Söz Öbeklerinde Anlam

106 questions

Question 81Question

Emekli olmasına sayılı günler kalan ilkokul öğretmeni, öğrencilerine veda etmeye bir türlü dili varmıyordu.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Bir şeyi söylemeye gönlü razı olmamak, söylemekten çekinmek

Answer

Bir şeyi söylemeye gönlü razı olmamak, söylemekten çekinmek
Dili varmamak deyimi, bir şeyi söylemeye gönlü elvermemek, söylemekten çekinmek veya bir durumu açıklamaya manevi olarak hazır hissetmemek anlamlarına gelir. Cümlede öğretmenin öğrencilerine veda etmekten duyduğu üzüntü nedeniyle bu durumu dile getirememesi bu anlamı doğrular.

Step-by-Step Solution

1
Bağlam Analizi
Öğretmenin veda ederken zorlandığı, üzgün bir ruh hali içinde olduğu tespit edilir.
Söz öbeklerinin anlamı en sağlıklı şekilde içinde bulundukları cümle bağlamında çözümlenir.
2
Söz Öbeği Çözümleme
'Dili varmamak' deyiminin, bir şeyi söylemek isteyip de manevi nedenlerle söyleyememek anlamına geldiği belirlenir.
Deyimlerin kalıplaşmış mecaz anlamlarını gerçek anlamlarından ayırmak gerekir.
3
Seçenek Eşleştirmesi
Gönlü razı olmamak ve söylemekten çekinmek ifadesinin deyimi tam karşıladığı görülür.
En yakın ve kapsayıcı anlam doğru cevap olarak işaretlenmelidir.

Key Concept

Deyimlerin Mecaz ve Bağlamsal Anlamı

Hints

1
Cümledeki öğretmenin veda etme karşısındaki duygusal durumunu düşünün.
2
'Dil' sözcüğü burada gerçek konuşma organını mı yoksa mecazi bir çekinceyi mi temsil ediyor?
3
İnsanın üzücü bir haberi vermeye 'gönlü razı olmadığında' hangi deyimi kullandığını hatırlayın.

Practice More

Benzer şekilde 'içi elvermemek' veya 'gözü kesmemek' gibi gönül ve istek durumu bildiren diğer deyimleri inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Deyimin yerine 'gönlü elvermemek' veya 'söylemeye kıyamamak' ifadelerini koyarak cümlenin anlam bütünlüğünü kontrol edebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 82Question

Bir toplumun, kendi kültürel kodlarını ve tarihsel derinliğini yok sayarak kendi hakikatini başkasının aynasında aramaya kalkışması, özgün bir gelecek inşa etme çabasını en başından baltalayan trajik bir yanılgıdır.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kendi gerçekliğini ve toplumsal değerlerini, başkalarının belirlediği kalıplar ve bakış açıları üzerinden tanımlamaya çalışmak

Answer

Söz öbeğinde geçen 'kendi hakikatini başkasının aynasında aramak' ifadesi, bir kimsenin veya toplumun kendi öz değerlerini ve gerçekliğini, kendisine ait olmayan yabancı bir bakış açısı veya ölçütle anlamlandırması demektir.
Doğru cevap olan seçenek, 'hakikat' sözcüğünü toplumsal gerçeklik ve değerlerle, 'ayna' sözcüğünü ise bakış açısı ve tanım kalıplarıyla eşleştirerek ifadenin mecazi derinliğini eksiksiz karşılamaktadır. Toplumun kendini başkasının değer yargılarına göre konumlandırması eleştirilmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Söz öbeğindeki anahtar kavramları çözümle.
'Hakikat' öz kimliği ve gerçekliği, 'ayna' ise bir şeyi görmemizi sağlayan bakış açısını temsil eder.
Mecazlı ifadelerde somut kelimelerin soyut karşılıklarını bulmak anlamı netleştirir.
2
Bağlamla ilişki kur.
Cümlede 'kendi kültürel kodlarını yok saymak' ifadesi, bu arayışın yanlış bir yöntem olduğunu pekiştirir.
Söz öbekleri içinde bulundukları cümlenin genel iletisiyle uyumlu olmalıdır.
3
Seçenekleri karşılaştır.
Kendi değerlerini başkasının kalıplarıyla tanımlama vurgusu taşıyan seçenek tespit edilir.
Mecazi anlamın en kapsamlı ve doğru tanımını bulmak gerekir.

Key Concept

Mecazlı Söz Öbeklerinde Anlam ve Bağlam İlişkisi

Hints

1
Cümledeki 'kendi kodlarını yok saymak' ve 'baltalamak' ifadelerinin tonuna (olumsuz/eleştirel) dikkat edin.
2
'Ayna' burada bir şeyi nasıl gördüğümüzü veya kendimizi nasıl tanımladığımızı belirleyen 'bakış açısı' veya 'ölçüt' anlamında kullanılmıştır.
3
Kendi özünü (hakikatini), kendisine ait olmayan bir araçla (başkasının aynası) anlamaya çalışmanın yarattığı 'yabancılaşma' durumunu arayın.

Practice More

Benzer şekilde 'kendi fırçasıyla başkasının tablosunu boyamak' veya 'başkalarının şarkısını kendi sesiyle söylemek' gibi özgünlük ve kimlik üzerine kurulu mecazları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 40s
Question 83Question

Nitelikli bir okur, bir yapıtı değerlendirirken yalnızca sözcüklerin sözlük anlamlarına takılıp kalmaz; yazarın imgelerle ördüğü dünyada satır aralarını okumayı da bir beceri olarak görür.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Metinde açıkça söylenmeyen, gizli ve örtük anlamları kavrayabilmek

Answer

Metinde açıkça söylenmeyen, gizli ve örtük anlamları kavrayabilmek
Doğru cevap olan ifade, 'satır aralarını okumak' deyiminin tam karşılığıdır. Yazarlar her şeyi doğrudan söylemezler; bazen duyguları veya düşünceleri satırlardaki kelimelerin ardına gizlerler. Nitelikli okur ise bu gizli mesajları ve sezdirilen anlamları bulup çıkarma yeteneğine sahiptir.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili ifadeyi analiz etme
'Satır aralarını okumak' ifadesi belirlendi.
Sorunun odak noktasını anlamak için ifadenin bağlam içindeki yerini saptamak gerekir.
2
Bağlamdan anlam çıkarma
İfadenin 'sözlük anlamlarına takılıp kalmamak' ve 'imgelerle örülen dünyayı fark etmek' ifadeleriyle ilişkili olduğu görüldü.
Cümledeki diğer ögeler, altı çizili ifadenin yüzeysel değil, derinlemesine bir anlama süreci olduğunu işaret eder.
3
Deyim bilgisini uygulama
Bu deyimin Türkçe'de 'gizli anlamları sezmek' anlamında kullanıldığı hatırlandı.
Kalıplaşmış bir söz öbeği olan bu deyimin mecaz anlamını belirlemek çözüm için kritiktir.

Key Concept

Söz Öbeklerinde Anlam (Mecaz ve Örtük Anlam)

Hints

1
Altı çizili ifade gerçek anlamda satırların arasındaki beyaz boşluklara bakmak mıdır, yoksa daha derin bir anlam mı taşımaktadır?
2
Yazarın her şeyi doğrudan söylemediği, bazı şeyleri okurun sezmesini beklediği durumları düşünün.
3
'Görünenden fazlasını sezmek' veya 'gizli anlamları bulmak' ifadeleri size doğru cevabı fısıldayabilir.

Practice More

Benzer şekilde 'satır başı yapmak' veya 'arasını açmak' gibi farklı deyimlerin de anlamlarını çalışarak söz öbeği bilginizi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Metnin geri kalanındaki ipuçlarına odaklanın: 'sözlük anlamlarına takılıp kalmamak' ifadesi, bizi sözcüklerin ötesindeki bir anlama yönlendirir.
Estimated Time:45s
Question 84Question

Emekli olduktan sonra küçük bir kasabaya yerleşen Ahmet Bey, kimseden yardım beklemeden kendi yağında kavrularak huzurlu bir yaşam sürmeye başladı.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Başkalarına muhtaç olmadan, kendi imkânlarıyla yetinerek yaşamak

Answer

Deyimin cümleye kattığı anlam, başkalarına muhtaç olmadan kendi imkânlarıyla yetinerek yaşamaktır.
Deyimdeki 'kendi yağı' kişinin öz kaynaklarını ve imkânlarını, 'kavrulmak' ise bu kaynaklarla geçinmeyi temsil eder. Cümlede geçen 'kimseden yardım beklemeden' ifadesi, bu deyimin başkalarına muhtaç olmadan yaşamak anlamında kullanıldığını doğrudan desteklemektedir.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili söz öbeğini ve yer aldığı cümleyi dikkatlice okuyun.
"Kendi yağında kavrulmak" deyimi ve "kimseden yardım beklemeden" ifadesi belirlendi.
Söz öbeklerinin anlamı, içinde bulundukları cümlenin bağlamından hareketle daha net anlaşılır.
2
"Kendi yağında kavrulmak" deyiminin mecaz anlamını hatırlayın.
Deyimin "dışarıdan yardım almadan, eldekiyle yetinmek" olduğu tespit edildi.
Deyimler genellikle kalıplaşmış ve gerçek anlamından uzaklaşmış mecaz anlamlar taşır.
3
Bulunan anlamı cümledeki diğer ipuçlarıyla (huzurlu bir yaşam, yardım beklememek) karşılaştırın.
Kendi imkânlarıyla yetinme anlamının cümleyle tam uyumlu olduğu görüldü.
Doğru anlamın cümle akışını bozmaması ve anlam bütünlüğünü sağlaması gerekir.

Key Concept

Deyimler ve Söz Öbeklerinde Mecaz Anlam

Hints

1
Deyimlerin genellikle gerçek anlamlarından farklı, mecaz bir anlam taşıdığını unutmayın.
2
Cümledeki 'kimseden yardım beklemeden' ve 'huzurlu yaşam' ifadeleri, durumun yardımsız ama yeterli olduğunu göstermektedir.
3
Bu deyim, bir kişinin dış desteğe ihtiyaç duymadan, elindeki kısıtlı imkânlarla yaşamını idame ettirmesini anlatır.

Practice More

Benzer anlamdaki 'ayağını yorganına göre uzatmak' gibi deyimlerle olan farkını ve benzerliğini inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Deyimin yerine 'kendi imkânlarıyla yetinmek' ifadesini koyarak cümleyi tekrar okuyun; anlam bozulmuyorsa doğru cevaba ulaşmışsınız demektir.
Estimated Time:45s
Question 85Question

Ekonomik kriz dönemlerinde şirketlerin ayakta kalabilmesi için sadece vizyoner hedefler belirlemeleri yetmez; aynı zamanda finansal verileri doğru okuyarak ayaklarını yere sağlam basmaları büyük önem arz eder.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Gerçekçi verilere dayanarak güvenilir ve mantıklı bir tutum sergilemek

Answer

Deyim, hayallere veya belirsizliklere kapılmadan, somut ve gerçekçi verilere dayanarak hareket etmeyi ifade eden 'Gerçekçi verilere dayanarak güvenilir ve mantıklı bir tutum sergilemek' seçeneğidir.
Deyimin karşıladığı 'gerçekçi ve güvenilir tutum' anlamı, metinde geçen 'vizyoner hedeflerin' karşısına konulan 'finansal verileri doğru okuma' gerekliliğiyle tam olarak örtüşmektedir. Ayakların yere basması, ayakları yerden kesen hayallerin aksine rasyonel zeminde kalmayı temsil eder.

Step-by-Step Solution

1
Bağlam Analizi
Cümlede 'vizyoner hedefler' (hayaller/gelecek) ile 'finansal veriler' (gerçekler) karşılaştırılmıştır.
Deyimin hangi anlam boyutunda (olumlu/olumsuz, somut/soyut) kullanıldığını saptamak için bağlam hayati önem taşır.
2
Deyim Çözümlemesi
'Ayakları yere sağlam basmak' sözü, fiziksel bir dengeden hareketle mecazen sarsılmaz bir mantık ve gerçeklik zeminini ifade eder.
Söz öbeğinin temel (literal) anlamından mecaz anlamını türetmek, anlam kaymalarını engeller.
3
Seçenek Eleme
Tasarruf, direnç veya öngörü gibi kavramlar elenmiş; somut verilere dayalı gerçekçilik seçilmiştir.
Deyimler genellikle tek bir temel kavramı (burada gerçekçilik) karşılar, yan anlamlarla karıştırılmamalıdır.

Key Concept

Deyimlerin Cümle İçindeki Bağlamsal Anlamı

Hints

1
Cümledeki 'vizyoner hedefler' (gelecek hayalleri) ile 'finansal veriler' arasındaki zıtlığa dikkat edin.
2
'Yere sağlam basmak' fiziksel bir dengeyi temsil eder; sarsılmamak için neye ihtiyaç duyulur?
3
Bu deyim, hayalperest yaklaşımların aksine, somut ve rasyonel (mantıklı) bir zeminde kalmayı ifade eder.

Practice More

Benzer bir anlamı karşılayan 'hesabını bilmek' veya zıt anlamı çağrıştıran 'havada bulut, sen bunu unut' gibi ifadelerle kavramı pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Question 86Question

Modern edebiyat eleştirisinde sıklıkla dile getirilen temel bir sorun vardır: Üslupçu bir tavırla, metni dilsel oyunların ve aşırı süslemelerin labirentine hapsetmek. Yazar, kelimelerin ışıltısına kapılıp onları birer zırh gibi metnin üzerine kuşattığında, aslında <u>anlamın gözeneklerini tıkamış</u> olur. Bu durum, metnin okurla kuracağı organik bağı zedeler ve iletinin 'nefes almasını' imkansız kılar.

Bu parçadaki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Metindeki biçimsel aşırılığın, iletinin okura ulaşıp onun tarafından solunabileceği açık alanları kapatması

Answer

Metindeki biçimsel aşırılığın, iletinin okura ulaşıp onun tarafından solunabileceği açık alanları kapatması
Doğru yanıt olan seçenek, metindeki aşırı süsleme ve dilsel oyunların (biçimsel aşırılık), iletinin özündeki canlılığın ve anlaşılırlığının (nefes alma/gözenekler) dışarıya sızmasını ve okurca kavranmasını engellediğini tam olarak karşılamaktadır. 'Gözeneklerin tıkanması' ifadesi, anlamın dış dünya ile iletişim kurabileceği boşlukların veya geçirgenliğin yok edilmesini niteler.

Step-by-Step Solution

1
Bağlam Analizi
Metinde yazarın 'aşırı süsleme', 'dilsel oyunlar' ve 'kelimeleri zırh gibi kuşatması' eleştirilmektedir.
Altı çizili sözün hangi olumsuz durumu nitelediğini belirlemek gerekir.
2
Metaforik Çözümleme
'Gözenek' kavramı canlılık, dışarıyla temas ve nefes almayı; 'tıkamak' ise bu hayati akışın kesilmesini temsil eder.
Söz öbeğindeki imgelerin (gözenek, tıkamak) temel anlamlarından hareketle mecazi karşılığını bulmak gerekir.
3
Sentez ve Eşleştirme
Anlamın (iletinin) gözeneklerinin tıkanması, biçimsel yoğunluk nedeniyle iletinin dışarıya (okura) sızacak kanal bulamaması demektir.
Parçadaki 'nefes alamama' ve 'bağın zedelenmesi' ifadeleriyle uyumlu olan seçeneğe ulaşılır.

Key Concept

Söz Öbeklerinde Bağlamsal Anlam ve Metaforik Yorumlama

Hints

1
Parçadaki 'nefes alma' ve 'zırh' benzetmelerinin 'anlamın gözenekleri' ile ilişkisini düşünün.
2
Gözeneklerin tıkanması, içerideki bir şeyin (iletinin) dışarıya sızamaması veya dışarıyla temasının kesilmesi demektir.
3
Yazarın kelimeleri 'zırh' gibi kullanması, anlamın üzerini sıkıca kapatıp onu geçirimsiz hale getirmesiyle eş anlamlıdır.

Practice More

Benzer sorularda 'kapalı anlatım', 'yoğunluk' ve 'imgelem' gibi kavramların anlamı nasıl etkilediğini inceleyen diğer KPSS sorularına göz atabilirsiniz.

Alternative Method

Söz öbeğindeki 'anlam' sözcüğünü 'mesaj/ileti', 'gözenekleri tıkamak' sözcüğünü ise 'kanalları kapatmak/iletişimi engellemek' şeklinde sadeleştirerek seçeneklerle karşılaştırabilirsiniz.
Estimated Time:1m 40s
Question 87Question

Bazı yazarlar, okurun zihnini rahatlatmak veya ona bilindik limanların güvenini sunmak yerine onu huzursuz etmeyi, düşüncenin donmuş göllerinde buz kırmayı temel görev edinirler. Onlar için edebiyat, zihinsel bir konfor alanı değil; aksine yerleşik algıları darmadağın eden bir sarsıntı alanıdır.

Bu parçadaki altı çizili sözle asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Yerleşik düşünce kalıplarını sarsarak yeni ve farklı bakış açıları kazandırmak

Answer

Söz konusu ifadeyle asıl anlatılmak istenen, yerleşik düşünce kalıplarını sarsarak yeni bakış açıları kazandırmaktır.
Doğru cevap, yerleşik kalıpların sarsılmasını vurgular. Metinde geçen 'donmuş göller' ifadesi, zihinde katılaşmış, sorgulanmayan ve artık akışkanlığını yitirmiş düşünceleri temsil eder. 'Buz kırmak' ise bu katılığı yıkarak zihni yeni fikirlere açmak, okuru alışılagelmişin dışına davet etmek demektir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki anahtar kelimelerin mecazi anlamlarını belirle.
'Donmuş göller' durağanlığı ve sorgulanmayan fikirleri; 'buz kırmak' ise bu yapıyı bozmayı simgeler.
Söz öbeklerinde anlamı bulmak için somut kelimelerin soyut karşılıklarını doğru eşleştirmek gerekir.
2
Metnin bağlamıyla (okuru huzursuz etme, sarsıntı yaratma) ifadeyi ilişkilendir.
Yazarın amacının okuru 'rahatlatmak' değil, 'uyandırmak' ve 'harekete geçirmek' olduğu görülür.
Altı çizili ifade, metnin genelindeki 'konfor alanını bozma' temasıyla uyumlu olmalıdır.
3
Seçeneklerde 'sarsma', 'yıkma' ve 'yenilik' kavramlarını içeren şıkkı tespit et.
Yerleşik kalıpların sarsılması ve yeni bakış açılarının vurgulandığı ifade doğru cevabı oluşturur.
Buzun kırılması, mevcut sert yapının son bulup yeni bir devinimin başlaması demektir.

Key Concept

Söz Öbeklerinde Mecaz ve Bağlam İlişkisi

Hints

1
'Donmuş' kelimesi ile 'durağanlık' ve 'buz kırmak' ile 'değişim' arasında bir köprü kurun.
2
Yazarın okuru 'huzursuz etme' ve 'konfor alanından çıkarma' niyetine odaklanın.
3
Bu söz öbeği, zihindeki 'kemikleşmiş' veya 'yerleşmiş' düşüncelerin yıkılmasını anlatmaktadır.

Practice More

Benzer metaforlar içeren 'zihindeki prangaları çözmek' veya 'anlamın kabuğunu kırmak' gibi ifadelerin geçtiği soruları inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Somutlaştırma yöntemiyle düşünün: Bir göl donduğunda üzerinde hareket etmek kolaydır (konfor alanı), ancak buz kırıldığında her şey sarsılır ve su yeniden akışkanlık kazanır (yeni fikirlerin doğuşu).
Estimated Time:2m 0s
Question 88Question

Yeni projede karşılaşılan teknik sorunların çözümü için ekibin her üyesinin elini taşın altına koyması gerektiğini savunan proje lideri, bireysel çabanın ötesinde bir sorumluluk beklediğini ifade etti.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Bir işin zorluğunu üstlenip sorumluluk almak

Answer

Bir işin zorluğunu üstlenip sorumluluk almak
Doğru cevap olan 'Bir işin zorluğunu üstlenip sorumluluk almak' ifadesi, 'elini taşın altına koymak' deyiminin Türkçedeki tam karşılığıdır. Cümledeki proje lideri, teknik sorunların çözümü için herkesin aktif olarak görev almasını ve işin yükünü paylaşmasını beklemektedir.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili ifadeyi cümledeki bağlamıyla değerlendirin.
Proje liderinin ekip üyelerinden beklediği bir tutum olduğu görülmektedir.
Söz öbeklerinin anlamı cümlede kullanıldığı bağlama göre netleşir.
2
İfadenin mecaz anlamını hatırlayın veya mantık yürüterek çıkarın.
'Eli taşın altına koymak' ifadesinin, bir yükü paylaşmak veya risk almak olduğu belirlenir.
Deyimler kalıplaşmış ve genellikle mecaz anlamlı söz gruplarıdır.
3
Bulunan anlamı seçeneklerle karşılaştırın.
Sorumluluk üstlenme anlamını taşıyan seçeneğe ulaşılır.
En yakın ve kapsayıcı anlam doğru cevaptır.

Key Concept

Deyimlerin Bağlamsal Anlamı

Hints

1
Altı çizili söz öbeğinin gerçek anlamda mı yoksa mecaz anlamda mı kullanıldığını düşünün.
2
Bir kişi zor bir durumda 'ben de varım' diyerek işin bir ucundan tutuyorsa bu deyimi kullanır mısınız?
3
Bu deyim, bir problemin çözümü için inisiyatif alıp yükü paylaşmak anlamına gelir.

Practice More

Benzer şekilde fedakarlık ve özveri içeren 'canını dişine takmak' deyiminin anlamını çalışabilirsiniz.

Alternative Method

Deyimin yerine 'sorumluluk almak' ifadesini koyarak cümleyi tekrar okuduğunuzda anlam bozulmuyorsa, bu anlamı içeren seçeneğe yönelebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 89Question

Modern edebiyat eleştirisinde sıkça karşılaşılan temel sorunlardan biri; okurun, metnin kılcal damarlarına sızan o gizli anlamı, yüzeydeki köpüklerde araması ve bu sığ yaklaşımla yetinmesidir.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Eserin bütününe nüfuz etmiş derin ve gizli anlamı kavrayamayıp sadece yüzeyde görünen, geçici ve sığ nitelikteki unsurlara odaklanmak.

Answer

Metnin bütününe nüfuz etmiş derin ve gizli anlamı kavrayamayıp sadece yüzeyde görünen, geçici ve sığ nitelikteki unsurlara odaklanmak.
Doğru yanıt olan seçenek, metindeki 'kılcal damar' metaforunun temsil ettiği hayati derinlik ile 'köpük' metaforunun temsil ettiği sığlık ve geçicilik arasındaki karşıtlığı tam olarak açıklar. Aramanın yanlış yerde yapılması, okurun asıl cevheri (gizli anlamı) yanlış yerde (yüzeysel unsurlarda) araması hatasını vurgular.

Step-by-Step Solution

1
Kavram analizi yapılması
'Kılcal damarlar' metnin her yerine yayılan, hayati ve derin dokuyu; 'köpük' ise sığ, geçici ve değersiz olanı simgeler.
Söz öbeklerindeki mecaz anlamları çözmek için metaforların karşılıklarını belirlemek gerekir.
2
Eylem ve bağlam ilişkisinin kurulması
Derin bir anlamın (kılcal damarlar) yüzeyde (köpüklerde) aranması, çabanın yanlış ve sığ bir alana yöneltildiğini gösterir.
Cümledeki eleştiri okurun bakış açısının sığlığına yöneliktir.
3
Seçeneklerin elenmesi
Sadece görünürdeki geçici unsurlara odaklanmayı ifade eden yargı seçilir.
En kapsamlı ve doğru soyutlama bu seçenekte yapılmıştır.

Key Concept

Söz Öbeklerinde Mecaz ve Derin Anlam

Hints

1
'Kılcal damarlar' metnin derinliğini, 'köpük' ise en üstteki sığlığı ve geçiciliği simgeler.
2
Cümlede bir şeyin yanlış yerde aranması eleştiriliyor. Derin olanı sığ olanda aramak ne demektir?
3
Eserin özüne (kılcal damarlar) inmek yerine neden yüzeyde kalındığını ifade eden seçeneğe odaklanın.

Practice More

Bu tür sorularda 'altın', 'inci' gibi mücevher metaforlarının 'derinlikte'; 'toz', 'çöp' veya 'kabuk' gibi unsurların 'yüzeyde' kullanılmasına dikkat edebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 90Question

Bir yazar için asıl tehlike, alışılmışın güvenli sularında yüzmek değil; özgün bir üslup geliştirebilmek adına o güvenli limandan ayrılma cesaretini gösterememektir.

Bu cümlede altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Alışılmış olanın dışına çıkarak yeni ve özgün yollar denemek

Answer

Alışılmış olanın dışına çıkarak yeni ve özgün yollar denemek
Metinde 'güvenli sular' ifadesi yazarın bildiği, alıştığı ve risk içermeyen yöntemleri temsil eder. 'Limandan ayrılma cesareti' ise bu alışılmış yöntemlerin dışına çıkarak, henüz keşfedilmemiş özgün bir üslup için risk alma ve yenilik arama iradesini ifade etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki anahtar kavramları belirle.
'Güvenli sular', 'özgün üslup' ve 'cesaret' kelimeleri metnin odağını belirler.
Söz öbekleri bağlamdan kopuk değerlendirilemez.
2
Mecaz kullanımı analiz et.
'Liman' sığınılan, bilinen, risksiz yeri; 'ayrılmak' ise bu riskten kaçınmamayı temsil eder.
Türkçede liman ve gemi metaforları genellikle alışılmış düzen ve yeni keşifler arasındaki ilişkiyi kurar.
3
Seçenekleri bu mecazi anlamla karşılaştır.
Alışılmışın dışına çıkma ve yenilik arayışı vurgusu yapan seçenek en uygun olanıdır.
Yazarın 'özgün bir üslup' geliştirme amacı, bilinen yolları terk etmeyi zorunlu kılar.

Key Concept

Söz Öbeklerinde Mecaz Anlam

Hints

1
Cümledeki 'güvenli sular' ve 'özgün üslup' ifadeleri arasındaki karşıtlığa dikkat edin.
2
'Liman' bir yazar için neyi temsil eder? Bildiği, alışık olduğu bir yöntem mi yoksa hiç denemediği bir yol mu?
3
Ayrılma eylemi burada bir riski ve yeni bir başlangıcı ifade ediyor. Hangi seçenek bu yenilik arayışını karşılıyor?

Practice More

Benzer metaforlar içeren 'kendi kabuğunu kırmak' veya 'akıntıya karşı kürek çekmek' gibi söz öbeklerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 91Question

Kamu yönetiminde reform çabalarının çoğu kez başarısızlıkla sonuçlanmasının temelinde, uygulayıcıların yeni toplumsal talepleri kendi özgünlüğü içinde değerlendirmek yerine <u>bilginin hazır kalıplarına sığınması</u> yatmaktadır. Bu durum, çözüm arayışlarını verimsiz bir tekrara hapsetmektedir.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Değişen koşulları analiz etmek yerine, sorgulanmadan benimsenmiş basmakalıp düşünceleri esas almak

Answer

Söz öbeği, değişen durumları analiz etmek yerine, sorgulanmadan benimsenmiş basmakalıp düşünceleri esas almayı ifade etmektedir.
Doğru cevap, altı çizili ifadedeki 'hazır kalıp' (basmakalıp, klişe) ve 'sığınmak' (analiz etmek yerine kolaya kaçıp o düşüncelere dayanmak) kavramlarını tam olarak karşılamaktadır. Cümledeki 'yeni talepleri kendi özgünlüğü içinde değerlendirmek yerine' ifadesi, bu zihinsel tembelliği ve kalıplaşmışlığa yönelimi destekleyen bir karşıtlık sunmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Söz öbeğini parçalarına ayırarak analiz edin.
'Hazır kalıp' ifadesi; önceden oluşturulmuş, değişime kapalı, basmakalıp ve klişe düşünceleri simgeler.
Söz öbeklerinde her bir kelimenin yan ve mecaz anlamlarını belirlemek, bütüncül anlamı kavramayı sağlar.
2
Cümledeki bağlamı değerlendirin.
Reformların başarısız olma nedeni, yeni talepleri anlamak yerine bu 'hazır kalıplara' yönelinmesidir.
Bağlam, söz öbeğinin hangi olumsuz durumu (yeni olanı eski/donmuş bilgiyle açıklama çabası) nitelediğini netleştirir.
3
'Sığınmak' eyleminin mecazi anlamını tespit edin.
Zor ve yeni bir durumla karşılaşıldığında, risk almayıp kolaya kaçarak mevcut/eski bilgilere tutunmak anlamındadır.
Sığınma eylemi burada fiziksel bir korunma değil, zihinsel bir tembellik veya kaçış anlamı taşır.

Key Concept

Söz öbeklerinde mecazlı anlatım ve bağlamsal anlam ilişkisi.

Hints

1
'Hazır kalıp' ifadesi genellikle yaratıcılıktan uzak ve klişe olan durumlar için kullanılır.
2
Cümledeki 'yeni talepleri değerlendirmek yerine' ifadesi, altı çizili kısmın bu yeniliğin zıttı bir davranışı (eskiye/donmuş olana bağlılık) temsil ettiğini gösterir.
3
'Sığınmak' kelimesi burada bir korunma değil, yeni bir düşünce üretme zahmetinden kaçıp mevcut şablonlara güvenmek anlamındadır.

Practice More

Benzer şekilde 'düşünceyi dondurmak' veya 'şabloncu yaklaşım' gibi ifadelerin geçtiği metinleri inceleyerek kavram dağarcığınızı genişletebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 92Question

Gerçek bir entelektüel, ulaştığı sonuçları mutlak hakikat saymak yerine, her çalışmasında kendi kalesini içerden kuşatmayı bilmeli; zihninin konfor alanını bizzat sarsarak yeni ufuklara kapı aralamalıdır.

Bu cümledeki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kendi yerleşik düşünce ve yöntemlerini eleştirel bir bakışla sorgulayarak onları aşmaya çalışmak

Answer

Söz konusu ifadeyle anlatılmak istenen, kişinin kendi yerleşik düşünce ve yöntemlerini eleştirel bir bakışla sorgulayarak onları aşmaya çalışmasıdır.
Doğru seçenek olan 'Kendi yerleşik düşünce ve yöntemlerini eleştirel bir bakışla sorgulayarak onları aşmaya çalışmak' ifadesi, metindeki 'konfor alanını sarsmak' ve 'mutlak hakikat saymamak' ifadeleriyle tam bir uyum içindedir. 'Kale' sembolü kişinin ulaştığı nihai yargıları, bu kaleyi 'içerden kuşatmak' ise bu yargıların bizzat sahibi tarafından eleştiriye tabi tutulmasını anlatmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Bağlam analizi yapılması
Cümlenin bütününde 'mutlak hakikat saymamak' ve 'konfor alanını sarsmak' ifadeleriyle bir özeleştiri sürecine işaret edildiği görülür.
Söz öbeklerinin anlamı her zaman içinde bulundukları cümlenin genel iletisiyle uyumludur.
2
Metaforik çözümleme yapılması
'Kale' ifadesi kişinin sığındığı güvenli ve yerleşik düşünceleri, 'kuşatmak' ise bu düşüncelere yönelik yapılan eleştirel saldırıyı temsil eder.
Mecazlı söyleyişlerde kelimelerin çağrışım değerleri temel anlamın önüne geçer.
3
'İçerden' vurgusunun değerlendirilmesi
Kuşatmanın dışarıdan değil içeriden olması, bu eleştirel eylemin bizzat düşüncenin sahibi (entelektüel) tarafından yapıldığını kesinleştirir.
Özne ve eylem arasındaki ilişkinin yönü anlamı netleştirir.

Key Concept

Bağlamsal Mecaz ve Özeleştiri Metaforları

Hints

1
Cümlede entelektüelin 'zihninin konfor alanını sarsması' gerektiği belirtilmiştir. Altı çizili ifade bu sarsma eyleminin yöntemini açıklar.
2
'Kale' burada güvenli bir bölgeyi yani yerleşik düşünceleri; 'kuşatma' ise bu düzeni yıkmaya yönelik bir hamleyi temsil eder.
3
Eylemin 'içerden' yapılması, kişinin başkasına değil, bizzat kendi fikirlerine yönelik bir özeleştiri süreci başlattığını gösterir.

Practice More

Benzer şekilde 'fildişi kulesinden inmek' veya 'kendi kabuğunu kırmak' gibi deyimlerin bağlamsal farklarını incelemek bu konuyu pekiştirecektir.

Alternative Method

Söz öbeğinin anlamını bulmak için cümledeki 'yerine' ve 'sarsarak' kelimelerinin kurduğu zıtlık ve eylem akışına bakılabilir. Statükoyu (kale) korumak yerine onu bizzat zorlamak (içerden kuşatmak) anlam akışını sağlar.
Estimated Time:1m 30s
Question 93Question

Bilimsel araştırmalarda elde edilen verilerin doğru tasnif edilmesi, teorik çerçevenin sağlam temellere oturmasını sağlar; aksi takdirde ulaşılan sonuçlar havada kalmaya mahkûmdur.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Dayanağı bulunmamak, somut bir temele yaslanmamak

Answer

Altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen; ulaşılan bilimsel sonuçların bir dayanağının bulunmaması ve somut bir temele yaslanmamasıdır.
Cümlede "havada kalmak" söz öbeği, bilimsel bir çalışmanın sonuçlarının herhangi bir kanıta, veriye veya mantıksal bir çerçeveye dayanmadığını belirtmek için kullanılmıştır. Metindeki "sağlam temellere oturmak" ifadesinin karşıtı olarak kurgulanan bu durum, sonuçların dayanaksız ve ispatlanamaz olduğunu vurgular.

Step-by-Step Solution

1
Bağlam Analizi
Cümlede verilerin sınıflandırılması ile teorik temeller arasındaki ilişki kurulmuştur.
Söz öbeklerinin anlamı ancak içinde bulundukları cümle bağlamıyla tam olarak kavranabilir.
2
Zıtlık Takibi
"Sağlam temellere oturmak" ifadesinin aksi bir durumun tasvir edildiği görülür.
"Aksi takdirde" ifadesi, önceki yargının tersi bir durumu (temelsizliği) işaret eder.
3
Anlam Eşleştirmesi
"Havada kalmak" deyiminin mecaz anlamı olan "dayanaksızlık" ile seçenekler karşılaştırılır.
Deyimin karşıladığı kavram olan somutluktan uzak olma ve ispatsızlık durumu tespit edilir.

Key Concept

Söz Öbeklerinin Bağlam İçindeki Mecaz Anlamı

Hints

1
Cümledeki "aksi takdirde" bağlacına dikkat edin; bu ifade sizi "sağlam temellere oturmak" yargısının tam tersi bir anlama yönlendirecektir.
2
"Havada kalmak" deyimini, yere basmayan bir nesne gibi hayal edin. Bu nesnenin bir desteği veya dayanağı var mıdır?
3
Deyim, bir iddianın veya düşüncenin somut bir kanıtla desteklenmediği, dolayısıyla geçersiz veya boş sayıldığı durumları anlatmak için kullanılır.

Practice More

Benzer şekilde kullanılan 'altı boş olmak' veya 'ayakları yere basmak' gibi deyimlerin akademik metinlerdeki anlamlarını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Deyimin yerine yakın anlamlı olan "ayakları yere basmamak" veya "temelsiz olmak" ifadelerini koyarak cümlenin anlam bütünlüğünü kontrol edebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 94Question

Yeni kütüphane projesi için personel seçimi yapan komisyon, adayların sadece teknik bilgilerini değil, iletişim becerilerini de ince eleyip sık dokuyarak değerlendirmiştir.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: En küçük ayrıntılarına kadar titizlikle incelemek

Answer

En küçük ayrıntılarına kadar titizlikle incelemek ifadesi, cümleye en uygun anlamdır.
Doğru seçenek olan ifade, deyimin günlük dildeki ve sözlükteki karşılığı olan 'bir işi kusursuz yapabilmek için her türlü ayrıntıyı gözden geçirmek' anlamını taşır. Cümlede komisyonun adayları seçerken çok dikkatli davrandığı belirtilmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki bağlamı analiz et
Komisyonun bir değerlendirme yaptığı ve bu değerlendirmenin adayların özelliklerini kapsadığı görülmektedir.
Söz öbeklerinin anlamı cümle içindeki kullanımından çıkarılabilir.
2
Deyimin mecaz anlamını belirle
'İnce eleyip sık dokumak' ifadesi, elekten geçirme metaforuyla bir şeyin en küçük parçalarına kadar ayrıştırılıp kontrol edilmesini anlatır.
Türkçedeki deyimler genellikle somut bir eylemden hareketle soyut bir durumu (titizliği) temsil eder.
3
Anlamı seçeneklerle eşleştir
Titizlikle incelemek ifadesi, ulaşılan mecaz anlamla örtüşmektedir.
Doğru yanıt, deyimin karşıladığı kavramsal tanımı içermelidir.

Key Concept

Deyimlerin Cümledeki Anlamı

Hints

1
Cümledeki komisyonun adayları değerlendirirken nasıl bir yol izlediğini düşünün.
2
'Elemek' eylemi bir şeyi süzgeçten geçirmek demektir; bu eylemi 'ince' yapmak neyi ifade eder?
3
Bu deyim, bir işi yaparken hata yapmamak için aşırı dikkatli ve ayrıntıcı olmayı anlatır.

Practice More

Benzer anlamlara sahip 'kılı kırk yarmak' deyimini de inceleyerek aralarındaki anlam yakınlığını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 95Question

Bir kamu kurumunda yürütülen dijital dönüşüm projesinde, tüm verilerin yeni sisteme aktarılmasıyla birlikte artık ok yaydan çıkmıştır; bu noktadan sonra eski usul kayıt sistemine dönmek kurumsal işleyişi tamamen aksatacaktır.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Bir işin geri dönülemez bir aşamaya gelmesi

Answer

Bir işin geri dönülemez bir aşamaya gelmesi
Ok yaydan çıkmak deyimi, bir işin artık geri dönülemeyecek, vazgeçilemeyecek bir noktaya geldiğini veya bir eylemin sonuçlarının artık engellenemez olduğunu ifade etmek için kullanılır. Cümledeki 'eski usul kayıt sistemine dönmek kurumsal işleyişi tamamen aksatacaktır' ifadesi de bu geri dönülemezlik durumunu desteklemektedir.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili 'ok yaydan çıkmak' söz öbeğini belirle.
Bu ifade, Türkçede yaygın kullanılan bir deyimdir.
Söz öbeğinin kalıplaşmış bir anlamı olup olmadığını anlamak için ilk adımdır.
2
Cümlenin bağlamını (context) analiz et.
Cümlede verilerin aktarıldığı ve 'eski sisteme dönmenin mümkün olmadığı' belirtilmektedir.
Deyimler cümle içindeki bağlamdan hareketle asıl anlamlarını daha net hissettirirler.
3
Deyimin mecaz anlamı ile seçenekleri karşılaştır.
Ok yaydan fırladıktan sonra geri döndürülemediği gibi, başlanan bir işin de geri dönüşü olmayan bir evreye girdiği sonucuna ulaşılır.
Deyimin mantıksal çıkış noktası ile mecaz anlamı arasındaki ilişkiyi kurmak doğru cevaba götürür.

Key Concept

Deyimlerde Mecaz Anlam

Hints

1
Altı çizili ifade, sonucun artık değiştirilemeyeceği bir durumu anlatmaktadır.
2
Fırlatılan bir okun tekrar yaya geri takılıp takılamayacağını düşünerek bir sonuca varmaya çalışın.
3
Bu deyim, 'iş işten geçti' veya 'artık geri dönüşü yok' gibi ifadelerle benzer bir anlam taşır.

Practice More

Benzer şekilde 'köprüleri yakmak' veya 'gemileri yakmak' deyimlerini de araştırarak geri dönülemezlik temasını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 96Question

Bir felsefecinin en büyük başarısı, en soyut kavramları bile günlük yaşamdan kesitlerle ete kemiğe büründürerek okura sunabilmesidir. Aksi hâlde fikirler, zihinlerde asılı kalan birer gölge olmaktan öteye gidemez.

Bu parçadaki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Soyut düşünceleri somutlaştırarak anlaşılır ve belirgin kılmak

Answer

Soyut düşünceleri somutlaştırarak anlaşılır ve belirgin kılmak
Doğru yanıt olan seçenek, 'ete kemiğe büründürmek' deyiminin mecazi karşılığını tam olarak yansıtmaktadır. Bir fikrin veya soyut bir kavramın somut örneklerle desteklenerek zihinde canlandırılabilir hale gelmesi, o fikrin somutlaşması anlamına gelir.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili söz öbeğinin bağlam içindeki anlamını analiz etme
'Ete kemiğe büründürmek' ifadesinin soyut bir kavramın fiziksel/somut bir form kazanması anlamına geldiği belirlendi.
Söz öbekleri cümlede kazandıkları mecaz anlamlara göre değerlendirilmelidir.
2
Metindeki ipuçlarını değerlendirme
Yazarın 'soyut kavramları günlük yaşamdan kesitlerle' sunduğu belirtilmiştir.
Günlük yaşamdan kesitler, soyut olanı somutlaştırma aracısıdır.
3
Seçeneklerle karşılaştırma yapma
Somutlaştırma ve anlaşılır kılma vurgusu yapan ifadenin en uygun karşılık olduğu görüldü.
Deyimlerin mecaz anlamları, kelime anlamlarının ötesinde kavramsal bir karşılığa sahiptir.

Key Concept

Söz Öbeklerinde Mecaz ve Somutlaştırma

Hints

1
Altı çizili sözün 'soyut kavramlar' ve 'günlük yaşam' ifadeleriyle olan ilişkisine odaklanın.
2
'Ete kemiğe bürünmek' ifadesi bir şeyin elle tutulur, gözle görülür hale gelmesini çağrıştırır.

Practice More

Benzer şekilde 'kağıt üzerinde kalmak' veya 'zemin hazırlamak' gibi deyimlerin bağlamsal anlamlarını içeren sorular çözülebilir.
Estimated Time:50s
Question 97Question

Ülkenin içinde bulunduğu ekonomik darboğazı aşmak için oluşturulan kriz yönetiminin başına geçen bürokrat, bu hamlesiyle aslında ateşten gömlek giymiş olduğunu biliyordu.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Çözülmesi oldukça güç, tehlikeli ve büyük bir sorumluluk gerektiren bir işi üstlenmek

Answer

Çözülmesi oldukça güç, tehlikeli ve büyük bir sorumluluk gerektiren bir işi üstlenmek
Doğru cevap olan ifade, 'ateşten gömlek giymek' deyiminin mecazi karşılığını tam olarak yansıtır. Bu deyim, Halide Edib Adıvar'ın aynı adlı romanıyla da literatürümüze yerleşmiş olup; içine düşülen, dayanılması çok güç, tehlikeli ve fedakarlık gerektiren durumları veya görevleri tanımlamak için kullanılır.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili 'ateşten gömlek giymek' söz öbeğinin bağlam içindeki kullanımını inceleyin.
İfade, ekonomik krizin çözümü gibi riskli bir görevin başına geçilmesiyle ilişkilendirilmiştir.
Söz öbeklerinin anlamı, cümle içindeki kullanımlarına göre netleşir.
2
'Ateş' ve 'gömlek giymek' unsurlarının mecazi çağrışımlarını birleştirin.
Ateş yakıcılığı ve zorluğu, gömlek giymek ise bir durumu veya görevi sahiplenmeyi temsil eder.
Deyimler ve söz öbekleri genellikle somut durumlardan soyut anlamlar türetir.
3
Seçenekler arasından bu iki unsuru (zorluk/tehlike ve üstlenme) birleştiren ifadeyi bulun.
Zor, tehlikeli ve sorumluluk gerektiren bir işi üstlenme ifadesine ulaşılır.
Doğru seçenek, söz öbeğinin mecazi anlamını tam olarak karşılamalıdır.

Key Concept

Deyimlerin ve Söz Öbeklerinin Bağlamsal Anlamı

Hints

1
Cümledeki kriz yönetimi ve ekonomik darboğaz ifadeleri, üstlenilen görevin ciddiyeti hakkında size ipucu verir.
2
'Ateş' kelimesinin günlük hayatta can yakıcı, zor ve kaçınılmak istenen durumları temsil ettiğini düşünün.
3
Bu deyim, bir kişinin bile isteye riskli ve fedakarlık isteyen büyük bir sorumluluğu kabul ettiğini anlatır.

Practice More

Benzer şekilde fedakarlık ve zorluk içeren 'akıntıya kürek çekmek' veya 'iğneyle kuyu kazmak' deyimlerinin nüans farklarını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Deyimi benzer anlamdaki 'elini taşın altına koymak' veya 'zoru başarmak' gibi ifadelerle karşılaştırarak aradaki 'tehlike' ve 'risk' farkını görebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 98Question

Yeni hazırlanan vergi düzenlemesi paketinin tüm ayrıntıları, bakanlık yetkilileri tarafından düzenlenen toplantıda masaya yatırıldı.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Bir konuyu tüm yönleriyle, ayrıntılı bir biçimde ele alıp incelemek

Answer

Bir konuyu tüm yönleriyle, ayrıntılı bir biçimde ele alıp incelemek
Cümlede kullanılan 'masaya yatırmak' söz öbeği, bir konunun veya sorunun tüm detaylarıyla, en küçük parçasına kadar analiz edilmesi ve incelenmesi anlamına gelen yaygın bir deyimdir. Bakanlık yetkililerinin düzenleme paketini bu şekilde ele alması, konuyu derinlemesine incelediklerini ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki bağlamı analiz etme
Bakanlık yetkililerinin vergi paketini bir toplantıda değerlendirdiği belirlenir.
Söz öbeklerinin anlamı, içinde bulundukları cümlenin genel anlamından kopuk düşünülemez.
2
Altı çizili deyimin anlamını belirleme
'Masaya yatırmak' ifadesinin analiz etmek ve incelemek anlamına geldiği tespit edilir.
Bu deyim, gerçek anlamından uzaklaşarak mecaz bir anlam kazanmıştır.
3
Seçeneklerle karşılaştırma yapma
En uygun karşılığın ayrıntılı inceleme olduğu görülür.
Deyimin karşıladığı anlam ile seçenek metni birebir örtüşmektedir.

Key Concept

Deyimlerin Cümle İçindeki Mecaz Anlamı

Hints

1
Cümledeki eylemin bir 'inceleme' süreci olup olmadığını düşünün.
2
Bu deyim, bir şeyi en küçük parçasına kadar analiz etmek anlamında kullanılır.
3
Doktorların bir hastayı ameliyat masasına yatırıp detaylıca incelemesi gibi, konunun da tüm detaylarıyla açılıp bakıldığını hayal edin.

Practice More

Benzer şekilde 'ince eleyip sık dokumak' veya 'didik didik etmek' gibi deyimleri de inceleme anlamı bağlamında çalışabilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 99Question

Modern edebiyat eleştirmenlerine göre yazar, dış dünyadan devşirdiği ham verileri bir ayna sadeliğiyle yansıtmak yerine, onları kendi ruh dünyasının prizmasından kırarak okura ulaştırır. Bu yaklaşım, metni yazarın içsel devinimlerinin bir dışavurumu hâline getirirken okuru da bu çok sesli yorumun zenginliğine ortak eder.

Bu parçadaki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Dış dünyayı öznel bir bakış açısıyla yorumlayıp dönüştürerek aktarmak

Answer

Dış dünyayı öznel bir bakış açısıyla yorumlayıp dönüştürerek aktarmak
Altı çizili sözdeki 'prizma' ve 'kırmak' ifadeleri, dış dünyadan gelen 'ışığın' (gerçekliğin) tek bir kanaldan (sanatçının ruhu) geçerken yön değiştirmesini ve farklı renkler (yeni yorumlar) kazanmasını simgeler. 'Ruh dünyası' vurgusu ise bu sürecin tamamen öznel bir nitelik taşıdığını gösterir. Dolayısıyla, gerçekliğin olduğu gibi değil, sanatçının süzgecinden geçerek dönüştürülüp sunulması vurgulanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Anahtar kavramları analiz etme
'Ruh dünyası', 'prizma' ve 'kırmak' kelimelerinin mecaz anlamları belirlendi.
Söz öbeğinin temel bileşenlerini anlamak çözümün ilk adımıdır.
2
Mecaz anlamı bağlamla birleştirme
Işığın prizmadan geçerken değişmesi gibi gerçekliğin de sanatçının zihninden geçerken değiştiği saptandı.
Fiziksel bir olay olan kırılmanın sanat dünyasındaki karşılığı yorumlanmalıdır.
3
Öznellik kavramına odaklanma
'Ruh dünyası' ifadesinin doğrudan sanatçının kişisel (öznel) bakış açısını temsil ettiği görüldü.
Yazarın içsel devinimleri vurgusu, nesnelliğin dışlandığını teyit eder.

Key Concept

Söz Öbeklerinde Mecaz ve Öznellik

Hints

1
Altı çizili ifadedeki 'prizma' ve 'kırmak' kelimelerinin bir ışık demeti üzerinde nasıl bir etkisi olduğunu düşünün.
2
'Ruh dünyası' ifadesi, yazarın dış dünyaya karşı olan tutumunun 'kişisel' yani 'öznel' olduğunu mu yoksa 'tarafsız' olduğunu mu gösterir?
3
Gerçekliğin aynen yansıtılması 'nesnellik' ise, yazarın onu bir prizma gibi değiştirmesi neyi ifade eder?

Practice More

Bu tip sorularda 'ayna', 'fotoğraf makinesi' gibi araçlar genellikle nesnelliği; 'prizma', 'renkli cam', 'süzgeç' gibi araçlar ise öznelliği simgeler.

Alternative Method

Söz öbeğindeki 'prizma' kelimesini 'süzgeç' veya 'gözlük' gibi diğer optik/mecazi araçlarla değiştirerek anlamı test edebilirsiniz: 'Dış dünyayı kendi gözlüğüyle görmek.'
Estimated Time:2m 0s
Question 100Question

İhale komisyonu üyeleri, sunulan tüm projeleri ve maliyet kalemlerini kılı kırk yararak incelemiş; böylece kamu kaynaklarının en verimli şekilde kullanılmasını sağlamışlardır.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Bir konuyu en ince ayrıntısına kadar büyük bir titizlikle gözden geçirmek

Answer

Söz öbeğinin kattığı anlam, bir konuyu en ince ayrıntısına kadar büyük bir titizlikle gözden geçirmektir.
Cümlede geçen 'kılı kırk yarmak' deyimi, bir işin üzerinde çok durmayı, en küçük ayrıntıları bile hesaba katacak kadar büyük bir dikkat ve titizlikle hareket etmeyi ifade eder. İhale komisyonunun projeleri bu şekilde incelemesi, hiçbir hataya yer bırakmama çabasını gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Cümledeki bağlamı analiz edin.
Komisyon üyeleri projeleri verimli kullanım sağlamak amacıyla incelemektedir.
Söz öbeğinin anlamını belirlemek için cümlenin genelinde oluşturulan 'dikkat ve başarı' vurgusunu anlamak gerekir.
2
'Kılı kırk yarmak' deyiminin mecaz anlamını hatırlayın.
Bu deyim, bir işi yaparken hiçbir detayı atlamadan, çok titiz davranmak demektir.
Deyimler genellikle gerçek anlamlarından uzaklaşmış, kalıplaşmış anlamlar taşırlar.
3
Anlamı seçeneklerle karşılaştırın.
Titizlikle inceleme ifadesi doğru cevapla örtüşmektedir.
Mecaz anlamı en doğrudan karşılayan ifadeyi seçmek esastır.

Key Concept

Deyimlerin Cümledeki Anlamı

Hints

1
Cümledeki 'kamu kaynaklarının verimli kullanılması' hedefi, incelemenin nasıl yapılmış olabileceğine dair bir ipucu verir.
2
Bir kılı tam kırk parçaya bölmeye çalışmanın ne kadar büyük bir dikkat gerektirdiğini düşünün.
3
Bu deyim, 'ince eleyip sık dokumak' deyimiyle eş anlamlı olarak kullanılabilir.

Practice More

Benzer titizlik anlamı taşıyan 'ince eleyip sık dokumak' deyiminin kullanıldığı soruları inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Deyimin anlamından emin değilseniz, yerine 'çok dikkatli bir şekilde' ifadesini koyarak cümleyi tekrar okuyun.
Estimated Time:45s
PreviousPage 5 / 6Next
Söz Öbeklerinde Anlam — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 5 | Examkin