Sözcük Türleri

Aşağıdaki cümlelerde kalın yazılmış sözcükleri, temsil ettikleri zamir (adıl) türleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Sanatçı, bu (I) yapıtında da alışılagelmiş (II) temaların dışına çıkamamış; bazı (III) sahneleri oldukça (IV) yapay biçimde kurgulayarak okurun estetik (V) algısını zedelemiştir.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi sıfat (ön ad) görevinde kullanılmamıştır?

Metindeki boşlukları, cümlenin bağlamına ve dil bilgisi kurallarına uygun biçimde, isimlerin üzerine gelen çekim ekleriyle (iyelik ve durum ekleri) doldurunuz.

Bir sanatçının anlatısı (I), geçmişin derinliklerinden (II) beslense de yüzü her zaman geleceğe (III) dönüktür. Toplumsal değişimleri (IV) eserlerinde bir ayna gibi yansıtan yazar, insanı (V) kendi gerçeğiyle yüzleştirir.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

(I) Sanatçı, doğup b��yüdüğü bu eski Anadolu kasabasına yıllar sonra büyük bir özlemle dönüyor. (II) Sokaklarında çocukluk anılarının izini sürerken geçmişin sesini derinden duyuyor. (III) Onun için yazmak, bu dilsiz sokakları kelimelerle yeniden diriltmekti. (IV) Eski konağın solmuş duvarları, hatıraların rengiyle her gün yeniden boyanıyordu. (V) Kasaba halkı ise bu vefalı yazarı bağrına basmaya dünden hazırdı.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin yüklemleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

(I) Sanatçı, toplumsal sorunları dile getirirken tarafsız bir gözlemci gibi davranmalıdır. (II) Eserlerinde didaktik bir üsluptan kaçınarak toplumu yönlendirmeyi değil, aynalamayı tercih ediyor. (III) Son romanında da bu çizgiyi koruyor ve okura herhangi bir d��şünceyi dayatmıyor. (IV) Yazarın bu tutumu, onun edebiyat dünyasında kalıcı olmasını sağlayacaktır. (V) Okur, onun cümlelerinde kendi yaşamının izlerini buldukça yapıta daha çok güveniyor.

Bu parçada yer alan eylemlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Edebî metinlerde isimler, üstlendikleri işlevlere göre çeşitli çekim ekleri alarak cümledeki görevlerini belirlerler. Buna göre, aşağıdaki cümlede boş bırakılan yerlere getirilmesi gereken uygun isim çekim eklerini yazınız.

Aşağıdaki cümlede boş bırakılan yerleri, cümlenin ögeleri arasındaki anlamsal ve dil bilgisel ilişkileri göz önünde bulundurarak, kelimelere eklenmesi gereken en uygun isim çekim ekleriyle (belirtme durumu ekleri ve kaynaştırma ünsüzleri) tamamlayınız. Ekleri yazarken kısa çizgi (-) veya kesme işareti (') kullanmayınız.

Belgisiz sıfatlar bir ismi belirtirken belgisiz zamirler bir veya birden fazla ismin yerini tutar.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz sözcük zamir görevinde kullanılmıştır?

Belgisiz sözcükler, bir isimden önce gelerek onu belirsizlik yönüyle etkilediğinde belgisiz sıfat; bir ismin yerini tuttuğunda ise belgisiz zamir g��revini üstlenir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz sözcük, diğerlerinden farklı bir görevde kullanılmıştır?

Aşağıdaki cümlelerde koyu yazılmış zamirleri, karşılarında verilen zamir türleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

"Kimi insanlar hayatı bir tiyatro sahnesi gibi görür, kimileri ise bu sahnenin sadece seyircisi olmayı seçer."

Bu cümledeki koyu yazılmış sözcüklerin türü aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Sanatçı, toplumsal değişimin hızlandığı dönemlerde bireyin iç dünyasını yansıtmaya çalışır. Bu süreçte (I) birtakım zorluklarla karşılaşması kaçınılmazdır. Yazar, (II) çoğu eserinde bu zorlukları aşmak için yeni anlatım yolları arar. Ancak (III) bazı eleştirmenler, bu tür arayışların sanata zarar verdiğini savunur. Oysa (IV) birkaçının asıl derdi, sadece popüler olanı yakalamaktır. Edebiyat tarihi, (V) her dönemde bu tartışmalara sahne olmuştur.

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerden hangisi belgisiz zamir görevinde kullanılmıştır?

Zarflar; fiilleri, fiilimsileri, sıfatları ya da zarfları miktar ve derece yönünden etkileyen sözcüklerdir. Derecelendirme zarfları ise sıfatların veya zarfların anlamını miktar yönüyle derecelendirir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir sıfatı derecelendiren zarf kullanılmıştır?

Sıfatların ya da zarfların anlamını miktar yönünden pekiştirerek derecelendiren zarflara derecelendirme zarfı denir. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde derecelendirme zarfı bir s��fatı etkilemiştir?

(I) Tarihî belgeleri incelerken olayları kendi döneminin koşullarına göre değerlendirmek gerekir.
(II) Yazar, bu romanında toplumsal sorunları gerçekçi bir bakış açısıyla ele alıyor.
(III) Başarılı mimar, projesinde gayet sade motifler kullanarak ferah bir ortam oluşturmuş.
(IV) Genç araştırmacı, kütüphanedeki eski el yazmalarını büyük bir titizlikle tasnif etti.
(V) Edebiyat dergileri, yeni yazarların tanınmasında ve seslerini duyurmasında önemli bir rol üstlenir.

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangisinde bir sıfatın anlamını derece yönüyle etkileyen bir zarf kullanılmıştır?

Derecelendirme belirteçleri, cümlede niteleme sıfatlarının ya da diğer belirteçlerin önüne gelerek onların anlamını derece, miktar veya üstünlük bakımından sınırlandırır ya da pekiştirir.

Buna göre,
I. Şair, bu eserinde oldukça akıcı bir anlatım tercih etmiş.
II. Kış rüzgârları pencereleri hızlıca sarsarak geçip gitti.
III. Sabah erkenden yola çıkan kafile öğleden sonra hedefine ulaştı.
IV. Öğretmenimiz konuyu herkesin anlayabileceği şekilde yavaşça anlattı.
V. Proje ekibi, hazırlık aşamasında geceli gündüzlü çalışarak raporu tamamladı.

numaralanmış cümlelerin hangisinde bir sıfatı derecelendiren belirteç vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde belgisiz sözcük, sözcük türü bakımından diğerlerinden farklıdır?

Edatlar (ilgeçler), eklendikleri sözcüklerle birlikte cümlede amaç, neden, araç, benzerlik gibi çeşitli anlam ilgileri kurarlar.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "için" edatı cümleye "neden-sonuç" ilişkisi katmıştır?

Aşağıdaki cümlede boş bırakılan yerleri, cümleye sırasıyla 'durum' ve 'amaç' anlamı katacak şekilde tamamlamak için hangi edatlar (ilgeçler) getirilmelidir?