Question

Difficulty: MediumÖğrenme Kuramları

Bir Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünde merkez müdürü, bazı denetmenlerin esnek çalışma saatleri uygulamasını suistimal ederek mesaiye sürekli geç kaldıklarını fark etmiştir. Bu istenmeyen durumu düzeltmek ve geç kalma davranışını ortadan kaldırmak amacıyla müdür, mesaiye geç kalan personelin o ayki "uzaktan çalışma (evden çalışma)" hakkını iptal etmiştir.

Edimsel koşullanma kuramına göre, müdürün personelin kural ihlalini önlemek amacıyla uyguladığı bu yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

  1. İkinci tip cezaAnswer
  2. B
    Olumsuz pekiştirme
  3. C
    Birinci tip ceza
  4. D
    Sönmeye tabi tutma
  5. E
    Aralıklı pekiştirme

Answer

İkinci tip ceza
Edimsel koşullanmada ikinci tip ceza (mahrum bırakma), organizmanın hoşuna giden (olumlu) bir uyarıcının ortamdan çekilmesi yoluyla istenmeyen bir davranışın tekrarlanma olasılığının azaltılması işlemidir. Vakada personelin 'mesaiye geç kalma' gibi istenmeyen bir davranışı söz konusudur. Merkez müdürü, bu davranışı azaltmak ve sonlandırmak için personelin hoşuna giden 'uzaktan çalışma' hakkını ellerinden alarak ortamdan çekmiştir. Bu durum ikinci tip cezanın tam ve eksiksiz bir örneğidir.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki hedef davranışın ve sonucunun belirlenmesi
Hedef davranış personelin 'mesaiye geç kalması'dır (istenmeyen davranış). Sonuç ise personelin sahip olduğu 'uzaktan çalışma' hakkının iptal edilmesidir.
Müdahalenin yönünü (artırma veya azaltma) ve uyarıcının niteliğini belirlemek, edimsel koşullanma kavramını doğru tespit etmek için ilk adımdır.
2
Uyarıcının türünün ve ortama etkisinin saptanması
Uzaktan çalışma hakkı personel için hoşa giden (olumlu) bir uyarıcıdır ve bu hak müdür tarafından ortamdan çekilmiş (iptal edilmiş) durumdadır.
Ortama uyarıcı eklenip eklenmediği veya ortamdan çıkarılıp çıkarılmadığı, cezanın tipini birbirinden ayırır.
3
Edimsel koşullanma kavramları ile eşleştirme yapılması
Hoşa giden bir uyarıcının ortamdan çekilerek istenmeyen davranışın azaltılmaya çalışılması 'ikinci tip ceza (mahrum bırakma)' olarak tanımlanır.
Kavramsal tanım ile vaka birebir örtüştüğünden doğru yönteme ulaşılır.

Key Concept

Edimsel Koşullanmada Ceza Türleri ve İkinci Tip Ceza
Rate this question