Question

Difficulty: MediumHukukun Uygulanması ve Boşluk Türleri

Türk hukuk sisteminde, kanun koyucunun bir hukuki meselenin çözümünü bilerek ve isteyerek hâkimin takdir yetkisine bıraktığı durum ile bir uyuşmazlığın çözümünde hem yazılı hem de yazısız hukuk kurallarında uygulanabilir bir hükmün bulunmaması hali aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

  1. Kural içi boşluk - Hukuk boşluğuAnswer
  2. B
    Kural dışı boşluk - Kanun boşluğu
  3. C
    Örtülü boşluk - Hukuk boşluğu
  4. D
    Kural içi boşluk - Kanun boşluğu
  5. E
    Gerçek boşluk - Örtülü boşluk

Answer

Kanun koyucunun bilerek ve isteyerek bıraktığı durum 'Kural içi boşluk', hem yazılı hem de yazısız kaynaklarda hüküm bulunmaması durumu ise 'Hukuk boşluğu'dur.
Doğru yanıt olan seçenek, soruda verilen iki farklı tanımı da tam karşılamaktadır. Kanun koyucunun çözümü bilerek hâkime bıraktığı alan 'kural içi boşluk' olarak adlandırılır. Yazılı kaynaklarda hüküm bulunmaması 'kanun boşluğu' iken, hem yazılı hem yazısız kaynaklarda hüküm bulunmaması durumu 'hukuk boşluğu'dur.

Step-by-Step Solution

1
Kural içi boşluk kavramını tanımlama
Kural içi boşluk tespit edildi
Kanun koyucu, somut olayın özelliklerine göre çözüm üretilmesi için bilerek bir boşluk bırakır ve çözümü hâkimin takdir yetkisine (hakkaniyete) sunar.
2
Hukuk boşluğu kavramını tanımlama
Hukuk boşluğu tespit edildi
Türk Medeni Kanunu madde 1 uyarınca; bir uyuşmazlıkta ne yazılı kaynaklarda (kanun, CBK, yönetmelik) ne de yazısız kaynaklarda (örf-adet hukuku) kural bulunmuyorsa bu durum hukuk boşluğudur.
3
Hâkimin rolünü belirleme
Hukuk yaratma ve takdir yetkisi ayrımı
Kural içi boşlukta hâkim takdir yetkisini kullanırken; hukuk boşluğunda hâkim, kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl bir kural koyacak idiyse ona göre karar vererek hukuk yaratır.

Key Concept

Hukuk ve Kanun Boşluğu Türleri Arasındaki Farklar

Hints

1
Kanun koyucunun 'bilerek' bıraktığı boşluk ile 'istemeden' bıraktığı boşluk (kural dışı) arasındaki farkı düşünün.
2
Hukuk boşluğu oluşması için hâkimin sadece kanuna değil, örf ve adet hukukuna da bakmış olması gerekir.
3
Bilerek bırakılan boşluk 'kural içi'dir; tüm kaynakların (yazılı ve yazısız) eksikliği ise 'hukuk boşluğu'dur.

Practice More

Örtülü boşluk durumunda hâkimin 'hukuk yaratma' yoluna mı yoksa 'hukukun amaçsal daraltılması' yoluna mı gittiğini araştırın.
Estimated Time:50s
Rate this question