılması noktalama hatasıdır. Ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda dıştaki ayracın köşeli ayraç olması gerekir.
Peyami Safa'nın eserinin ve yaşam tarihlerinin belirtildiği kısımda iç içe iki yay ayraç kullanılması noktalama hatasıdır. Ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda dıştaki ayracın köşeli ayraç olması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki ayraç kullanımlarını ve hiyerarşiyi inceleyin.
Peyami Safa'dan sonra açılan yay ayracın içinde, doğum ve ölüm tarihlerini göstermek için tekrar bir yay ayraç açıldığı görülmektedir.
İç içe ayraç kullanımlarında Türk Dil Kurumu kurallarına göre hiyerarşi takibi yapılmalıdır.
2
Ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda dıştaki ayracın köşeli ayraç olması kuralını uygulayın.
Dıştaki ayraç köşeli ayraç [ ], içteki ayraç ise yay ayraç ( ) olmalıdır.
Noktalama işaretlerinin işlevsel hiyerarşisini doğru kurmak için bu kural gereklidir.
3
Hatalı olan cümleyi belirleyin ve düzeltilmiş halini yazın.
Hatalı kullanım 'Peyami Safa (Dokuzuncu Hariciye Koğuşu'nun yazarı (1899-1961))' şeklindeyken, doğrusu 'Peyami Safa [Dokuzuncu Hariciye Koğuşu'nun yazarı (1899-1961)]' olmalıdır.
Seçenekteki noktalama hatasının kaynağını netleştirmek ve doğru yapıyı göstermek için.

Anahtar Kavram

Köşeli ayraç, yay ayraç ve tırnak işaretinin işlevleri ve kullanım hiyerarşisi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 88Soru →

Tarihçiler geçmişi iki farklı yöntemle aydınlatır ( ) belgelerin sessiz tanıklığına başvurmak ve sözl�� kültürün izini sürmek. Araştırmacı ( ) bu süreçte kaynakları titizlikle sınıflandırır, bilgileri karşılaştırır ( ) okuyucuya ise sadece bu emeğin sonuçlarını tarafsızca aktarmak kalır. Bilimin amacı da zaten tek bir esasa dayanır ( ) gerçeğe ulaşmak.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (:) (,) (;) (:)

Cevap

İlk boşluğa açıklama yapılacağı için iki nokta (:), ikinci boşluğa özneyi belirtmek için virgül (,), üçüncü boşluğa ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için noktalı virgül (;), son boşluğa ise açıklama/örnekleme yapılacağı için iki nokta (:) getirilmelidir.
Doğru sıralama 'iki nokta - virgül - noktalı virgül - iki nokta' şeklinde olmalıdır. İlk boşlukta iki farklı yöntem açıklanacağı için iki nokta konur. İkinci boşlukta özne vurgulanacağı için virgül kullanılır. Üçüncü boşlukta ise virgül barındıran sıralı cümleleri ayırmak için noktalı virgül kullanılır. Son boşlukta ise tek esasın ne olduğu açıklandığı için yine iki nokta getirilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci boşluğun işlevini belirleme
Cümlede 'iki farklı yöntem' denilerek açıklama yapılacağı belirtilmiş ve ardından bu yöntemler sıralanmıştır. Açıklama ve örnekleme yapılacak durumlardan önce iki nokta (:) kullanılır.
Kendisiyle ilgili açıklama verilecek veya örnek gösterilecek cümlelerin sonuna iki nokta konması kuralıdır.
2
İkinci boşluğun işlevini belirleme
Cümlenin öznesi olan 'Araştırmacı' sözcüğünü belirginleştirmek ve kendisinden sonraki ögelerden ayırmak için virgül (,) kullanılmalıdır.
Uzun cümlelerde yüklemden uzak düşmüş olan özneyi belirtmek için virgül konur.
3
Üçüncü boşluğun işlevini belirleme
Burada iki bağımsız cümle ('Araştırmacı... karşılaştırır' ve 'okuyucuya ise... kalır') birbirine bağlanmaktadır. İlk cümlede zaten virgül ('...sınıflandırır, bilgileri...') kullanıldığı için iki cümleyi ayırmak amacıyla noktalı virgül (;) getirilmelidir.
Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.
4
Dördüncü boşluğun işlevini belirleme
Cümlede 'tek bir esasa dayanır' ifadesinin ardından bu esasın ne olduğu ('gerçeğe ulaşmak') açıklanmıştır. Bu açıklama için iki nokta (:) getirilmelidir.
Kendisiyle ilgili açıklama yapılacak cümlenin sonuna iki nokta konur.

Anahtar Kavram

Noktalı virgül ile iki noktanın işlevsel farkları ve cümle içinde doğru konumlandırılması
Soru 89Soru →

Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerlere gelmesi gereken durumu, sadece 'virgül' veya 'boş' kelimelerini yazarak belirtiniz. (Cümlelerde başka bir kelimeye bağlı olmayan veya tek başına kullanılan zarf-fiiller, bağlaçlar ve benzeri kurallar göz önünde bulundurulmalıdır.)

Aşağıdaki boşlukları doldurun

I. Edebiyat eleştirmeni, yapıtın sanatsal değerini ortaya koyarken nesnel ölçütlerden yararlanmak zorundadır.
II. Düşüncelerini özgürce ifade eden birey; aklın, bilimin felsefenin ışığında yolunu aydınlatır.
III. İnsan, yaşamı boyunca ya hedeflerine ulaşmak için durmaksızın koşar ya da hayallerinin gölgesinde pasif bir hayat sürer.
Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci boşluk için 'boş', ikinci boşluk için 'virgül', üçüncü boşluk için 'boş' kelimeleri yazılmalıdır.
Birinci cümlede 'ortaya koyarken' ifadesindeki tekil zarf-fiilden sonra ve üçüncü cümlede 'ya... ya da...' tekrarlı bağlacından önce virgül kullanılamayacağı için bu boşluklar boş kalmalıdır. İkinci cümlede ise 'aklın, bilimin, felsefenin' şeklindeki eş görevli sözcük gruplarını ayırmak amacıyla virgül kullanılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci cümledeki zarf-fiil ekinin tespiti ve ilgili noktalama kuralının değerlendirilmesi.
Cümledeki 'koyarken' sözcüğü zarf-fiil eki (-ken) almıştır ve arkasından gelen başka bir zarf-fiil grubu yoktur. Bu nedenle birinci boşluk boş kalmalıdır.
Metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konmaz.
2
İkinci cümledeki sözcük gruplarının görevlerinin incelenmesi ve noktalama kuralının uygulanması.
'aklın', 'bilimin' ve 'felsefenin' sözcükleri eş görevli tamlayanlardır. Aralarındaki bağlantıyı sağlamak için ikinci boşluğa 'virgül' gelmelidir.
Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.
3
Üçüncü cümledeki bağlaçların tespiti ve noktalama kuralının kontrol edilmesi.
Cümlede 'ya... ya da...' tekrarlı bağlacı kullanılmıştır. Bu nedenle üçüncü boşluk boş bırakılmalıdır.
Metin içinde tekrarlı bağlaçlardan önce ve sonra virgül kullanılamaz.

Anahtar Kavram

Virgülün kullanım alanları (eş görevli sözcükler) ve virgülün kesinlikle kullanılamayacağı durumlar (tekil zarf-fiillerden ve tekrarlı bağlaçlardan sonra/önce).
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 90Soru →

Aşağıdaki cümlelerde köşeli parantezle [ ] belirtilen yerlere getirilmesi gereken noktalama işaretlerinin kullanım işlevlerini, yanlarında verilen açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

1496 [ ] yılında doğan Fuzuli'nin hayatına dair yazılı belgeler son derece sınırlıdır.
Genç adamın bu dahiyane [ ] fikirleri sayesinde şirketin kısa sürede batma eşiğine geldiği konuşuluyor.
Arkadaşınızın dün akşamki davette size tam olarak ne söylediğini öğrenebilir miyim [ ]
Durun, hemen karar vermeyin [ ] Önümüzdeki hafta tüm seçeneklerimizi tekrar değerlendireceğiz.

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci cümle şüphe bildiren soru işareti işleviyle, ikinci cümle kinaye bildiren ünlem işareti işleviyle, üçüncü cümle doğrudan soru bildiren soru işareti işleviyle, dördüncü cümle ise uyarı bildiren ünlem işareti işleviyle eşleşmektedir.
Eşleştirme yapıldığında; kesin olmayan tarih bilgisi şüphe bildiren soru işaretiyle, zıt durumla sağlanan alay anlamı kinaye bildiren ünlem işaretiyle, doğrudan soru cümlesi soru işaretiyle ve uyarı ifadesi ünlem işaretiyle doğru bir şekilde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci cümledeki tarihsel verinin niteliğini incelemek.
1496 tarihinin kesin olmadığı veya şüpheyle karşılandığı anlaşılır. Bu durumda bilginin yanına yay ayraç içinde soru işareti (?) getirilerek ilgili işleve ulaşılır.
Türkçede kesinlik taşımayan tarih ve yer bilgilerini belirtmek için yay ayraç içinde soru işareti kullanılır.
2
İkinci cümledeki üslup ve bağlamı analiz etmek.
'Dahiyane fikirler' ifadesinin şirketi batırdığı söylenerek alaycı/kinayeli bir anlam yaratıldığı tespit edilir. Bu işlev için yay ayraç içinde ünlem işareti (!) kullanılmalıdır.
Bir söze alay veya küçümseme katmak amacıyla yay ayraç içinde ünlem işareti kullanılır.
3
Üçüncü cümlenin yapısını ve soru anlamını kontrol etmek.
Cümlede soru eki (mi) bulunduğu ve doğrudan bilgi edinme amacı taşıdığı görülür. Cümlenin sonuna soru işareti (?) konulması gerektiği belirlenir.
Doğrudan soru anlamı taşıyan ve soru eki/sözü içeren cümlelerin sonuna soru işareti getirilir.
4
Dördüncü cümledeki hitap/uyarı ifadesini saptamak.
'Durun' sözcüğüyle muhataba bir uyarıda bulunulduğu belirlenir. Bu cümlenin sonuna ünlem işareti (!) getirilmelidir.
Seslenme, hitap ve uyarı bildiren ifadelerin veya bu ifadeleri içeren cümlelerin sonuna ünlem işareti konur.

Anahtar Kavram

Soru ve ünlem işaretlerinin Türkçedeki temel ve ikincil (ayraç içi kinaye/şüphe) işlevleri.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 91Soru →

Felsefe, (I) insanın evreni ve kendini anlama çabasından doğmuştur. Filozoflar dünyayı kendi pencerelerinden yorumlayarak, (II) yeni düşünce akımları geliştirmişlerdir. Zihnini sorulara açan, (III) gerçeğin peşinden koşan her birey bu mirasın parçası olur. Ancak dogmatik kalıplardan sıyrılmak, (IV) önyargılardan arınmak her zaman kolay değildir. Çünkü düşünce dünyası, (V) özgür bir zemin bulamadıkça gelişemez.

Bu parçadaki numaralanmış yerlerin hangisinde virgül (,) yanlış kullanılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: II

Cevap

Parçadaki II numaralı yerde bulunan virgül yanlış kullanılmıştır.
II numaralı yerde yer alan virgül, zarf-fiil eki almış 'yorumlayarak' sözcüğünden sonra kullanılmıştır. Türk Dil Kurumunun kurallarına göre, metin içinde zarf-fiil eki alan sözcüklerden sonra virgül konulmaz. Bu nedenle bu kullanım yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki numaralı yerlerin cümle içerisindeki dil bilgisel işlevleri analiz edilir.
I numaralı yer özneyi belirler, II numaralı yer zarf-fiilden sonradır, III ve IV numaralı yerler eş görevli grupları ayırır, V numaralı yer ise özneyi vurgular.
Her noktalama işaretinin kullanım gerekçesini anlamak amacıyla bu adım gerçekleştirilir.
2
Zarf-fiil ekinden sonra virgül gelip gelemeyeceğine dair kural hatırlanır.
Türkçe dil bilgisi kurallarına göre, metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra (eğer ardı ardına sıralanan eş görevli zarf-fiiller yoksa) virgül kullanılamaz.
II numaralı seçenekte yer alan 'yorumlayarak' kelimesinin zarf-fiil eki (-erek/-arak) aldığını ve yanlış noktalama barındırdığını doğrulamak için bu adım gereklidir.
3
Diğer seçeneklerin doğruluğu denetlenir.
I ve V numaralı virgüllerin özneyi belirtmek için; III ve IV numaralı virgüllerin ise eş görevli kelime gruplarını ayırmak için doğru kullanıldığı onaylanır.
Hatalı bir başka kullanım olup olmadığını test etmek ve tek doğru cevaba ulaşmak için bu adım yapılır.

Anahtar Kavram

Zarf-fiil eklerinden sonra virgül kullanılamaması kuralı
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 92Soru →

Şiir ( ) resim ve musiki gibi alanlarda sadece estetik hazza odaklanan sanatçılar vardır ( ) yalnızlık, yabancılaşma ve melankoli ( ) roman ve hikâyede ise toplumsal gerçekçi bir çizgi hâkimdir ( ) köy yaşamı, işçi sorunları ve göç ( )

Bu parçada parantezle ( ) belirtilen yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: , - : - ; - : - ...

Cevap

Doğru noktalama işaretleri sırasıyla virgül, iki nokta, noktalı virgül, iki nokta ve üç nokta şeklinde olmalıdır.
Metindeki ilk boşluğa eş görevli ögeleri ayırmak için virgül (,), ikinci boşluğa örnekleme yapılacağı için iki nokta (:), üçüncü boşluğa bünyesinde virgül barındıran iki sıralı cümleyi ayırmak için noktalı virgül (;), dördüncü boşluğa yine örnekleme yapılacağı için iki nokta (:) ve son boşluğa örneklerin devamı niteliğinde olduğu için üç nokta (...) getirilmelidir. Bu kuralları karşılayan tek seçenek ', - : - ; - : - ...' şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk parantez içindeki boşluğun işlevini belirlemek.
Virgül (,) getirilmelidir.
Şiir, resim ve musiki sözcükleri eş görevli sözcük gruplarıdır ve aralarına virgül konur.
2
İkinci parantez içindeki boşluğun işlevini belirlemek.
İki nokta (:) getirilmelidir.
Kendisiyle ilgili örnek verilecek cümleden sonra iki nokta kullanılır.
3
Üçüncü parantez içindeki boşluğun işlevini belirlemek.
Noktalı virgül (;) getirilmelidir.
Ögeleri arasında virgül ve iki nokta bulunan iki büyük sıralı cümleyi birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.
4
Dördüncü parantez içindeki boşluğun işlevini belirlemek.
İki nokta (:) getirilmelidir.
Roman ve hikayedeki konulara örnekler verilmeden önce iki nokta konması gerekir.
5
Beşinci parantez içindeki boşluğun işlevini belirlemek.
Üç nokta (...) getirilmelidir.
Örneklerin devamının gelebileceğini göstermek amacıyla cümlenin sonuna üç nokta konur.

Anahtar Kavram

Noktalı virgül ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için kullanılırken, iki nokta kendisinden sonra açıklama veya örnekleme yapılacak durumlarda tercih edilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 93Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül (,) işareti yanlış kullanılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yazar, son kitabının imza gününde okurlarıyla bir araya gelip, onlardan gelen soruları içtenlikle yanıtlad��.

Cevap

Yazarın okurlarıyla bir araya gelip soruları yanıtladığını belirten cümledeki virgül kullanımı yanlıştır.
Yazarın okurlarıyla bir araya gelip soruları yanıtladığını belirten cümlede geçen 'gelip' sözcüğü bir zarf-fiildir. Türkçede metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konmaz. Cümlede başka bir zarf-fiil bulunmadığı ve sıralama yapılmadığı için bu kullanım noktalama hatasına yol açmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde yer alan virgüllerin konumlarını ve dil bilgisel bağlamlarını inceleyin.
Seçeneklerdeki virgüllerin hangi sözcüklerden sonra geldiği belirlenir.
Hatalı virgül kullanımını tespit etmek için her bir cümlenin yapısını incelemek gerekir.
2
Seçeneklerdeki virgüllerin işlevlerini TDK kuralları çerçevesinde değerlendirin.
Dört seçenekte virgülün özneyi vurgulamak, sıralı cümleleri ayırmak veya eş görevli kelimeleri gruplandırmak için doğru kullanıldığı görülür.
Doğru kullanımların elenmesi hatalı seçeneği bulmayı kolaylaştırır.
3
Zarf-fiil eklerinden sonra virgül kullanılıp kullanılmayacağı kuralını kontrol edin.
Okurlarla bir araya gelip soruların yanıtlandığını belirten cümlede 'gelip' zarf-fiilinden sonra virgül kullanıldığı görülür. Cümlede art arda gelen başka bir zarf-fiil bulunmadığı için buradaki kullanım yanlıştır.
Türkçede metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra (sıralı zarf-fiiller hariç) virgül konmaz.

Anahtar Kavram

Zarf-fiil eklerinden sonra virgülün kullanılmaması kuralı
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 94Soru →

Aşağıdaki parçada boş bırakılan yerlere gelmesi gereken durumları belirleyiniz. Boşluklara virgül işareti getirilmesi gerekiyorsa ',' (virgül), herhangi bir noktalama işareti getirilmemesi gerekiyorsa 'boş' yazınız.

Aşağıdaki boşlukları doldurun

Roman; hayallerin gerçeklerin ve özlemlerin harmanlandığı bir edebi türdür. Yazar bu eserinde toplumun aksayan yönlerini gözler önüne serer okuyucuyu derinden sarsar. Ancak bir sanatçı topluma yabancılaşırsa eserlerinde inandırıcılığını ve samimiyetini kaybeder.
Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci boşluğa eş görevli sözcükleri ayırmak için virgül (,), ikinci boşluğa sıralı cümleleri ayırmak için virgül (,), üçüncü boşluğa ise şart ekinden sonra noktalama işareti gelmeyeceği için 'boş' yazılmalıdır.
Parçadaki birinci boşluğa eş görevli kelimeleri ayırmak için virgül, ikinci boşluğa sıralı cümleleri ayırmak için virgül gelmelidir. Üçüncü boşluğa ise şart eki olan '-sa/-se' (yabancılaşırsa) geldiği için Türk Dil Kurumu kuralları uyarınca hiçbir noktalama işareti getirilmemeli, yani boş bırakılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci boşluğun bulunduğu kelime grubunu inceleyiniz.
'hayallerin' ve 'gerçeklerin' sözcükleri, aynı cümlenin tamlayan grubu içinde yer alan eş görevli sözcüklerdir. Kurallar gereği eş görevli kelimeler arasına virgül konmalıdır.
Eş görevli kelimeleri birbirinden ayırmak.
2
İkinci boşluğun iki yanındaki cümle yapılarını analiz ediniz.
'Yazar bu eserinde toplumun aksayan yönlerini gözler önüne serer' ve 'okuyucuyu derinden sarsar' cümleleri, yüklemleri olan bağımsız iki sıralı cümledir. Bu sıralı cümleleri ayırmak için aralarına virgül konmalıdır.
Sıralı cümleleri birbirinden ayırmak.
3
Üçüncü boşluktan önce gelen fiil yapısını ve ekini inceleyiniz.
'yabancılaşırsa' kelimesinde şart eki olan '-sa' kullanılmıştır. Metin içinde şart ekinden sonra virgül veya başka bir noktalama işareti kullanılmaz.
Şart ekinden sonra virgül konulmayacağı kuralını uygulamak.

Anahtar Kavram

Virgülün eş görevli sözcükleri ve sıralı cümleleri ayırma görevleri ile şart ekinden sonra virgül kullanılmaması kuralı.
Soru 95Soru →

Türk Dil Kurumunun noktalama kılavuzuna göre virgülün kullanıldığı yerler kadar kullanılmaması gereken durumlar da kurallara ba��lanmıştır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün (,) kullanımı noktalama kurallarına uygundur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Felsefe, insan aklının kendi sınırlarını zorlayarak varoluşun gizemini çözme arayışından doğmuştur.

Cevap

Felsefe ile başlayan ve virgülün özneyi belirtmek amacıyla doğru kullanıldığı cümle doğru cevaptır.
Yüklemden uzak düşmüş olan özneyi vurgulamak için özneden sonra virgül konur. 'Felsefe' kelimesinden sonra konan virgül bu kurala tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki virgüllerin yerlerini belirleyin.
Tüm cümlelerde virgülün kullanıldığı kelimeler tespit edildi.
Yanlış ve doğru kullanımları ayırt edebilmek için her bir virgülün konumunu incelemek gerekir.
2
Virgül kullanılmayacak durumlar kurallarını uygulayın.
Zarf-fiilden sonra, şart ekinden sonra, ikileme arasında ve tamlama elemanları arasında virgülün hatalı kullanıldığı cümleler belirlendi.
Türkçede zarf-fiil, şart eki, ikilemeler ve tamlama unsurları arasına virgül gelmeyeceği kuralı geçerlidir.
3
Virgülün doğru kullanıldığı işlevi kontrol edin.
Felsefe kelimesinin özne olduğu ve yüklemden uzak kaldığı için virgülle doğru şekilde ayrıldığı belirlendi.
Yüklemden uzak düşmüş özneyi belirtmek için virgül kullanılması noktalama kurallarına uygundur.

Anahtar Kavram

Virgülün İşlevleri ve Virgül Kullanılmayan Durumlar
Soru 96Soru →

Noktalama işaretlerinin işlevlerini göz önünde bulundurarak aşağıdaki metinde parantezlerle belirtilen yerlerin dil bilgisi kurallarına uygun biçimde tamamlanması gerekmektedir.

Buna göre, metindeki boşluklara getirilmesi gereken durumları sırasıyla yazınız. Virgül işareti getirilmesi gereken alan için ',' veya 'virgül', herhangi bir işaret getirilmemesi gereken alan için 'boş' ifadesini giriniz.

Aşağıdaki boşlukları doldurun

Modern öykücülüğümüzün öncülerinden olan yazar, kahramanlarını günlük yaşamın içinden seçer onları kendi doğal çevreleriyle birlikte ele alır. Karakterlerini betimlerken oldukça nesnel davranır ancak onların iç dünyalarını yansıtırken oldukça öznel bir tutum sergilemekten kaçınmaz.
Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci boşluğa virgül (,), ikinci boşluğa ise herhangi bir noktalama işareti gelmemelidir (boş).
Sıralı cümlelerin arasına virgül işareti konurken, cümlede tek başına kullanılan zarf-fiillerden sonra virgül işareti getirilmez.

Adım Adım Çözüm

1
İlk cümleyi analiz ederek yüklemleri ve cümlenin yapısını belirlemek.
Cümlede 'seçer' ve 'ele alır' olmak üzere iki yüklem bulunmaktadır. Bu durum cümlenin sıralı cümle olduğunu gösterir.
Sıralı cümleleri ayırmak için aralarına virgül konmalıdır.
2
İkinci cümledeki kelimelerin eklerini ve görevlerini incelemek.
'yansıtırken' kelimesinin zarf-fiil eki (-ken) aldığı tespit edilmiştir. Cümlede ardı ardına gelen başka bir zarf-fiil grubu bulunmamaktadır.
Türkçe noktalama kurallarına göre metin içinde zarf-fiil eki almış tek bir kelimeden sonra virgül konmaz.

Anahtar Kavram

Virgülün sıralı cümleleri ayırma görevi ve zarf-fiillerden sonra virgül kullanılmaması kuralı.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 97Soru →

Edebiyat dünyasında öyle isimler vardır ki adlarını duymak bile insanda derin bir saygı uyandırır. Siz de onun o muhteşem şiirlerini okuyup da büyülenmeyen tek bir kişi gördün��z mü [I] Sanmıyorum... Şairin, kesin olmamakla birlikte, 1895 ( [II] ) yılında doğduğu kabul edilir. Onun ne kadar zeki ( [III] ) biri olduğunu, girdiği her sınavda en sonuncu olmasından zaten anlamışt��k! Eyvah [IV] treni yine kaçırdık, diye telaşlananlar onun bu eserini ne zaman okurlar [V] bilmiyorum.

Bu parçada numaralanmış yerlerden hangilerine sırasıyla soru işareti (?) ve ünlem işareti (!) getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I ve III

Cevap

Birinci ve üçüncü boşluklara sırasıyla soru işareti (?) ve ünlem işareti (!) getirilmelidir.
Birinci boşluğun bulunduğu cümle doğrudan bir soru cümlesi olduğu için sonuna soru işareti (?) konmalıdır. Üçüncü boşlukta ise 'zeki' ifadesine alay ve küçümseme anlamı katmak amacıyla yay ayraç içinde ünlem işareti (!) kullanılmalıdır. Bu iki durum 'I ve III' seçeneğinde doğru verilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci cümlenin soru anlamı taşıyıp taşımadığı belirlenir.
Birinci boşluğun bulunduğu cümle doğrudan soru sormaktadır, bu yüzden sonuna soru işareti (?) getirilmelidir.
Soru eki veya soru sözcüğü içeren ve doğrudan soru soran cümlelerin sonuna soru işareti konur.
2
İkinci boşluğun bağlamı ve ayraç yapısı incelenir.
İkinci boşluk şüphe ve kesin olmama durumu bildirdiği için yay ayraç içinde soru işareti (?) almalıdır.
Bilinmeyen, kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan yer, tarih vb. durumlar için yay ayraç içinde soru işareti kullanılır.
3
Üçüncü boşluğun cümledeki işlevi çözümlenir.
Üçüncü boşluktaki 'zeki' ifadesinden sonra alay, kınama veya küçümseme anlamı katmak için yay ayraç içinde ünlem işareti (!) kullanılmalıdır.
Bir söze alay, kınama veya küçümseme anlamı kazandırmak için sözden hemen sonra yay ayraç içinde ünlem işareti konur.
4
Dördüncü boşluğun ünlem işareti alıp alamayacağı değerlendirilir.
Dördüncü boşluktan sonra gelen 'treni' sözcüğü küçük harfle başladığı için buraya ünlem işareti değil, virgül (,) konmalıdır.
Ünlem işaretinden sonra büyük harfle başlanır. Eğer ünlem ifadesinden sonra gelen sözcük küçük harfle başlıyorsa ünlem işareti cümlenin sonuna konur, ünlem bildiren kelimeden sonra ise virgül kullanılır.
5
Beşinci boşluğun yer aldığı dolaylı soru cümlesi analiz edilir.
Beşinci boşluğun bulunduğu yan cümle soru kelimesi içerse de ana cümle soru anlamı taşımadığı için soru işareti konmamalıdır.
Soru kelimeleri barındıran ancak dolaylı anlatımla soru anlamını kaybeden cümlelerin sonuna soru işareti değil, nokta konur.

Anahtar Kavram

Soru ve ünlem işaretlerinin temel işlevleri ile sözde/dolaylı soru cümlelerinde noktalama kuralları.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 98Soru →

Türk Dil Kurumunun imla kılavuzuna göre kısa çizgi (-), uzun çizgi (—) ve eğik çizginin (/) yazımda üstlendiği belirli işlevler bulunmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu noktalama işaretlerinden birinin kullanımıyla ilgili bir noktalama hatası yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Salonun kapısında bekleyen velilerden en az on-on iki kişi içeri girmek için sabırsızlanıyordu.

Cevap

Salonun kapısında bekleyen velilerden en az on-on iki kişi içeri girmek için sabırsızlanıyordu.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre, yaklaşıklık bildiren sayı gruplarında araya kısa çizgi konmaz. 'Salonun kapısında bekleyen velilerden en az on-on iki kişi içeri girmek için sabırsızlanıyordu.' cümlesinde geçen 'on-on iki' ifadesinde kısa çizginin kullanılması bu kurala aykırıdır. Doğru yazım 'on on iki' şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde geçen kısa çizgi ve eğik çizgilerin kullanım amaçlarını belirleme
Dizelerin yan yana yazılması (eğik çizgi), kelimeler arası ilişki kurulması (kısa çizgi), ara cümle belirtilmesi (kısa çizgi), eklerin gösterilmesi (kısa çizgi ve eğik çizgi) ve yaklaşıklık bildiren sayı grupları (kısa çizgi) tespit edilmiştir.
Her bir seçenekteki kullanımın dil bilgisi kurallarına uygunluğunu denetlemek için işlev tespiti yapılır.
2
Türk Dil Kurumunun (TDK) kurallarına göre yaklaşıklık bildiren sayı gruplarının yazımını kontrol etme
TDK imla kurallarına göre 'on on iki', 'üç beş' gibi yaklaşıklık bildiren sayı gruplarının arasına herhangi bir noktalama işareti (kısa çizgi vb.) konmaz.
Hatalı kullanımı tespit ederek doğru cevaba ulaşmak hedeflenir.

Anahtar Kavram

Kısa Çizgi ve Eğik Çizginin İşlevleri ile Sayı Gruplarının Yazımı
Soru 99Soru →

Aşağıdaki parçada boş bırakılan yerlere gelmesi gereken noktalama işaretlerini (örneğin ',' veya ';') yazınız.

Aşağıdaki boşlukları doldurun

Yazar bu eserinde fırtınalı denizler yüksek dağlar ve uçsuz bucaksız ovalar betimliyor. Kahramanlarını doğal ortamlarında ele alıyor onları gerçekçi yönleriyle tasvir ediyor. Romanda tasvir, öyküleme ve açıklama biçimlerinden yararlanılıyor okuyucuya zengin bir anlatım sunuluyor.
Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Boşluklara sırasıyla virgül (,), virgül (,) ve noktalı virgül (;) getirilmelidir.
İlk boşluğa eş görevli kelime gruplarını ayırmak için virgül, ikinci boşluğa ögeleri arasında virgül bulunmayan sıralı cümleleri ayırmak için virgül, üçüncü boşluğa ise ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için noktalı virgül getirilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci boşluğun bulunduğu cümleyi incelemek.
Birinci boşluk, 'fırtınalı denizler' ve 'yüksek dağlar' eş görevli söz gruplarının arasına gelmektedir.
Cümle i��inde eş görevli sözcük veya sözcük gruplarını ayırmak için virgül (,) kullanılır.
2
İkinci boşluğun bulunduğu cümleyi incelemek.
İkinci boşluk, 'Kahramanlarını doğal ortamlarında ele alıyor' ve 'onları gerçekçi yönleriyle tasvir ediyor' sıralı cümlelerini bağlamaktadır.
Kendi içinde virgül barındırmayan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için virgül (,) kullanılır.
3
Üçüncü boşluğun bulunduğu cümleyi incelemek.
Üçüncü boşluk, 'Romanda tasvir, öyküleme ve açıklama biçimlerinden yararlanılıyor' sıralı cümlesini 'okuyucuya zengin bir anlatım sunuluyor' cümlesine bağlamaktadır.
Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül (;) kullanılır.

Anahtar Kavram

Virgülün eş görevli kelimeleri ve sıralı cümleleri ayırma işlevleri ile noktalı virgülün sıralı cümlelerdeki kullanımı.
Soru 100Soru →

Aşağıdaki cümlelerde kullanılan kısa çizgi (-), uzun çizgi (—) ve eğik çizgilerin (/) işlevlerini, verilen TDK kurallarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Yazarın 1914-1918 yılları arasındaki I. Dünya Savaşı anılarını anlattığı bu eser, dönemin sosyal yapısını gözler önüne seriyor.
Türkçede yönelme durumu eki -a/-e şeklinde iki farklı ses uyumu biçimine sahiptir.
Sözlükte yer alan 'oku-' eylemi, kelimenin temel anlamını kuran en küçük birimdir.
Müdür Bey, odasına giren memura sert bir ses tonuyla sordu:
— Bugün teslim edilmesi gereken raporlar neden hâlâ hazırlanmadı?

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tarih aralığı belirten ilk cümle zaman aralığını bildiren kısa çizgi kuralıyla, yönelme eki varyantlarını gösteren ikinci cümle eklerin farklı biçimlerini gösteren eğik çizgi kuralıyla, fiil kökünü gösteren üç��ncü cümle fiil köklerini gösteren kısa çizgi kuralıyla ve dördüncü cümle konuşma çizgisi kuralıyla eşleşmektedir.
Verilen cümlelerdeki çizgiler ve eğik çizgiler, Türk Dil Kurumunun belirlediği noktalama kurallarına tam olarak uymaktadır. Tarih aralıklarında kısa çizgi, ekin farklı yazılışlarında eğik çizgi, fiil köklerinde kısa çizgi ve diyaloglarda uzun çizgi kullanılması doğru eşleştirmeyi sağlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk cümledeki '1914-1918' ifadesini ve aradaki kısa çizgiyi inceleyiniz.
Bu kısa çizginin iki tarih arasında zaman aralığı belirttiği görülür.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre sayılar arasında 've, ile, ila, ...-den ...-e' anlamlarını vermek üzere kısa çizgi kullanılır.
2
İkinci cümledeki '-a/-e' ifadesinde bulunan eğik çizgiyi inceleyiniz.
Eğik çizginin yönelme ekinin ses uyumuna göre değişen biçimlerini ayırdığı anlaşılır.
Dil bilgisinde eklerin farklı biçimlerini göstermek için eğik çizgi kullanılır.
3
Üçüncü cümledeki 'oku-' ifadesinin sonunda yer alan kısa çizgiyi inceleyiniz.
Kısa çizginin 'oku' kelimesinin mastar eki almamış fiil kökü durumunu gösterdiği tespit edilir.
Dil bilgisinde fiil kök ve gövdelerini göstermek için kısa çizgi kullanılır.
4
Dördüncü cümlede konuşma aktarımından hemen önce kullanılan uzun çizgiyi inceleyiniz.
Çizginin doğrudan konuşmayı başlatan konuşma çizgisi olduğu saptanır.
Yazıda satır başına alınan konuşmaları göstermek için uzun çizgi kullanılır.

Anahtar Kavram

Kısa çizgi, uzun çizgi ve eğik çizginin Türk Dil Kurumu kurallarına göre dil bilgisindeki ve cümle içerisindeki kullanım işlevleri.
ÖncekiSayfa 5 / 7Sonraki
Noktalama İşaretleri Alıştırma Soruları — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) — Sayfa 5 | Examkin