Examkin

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu

70 questions

Question 41Question →

1982 Anayasası uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla işletilen Meclis soruşturması prosedürü ile ilgili aşağıda yer alan bilgilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Soruşturma komisyonu, hazırladığı raporu doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne sunarak yargılama aşamasını başlatır.

Answer

Soruşturma komisyonunun hazırladığı raporu doğrudan Anayasa Mahkemesi'ne sunarak yargılama sürecini başlatması bilgisi yanlıştır.
Doğru cevap, soruşturma komisyonunun raporunu doğrudan mahkemeye sunduğunu iddia eden seçenektir. Anayasa'nın 105. maddesi uyarınca, soruşturma komisyonu raporunu Meclis Başkanlığına sunar. Bu rapor Meclis Genel Kurulunda görüşülür ve ancak Genel Kurul tarafından üye tamsayısının üçte iki çoğunluğuyla (400400 oy) kabul edilirse Cumhurbaşkanı Yüce Divan'a sevk edilmiş olur. Dolayısıyla komisyonun yargılamayı başlatma yetkisi yoktur.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu için gerekli olan ilk aşamayı belirle.
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) ile soruşturma önergesi verilir.
Anayasal prosedürün ilk basamağı önerge aşamasıdır.
2
Soruşturma kararının nasıl alındığını kontrol et.
Önergenin ardından Meclis üye tamsayısının beşte üçü (360360 milletvekili) ile soruşturma açılmasına karar verilir.
Soruşturmanın fiilen başlaması için nitelikli çoğunluk gereklidir.
3
Soruşturma komisyonunun görevini ve raporunu sunduğu mercii analiz et.
Soruşturma komisyonu raporunu TBMM Başkanlığına sunar; bu rapor Genel Kurulda görüşülür.
Komisyon bir yargı mercii değil, Meclis adına çalışan bir inceleme birimidir; bu nedenle raporunu Meclis'e sunar.
4
Yüce Divan'a sevk sürecini doğrula.
Genel Kurul, üye tamsayısının üçte ikisi (400400 milletvekili) ile sevk kararı alırsa yargılama Anayasa Mahkemesi'nde (Yüce Divan) başlar.
Yargılamayı başlatma yetkisi komisyona değil, TBMM Genel Kurulu'na aittir.

Key Concept

Meclis Soruşturması Prosedürü ve Makamlar Arası Hiyerarşi
Estimated Time:1m 15s
Question 42Question →

19821982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu kapsamında işletilen Meclis soruşturması sürecinde yapılacak oylamaların usulü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Soruşturma açılmasına karar verilmesi ve Yüce Divana sevk kararı oylamalarının her ikisi de gizli oyla yapılır.

Answer

Soruşturma açılmasına karar verilmesi ve Yüce Divana sevk kararı oylamalarının her ikisi de gizli oyla yapılır.
Doğru seçenek, Anayasa'nın 105105. maddesinde yer alan usulü tam olarak yansıtmaktadır. Cumhurbaşkanı hakkında soruşturma açılmasına karar verilirken (360360 oy) ve soruşturma sonunda Yüce Divana sevk kararı alınırken (400400 oy) yapılacak oylamaların gizli olması anayasal bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

1
Önerge aşamasını değerlendir.
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301 milletvekili) tarafından verilecek bir önerge ile süreç başlar.
Sürecin başlatılması için asgari bir siyasi irade şartı aranır.
2
Soruşturma açılması kararının oylama usulünü belirle.
Meclis, önergeyi görüştükten sonra üye tamsayısının beşte üçünün (360360) gizli oyuyla soruşturma açılmasına karar verir.
Anayasa'nın 105105. maddesi bu aşamada gizli oyu zorunlu kılmıştır.
3
Yüce Divana sevk kararının oylama usulünü belirle.
Soruşturma komisyonu raporu sonrası yapılan oylamada, üye tamsayısının üçte ikisinin (400400) gizli oyuyla Yüce Divana sevk kararı alınır.
Cumhurbaşkanının yargılanması için en yüksek nitelikli çoğunluk ve gizlilik şartı aranmıştır.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Meclis Soruşturması süresince yapılan tüm kritik oylamalar (açılma ve sevk) gizli oylama usulüne tabidir.

Hints

1
Cumhurbaşkanının yargılanma süreci çok kritik bir konu olduğu için milletvekillerinin hür iradeleriyle oy kullanmaları hedeflenir.
2
Anayasa'da soruşturma süreciyle ilgili oy sayıları 301301 (önerge), 360360 (açılma) ve 400400 (sevk) olarak kademeli artar.
3
Soruşturma açılması ve Yüce Divana sevk kararlarının ortak noktası, her ikisinin de sadece 'gizli oy' ile alınabilmesidir.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluk prosedürünün Cumhurbaşkanı ile aynı olup olmadığını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 0s
Question 43Question →

19821982 Anayasası uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla yürütülen Meclis soruşturması süreci ve bu sürecin hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu aşamadan itibaren seçimlerin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçimleri yenileme yetkisinin kısıtlanması anayasal bir hükümdür.
Doğru ifadeye göre, Anayasa'nın 105105. maddesi uyarınca Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu süreçten itibaren seçimlerin yenilenmesine karar verme yetkisini kullanamaz. Bu düzenleme, soruşturma sürecinin bağımsızlığını ve Meclis'in feshini engelleyerek denetimin etkinliğini korumayı amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Soruşturma başlangıcındaki sayısal sınırları hatırla.
Teklif için en az 301301 milletvekili imzası gerekir.
Sürecin ciddiyetini korumak için yüksek bir başlangıç eşiği belirlenmiştir.
2
Soruşturmanın açılma kararını analiz et.
Meclis, üye tamsayısının beşte üçü (360360) ile soruşturma açılmasına karar verir.
Soruşturma aşaması, yasama organının yürütme üzerindeki denetim yetkisidir.
3
Soruşturma açılmasının kısıtlayıcı etkisini değerlendir.
Bu aşamadan sonra Cumhurbaşkanı seçim kararı (fesih yetkisi) alamaz.
Yargılamadan kaçmak amacıyla Meclis'i feshetmesini önlemek hedeflenmiştir.
4
Yüce Divana sevk ve sonuçlarını belirle.
Sevk için üçte iki (400400) oy gerekir; seçilme engeli teşkil eden bir suçtan mahkûmiyet görevi sona erdirir.
Yüksek mahkeme kararı, anayasal bir statü değişikliği doğurur.

Key Concept

Meclis Soruşturması ve Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu

Hints

1
20172017 Anayasa değişiklikleri ile Cumhurbaşkanının sorumluluk alanı sadece 'vatana ihanet'ten 'tüm suçlar'a genişletilmiştir.

Practice More

Meclis soruşturması sürecinde partilerin komisyona üye verme usulünü ve gizli oylama kuralını tekrar ediniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 44Question →

1982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılmasına karar verilmesi durumunda, sürecin devamındaki hukuki statüye ilişkin aşağıdakilerden hangisi uygulanır?

Show answer & explanation

Answer: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı'nın seçimlerin yenilenmesine karar veremeyeceği hükmü doğrudur.
1982 Anayasası'nın 105105. maddesi uyarınca, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme yetkisi hukuken kısıtlanır. Bu hüküm, Cumhurbaşkanı'nın devam eden soruşturma sürecini etkilemek veya Meclis'i feshederek yargılamadan kaçmak amacıyla seçim kararı almasını önlemeyi amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Meclis soruşturması önerge şartını belirle.
Üye tamsayısının salt çoğunluğu (301301) gerekir.
Sürecin başlatılabilmesi için anayasal asgari sınır budur.
2
Soruşturma açılması kararının niteliğini ve sonucunu incele.
Beşte üç çoğunluk (360360) ile karar verilir ve bu andan itibaren seçimlerin yenilenmesi yetkisi yasaklanır.
Anayasa m. 105/4105/4 uyarınca Cumhurbaşkanı'nın soruşturma sürecinde seçim kozunu kullanması engellenmek istenmiştir.
3
Yüce Divan'a sevk ve görev süresi ilişkisini analiz et.
Üçte iki çoğunluk (400400) ile sevk edilir ancak sadece mahkumiyet halinde görev sona erer.
Masumiyet karinesi ve yargısal sürecin tamamlanması beklenir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Seçim Yenileme Yasağı

Hints

1
Cumhurbaşkanı hakkında bir soruşturma açıldığında, yürütme organının en güçlü yetkilerinden biri geçici olarak kısıtlanır.
2
Bu kısıtlama, Cumhurbaşkanı'nın kendisi hakkındaki süreci durdurmak için Meclis'i seçime götürmesini engellemeyi amaçlar.
3
Anayasa m. 105/4105/4 hükmünü ve beşte üç çoğunlukla alınan soruşturma kararının sonuçlarını hatırlayın.

Practice More

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanların cezai sorumluluğu ile Cumhurbaşkanının sorumluluğu arasındaki benzerlik ve farkları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 45Question →

Anayasal düzenlemeler çerçevesinde, Cumhurbaşkanının işlediği iddia edilen bir suçtan dolayı cezai sorumluluk süreci ve Meclis soruşturması usulüyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanının Yüce Divan’a sevk edilmesi durumunda, yargılama süreci tamamlanana kadar Cumhurbaşkanlığı yetkileri askıya alınır ve yerine TBMM Başkanı vekalet eder.

Answer

Cumhurbaşkanının Yüce Divan’a sevk edilmesi durumunda makamın yetkilerinin askıya alındığı ve TBMM Başkanı'nın vekalet ettiği ifadesi yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek, Cumhurbaşkanlığı makamının yargılama süresince askıya alındığını iddia etmektedir; ancak mevcut anayasal sistemde mahkûmiyet kararı kesinleşene kadar Cumhurbaşkanı görevine ve yetkilerini kullanmaya devam eder. Ayrıca vekalet makamı olarak TBMM Başkanı'nın gösterilmesi, 2017 öncesi parlamenter sistem alışkanlığıdır; günümüzde vekalet yetkisi sadece Cumhurbaşkanı Yardımcılarındadır.

Step-by-Step Solution

1
Meclis soruşturması aşamalarını analiz et
Önerge (301301), Soruşturma Kararı (360360) ve Sevk (400400) oy sayıları belirlenir.
Sürecin anayasal geçerliliği bu nitelikli çoğunluklara bağlıdır.
2
Soruşturma açılmasının hukuki sonuçlarını incele
Hakkında soruşturma kararı verilen Cumhurbaşkanı seçimleri yenileyemez (Seçim kararı alamaz).
Yargılama sürecinin siyasi bir araçla (erken seçim gibi) kesintiye uğraması engellenir.
3
Yargılama sırasındaki statüyü kontrol et
Yüce Divan'a sevk, Cumhurbaşkanı'nın görevini dondurmaz veya yetkilerini kısıtlamaz.
Anayasada yargılama süresince bir 'açığa alma' veya 'vekalet' mekanizması öngörülmemiştir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu Usulü

Hints

1
Cumhurbaşkanı'nın yargılanması sırasında görevinden uzaklaştırılıp uzaklaştırılmadığına odaklanın.
2
2017 değişikliği ile Cumhurbaşkanı'na vekalet etme yetkisinin kimden alınıp kime verildiğini hatırlayın.
3
Hakkında soruşturma açılan Cumhurbaşkanı sadece 'seçim kararı alma' yetkisini kullanamaz, diğer tüm yetkileri devam eder.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluk sürecindeki benzerlikleri ve farklılıkları (örneğin görevden düşme şartları) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 46Question →

1982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla yürütülen Meclis soruşturması sürecinde, dosyanın yargılama yapılmak üzere Yüce Divan'a sevk edilmesine karar verilebilmesi için TBMM üye tamsayısının en az hangi çoğunluğunun gizli oyu gereklidir?

Show answer & explanation

Answer: Üye tamsayısının üçte ikisi

Answer

Dosyanın Yüce Divan'a sevk edilmesine karar verilebilmesi için üye tamsayısının üçte ikisinin gizli oyu gereklidir.
1982 Anayasası'nın 105. maddesine göre, Meclis soruşturması sürecinin son halkası olan Yüce Divan'a sevk kararı, üye tamsayısının üçte ikisinin (400 milletvekili) gizli oyuyla alınır. Bu, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğundaki en ağır karar eşiğidir.

Step-by-Step Solution

1
Önerge aşamasını kontrol et
En az 301 milletvekili (salt çoğunluk) ile önerge verilir.
Sürecin başlaması için gereken ilk adımdır.
2
Soruşturma açılması kararını kontrol et
En az 360 milletvekili (beşte üç) ile soruşturma açılmasına karar verilir.
Önergenin görüşülmesinden sonra komisyon kurulması aşamasına geçişi sağlar.
3
Yüce Divan'a sevk aşamasını kontrol et
En az 400 milletvekili (üçte iki) ile Yüce Divan'a sevk kararı alınır.
Nihai yargılama aşamasına geçilmesi için gereken en yüksek nitelikli çoğunluktur.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Meclis Soruşturması Usulü

Hints

1
Süreç; önerge, soruşturma açılması ve Yüce Divan'a sevk olmak üzere üç kademeli bir sayısal artış izler.
2
Yüce Divan'a sevk, meclis iradesinin en güçlü olması gereken son aşamadır.
3
600 milletvekilinden oluşan mecliste bu oran tam olarak 400 oya karşılık gelmektedir.

Practice More

Cumhurbaşkanı Yüce Divan'a sevk edildiği andan itibaren hangi yetkisini kullanamaz? (Cevap: Seçimlerin yenilenmesi kararı alamaz.)
Estimated Time:45s
Question 47Question →

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılması ve yürütülmesi süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Soruşturmayı yürüten on beş kişilik komisyon, her siyasi parti grubunun Meclis'teki gücü oranında sunacağı ikişer katı aday arasından ad çekme yöntemiyle kurulur.

Answer

Soruşturma komisyonunun kurulmasında siyasi parti gruplarının sunacağı aday sayısının üye sayısının üç katı olması gerektiğini belirten seçenek yanlıştır.
Doğru cevap, komisyon üyelerinin belirlenme usulündeki hatayı içeren ifadedir. 2017 Anayasa değişikliği ile düzenlenen 105. maddeye göre; Meclis soruşturması komisyonuna üye seçimi, siyasi parti gruplarının Meclis'teki güçleri oranında komisyona verebilecekleri üye sayısının üç katı olarak gösterecekleri adaylar arasından ad çekme (kura) suretiyle yapılır. Seçenekte geçen 'ikişer katı' ifadesi bu nedenle yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Önerge ve Karar Yeter Sayılarının Kontrolü
Önerge için 301301 imza, soruşturma açılması için 360360 gizli oy gereklidir.
Anayasa'nın 105. maddesinde belirtilen ilk aşama şartlarını doğrulamak.
2
Soruşturmanın Hukuki Sonuçlarının Analizi
Soruşturma açılması kararı verilen Cumhurbaşkanı seçimleri yenileyemez.
Yargılama sürecinin selameti için anayasal bir kısıtlama getirilmiştir.
3
Komisyonun Kuruluş Usulünün İncelenmesi
15 kişilik komisyon, partilerin güçleri oranında sunacakları adayların 'üç katı' arasından kura ile belirlenir.
Komisyonun tarafsızlığını ve temsiliyetini sağlamak amacıyla aday sayısı üye sayısının üç katı olarak belirlenmiştir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması Usulü

Hints

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu süreci, TBMM'deki belirli sayısal çoğunluklara ve özel bir komisyon yapısına dayanır.
2
Soruşturma komisyonu kurulurken siyasi partilerin Meclis'teki temsil güçleri dikkate alınır ve adaylar arasından kura çekilir.
3
Anayasa'nın 105. maddesine göre, komisyona seçilecek her bir üye için siyasi parti gruplarının önermesi gereken aday sayısının oranına (kaç katı olduğuna) dikkat edin.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğundaki oy oranları ve usulün Cumhurbaşkanı ile benzerliklerini inceleyin.
Estimated Time:1m 30s
Question 48Question →

Türkiye Cumhuriyeti'nin 19821982 Anayasası ile düzenlenen mevcut hükümet sisteminde, yürütme erkinin başı olan Cumhurbaşkanının görevleriyle ilgili suç işlediği iddiasıyla yürütülen Meclis soruşturması prosedürü ve bu süreçteki hukuki kısıtlamalar hakkında aşağıdaki teknik bilgilerden hangisi anayasal bir kuraldır?

Show answer & explanation

Answer: Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu süreçte Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine dair bir karar alamaz.

Answer

Anayasa uyarınca hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu süreç içerisinde seçimlerin yenilenmesine karar veremez.
Doğru ifade, 19821982 Anayasası'nın 105105. maddesinde açıkça belirtilen 'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçim kararı alamaz' hükmüne dayanmaktadır. Bu düzenleme, hakkında meclis denetimi başlatılmış bir yürütme başının, yasama organını feshederek bu süreçten kaçınmasını engelleyen bir güvenlik mekanizmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Önerge ve Karar Yeter Sayılarının Analizi
Soruşturma önergesi için 301301, açılması için 360360, Yüce Divan'a sevk için 400400 kabul oyu gerektiğini belirle.
Sürecin hangi aşamasında hangi sayısal eşiğin gerekli olduğunu saptamak hatalı seçenekleri elemek için ön koşuldur.
2
Soruşturma Komisyonunun Kurulma Yöntemini İnceleme
Komisyonun 1515 üyeden oluştuğunu ve üyelerin parti gruplarının adayları arasından kura ile seçildiğini doğrula.
Üyelerin doğrudan atama yoluyla değil, kura ve temsil esasına göre belirlendiğini anlamak gerekir.
3
Sürecin Cumhurbaşkanının Yetkileri Üzerindeki Etkisini Değerlendirme
Soruşturma açılması kararının (en az 360360 oy ile), Cumhurbaşkanının Meclis'i feshetme (seçimleri yenileme) yetkisini askıya aldığını tespit et.
19821982 Anayasası'nın 105105. maddesindeki bu özel kısıtlama, soruşturma baskısı altındaki yürütmenin yasama organını etkisiz hale getirmesini engellemeyi amaçlar.
4
Yargılama Sonucunun Görev Statüsüne Etkisini Kontrol Etme
Sadece 'seçilmeye engel bir suçtan' mahkûmiyetin görevi kendiliğinden sona erdirdiğini belirle.
Her türlü mahkûmiyetin değil, sadece belirli nitelikteki suçların görevden düşürmeye neden olduğunu ayırt etmek önemlidir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Seçim Kararı Alma Yasağı

Hints

1
Cumhurbaşkanının Meclis soruşturması sürecinde yetkilerinin kısıtlanıp kısıtlanmadığını, özellikle yasama organına yönelik 'seçimleri yenileme' yetkisini düşünün.

Practice More

Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar için uygulanan Meclis soruşturması usulü ile Cumhurbaşkanı için uygulanan usul arasındaki farkları karşılaştırınız.
Estimated Time:2m 0s
Question 49Question →

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla başlatılan Meclis soruşturması sürecinde kurulan "Soruşturma Komisyonu"nun oluşumu ve yapısıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Komisyon; siyasi parti gruplarının, Meclisteki güçleri oranında komisyona verebilecekleri üye sayısının üç katı olarak gösterecekleri adaylar arasından, her siyasi parti grubu için ayrı ayrı ad çekme suretiyle kurulan 1515 üyeden oluşur.

Answer

Soruşturma Komisyonu, siyasi parti gruplarının Meclis'teki oranlarına göre gösterdikleri üç katı aday arasından ad çekme usulüyle belirlenen 1515 üyeden oluşur.
Doğru ifade, Meclis soruşturma komisyonunun siyasi parti gruplarının güçleri oranında sundukları adaylar arasından kura yoluyla seçilen 1515 üyeden oluştuğunu belirtmektedir. Bu usul, soruşturma sürecinin hem çoğulcu hem de tarafsız bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla Anayasa'nın 105105. maddesinde düzenlenmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Teklif ve Karar Aşaması
Meclis üye tam sayısının salt çoğunluğu (301301) ile teklif verilir ve beşte üçü (360360) ile soruşturma açılmasına karar verilir.
Sürecin anayasal prosedüre uygun şekilde başlatılması gerekir.
2
Komisyonun Belirlenmesi
Siyasi parti gruplarının üye sayıları oranında gösterdikleri üç katı aday arasından kura (ad çekme) ile 1515 asıl üye seçilir.
Soruşturmanın tarafsız ve orantılı bir temsille yürütülmesi amaçlanır.
3
Rapor ve Sevk
Komisyon raporunu Meclis Başkanlığına sunar ve Genel Kurulda üçte iki çoğunluk (400400) ile Yüce Divan'a sevk kararı alınır.
Yargılama aşamasına geçilmesi için nihai yasama kararının verilmesi gerekir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunda Meclis Soruşturma Komisyonu'nun teşekkülü ve üye sayısı.

Hints

1
Komisyonun üye sayısı ve üyelerin nasıl seçildiğine (kura usulü) odaklanın.
2
Siyasi parti grupları aday gösterir ancak seçim 'ad çekme' yani kura ile yapılır.

Practice More

Cumhurbaşkanının Yüce Divan'a sevk edilmesi için gereken üye tam sayısı çoğunluğunu (400400 oy) tekrar edin.
Estimated Time:1m 30s
Question 50Question →

1982 Anayasası'nın güncel hükümlerine göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.
1982 Anayasası'nın 105105. maddesine göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, anayasal bir kısıtlama olarak Meclis seçimlerinin yenilenmesine karar veremez. Bu hüküm, yasama ve yürütme arasındaki dengeyi korumayı amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Soruşturma sürecinin aşamasını belirleme
Meclis soruşturması açılmasına karar verilmiş (360360 vekil oyu ile).
Sürecin hangi hukuki kısıtlamaları başlattığını anlamak için başlangıç noktasını saptamak gerekir.
2
Anayasa Madde 105 kısıtlamasını kontrol etme
Hakkında soruşturma açılan Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme (fesih benzeri) yetkisi durur.
Soruşturma altındaki bir yürütme organının, kendisini denetleyen yasama organını seçime götürerek denetimden kaçmasını engellemek.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Görev Kısıtlamaları

Hints

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecinde Meclis'in denetim gücünü korumaya yönelik kısıtlamaları düşünün.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğundaki benzerlikleri ve farkları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 51Question →

19821982 Anayasası'nda 20172017 yılında gerçekleştirilen anayasa değişiklikleri ile Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve Meclis soruşturması süreci yeniden yapılandırılmıştır. Bu yeni düzenlemeler göz önüne alındığında, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu süreçte Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu süreçte Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.
Anayasa'nın 105105. maddesine göre, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen bir Cumhurbaşkanı, bu süreç boyunca Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine (fesih yetkisine benzer yetki) karar veremez. Bu hüküm, yasama organının denetim yetkisini yürütmenin baskısı olmadan kullanabilmesini sağlamak amacıyla getirilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının sorumluluk kapsamını belirle
Göreviyle ilgili ve kişisel tüm suçlar kapsama alınmıştır.
2017 anayasa değişikliği ile cezai sorumsuzluk alanı daraltılmıştır.
2
Meclis soruşturması aşamalarındaki yasakları kontrol et
Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı için seçimleri yenileme yasağı başlar.
Anayasa m. 105105 gereği yürütmenin yasamayı feshetme yetkisi soruşturma süresince durdurulur.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması Kısıtlamaları

Hints

1
2017 değişikliğiyle Cumhurbaşkanı'nın hem göreviyle ilgili hem de kişisel suçları için özel bir Meclis denetimi öngörülmüştür.
2
Bu denetim süreci başlarsa, Cumhurbaşkanı'nın Meclis'e karşı kullanabileceği en güçlü yetkilerden biri olan seçimleri yenileme yetkisi askıya alınır.
3
Anayasa'nın 105105. maddesine göre, hakkında soruşturma açılan Cumhurbaşkanı Meclis seçimlerini yenileyemez.

Practice More

Meclis soruşturması sürecindeki üç temel sayısal eşiği (301301, 360360, 400400) ve komisyonun çalışma sürelerini tekrar ediniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 52Question →

19821982 Anayasası uyarınca, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu kapsamında yürütülen Meclis soruşturması süreci ve bu süreçteki hukuki kısıtlamalarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Soruşturma komisyonunun raporu Genel Kurulda görüşüldükten sonra, üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun (400400 milletvekili) gizli oyuyla Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevkine karar verilebilir.

Answer

Soruşturma komisyonunun raporu Genel Kurulda görüşüldükten sonra, üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun (400400 milletvekili) gizli oyuyla Cumhurbaşkanının Yüce Divana sevkine karar verilebilir ifadesi doğrudur.
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecinde, soruşturma komisyonunun raporu sonrasında yapılan oylamada Yüce Divana sevk kararı için üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu (400400 oy) gerekmektedir. Bu, sürecin en yüksek oy eşiğine sahip final aşamasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluk sürecindeki aşamaları ve eşikleri hatırla.
Önerge için 301301 (salt çoğunluk), Soruşturma açılması için 360360 (3/53/5), Yüce Divana sevk için 400400 (2/32/3) milletvekili oyu gerekir.
Anayasal sürecin doğru takibi için her aşamanın kendine has sayısal yeter sayısı vardır.
2
Seçim yasağı kısıtlamasının ne zaman başladığını belirle.
Seçim yasağı, soruşturma açılmasına karar verildiği (360360 oy) andan itibaren yürürlüğe girer.
Yürütmenin başı hakkındaki soruşturmanın manipüle edilmesini önlemek amacıyla anayasal bir güvencedir.
3
Yargılama makamını teyit et.
Trial (yargılama) makamı Anayasa Mahkemesi (Yüce Divan sıfatıyla) olmalıdır.
Yüksek devlet görevlilerinin görevle ilgili suçlarda yargılanma yeri Anayasa Mahkemesidir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Meclis Soruşturması Yoluyla Cezai Sorumluluğu

Hints

1
Meclis soruşturması sürecinde 301,360301, 360 ve 400400 olmak üzere üç farklı sayısal eşik bulunur; her aşamada gerekli sayı artar.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğundaki benzer usulleri ve karar yeter sayılarını inceleyerek karşılaştırma yapınız.
Estimated Time:1m 15s
Question 53Question →

19821982 Anayasası'nda düzenlenen "Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu" süreci, Meclis soruşturması usulü ve bu sürecin hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu süreçte seçimlerin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez.
Doğru ifade, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilmiş olan bir Cumhurbaşkanının, bu süreç içerisinde anayasal bir kısıtlama olarak seçimleri yenileme kararı alamayacağını belirten seçenektir. Bu kısıtlama, soruşturma sürecinin güvenliğini ve yürütmenin yasama üzerindeki baskısını engellemeyi amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
Önerge Şartını Kontrol Et
Meclis soruşturması açılabilmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301) önergesi gerekir.
Sürecin başlaması için ilk hukuki adım salt çoğunluk teklifidir.
2
Soruşturma Kararı ve Kısıtlamaları Analiz Et
Meclis, üye tamsayısının beşte üçü (360360) ile soruşturma açılmasına karar verir. Bu kararın alınmasıyla Cumhurbaşkanı seçimleri yenileyemez.
Soruşturma süreci devam ederken Cumhurbaşkanının yetkilerini seçim kararı alarak kötüye kullanması engellenmiştir.
3
Yüce Divan Sevk Şartlarını Değerlendir
Komisyon raporu sonrası Genel Kurul, üye tamsayısının üçte ikisi (400400) ile Yüce Divan'a sevk kararı alır.
Devletin başının yargılanması için en yüksek nitelikli çoğunluk aranır.
4
Yargılama Süresini ve Sonucunu İncele
Anayasa Mahkemesi 3+33+3 aylık sürede yargılamayı bitirir. Seçilmeye engel suçtan mahkûmiyet halinde görev kendiliğinden biter.
Anayasal kesinlik ve hızlı yargılama ilkesi gereği süreç takvime bağlanmıştır.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Meclis Soruşturması ve Görev Kısıtlamaları

Hints

1
Cumhurbaşkanının yetkilerinin kısıtlandığı tek anayasal durum Meclis soruşturması sürecidir.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğu ile Cumhurbaşkanının sorumluluğu arasındaki usul benzerliklerini karşılaştırın.
Estimated Time:1m 30s
Question 54Question →

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanının bir suç işlediği iddiasıyla hakkında işletilen Meclis soruşturması süreci ve bu sürecin hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu aşamadan itibaren Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez.
1982 Anayasası'nın 105. maddesi uyarınca, hakkında soruşturma açılmasına karar verilen (üye tamsayısının 3/5'i ile) Cumhurbaşkanı, bu süreçte seçim kararı alamaz (Meclis seçimlerini yenileyemez).

Step-by-Step Solution

1
Önerge aşamasını değerlendir.
Soruşturma süreci üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301) teklifiyle başlar.
Sürecin başlatılması için gerekli ilk eşik budur.
2
Soruşturma açılma kararını ve kısıtlamaları incele.
Meclis, üye tamsayısının beşte üçü (360360) ile soruşturma açılmasına karar verirse, Cumhurbaşkanı seçimleri yenileme yetkisini kaybeder.
Soruşturma altındaki bir yürütme organının, denetimden kaçmak için Meclis'i feshetmesi engellenmek istenmiştir.
3
Sevk ve yargılama sonuçlarını analiz et.
Üçte iki (400400) çoğunlukla Yüce Divan'a sevk gerçekleşir; ancak sadece seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet görevi sona erdirir.
Yargılama aşaması, suçun niteliğine göre hukuki sonuç doğurur.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Soruşturma Sırasındaki Yetki Kısıtlamaları

Hints

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecinde Meclis'in kullandığı 'Seçim Kararı Alamaz' kısıtlamasına odaklanın.
2
Sürecin aşamaları 301, 360 ve 400 milletvekilinin onayını gerektirir; hangi aşamanın hangi kısıtlamayı getirdiğini düşünün.
3
Soruşturma açılmasına (360 milletvekili ile) karar verildiği andan itibaren Cumhurbaşkanı erken seçim kararı alma yetkisini kaybeder.

Practice More

Bakanların ve Cumhurbaşkanı yardımcılarının cezai sorumluluk süreçleri ile Cumhurbaşkanınkini karşılaştırarak benzerlikleri not edin.
Estimated Time:2m 0s
Question 55Question →

19821982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılan ve Yüce Divana sevk edilmesine karar verilen Cumhurbaşkanı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Seçimlerin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Hakkında Yüce Divana sevk kararı verilen Cumhurbaşkanı seçimlerin yenilenmesine karar veremez.
Doğru ifadeye göre, Yüce Divana sevk edilen Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme yetkisi anayasal olarak kısıtlanmıştır. Bu, yargılama sürecinin bağımsızlığını korumak adına getirilmiş bir 'fren ve denge' mekanizmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğuna ilişkin anayasal süreci hatırla.
Süreç; önerge, soruşturma açılması ve Yüce Divana sevk aşamalarından oluşur.
Sorumluluk mekanizmasının aşamalarını belirlemek hukuki sonuçları anlamak için gereklidir.
2
Yüce Divana sevk kararının (400400 oy) doğurduğu özel kısıtlamayı tespit et.
Anayasa Madde 105105: 'Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçimlerin yenilenmesine karar veremez.'
Yargılanan bir yürütme başının, yasama organını feshederek (seçimleri yenileyerek) yargı sürecini manipüle etmesini önlemek amaçlanmıştır.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Seçimleri Yenileme Yasağı

Hints

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu sürecinde Meclis'in kararlarının çok yüksek oylarla alındığını hatırla.
2
Yüce Divana sevk kararı verildiğinde, Cumhurbaşkanının parlamentoyu etkileyebileceği en güçlü yetkisi olan 'fesh/seçim yenileme' yetkisine odaklan.
3
Anayasa'nın 105105. maddesine göre, yargılanmaya başlanan bir yürütme yetkilisi, yasama organını seçime götürerek süreci durduramaz.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğu ile Cumhurbaşkanınınki arasındaki benzerlikleri ve vekalet kurallarını inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Süreci şu kodlama ile hatırlayabilirsin: 301301 (Teklif), 360360 (Soruşturma Açılması), 400400 (Sevk). Sevk edildikten sonra 'Kilit Vurulur' (Yani seçim yenileme yetkisi kilitlenir).
Estimated Time:50s
Question 56Question →

1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan değişiklikler sonrasında düzenlenen yeni hükümet sistemine göre; Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılmasına karar verilebilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının en az ne kadarlık bir çoğunluğunun gizli oyu gereklidir?

Show answer & explanation

Answer: Üye tamsayısının beşte üçü

Answer

Cumhurbaşkanı hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilebilmesi için üye tamsayısının beşte üçünün oyu gereklidir.
Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla Meclis soruşturması açılabilmesi için ilk aşamada üye tamsayısının salt çoğunluğu ile teklif verilir. Ancak Meclisin bu teklifi kabul edip resmen soruşturma komisyonu kurması ve süreci başlatması için üye tamsayısının beşte üçünün (360360 milletvekili) gizli oyuyla karar vermesi anayasal bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

1
Aşamanın belirlenmesi
Soruda 'soruşturma açılmasına karar verilmesi' aşaması sorulmaktadır.
Meclis soruşturması süreci; teklif, soruşturma açılması kararı ve Yüce Divan'a sevk olmak üzere üç temel sayısal eşikten oluşur.
2
Anayasal sayısal karşılığın eşleştirilmesi
Soruşturma açılması için gereken oran 3/53/5'tir.
Teklif için salt çoğunluk (301301), açılması kararı için beşte üç (360360), Yüce Divan'a sevk için üçte iki (400400) oy gereklidir.

Key Concept

Meclis Soruşturması Karar Yeter Sayıları

Hints

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluk süreci üç farklı nitelikli çoğunluk aşamasından geçer.
2
Soruşturma açılması kararı, önerge verme aşamasından (301) daha zordur ancak Yüce Divan'a sevk aşamasından (400) daha kolaydır.
3
Bu oran, 600 milletvekilinden 360'ının onay vermesi anlamına gelir.

Practice More

Soruşturma sonucunda Yüce Divan'a sevk edilen Cumhurbaşkanının seçim kararı alıp alamayacağını ve görevden uzaklaştırılma şartlarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 57Question →

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında bir suç işlediği iddiasıyla yürütülen Meclis soruşturması sürecinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nun üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun gizli oyuyla alabileceği nihai karar aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanının Yüce Divan’a sevk edilmesi

Answer

Cumhurbaşkanının Yüce Divan’a sevk edilmesi seçeneği doğrudur.
Cumhurbaşkanının Yüce Divan’a sevk edilmesi seçeneği doğrudur. 1982 Anayasası uyarınca, Cumhurbaşkanı hakkında yürütülen Meclis soruşturmasında sürecin nihai aşaması olan dosyayı Yüce Divan'a (Anayasa Mahkemesi) göndermek için üye tamsayısının üçte iki çoğunluğunun (400 milletvekili) gizli oyu zorunludur.

Step-by-Step Solution

1
TBMM üye tamsayısını belirle.
600 milletvekili.
Anayasal oranlar bu sayı üzerinden hesaplanır.
2
Meclis soruşturması sürecindeki üç aşamalı çoğunluk yapısını hatırla.
301 (Önerge), 360 (Soruşturma Kararı), 400 (Yüce Divan Sevk).
Sürecin her aşaması için farklı nitelikli çoğunluklar öngörülmüştür.
3
Soru kökündeki 'üçte iki çoğunluk' oranını sayısal olarak karşılıklandır.
600×23=400600 \times \frac{2}{3} = 400 milletvekili.
Soruda istenen spesifik gücü tespit etmek için gereklidir.
4
400 milletvekilinin gizli oyuyla yapılabilecek işlemi tespit et.
Cumhurbaşkanının Yüce Divan'a (Anayasa Mahkemesi) sevk edilmesi.
Anayasa'nın 105. maddesine göre en üst aşama olan sevk için bu sayı şarttır.

Key Concept

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu kapsamında Yüce Divan'a sevk edilme süreci ve gerekli çoğunluklar.

Hints

1
Cumhurbaşkanının yargılanma süreci olan Meclis soruşturmasında 301, 360 ve 400 sayıları kritik önem taşır.
2
Soruda istenen 'üçte iki çoğunluk' (400 oy), TBMM'deki en yüksek nitelikli çoğunluklardan biridir ve dosyayı yargı makamına taşımak içindir.
3
Dosyanın TBMM'den çıkıp Anayasa Mahkemesi'ne (Yüce Divan'a) gönderilmesi kararı, ancak Meclis'in üçte ikisinin oyuyla mümkün olur.

Practice More

Cumhurbaşkanının Yüce Divan'a sevk edilmesi durumunda seçim kararı alıp alamayacağını ve görev süresinin devam edip etmeyeceğini inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Question 58Question →

19821982 Anayasası uyarınca, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu kapsamında yürütülen Meclis soruşturması usulü ve bu sürecin hukuki sonuçlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, bu süreçte seçimlerin yenilenmesine karar veremez.

Answer

Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının bu süreçte seçim kararı alamayacağını belirten ifade doğrudur.
Doğru ifade, Cumhurbaşkanının soruşturma açıldıktan sonra seçim kararı alamayacağını belirtmektedir. 19821982 Anayasası'nın 105105. maddesinin son fıkrası gereği, hakkında soruşturma açılmasına karar verilen (beşte üç çoğunlukla) Cumhurbaşkanı, Meclis'i feshederek veya seçimlerin yenilenmesine karar vererek soruşturma sürecini etkisiz kılamaz.

Step-by-Step Solution

1
Meclis soruşturması sürecindeki karar yeter sayılarını analiz et.
Öneri için 301301 (salt çoğunluk), açılış için 360360 (beşte üç), sevk için 400400 (üçte iki) oy gereklidir.
Sürecin her aşaması için farklı nitelikli çoğunluklar öngörülmüştür.
2
Soruşturma açılmasının hukuki kısıtlamalarını değerlendir.
Soruşturma açılmasına karar verildiği andan itibaren Cumhurbaşkanının seçim yenileme yetkisi askıya alınır.
Bu hüküm, cezai sorumluluk sürecinin siyasi bir manevrayla (seçim kararı alarak) engellenmesini önlemeyi amaçlar.
3
Yüce Divan yargılamasının makam üzerindeki etkisini incele.
Sadece mahkûmiyet (seçilmeye engel suçtan) durumunda görev sona erer.
Masumiyet karinesi gereği, sadece sevk kararı görevi sona erdirmeye yetmez.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluk Süreci ve Karar Nisapları

Hints

1
Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğunda üç temel sayısal eşik vardır: 301301 (önerge), 360360 (karar), 400400 (sevk).

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluk usulünün Cumhurbaşkanı ile aynı olup olmadığını inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 59Question →

19821982 Anayasası'nda düzenlenen Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu süreci, yürütme organının başındaki ismin yargılanabilmesini oldukça sıkı prosedürlere ve belirli hukuki kısıtlamalara bağlamıştır. Bu sürecin aşamaları, oylama eşikleri ve doğurduğu hukuki sonuçlar dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz; Yüce Divan'da seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilen Cumhurbaşkanının görevi ise sona erer.

Answer

Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanının seçim kararı alamayacağını ve seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet halinde görevinin sona ereceğini belirten seçenek doğrudur.
Anayasa'nın 105105. maddesine göre, hakkında Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı seçim kararı alamaz. Ayrıca, Yüce Divan'da seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilen Cumhurbaşkanının görevi sona erer. Bu iki hüküm, sürecin en kritik hukuki sonuçlarını oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
Soruşturma açılma kararının sonucunu hatırla.
Meclis soruşturması açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, Anayasa uyarınca seçim kararı alamaz.
Soruşturma sürecinin siyasi bir manevrayla (erken seçim ilanı gibi) kesilmesini önlemek amaçlanır.
2
Yüce Divan mahkûmiyetinin sonucunu analiz et.
Eğer mahkûmiyet 'seçilmeye engel bir suçtan' ise Cumhurbaşkanlığı sıfatı sona erer.
Anayasa'nın 101101. maddesindeki seçilme yeterliliği şartları kaybedildiği için görev düşer.
3
Diğer seçeneklerdeki sayısal eşikleri doğrula.
Önerge: 301301, Açılma Kararı: 360360, Sevk Kararı: 400400.
Anayasa'nın 105105. maddesindeki güncel (2017) sayısal veriler bu yöndedir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Meclis Soruşturması Usulü

Hints

1
Cumhurbaşkanının yargılanma sürecindeki üç ana sayısal eşiği düşünün: 301301, 360360 ve 400400.

Practice More

Meclis soruşturması komisyonunun üye yapısını ve üyelerin nasıl belirlendiğini (parti grupları oranı) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 60Question →

19821982 Anayasası'nın güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ve bu kapsamda işletilen Meclis soruşturması süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanının görev süresi tamamlandıktan sonra, görevde olduğu dönemde işlediği iddia edilen suçlar için genel mahkemelerde doğrudan kamu davası açılabilir.

Answer

Cumhurbaşkanının görev süresi bittikten sonra da görev dönemindeki suçları için genel mahkemelerde yargılanabileceği ifadesi yanlıştır.
Cumhurbaşkanının görev süresi sona erse dahi, görev yaptığı dönemde işlediği iddia edilen suçlar için genel mahkemeler yetkili olamaz. Bu suçlar için ancak TBMM tarafından Meclis soruşturması açılabilir ve yargılama Anayasa Mahkemesi (Yüce Divan) tarafından yapılır. Bu durum Cumhurbaşkanlığı makamının saygınlığı ve istikrarını koruma amacı taşır.

Step-by-Step Solution

1
Önerge aşamasını değerlendir.
Soruşturma önergesi için 301301 imza gereklidir.
Sürecin başlaması için üye tamsayısının salt çoğunluğu şarttır.
2
Yargılama usulünü ve suç kapsamını analiz et.
Cumhurbaşkanı tüm suçlardan dolayı Meclis soruşturması yoluyla sadece Yüce Divanda yargılanabilir.
Anayasal koruma ve özel yargılama usulü gereği genel mahkemeler yetkili değildir.
3
Görev sonrası durumu incele.
Görev süresi bitse dahi görevdeki suçlar için aynı özel usul (Meclis Soruşturması) takip edilir.
Anayasa'nın 105105. maddesi bu korumayı görev sonrasına da teşmil etmiştir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğunda Usul ve Süreklilik

Hints

1
Cumhurbaşkanının yargılanma usulü, yasama dokunulmazlığından farklı olarak çok daha katı bir Meclis denetimine tabidir.
2
Yargılamanın yapılacağı yer her zaman Anayasa Mahkemesi'dir (Yüce Divan sıfatıyla).
3
Cumhurbaşkanının görevi bitse bile, o dönemdeki eylemleri için 'dokunulmazlığın kalkması' gibi bir durumla genel mahkemeye gidilmez; yine Meclis soruşturması gerekir.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluğu ile Cumhurbaşkanınınki arasındaki benzerlikleri inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
PreviousPage 3 / 4Next
Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu Practice Questions — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 3 | Examkin