Examkin

Question

Difficulty: Hardİşçi Kavramı ve Unsurları

4857 sayılı İş Kanunu ve yerleşik öğreti ilkeleri çerçevesinde, "işçi" kavramını oluşturan unsurlar ve bu unsurların hukuki niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    İşçi sıfatı sadece gerçek kişiler tarafından kazanılabilir; tüzel kişilerin bir iş sözleşmesi kapsamında işçi sıfatıyla yer alması hukuken mümkün değildir.
  2. B
    İş sözleşmesini vekâlet veya eser sözleşmesinden ayıran temel kıstas olan bağımlılık unsuru, işçinin işverenin yönetim hakkı kapsamındaki talimatlarına uymasını ifade eden hukuki bağımlılıktır.
  3. İş görme borcunun şahsiliği ilkesi mutlak ve istisnasız bir kuraldır; dolayısıyla işçinin işverenin onayıyla dahi olsa yerine bir başkasını ikame etmesi, sözleşmenin iş sözleşmesi niteliğini kendiliğinden ortadan kaldırarak eser sözleşmesine dönüşmesine yol açar.Answer
  4. D
    İşveren vekili, işyerinde işveren adına yönetim yetkisi kullanmasına ve işçilere talimat vermesine rağmen, asıl işverenle arasındaki hukuki bağ bir iş sözleşmesi olduğu sürece İş Kanunu anlamında işçi sıfatını korur.
  5. E
    Bir kimsenin işçi sayılabilmesi için ekonomik olarak sadece tek bir işverene bağlı olması şart değildir; başka gelir kaynakları olan veya birden fazla işverenle kısmi süreli çalışan kişiler de bağımlılık unsuru mevcutsa işçi sıfatını haizdir.

Answer

İş görme borcunun şahsiliği ilkesinin mutlak olduğu ve işverenin onayıyla dahi olsa yardımcı kullanımının sözleşmeyi eser sözleşmesine dönüştürdüğü ifadesi yanlıştır.
İş görme borcunun şahsiliği ilkesi, işçinin işini bizzat yapmasını kural olarak getirse de bu ilke mutlak değildir; işverenin izni veya işin doğası gereği yardımcı şahısların kullanılması sözleşmenin hukuki niteliğini kendiliğinden eser sözleşmesine dönüştürmez. İş sözleşmesini belirleyen asıl unsur, işin nasıl ve ne zaman yapılacağına dair yönetim hakkının işverende kalmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
İşçi kavramının temel unsurlarını belirle.
İşçi; gerçek kişi olan, bir iş sözleşmesine dayanarak, bir işverene bağımlı ve ücret karşılığı çalışan kişidir.
4857 sayılı İş Kanunu madde 2'deki tanımı analiz etmek için gereklidir.
2
Bağımlılık unsurunun niteliğini değerlendir.
Bağımlılık, işçinin işverenin yönetim ve gözetim hakkı (talimat verme yetkisi) altında bulunmasıdır (hukuki bağımlılık). Ekonomik bağımsızlık veya işin işyerinde yapılmaması bu sıfatı ortadan kaldırmaz.
İş sözleşmesini diğer sözleşme türlerinden ayıran temel farkı saptamak için önemlidir.
3
İş görme borcunun şahsiliği (kişisel edim) ilkesini incele.
İşçi kural olarak edimini bizzat yerine getirmelidir; ancak bu kural emredici ve mutlak değildir. İşverenin onayı, teamüller veya işin doğası gereği (örneğin takım sözleşmesi) yardımcı şahıslar kullanılabilir.
Şahsilik ilkesinin esnetilebilir olup olmadığını belirlemek için gereklidir.
4
Sözleşmenin türünün değişip değişmediğini kontrol et.
Yardımcı kullanımı veya ikame durumunda, eğer yönetim hakkı (bağımlılık) hala işverende kalıyorsa sözleşme 'eser sözleşmesi'ne dönüşmez; zira eser sözleşmesi edimin bizzat yapılmasından ziyade bir 'sonuç' (eser) meydana getirme borcuna odaklanır.
Sözleşmeler arasındaki hukuki ayrımı doğru yapmak için gereklidir.

Key Concept

İş Hukukunda 'Hukuki Bağımlılık' ve 'Şahsilik İlkesinin İstisnaları'

Practice More

İşveren vekili ile alt işveren arasındaki farkları ve muvazaa kriterlerini incelemek bu konuyu pekiştirecektir.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

İşçi Kavramı ve Unsurları

More questions from this topic