Examkin

Question

Difficulty: Very hardHukukun Uygulanması ve Boşluk Türleri

Hukuk kurallarının uygulanması, boşluk türleri ve hâkimin uyuşmazlıkları çözme yöntemleri ile ilgili Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesi ve genel hukuk ilkeleri çerçevesinde yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Bir uyuşmazlıkta ne yazılı bir normun ne de konuya ilişkin bir örf-âdet kuralının bulunmaması durumunda ortaya çıkan 'hukuk boşluğu', hâkimin 'hukuk yaratma' yetkisini kullanmasıyla doldurulur.
  2. B
    Kanun koyucunun uyuşmazlığın çözümünü bilerek ve isteyerek somut olayın özelliklerine göre hâkime bıraktığı durumlar 'kural içi boşluk' olarak adlandırılır ve hâkim burada takdir yetkisini kullanır.
  3. C
    Kanun koyucunun düzenleme yapması gereken bir konuda ihmal veya teknik bir yetersizlik sonucu kural koymamış olması 'açık boşluk' niteliğindedir ve bu uyuşmazlıkta öncelikle kıyas yöntemine başvurulabilir.
  4. Hâkimin hukuk yaratma yetkisini kullanarak koyduğu kural, Türk hukuk sisteminde kanunlarla aynı statüye sahip olup benzer tüm uyuşmazlıklar için diğer mahkemeler üzerinde genel ve mutlak bir bağlayıcılığa sahiptir.Answer
  5. E
    Kanunda uyuşmazlığa uygulanabilecek bir kural bulunmasına rağmen, bu kuralın lafzi anlamının kanunun amacıyla çelişecek kadar geniş olması 'örtülü boşluk' oluşturur ve hâkim bu durumda amaçsal sınırlandırma yapar.

Answer

Hâkimin hukuk yaratma yetkisini kullanarak koyduğu kuralın kanunlar gibi genel ve mutlak bir bağlayıcılığa sahip olduğu ifadesi yanlıştır.
Hâkimin hukuk yaratma yetkisini kullanarak koyduğu kural, yalnızca davanın tarafları ve incelenen uyuşmazlık için bağlayıcıdır. Türk hukuk sisteminde, mahkeme kararları genel ve soyut bir kanun kuralı niteliği taşımaz; dolayısıyla diğer mahkemeler için mutlak bir bağlayıcılığı yoktur. Genel bağlayıcılık gücüne sahip olan tek yargısal işlem 'İçtihadı Birleştirme Kararları'dır.

Step-by-Step Solution

1
Uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak kaynakların hiyerarşisini kontrol edin.
Hâkim sırasıyla yazılı kaynaklar, yazısız kaynaklar (örf-adet) ve son çare olarak hukuk yaratma yetkisini kullanır.
Hukukun uygulanması hiyerarşik bir sıra izler.
2
Boşluk türlerini ve hâkimin bu boşluklar karşısındaki yetkilerini analiz edin.
Kural içi boşlukta takdir yetkisi, açık ve örtülü boşluklarda ise boşluk doldurma (interpretasyon ve hukuk yaratma) yöntemleri kullanılır.
Boşluğun niteliği, hâkimin kullanacağı yetkinin sınırlarını belirler.
3
Hâkim tarafından yaratılan hukukun hukuki niteliğini ve bağlayıcılık kapsamını değerlendirin.
Hâkimin hukuk yaratma yetkisiyle koyduğu kural genel ve soyut bir kanun hükmü değil, somut olaya yönelik bir yargısal çözümdür.
Kuvvetler ayrılığı ilkesi gereği yasama yetkisi TBMM'ye aittir; yargı kararları ise kural olarak davanın taraflarını bağlar.
4
Seçeneklerdeki genel bağlayıcılık iddiasını 'İçtihadı Birleştirme Kararları' ile karşılaştırın.
Yalnızca Yargıtay ve Danıştay Genel Kurullarınca alınan İçtihadı Birleştirme Kararları kanun gibi genel ve bağlayıcıdır; bireysel mahkeme kararları bu güce sahip değildir.
Yargısal içtihatların istisnai durumlar dışında genel bağlayıcılığı bulunmaz.

Key Concept

Hâkimin Hukuk Yaratma Yetkisi ve Kararların Bağlayıcılığı
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Hukukun Uygulanması ve Boşluk Türleri

More questions from this topic