Question

Difficulty: MediumHukukun Uygulanması ve Boşluk Türleri

Hukuk kurallarının uygulanmasında yazılı ve yazısız kaynakların hiyerarşik bir sırayla taranması esastır. Bu süreçte karşılaşılan boşluk türleri ve hâkimin uyuşmazlığı çözme yetkisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Hukuk boşluğu, hem yazılı hem de yazısız kaynaklarda uygulanabilir bir kuralın bulunmaması durumudur ve bu durumda hâkim hukuk yaratma yetkisini kullanır.Answer
  2. B
    Kanun boşluğu, hukuk sisteminin bütün kaynaklarında uyuşmazlığa dair hiçbir çözümün bulunmaması durumudur.
  3. C
    Kural içi boşluk, kanun koyucunun bir konuyu düzenlemeyi unutmasıyla ortaya çıkar ve hâkimin kıyas yoluyla bu boşluğu doldurması gerekir.
  4. D
    Hâkimin hukuk yaratma yetkisi kapsamında oluşturduğu kural, normlar hiyerarşisinde kanunlar ile aynı genel bağlayıcılığa sahiptir.
  5. E
    Yazılı kaynaklarda hüküm bulunmaması durumunda doğrudan hukuk boşluğu oluşur ve hâkimin örf ve âdet hukukuna başvurma yükümlülüğü ortadan kalkar.

Answer

Hukuk boşluğu, hem yazılı hem de yazısız kaynaklarda uygulanabilir bir kuralın bulunmaması durumudur ve bu durumda hâkim hukuk yaratma yetkisini kullanır.
Doğru seçenek, hukuk boşluğunu hem yazılı hem de yazısız kaynaklardaki eksiklik olarak tanımlamış ve hâkimin bu uyuşmazlığı Medeni Kanun madde 1 uyarınca hukuk yaratarak çözeceğini belirtmiştir. Bu, hukuk kurallarının uygulanmasındaki son aşamadır.

Step-by-Step Solution

1
Yazılı kaynak kontrolü
Hüküm yoksa 'Kanun Boşluğu' oluşur.
Uygulama hiyerarşisinde ilk sıra yazılı mevzuattır.
2
Yazısız kaynak (Örf ve Âdet) kontrolü
Burada da hüküm yoksa 'Hukuk Boşluğu' oluşur.
Hâkim, kanun boşluğunu önce örf ve âdetle doldurmaya çalışır.
3
Hâkimin son çare olarak harekete geçmesi
Hâkim 'Hukuk Yaratır'.
Medeni Kanun m.1 uyarınca hâkim, kendisi kanun koyucu olsaydı nasıl kural koyacak idiyse öyle karar verir.

Key Concept

Hukuk Boşluğu ve Hâkimin Hukuk Yaratması

Hints

1
Boşluk türlerini incelerken yazılı ve yazısız kaynaklar ayrımına dikkat edin.
2
Hâkimin hukuk yaratabilmesi için sistemde hiçbir kuralın (ne kanun ne örf-âdet) kalmamış olması gerekir.
3
Eğer kanunda hüküm yok ama örf ve âdet hukukunda varsa, bu sadece kanun boşluğudur ve hâkim hukuk yaratmaz; örf-âdete göre karar verir.

Practice More

Hâkimin hukuk yaratması ile takdir yetkisini kullanması arasındaki farkları inceleyerek pekiştirme yapabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question