İdare Hukuku

İdare hukukunda, toplumun huzur ve sükun içinde yaşamasını, kamu düzeninin bozulmamasını ve toplumsal hayatın normal seyrinde devam etmesini amaçlayan önleyici faaliyetlere 'idari kolluk' faaliyetleri denir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi idari kolluğun korumayı amaçladığı 'kamu düzeni'nin temel öğeleri arasında yer almaz?

Türkiye’de idari teşkilat yapısı "merkezden yönetim" ve "yerinden yönetim" olmak üzere iki temel ilke çerçevesinde şekillenmiştir. Yerinden yönetim kuruluşları içerisinde yer alan mahalli idareler; kamu tüzel kişiliklerine sahip olmaları ve karar organlarının seçimle belirlenmesi yönüyle merkezi yönetimin taşra teşkilatından ayrılırlar. Bu bilgiler ve $1982$ Anayasası’nın esasları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bir "mahalli idare" (yerel yönetim) birimi olarak kabul edilemez?

Bir belediyenin yürüttüğü yol genişletme çalışmaları sırasında, çalışma alanına gerekli ikaz ve uyarı levhalarının konulmaması nedeniyle bir vatandaşın aracıyla çukura düşerek maddi zarara uğraması durumunda, idarenin bu zararı tazmin etme yükümlülüğü aşağıdakilerden hangisine dayanmaktadır?

İdare hukukunda idarenin mali sorumluluğu çerçevesinde, meydana gelen bir zararın tazmin hükümlerine konu edilebilmesi için o zararın belirli hukuki niteliklere sahip olması şarttır. Buna göre, idare tarafından tazmin edilecek bir zararın taşıması gereken özellikler hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

İdari işlemin geçerlilik unsurları olan yetki, şekil, sebep, konu ve maksat (amaç) hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

İdare hukukunda idari kolluk faaliyetleri, kamu düzenini korumak ve bozulmasını önlemek amacıyla yürütülen önleyici nitelikteki çalışmalardır. Doktrin ve yargı içtihatlarına göre idarenin kolluk yetkisini kullanarak müdahale edebileceği "kamu düzeni" kavramı belirli temel öğelerden oluşmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi idari kolluğun korumakla yükümlü olduğu kamu düzeninin geleneksel öğeleri arasında yer almaz?

İdare hukukunda, kural olarak bir zararın tazmin edilebilmesi için idarenin bir eylemi ile ortaya çıkan zarar arasında doğrudan bir "illiyet bağı" bulunması gerekir. Ancak Danıştay içtihatlarıyla kabul edilen istisnai bir ilke uyarınca; terör eylemleri veya büyük çaplı toplumsal olaylar sırasında üçüncü kişilerin (saldırganların) verdiği zararlardan, idarenin ne doğrudan bir eylemi ne de bir hizmet kusuru bulunmasa dahi, devletin "anayasal düzeni koruma" ve "toplumun genel güvenliğini sağlama" ödevi gereği sorumlu tutulması kabul edilmiştir. Bu yaklaşım, söz konusu zararın belirli kişilerin üzerine bırakılmayıp kolektif bir şekilde toplumun tamamına (devlet bütçesi aracılığıyla) paylaştırılması esasına dayanmaktadır.

Yukarıda özellikleri belirtilen ve idari sorumlulukta illiyet bağının bir istisnasını teşkil eden bu kusursuz sorumluluk ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

İdare hukukunda; kamu yararının zorunlu kıldığı hallerde, kamu hizmeti niteliği taşıyan özel teşebbüslerin, gerçek karşılıkları ödenerek kanunla devlet mülkiyetine geçirilmesi yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

$657$ sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri uyarınca; adaylık süresi içerisinde hal ve hareketlerinde memuriyetle bağdaşmayacak durumları, göreve devamsızlıkları tespit edilen veya adaylık eğitimi sonunda yapılan sınavlarda başarısız olan aday memurlar hakkında uygulanacak işlem ve bu işlemin hukuki sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

Bir ilde meydana gelen büyük bir deprem felaketi sonrasında, arama-kurtarma ve enkaz kaldırma çalışmalarını hızlandırmak amacıyla valilik; bölgedeki özel bir inşaat firmasına ait ekskavatörlerin mülkiyetine el koymuş, ayrıca sağlam kalan bir özel yurt binasının ise geçici süreliğine sahra hastanesi olarak kullanılmasına karar vermiştir.

İdare hukukundaki mal edinme yöntemleri dikkate alındığında, bu durum ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$657$ sayılı Devlet Memurları Kanunu'na göre; öğrenim durumu itibarıyla yükselebileceği derecenin son kademesinde bulunan bir devlet memurunun, normal şartlarda "kademe ilerlemesinin durdurulması" cezasını gerektiren bir fiili işlemesi durumunda uygulanacak yaptırım ve bu fiilin tekrarı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir idari makamın, başka bir idari birim üzerindeki denetim yetkisinin 'hiyerarşi' mi yoksa 'idari vesayet' mi olduğu, denetleyen ve denetlenen tarafların aynı kamu tüzel kişiliği içinde yer alıp almamasına göre belirlenir. Farklı kamu tüzel kişilikleri arasındaki denetim ilişkisi 'idari vesayet' olarak adlandırılır.

Buna göre, aşağıdaki denetim örneklerinden hangisi hukuki niteliği bakımından bir 'idari vesayet' yetkisidir?

Bir ilde uluslararası bir zirve düzenlenmesi nedeniyle, Valilik kararıyla belirli bir cadde güvenlik gerekçesiyle üç hafta boyunca araç ve yaya trafiğine tamamen kapatılmıştır. Bu cadde üzerinde faaliyet gösteren bir market işletmecisi, ulaşımın kesilmesi nedeniyle iş yapamamış ve ağır, özel bir zarara uğramıştır. İdarenin bu işlemi tamamen hukuka uygun, kamu yararı amacıyla ve kusursuz bir şekilde yaptığı kesin olduğuna göre, market işletmecisinin uğradığı zararın tazmini ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Merkezi yönetimin hiyerarşik yapısı içerisinde yer alan, başkentten verilen emir ve talimatları yerelde uygulamakla görevli olan ve devlet tüzel kişiliğini temsil eden birimlere 'taşra teşkilatı' denir. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye Cumhuriyeti idari teşkilat yapısında merkezi yönetimin taşra teşkilatı içerisinde yer alan bir görevlidir?

İdare tarafından bir taşınmazın sadece bir kısmının kamulaştırılması (kısmi kamulaştırma) sonucunda, taşınmazın geri kalan kısmının kullanım amacına uygun şekilde yararlanmaya elverişli bir durumda kalmaması halinde; malikin hakları ve bu hakların kullanımı için 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nda öngörülen usul ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu uyarınca, idarenin özel mülkiyette bulunan bir taşınmaz hakkında kamu yararı kararı alıp onaylatmasından sonra izlemesi gereken 'satın alma usulü' ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuksal açıdan doğrudur?

İdare hukukunda idarenin sorumluluğunu kaldıran veya azaltan nedenler arasında yer alan 'mücbir sebep' ile 'beklenmeyen hal' kavramları karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi bu iki kavramı birbirinden ayıran temel ölçüttür?

1982 Anayasası’nın 127. maddesine göre; mahalli idareler; il, belediye veya köy halkının mahalli müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere kuruluş esasları kanunla belirtilen ve karar organları, gene kanunda gösterilen seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişileridir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Anayasa’da belirtilen mahalli idare birimlerinden biri olmayıp merkezi yönetimin taşra teşkilatı içerisinde yer almaktadır?

Türkiye Cumhuriyeti'nin idari yapısında, mahalli idarelerin seçilmiş organlarının organlık sıfatını kaybetmelerine ilişkin denetimin yargı yolu ile yapılacağı ilkesi $1982$ Anayasası ile güvence altına alınmıştır. Bu anayasal çerçevede, görevleri ile ilgili bir suç sebebiyle hakkında soruşturma açılan bir belediye başkanını "geçici bir önlem olarak" görevden uzaklaştırma yetkisi İçişleri Bakanı'na verilmişken; bir belediye meclisinin kanunda öngörülen sebeplerle "organlık sıfatının sona ermesine (fesih)" karar verme yetkisi aşağıdakilerden hangisine aittir?

İdare hukukunda, denetleyen makam ile denetlenen birimin farklı kamu tüzel kişiliklerine sahip olması durumunda 'idari vesayet', aynı kamu tüzel kişiliği içinde yer almaları durumunda ise 'hiyerarşi' denetimi söz konusudur.

Buna göre, aşağıdaki makamlar arası denetim ilişkilerinden hangisi, tarafların farklı kamu tüzel kişiliklerine sahip olması nedeniyle 'idari vesayet' denetimi kapsamında yer almaktadır?