Question

Difficulty: Hardİşçinin İtaat Borcu

4857 sayılı İş Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu'nun ilgili hükümleri çerçevesinde, işçinin 'itaat borcu' ile işverenin 'yönetim hakkı' arasındaki hukuki dengeye ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. İşveren, yönetim hakkına dayanarak işin yürütümü ve işçilerin davranışları hakkında talimat verme yetkisine sahiptir; ancak işçinin kişiliğini ihlal eden, kanuna aykırı veya iş sözleşmesinde esaslı değişiklik teşkil eden talimatlar itaat borcu kapsamında değerlendirilemez.Answer
  2. B
    İşçinin itaat borcu sadece işin teknik yapılışına dair emirleri kapsarken; işyerindeki düzeni, güvenliği ve çalışma barışını korumaya yönelik talimatlar münhasıran sadakat borcu kapsamında değerlendirilmelidir.
  3. C
    İşçi, iş sağlığı ve güvenliğini tehlikeye atan bir talimatı dahi sadakat borcu gereği öncelikle yerine getirmek ve uyuşmazlığı daha sonra yargıya taşımakla yükümlüdür; aksi takdirde itaat borcuna aykırılık nedeniyle iş sözleşmesi haklı nedenle feshedilebilir.
  4. D
    İşverenin yönetim hakkı, iş sözleşmesinde yer alan çalışma koşullarını dürüstlük kuralına uygun olmak kaydıyla, işçinin rızası olmaksızın her zaman tek taraflı olarak değiştirme yetkisi tanır.
  5. E
    İşçinin itaat borcu sadece yazılı iş sözleşmesinde veya görev tanımında açıkça belirtilen işlerle sınırlı olup, işverenin işin günlük yürütümüne dair sözlü ve ek talimatları bu borcun hukuki sınırları dışında kalır.

Answer

İşverenin yönetim hakkı kapsamında verdiği talimatlar; kişilik hakları, emredici hukuk kuralları ve iş sözleşmesindeki esaslı unsurlar ile sınırlıdır; bu sınırları aşan talimatlar itaat borcu kapsamında değildir.
İşçinin itaat borcu, işverenin yönetim hakkına dayanır ancak bu hak sınırsız değildir. İşveren işin yürütümü ve işyerindeki düzen hakkında talimat verebilir; fakat bu talimatlar kişilik haklarını ihlal edemez, hukuka aykırı olamaz ve sözleşmede esaslı bir değişikliğe yol açıyorsa işçinin onayı olmadan geçerli kabul edilemez. Bu nedenle doğru seçenek, bu dengeli hukuki tanımı içeren ifadedir.

Step-by-Step Solution

1
İşçinin itaat borcunun yasal dayanağını belirleyin.
Türk Borçlar Kanunu Madde 399 uyarınca işçi, işverenin işin yürütümü ve işçilerin davranışlarıyla ilgili talimatlarına uymakla yükümlüdür.
Borcun kapsamını ve hukuki temelini anlamak için gereklidir.
2
İşverenin yönetim hakkının sınırlarını analiz edin.
Talimatlar; kanuna, ahlaka, kişilik haklarına aykırı olamaz ve iş sözleşmesinde tek taraflı esaslı değişiklik (İşK md. 22) yaratamaz.
Hangi talimatların 'itaat' kapsamı dışında kaldığını saptamak için bu sınırlar kritiktir.
3
İstisnai durumları ve reddetme hakkını değerlendirin.
Hukuka aykırı veya iş sağlığı ve güvenliğini ciddi şekilde tehlikeye atan talimatlar yerine getirilmek zorunda değildir.
İşçinin itaat borcunun mutlak olmadığını teyit etmek için kullanılır.

Key Concept

Yönetim Hakkı ve İtaat Borcunun Sınırları
Estimated Time:2m 0s
Rate this question