Kurumsal (Temel) Stratejiler

29 questions

Question 1Question

Alfa A.Ş., uzun yıllardır otomobil lastiği üretimi ve satışı yapmaktadır. Şirket yönetimi, son yıllarda tedarik zincirinde yaşanan dalgalanmalardan etkilenmemek ve temel hammadde maliyetlerini güvence altına alabilmek amacıyla, lastik üretiminde yoğun olarak kullandığı kauçuğun ana sağlayıcısı konumundaki bir tarım plantasyonunu satın alarak kendi bünyesine katmıştır.

Buna göre Alfa A.Ş.'nin uyguladığı kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Geriye doğru dikey entegrasyon

Answer

Geriye doğru dikey entegrasyon stratejisidir.
Geriye doğru dikey entegrasyon stratejisi, bir işletmenin kendi üretim sürecinde ihtiyaç duyduğu hammaddeyi veya ara malı üreten işletmeleri satın alması ya da bu alana kendisinin yatırım yapmasıdır. Senaryoda lastik üreticisinin kendi ana hammaddesi olan kauçuğu dışarıdan almak yerine kauçuk plantasyonunu bünyesine katması, tedarik zincirinde geriye (kaynağa) doğru giderek dikey bir büyüme sağladığını gösterir.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin mevcut konumunu ve yapılan hamlenin yönünü belirle.
İşletme otomobil lastiği (nihai ürün) üreticisidir. Yapılan hamle ise hammadde (kauçuk) sağlayıcısını satın almaktır.
Kurumsal stratejilerde işletmenin değer zincirindeki hareket yönü (tedarikçiye doğru, müşteriye doğru, rakibe doğru veya yeni pazara doğru) stratejinin türünü belirler.
2
Bulguyu teorik kavramlarla eşleştir.
Tedarikçiyi satın alarak üretim zincirinde kaynağa doğru ilerlemek 'geriye doğru dikey entegrasyon' olarak adlandırılır.
Entegrasyon (bütünleşme) stratejilerinde ham maddeye doğru gidiş 'geriye', nihai tüketiciye doğru gidiş 'ileriye' yönelik dikey entegrasyonu ifade eder.

Key Concept

Kurumsal Büyüme Stratejileri
Question 2Question

Türkiye pazarında uzun yıllardır beyaz eşya ve tüketici elektroniği sektöründe faaliyet gösteren ve bu alanda yüksek pazar payına sahip olan Beta A.Ş., ekonomik dalgalanmalara karşı riskini dağıtmak istemektedir. Şirket yönetimi, mevcut faaliyet alanıyla tedarik, üretim veya pazarlama açısından hiçbir teknolojik ve ticari bağı bulunmayan gayrimenkul ve konut inşaatı sektörüne yatırım yaparak yeni bir şirket kurma kararı almıştır.

Buna göre, Beta A.Ş.'nin uyguladığı kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkisiz (holding türü) çeşitlendirme

Answer

İlişkisiz (holding türü) çeşitlendirme
İlişkisiz (holding türü) çeşitlendirme, bir işletmenin mevcut iş kollarıyla teknoloji, pazar, üretim veya tedarik açısından hiçbir bağlantısı olmayan, tamamen yeni ve farklı bir endüstriye girmesi stratejisidir. Senaryoda Beta A.Ş.'nin beyaz eşya sektöründen, mevcut yapısıyla ticari ve teknolojik hiçbir bağı bulunmayan inşaat sektörüne geçiş yapması, bu stratejinin temel tanımıyla birebir örtüşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin mevcut faaliyet alanını belirle
İşletme beyaz eşya ve tüketici elektroniği sektöründe faaliyet göstermektedir.
Mevcut durumu belirlemek, uygulanacak kurumsal stratejinin yönünü analiz edebilmek için gereklidir.
2
İşletmenin yatırım yaptığı yeni sektörü ve mevcut durumla olan bağını incele
İşletme, mevcut alanıyla teknolojik ve ticari hiçbir bağı bulunmayan konut inşaatı sektörüne girmiştir.
Yeni alanın mevcut alanla ilişkisi, uygulanan büyüme stratejisinin türünü (çeşitlendirme türü veya entegrasyon yönü) kesin olarak belirler.
3
Stratejiyi mevcut veriler doğrultusunda sınıflandır
Bağlantısız ve tamamen farklı bir sektöre giriş yapıldığı için bu durum "ilişkisiz çeşitlendirme" stratejisine girmektedir.
İşletmelerin risk dağıtma amacıyla temel yetenekleri ve mevcut iş kollarından bağımsız endüstrilere yatırım yapması yönetim biliminde ilişkisiz çeşitlendirme olarak tanımlanır.

Key Concept

Kurumsal Stratejiler - Büyüme (Çeşitlendirme)
Estimated Time:1m 0s
Question 3Question

Birbiriyle bağlantısı olmayan üç farklı sektörde (mobilya, gıda ve yazılım) stratejik iş birimlerine (SİB) sahip olan bir holding, periyodik olarak yürüttüğü portföy analizinde yazılım biriminin BCG matrisine göre 'köpekler (sorunlular)' bölgesinde yer aldığını saptamıştır. Yazılım birimi, uzun süredir düşük pazar payıyla faaliyet göstermekte olup yer aldığı pazarın büyüme hızı da oldukça yavaştır. Holding yönetimi, bu birimi kârlı hâle getirmenin maliyetli olacağına ve birimin grubun diğer kaynaklarını tükettiğine kanaat getirerek, yazılım SİB'ini tüm varlıklarıyla birlikte sektördeki başka bir işletmeye satma kararı almıştır.

Buna göre holdingin yazılım birimi için uygulamaya koyduğu kurumsal temel strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kısmi tasfiye

Answer

Doğru cevap kısmi tasfiye stratejisidir.
İşletmelerin faaliyet gösterdikleri birden fazla stratejik iş biriminden (SİB) sadece birini veya birkaçını, rekabet gücünü kaybetmesi veya kârlılığını yitirmesi nedeniyle başka bir işletmeye devrederek nakde çevirmesi işlemine 'kısmi tasfiye' (divestment / elden çıkarma) denir. Senaryoda holdingin mobilya ve gıda sektörlerinde varlığını sürdürürken sadece yazılım birimini satması, tipik bir kısmi tasfiye örneğidir.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki temel problemi ve holdingin aldığı aksiyonu tespit etme.
Holding, BCG matrisinde 'köpekler' bölgesinde yer alan, zarar eden yazılım SİB'ini başka bir işletmeye tamamen satma kararı almıştır.
Uygulanan aksiyonun büyüme, durağanlık veya küçülme stratejilerinden hangisinin kapsamına girdiğini belirlemek için.
2
Küçülme stratejileri altındaki taktiksel farkları analiz etme.
Maliyetlerin kısılarak birimin kurtarılmaya çalışılması 'tasarruf', tüm holdingin kapatılıp satılması 'tam tasfiye', yeni yatırım yapılmayıp sadece nakit sağılması 'hasat', belirli bir alt birimin (SİB) tamamen satılıp elden çıkarılması ise 'kısmi tasfiye' olarak tanımlanır.
Senaryodaki eylemin en doğru kavramsal karşılığını bulmak için.
3
Doğru stratejiyi eşleştirme.
Holdingin mobilya ve gıda alanında yola devam ederken sadece yazılım birimini satarak bu faaliyetinden vazgeçmesi tam olarak kısmi tasfiye tanımına uymaktadır.
Kavramsal tanım ile vaka örneğinin birebir örtüştüğünü doğrulamak için.

Key Concept

Kurumsal Küçülme Stratejileri ve Kısmi Tasfiye (Divestment)
Estimated Time:1m 15s
Question 4Question

Uzun yıllardır büyük ölçekli organik süt ve süt ürünleri üretimi yapan ve ürettiği ürünleri yalnızca ulusal zincir marketler aracılığıyla tüketicilere ulaştıran bir işletme, son yönetim kurulu toplantısında stratejik bir değişikliğe gitme kararı almıştır. Şirket yönetimi, kâr marjlarını artırmak ve nihai tüketiciyle doğrudan temas kurarak satış sürecini bizzat kontrol altında tutmak amacıyla, büyükşehirlerde doğrudan kendi markasını taşıyan butik şarküteri ve satış mağazaları açmaya başlamıştır.

Buna göre, işletmenin uyguladığı bu kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İleriye doğru dikey bütünleşme

Answer

İleriye doğru dikey bütünleşme
Doğru cevap, işletmenin kendi ürettiği ürünleri nihai tüketiciye ulaştırmak için dağıtım/perakendecilik aşamasını kendi bünyesine katmasını ifade eden ileriye doğru dikey bütünleşmedir. İşletme, değer zincirinde hammaddeye değil, satışa ve müşteriye doğru bir adım atarak aracılığı ortadan kaldırmayı hedeflemiştir.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin mevcut faaliyet alanını ve değer zincirindeki konumunu belirle.
İşletme sadece üretim yapmakta ve dağıtımı aracı kurumlara (zincir marketlere) bırakmaktadır.
Başlangıç noktasını bilmek, stratejinin yönünü tespit etmek için gereklidir.
2
Alınan yeni stratejik kararın değer zincirinin hangi yönüne doğru olduğunu analiz et.
İşletme kendi mağazalarını açarak dağıtım ve perakende aşamasına, yani nihai tüketiciye doğru bir adım atmıştır.
Değer zincirindeki hareketin yönü (kaynağa doğru mu, tüketiciye doğru mu), bütünleşmenin türünü belirler.
3
Tespit edilen bu yönelimi uygun kurumsal strateji kavramıyla eşleştir.
Üreticinin, ürünlerinin dağıtımını veya perakende satışını kendisinin üstlenmesi 'ileriye doğru dikey bütünleşme' stratejisidir.
Kavramsal tanımların vaka ile doğru eşleştirilmesi problemin çözümüdür.

Key Concept

Büyüme Stratejileri - Dikey Bütünleşme
Question 5Question

Endüstriyel iplik üretimi yapan Kordeks A.Ş., tekstil sektöründeki dönemsel daralmaların yarattığı gelir kaybı riskini dağıtmak amacıyla, mevcut pazarından, tedarik ağından ve teknolojik altyapısından tamamen bağımsız bir alana yatırım yapma kararı almıştır. Şirket, bu doğrultuda yenilenebilir enerji sektörüne girerek büyük ölçekli bir rüzgâr enerjisi santrali projesini hayata geçirmiş ve enerji üretimine başlamıştır.

Buna göre Kordeks A.Ş.'nin uyguladığı kurumsal (temel) strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkisiz (holding tipi) çeşitlendirme

Answer

İlişkisiz (holding tipi) çeşitlendirme
Sorudaki senaryoda Kordeks A.Ş., iplik üretiminden (tekstil) tamamen farklı ve bağımsız bir sektör olan yenilenebilir enerjiye yatırım yapmıştır. İki alan arasında teknoloji, hammadde, üretim süreci veya pazar açısından hiçbir stratejik uygunluk (sinerji) bulunmamaktadır. İşletmelerin finansal riskleri dağıtmak amacıyla birbirine hiç benzemeyen farklı sektörlerde faaliyet göstermesi 'ilişkisiz (holding tipi) çeşitlendirme' stratejisinin temel tanımıdır.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin mevcut faaliyet alanını ve yeni yatırım alanını belirle.
Mevcut alan: Endüstriyel iplik üretimi (Tekstil). Yeni alan: Rüzgâr enerjisi santrali (Enerji).
Stratejinin türünü saptamak için mevcut iş ile yeni iş arasındaki bağımsızlık veya bağımlılık ilişkisini kurmak gerekir.
2
İki faaliyet alanı arasındaki sinerji ve değer zinciri ilişkisini analiz et.
İki sektör arasında teknoloji, müşteri kitlesi, tedarik ağı veya dağıtım kanalı açısından hiçbir bağ (sinerji) yoktur.
Bütünleşme ve çeşitlendirme türlerini birbirinden ayıran temel kriter, alanlar arası değer zinciri bağıdır.
3
Elde edilen verileri kurumsal strateji tanımlarıyla eşleştir.
Mevcut altyapıdan tamamen bağımsız, farklı bir sektöre girilerek riskin dağıtılması 'ilişkisiz (holding tipi) çeşitlendirme' stratejisine karşılık gelir.
Stratejik yönetim literatüründe, işletmelerin tamamen farklı sektörlere girerek portföy oluşturmasına ilişkisiz çeşitlendirme adı verilir.

Key Concept

İşletmelerin faaliyet gösterdikleri endüstrinin tamamen dışında, mevcut yetenekleri ve değer zinciriyle bağlantısı olmayan yeni alanlara girerek büyüme ve risk dağıtma çabasıdır.
Question 6Question

Ulusal çapta yolcu taşımacılığı yapan "Rota Turizm" A.Ş., şehirler arası ulaşım pazarındaki payını artırmak, yoğun rekabetin getirdiği fiyat baskısını azaltmak ve faaliyetlerinde ölçek ekonomisi sağlamak amacıyla, aynı bölgelere sefer düzenleyen en önemli rakibi "Güven Seyahat"i satın alarak kendi bünyesine katmıştır.

Buna göre "Rota Turizm"in uyguladığı kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Yatay bütünleşme

Answer

İşletmenin aynı sektörde yer alan rakibini satın alması 'Yatay bütünleşme' stratejisidir.
Vakada anlatılan durum, bir işletmenin doğrudan rakibini satın alarak pazar payını artırma çabasıdır. Stratejik yönetimde aynı değer zinciri aşamasında ve aynı sektörde yer alan işletmelerin birleşmesi veya birinin diğerini satın alması 'yatay bütünleşme' olarak adlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin büyüme eyleminin yönü analiz edilir.
İşletme, tedarik zincirinde ileriye (dağıtım) veya geriye (tedarik) gitmemiş, tamamen yeni bir sektöre de girmemiştir.
Dikey bütünleşme ve çeşitlendirme stratejilerini elemek için büyümenin sektörel konumu belirlenmelidir.
2
Satın alınan firmanın özellikleri ile ana işletme karşılaştırılır.
Satın alınan firma, işletme ile aynı bölgelere sefer düzenleyen, aynı mal/hizmet grubunda yer alan doğrudan bir rakiptir.
Rakibin satın alınması eyleminin stratejik literatürdeki karşılığının bulunması gerekir.
3
Bulgular kurumsal strateji türleriyle eşleştirilir.
Aynı sektörde ve aynı üretim aşamasında faaliyet gösteren rakip işletmelerin birleşmesi veya satın alınması 'yatay bütünleşme' olarak tanımlanır.
Kavramsal tanımın vaka ile birebir örtüşmesi sağlanır.

Key Concept

Yatay Bütünleşme (Yatay Büyüme Stratejisi)
Question 7Question

Türkiye genelinde karayolu yolcu taşımacılığı alanında faaliyet gösteren 'Kuzey Turizm' işletmesi, sektördeki pazar payını genişletmek ve ölçek ekonomilerinden yararlanarak rekabet avantajı sağlamak amacıyla, aynı sektörde bölgesel çapta yolcu taşımacılığı yapan 'Güney Seyahat' işletmesini satın alarak tüm operasyonlarını kendi bünyesinde birleştirmiştir.

Buna göre 'Kuzey Turizm' işletmesinin uyguladığı kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Yatay bütünleşme

Answer

Doğru cevap yatay bütünleşme stratejisidir.
Bir işletmenin rekabet gücünü, pazar payını ve ölçek ekonomilerini artırmak amacıyla aynı sektörde ve kendisiyle aynı faaliyet aşamasında bulunan bir rakibini satın alması veya onunla birleşmesi literatürde 'yatay bütünleşme' olarak adlandırılır. Senaryoda yolcu taşımacılığı yapan 'Kuzey Turizm'in, kendisiyle aynı işi yapan 'Güney Seyahat'i satın alması, rekabeti azaltıp pazar gücünü artırmaya yönelik tipik bir yatay bütünleşme hamlesidir.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki işletmelerin faaliyet alanlarını karşılaştır
Hem satın alan hem de satın alınan işletmenin aynı sektörde (karayolu yolcu taşımacılığı) faaliyet gösterdiği belirlendi.
Uygulanan stratejinin türünü (dikey, yatay veya çeşitlendirme) tespit etmek için faaliyet alanlarının ilişkisi analiz edilmelidir.
2
Satın alma işleminin tedarik zincirindeki yönünü analiz et
İşletmenin tedarikçisini veya dağıtıcısını değil, doğrudan kendisiyle aynı aşamada iş yapan rakibini satın aldığı görüldü.
Bütünleşme stratejilerinde dikey (tedarikçi/bayi) ve yatay (rakip) ayrımını netleştirmek gerekir.
3
Stratejiyi kavramsal olarak isimlendir
Aynı sektörde ve aynı üretim/pazarlama aşamasında yer alan rakiplerin birleşmesi veya satın alınması 'yatay bütünleşme' olarak tanımlanır.
Kurumsal stratejiler literatüründeki tanımlarla ulaşılan bulguları eşleştirmek hedeflenir.

Key Concept

Kurumsal (Temel) Stratejiler - Büyüme Stratejileri
Question 8Question

Uzun yıllardır yalnızca savunma sanayisine yönelik insansız hava aracı (İHA) üreten bir teknoloji işletmesi; sahip olduğu uçuş kontrol yazılımları, otonom seyrüsefer ve sensör teknolojilerindeki mevcut bilgi birikimini kullanarak tarım sektörüne girme kararı almıştır. İşletme bu doğrultuda, çiftçilere yönelik otonom zirai ilaçlama araçları tasarlayarak piyasaya sunmuştur.

Bu işletmenin izlediği temel strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme

Answer

İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme
İşletme, mevcut bulunduğu savunma sanayisi pazarından tamamen farklı yeni bir pazara (tarım sektörü) yeni bir ürünle (zirai ilaçlama dronu) girmiştir. Ancak bu yeni alana girerken sıfırdan başlamamış, mevcut teknolojik yeteneklerini (yazılım, otonom sistemler, sensörler) kullanmıştır. Hem yeni pazar ve ürün olması nedeniyle bir çeşitlendirme uygulanmış, hem de eski ve yeni faaliyet alanı arasında teknolojik bir sinerji/bağlantı bulunduğu için bu strateji 'ilişkili (eş merkezli) çeşitlendirme' olarak adlandırılmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin girdiği yeni alanın mevcut pazar ve ürünlerle ilişkisini analiz et.
İşletme savunma sanayisinden tarım sektörüne (yeni pazar) geçmiş ve askeri İHA yerine zirai ilaçlama aracı (yeni ürün) üretmeye başlamıştır.
Hem yeni pazar hem de yeni ürün söz konusu olduğunda uygulanan stratejinin genel adının 'çeşitlendirme' olduğunu belirlemek için.
2
Yeni girilen alan ile eski alan arasında bir sinerji veya yetenek transferi olup olmadığını kontrol et.
İşletme, eski alanındaki 'uçuş kontrol yazılımları, otonom seyrüsefer ve sensör teknolojileri' bilgisini yeni ürününe aktarmıştır.
Çeşitlendirmenin türünü (ilişkili mi, ilişkisiz mi) tespit etmek için.
3
Elde edilen verileri kurumsal strateji türleriyle eşleştir.
Yeni pazar + Yeni ürün + Teknolojik yetenek benzerliği/sinerjisi = İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme.
Doğru stratejiyi kesin olarak adlandırmak için.

Key Concept

İlişkili Çeşitlendirme Stratejisi
Question 9Question

Otomotiv yan sanayisinde faaliyet gösteren orta ölçekli bir parça üreticisi, son yıllarda artan ham madde maliyetleri ve sektördeki yoğun rekabet nedeniyle kârlılığını hızla kaybetmiş ve pazar payı daralmıştır. Pazarlama, dağıtım ve satış maliyetlerine katlanmakta zorlanan işletme yönetimi, iflas riskini önlemek amacıyla üretim kapasitesinin tamamını sektördeki en büyük ana otomotiv üreticilerinden birine tahsis etmeye karar vermiştir. Yapılan uzun vadeli anlaşma ile işletme, satış garantisi elde ederek faaliyetlerini sürdürmeyi başarmış ancak fiyatlandırma, tasarım ve ürün özellikleri gibi konulardaki bağımsız karar alma gücünü büyük ölçüde söz konusu ana üreticiye devretmiştir.

Buna göre, orta ölçekli parça üreticisinin faaliyetlerine devam edebilmek adına uyguladığı bu kurumsal (temel) strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Esir şirket stratejisi

Answer

İşletmenin pazar garantisi elde etmek uğruna bağımsızlığından vazgeçip tek bir müşteriye bağımlı hale gelmesi durumu 'Esir şirket stratejisi' olarak adlandırılmaktadır.
Esir şirket (captive company) stratejisi, finansal zorluklar yaşayan ve iflas riski taşıyan işletmelerin, pazarlama ve dağıtım gibi maliyetlerden kurtulmak amacıyla üretimlerinin tamamını veya çok büyük bir kısmını tek bir büyük alıcıya devrettiği stratejidir. Bu stratejide işletme hukuki varlığını sürdürür ve satış garantisi alır ancak fiyat, kalite ve ürün özellikleri gibi konulardaki tüm karar alma gücünü (bağımsızlığını) büyük alıcıya kaptırır. Senaryoda anlatılan durum tam olarak bu kavramı karşılamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki işletmenin içinde bulunduğu mevcut durumu ve temel problemini analiz etme.
İşletme yoğun rekabet ve maliyet artışları nedeniyle kârlılığını kaybetmiş, iflas veya kapanma riskiyle karşı karşıya kalmıştır.
Uygulanan stratejinin büyüme (gelişme) değil, bir küçülme veya hayatta kalma stratejisi olduğunu tespit etmek için.
2
İşletmenin hayatta kalmak için aldığı spesifik stratejik aksiyonu belirleme.
İşletme üretim kapasitesinin tamamını sektördeki tek bir ana üreticiye tahsis etmiş, satış garantisi almış ancak karar alma bağımsızlığını kaybetmiştir.
Hangi spesifik küçülme/tasarruf stratejisinin kullanıldığını ayırt etmek için.
3
Belirlenen özellikleri kurumsal strateji türleriyle eşleştirme.
Bağımsızlığın yitirilmesi ve tek bir ana alıcının uydu üreticisi haline gelinmesi doğrudan 'Esir Şirket' (Captive Company) stratejisinin tanımıdır.
Seçenekler arasından doğru kavramsal ifadeyi bulmak için.

Key Concept

Kurumsal (Temel) Stratejiler / Küçülme Stratejileri - Esir Şirket Stratejisi
Question 10Question

Yüzyılı aşkın süredir yalnızca geleneksel el yapımı seramik mutfak eşyaları üreten "Toprak Sanatları" işletmesi, faaliyet gösterdiği pazarın doygunluğa ulaşması ve sektörel talebin büyüme ivmesini kaybetmesi üzerine stratejik bir değerlendirme yapmıştır. Yönetim kurulu; risk alarak yeni pazarlara girmek, farklı ürünler tasarlamak veya kapasite artırımına gitmek yerine mevcut durumu sürdürme kararı almıştır. Bu doğrultuda işletme; sahip olduğu sadık müşteri kitlesini elde tutmaya, mevcut üretim süreçlerindeki fire oranlarını düşürerek verimliliği artırmaya ve sektördeki mevcut pazar payını aynı seviyede korumaya odaklanmıştır.

Buna göre, Toprak Sanatları işletmesinin benimsediği kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İstikrar stratejisi

Answer

Toprak Sanatları işletmesi, yeni ürün veya pazarlara girmek yerine mevcut pazar payını korumaya ve verimliliğini artırmaya odaklandığı için İstikrar stratejisi izlemektedir.
Doğru cevap olan istikrar stratejisi; işletmenin mevcut çevresel koşullardan memnun olduğu, pazarın büyüme potansiyelinin sınırlı olduğu durumlarda risk almaktan kaçınarak mevcudu muhafaza ettiği kurumsal bir yönelimdir. Vaka metnindeki 'kapasite artırımına gitmeme', 'yeni ürün hattı açmama' ve 'pazar payını mevcut seviyesinde koruma' ifadeleri kesin olarak bu stratejiyi işaret etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin büyüme, küçülme veya yerinde sayma kararlarından hangisini aldığını analiz et.
İşletme yeni ürün hattı açmıyor, yeni pazarlara girmiyor (büyüme yok) ve faaliyetlerini de daraltmıyor (küçülme yok).
Kurumsal stratejiler temel olarak Büyüme, İstikrar ve Küçülme (Tasarruf) olarak üçe ayrılır.
2
İşletmenin temel hedeflerini değerlendir.
Temel hedefler; müşteri kitlesini tutmak, fireleri düşürmek, verimliliği artırmak ve pazar payını 'mevcut seviyesinde korumak' olarak belirlenmiştir.
Mevcut durumu koruma ve içsel verimliliğe odaklanma eylemleri, stratejik yönetim literatüründe doğrudan istikrar stratejisi ile eşleşmektedir.

Key Concept

İşletmelerin pazarın doygunluğa ulaştığı veya çevresel belirsizliklerin yüksek olduğu dönemlerde mevcut pazar paylarını ve faaliyet hacimlerini korumak amacıyla benimsedikleri kurumsal strateji türü İstikrar (Durağanlık) stratejisidir.
Question 11Question

Yurt içinde yalnızca endüstriyel mutfak ekipmanları üreterek yerel otel zincirlerine satış yapan bir imalat işletmesi, büyüme hedefleri doğrultusunda ürün portföyünde veya üretim teknolojisinde herhangi bir değişikliğe gitmemiştir. Ancak işletme, yeni kurduğu dış ticaret departmanı aracılığıyla aynı standart ekipmanları Kuzey Afrika ve Orta Doğu ülkelerindeki turizm tesislerine ihraç etmeye başlamıştır.

İşletmenin faaliyet alanını daraltmadan veya değiştirmeden, mevcut ürünlerini farklı coğrafyalardaki yeni müşteri gruplarına sunarak büyümesi, aşağıdaki kurumsal stratejilerden hangisiyle ifade edilir?

Show answer & explanation

Answer: Pazar geliştirme

Answer

Pazar geliştirme
Doğru yanıt olan pazar geliştirme stratejisi, Ansoff büyüme matrisine göre bir işletmenin halihazırda var olan ürünlerini (sorudaki endüstriyel mutfak ekipmanları) yeni coğrafi pazarlara veya yeni müşteri segmentlerine (sorudaki Kuzey Afrika ve Orta Doğu tesisleri) sunmasını ifade eder. Bu stratejide üründe köklü bir yenilik yapılmaz, sadece hedef kitle genişletilir.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin ürün stratejisini analiz etme
İşletmenin ürün portföyünde veya teknolojisinde hiçbir değişiklik yapmadığı ve 'aynı standart ekipmanları' ürettiği tespit edilmiştir.
Büyüme stratejisini belirlerken ürünün mevcut mu yoksa yeni mi olduğunu anlamak stratejinin yönünü tayin eder.
2
İşletmenin pazar (müşteri) stratejisini analiz etme
İşletmenin yurt içi yerel pazardan çıkıp Kuzey Afrika ve Orta Doğu'daki yeni müşteri gruplarına yöneldiği görülmüştür.
Hedef kitlenin mevcut mu yoksa yeni mi olduğunu tespit etmek, Ansoff büyüme matrisindeki doğru çeyreği bulmak için şarttır.
3
Ürün ve pazar değişkenlerini kurumsal strateji matrisinde birleştirme
Mevcut ürün + Yeni Pazar kombinasyonunun, kurumsal büyüme stratejilerinden 'Pazar geliştirme' kavramına karşılık geldiği sonucuna ulaşılır.
İşletme, elindeki hazır ürünü daha geniş kitlelere (yeni coğrafyalara) satarak hacmini artırmayı seçmiştir.

Key Concept

Kurumsal Büyüme Stratejileri (Ansoff Matrisi Boyutları)
Question 12Question

Türkiye genelinde faaliyet gösteren geniş bir spor salonu zinciri, ana faaliyet alanındaki büyüme oranlarının yavaşlaması ve rekabetin kâr marjlarını daraltması üzerine yeni bir yatırım kararı almıştır. İşletme yönetimi, nakit fazlasını değerlendirmek ve sektörel riskleri dağıtmak amacıyla, mevcut faaliyetleriyle hiçbir teknolojik, ticari veya pazarlama bağı bulunmayan bir yenilenebilir enerji santralini ve bir ticari gayrimenkul şirketini satın alarak bünyesine katmıştır.

Buna göre, işletmenin uyguladığı kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkisiz (holding) çeşitlendirme

Answer

İlişkisiz (holding) çeşitlendirme stratejisi uygulanmıştır.
Verilen senaryoda işletme, mevcut ana faaliyet alanı olan spor salonu işletmeciliği ile hiçbir teknolojik, operasyonel veya ticari bağı olmayan enerji ve gayrimenkul sektörlerine girmiştir. İşletmelerin finansal risklerini dağıtmak ve yeni kazanç kapıları aralamak amacıyla tamamen farklı iş kollarına girmesi 'ilişkisiz (holding türü) çeşitlendirme' stratejisi olarak adlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki işletmenin mevcut faaliyet alanını ve yeni yatırım yaptığı alanları tespit etme.
Mevcut alan: Spor salonu işletmeciliği. Yeni alanlar: Yenilenebilir enerji ve ticari gayrimenkul.
Stratejinin yönünü (büyüme, küçülme, istikrar) ve sınırlarını belirlemek için temel durum analizine ihtiyaç vardır.
2
Eski faaliyet ile yeni faaliyetler arasındaki stratejik uyumu ve bağları analiz etme.
Sektörler arasında teknolojik, ticari veya pazarlama açısından 'hiçbir bağ bulunmadığı' saptanmıştır.
Büyüme stratejisinin türünü (çeşitlendirme mi yoksa bütünleşme mi) ve alt türünü netleştirmek için bağların niteliği değerlendirilmelidir.
3
Elde edilen verileri kurumsal strateji literatürü ile eşleştirme.
Farklı ve bağımsız sektörlere girilerek riskin dağıtılması, literatürde ilişkisiz (holding) çeşitlendirme olarak tanımlanır.
Kuramsal tanımlara göre doğru sınıflandırmayı yaparak kesin sonuca ulaşılır.

Key Concept

Kurumsal (Temel) Stratejiler / İlişkisiz Çeşitlendirme
Question 13Question

İleri teknoloji biyomalzemeler geliştiren bir işletme, laboratuvar ortamında patentini aldığı özel bir fermantasyon sürecini kullanarak tekstil sektörü için 'doğada çözünebilir vegan deri' üretmekte ve bu ürünleri lüks moda markalarına satmaktadır. İşletme yönetimi, büyüme hedefleri doğrultusunda, rekabet avantajı sağladığı temel fermantasyon teknolojisindeki uzmanlığını ve Ar-Ge birikimini farklı bir alanda değerlendirmek amacıyla gıda sektörüne girmeye karar vermiştir. Bu doğrultuda işletme, aynı üretim teknolojisini kullanarak bitki bazlı 'vegan et alternatifleri' üretmeye başlamış ve bu yeni ürünleri perakende market zincirleri aracılığıyla son tüketicilere sunmuştur.

Buna göre işletmenin uyguladığı kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme

Answer

İşletmenin tamamen yeni bir pazara girmesine rağmen mevcut işiyle arasındaki temel üretim teknolojisi (fermantasyon) bağını koruması nedeniyle uyguladığı strateji ilişkili (eş merkezli) çeşitlendirmedir.
İşletmenin hem yeni bir ürün (vegan et) geliştirmesi hem de yeni bir pazara (gıda/son tüketici) girmesi bunun bir çeşitlendirme stratejisi olduğunu gösterir. Çeşitlendirme stratejilerinde, yeni girilen iş alanı ile mevcut işler arasında teknoloji, üretim veya pazarlama yetenekleri açısından bir bağ (sinerji) bulunuyorsa bu durum 'ilişkili (eş merkezli) çeşitlendirme' olarak adlandırılır. Senaryoda işletme moda ve gıda gibi pazar dinamikleri birbirinden tamamen farklı sektörlere hitap etse de, her iki ürün serisi için de 'aynı patentli fermantasyon teknolojisini' temel üretim gücü olarak kullanmaktadır. Teknolojik ortaklık (know-how paylaşımı), işletmenin uyguladığı stratejinin ilişkili çeşitlendirme olmasını sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki ürün ve pazar yeniliği boyutlarını analiz etme.
İşletmenin mevcut ürününden (vegan deri) tamamen farklı yeni bir ürüne (vegan et) geçtiği ve mevcut pazarından (B2B tekstil) tamamen farklı yeni bir pazara (B2C gıda) girdiği tespit edilir.
Ansoff Büyüme Matrisine göre hem yeni ürün hem de yeni pazarın söz konusu olduğu büyüme hamleleri genel adıyla 'Çeşitlendirme' stratejisidir.
2
Çeşitlendirme stratejisinin alt türünü belirlemek için eski ve yeni iş alanları arasındaki ortak bağları (sinerjiyi) inceleme.
Girilen yeni alanın (gıda) müşteri kitlesi ile eski pazarın müşteri kitlesi arasında bir bağ yoktur. Ancak her iki ürün grubunun da aynı 'fermantasyon teknolojisi ve Ar-Ge birikimi' ile üretildiği açıkça belirtilmektedir.
Çeşitlendirme türleri, eski iş ile yeni iş arasındaki sinerji düzeyine (teknoloji, pazarlama yeteneği veya dağıtım ağı ortaklığı) göre ilişkili veya ilişkisiz olarak sınıflandırılır.
3
Tespit edilen teknolojik bağı stratejik kavramlarla eşleştirme.
Müşteriler tamamen farklı olsa bile, işletmenin temel bir üretim teknolojisini (core competence) farklı sektörlerdeki ürünlerde kullanması doğrudan 'İlişkili (Eş Merkezli) Çeşitlendirme' kavramının karşılığıdır.
Sektörler farklı olduğu için dışarıdan bakıldığında ilişkisiz (yığışım) çeşitlendirme gibi algılanabilir; ancak ortak teknolojik taban bu hamleyi güçlü bir sinerjiye sahip eş merkezli çeşitlendirme sınıfına sokar.

Key Concept

Kurumsal Büyüme ve Çeşitlendirme Stratejileri
Estimated Time:1m 30s
Question 14Question

Uzun yıllardır ofis mobilyaları üreten bir işletme, üretim sürecinde kullandığı temel ham madde olan ahşap tedarikinde yaşadığı aksaklıkları gidermek ve maliyetlerini kontrol altına almak amacıyla, kendisine kereste sağlayan ana tedarikçi firmayı satın almıştır.

İşletmenin kendi tedarikçisini bünyesine katarak izlediği bu kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Geriye doğru dikey bütünleşme

Answer

Geriye doğru dikey bütünleşme
Geriye doğru dikey bütünleşme, bir işletmenin kendi üretim sürecinden bir önceki aşamaya geçerek tedarikçisini satın alması veya ham madde tedarik sürecini kendi bünyesine dahil etmesidir. Mobilya üreticisinin kereste tedarikçisini satın alması bu durumun doğrudan ve en net örneğidir.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin değer zincirindeki (tedarik - üretim - dağıtım) mevcut konumunu belirle.
İşletme 'üretim' aşamasında yer alan bir ofis mobilyası üreticisidir.
Bütünleşme stratejisinin yönünü tayin edebilmek için başlangıç noktasının bilinmesi gerekir.
2
İşletmenin satın aldığı firmanın değer zincirindeki konumunu analiz et.
Satın alınan firma, işletmeye ham madde sağlayan bir 'tedarikçi'dir (üretimden bir önceki aşama).
Hangi tür büyüme stratejisinin uygulandığını kesinleştirmek için hedefin işlevi tespit edilmelidir.
3
Elde edilen verileri kurumsal strateji kavramlarıyla eşleştir.
Bir işletmenin kendi tedarikçisini satın alarak değer zincirinde geriye (kaynağa) doğru gitmesi 'geriye doğru dikey bütünleşme' olarak tanımlanır.
Kurumsal stratejiler literatüründe tedarikçi edinimleri doğrudan bu kavramla ifade edilir.

Key Concept

Büyüme Stratejileri - Dikey Bütünleşme
Question 15Question

Organik bebek maması üretimi ve satışı alanında uzmanlaşmış bir işletme; mevcut üretim teknolojisini, organik tarım tedarik ağını ve perakende dağıtım kanallarını kullanarak bebek cilt bakım ürünleri (losyon, şampuan vb.) pazarına girmeye karar vermiştir. İşletme yönetimi, bu yeni ürün grubunun mevcut müşteri kitlesine hitap etmesi ve üretim altyapısının ortak kullanılması sayesinde önemli bir sinerji ve maliyet avantajı sağlamayı hedeflemektedir.

Bu senaryoda işletmenin uyguladığı kurumsal büyüme stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkili çeşitlendirme

Answer

İlişkili çeşitlendirme
İlişkili çeşitlendirme stratejisi, işletmenin mevcut faaliyetleriyle teknoloji, pazar, üretim süreçleri veya dağıtım kanalları açısından ortak yönleri bulunan yeni iş alanlarına girmesi durumudur. Senaryoda organik bebek maması üreten bir işletmenin, sahip olduğu üretim ve tedarik altyapısını kullanarak yine aynı pazar segmentine (bebekler/aileler) yönelik cilt bakım ürünleri üretmesi, temel bir ilişkili çeşitlendirme örneğidir.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki işletmenin mevcut durumu ile yeni girdiği alanın analiz edilmesi
İşletme organik bebek maması üretirken, aynı hedef kitleye yönelik organik bebek cilt bakım ürünleri pazarına girmiştir.
Stratejinin türünü belirlemek için eski ve yeni iş alanları arasındaki ilişkinin saptanması gerekir.
2
Faaliyet alanları arasındaki sinerjinin değerlendirilmesi
Mevcut teknoloji, tedarik ağı ve dağıtım kanallarının yeni ürün için de kullanıldığı görülmektedir.
Ortak üretim faktörlerinin ve sinerjinin varlığı, çeşitlendirmenin niteliğini (ilişkili veya ilişkisiz) belirler.

Key Concept

İlişkili Çeşitlendirme Stratejisi
Question 16Question

Çok sayıda farklı sektörde faaliyet gösteren büyük ölçekli bir holdingin yönetim kurulu, işletme portföyünü detaylı olarak değerlendirmiş ve iş birimlerine yönelik eşzamanlı olarak şu kararları uygulamaya koymuştur:

I. Tüketici elektroniği pazarındaki belirsizlikler nedeniyle, bu birimdeki pazar payını korumaya odaklanarak yeni yatırım yapmaktan kaçınmak.
II. Uzun süredir zarar eden ve grubun finansal yapısına yük olan turizm acentesini bir başka şirkete devretmek.
III. Organik gıda sektöründeki üretim maliyetlerini düşürmek ve ham madde tedarikini garanti altına almak için geniş tarım arazilerine sahip bir işletmeyi satın almak.

Buna göre, holdingin söz konusu iş birimleri için eşzamanlı olarak aldığı bu kararlar çerçevesinde uyguladığı genel kurumsal (temel) strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Karma strateji

Answer

Doğru cevap, holdingin farklı iş birimlerinde eşzamanlı olarak farklı temel stratejiler uygulamasını ifade eden karma stratejidir.
Senaryoda verilen holding, tüketici elektroniği biriminde 'durağan strateji', turizm acentesinde 'kısmi tasfiye (küçülme)' ve organik gıda biriminde tedarikçisini satın alarak 'geriye doğru dikey bütünleşme (büyüme)' stratejilerini eşzamanlı olarak uygulamaktadır. Bir işletmenin büyüme, küçülme ve durağan stratejilerden en az ikisini farklı stratejik iş birimlerinde aynı anda kullanması 'karma strateji' olarak adlandırılmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci öncüldeki kararı analiz etme
Tüketici elektroniğinde yeni yatırımdan kaçınarak mevcut durumu koruma kararı 'durağan strateji'dir.
İşletmenin mevcut faaliyet ölçeğini ve pazar payını sürdürme çabası durağan stratejinin temelini oluşturur.
2
İkinci öncüldeki kararı analiz etme
Turizm acentesinin elden çıkarılarak başka şirkete devredilmesi 'kısmi tasfiye (vazgeçme)' stratejisidir.
Zarar eden veya stratejik uyumunu kaybeden bir iş biriminin satılması, tasarruf/küçülme stratejilerindendir.
3
Üçüncü öncüldeki kararı analiz etme
Organik gıda birimi için ham madde sağlayan tarım arazisi satın alınması 'geriye doğru dikey bütünleşme' stratejisidir.
Tedarik zincirinde geriye, yani üretim girdisi kaynağına doğru işletme sınırlarının genişletilmesi bu stratejiyi tanımlar.
4
Kararları holdingin genel kurumsal düzeyi için sentezleme
Farklı stratejik iş birimlerinde eşzamanlı olarak durağan, küçülme ve büyüme stratejileri bir arada kullanılmıştır. Bu durum 'karma strateji' olarak adlandırılır.
Birden fazla temel kurumsal stratejinin (büyüme, küçülme, durağan) aynı zaman diliminde organizasyon genelinde kullanılması karma stratejinin tanımıdır.

Key Concept

Karma Strateji
Estimated Time:1m 30s
Question 17Question

Ulusal ve uluslararası alanda yolcu taşımacılığı yapan köklü bir hava yolu şirketi, sivil havacılık sektöründeki artan operasyonel maliyetler ve daralan kâr marjları nedeniyle portföyünde stratejik bir değişikliğe gitmiştir. Şirket yönetimi; yıllardır başarıyla yürüttüğü müşteri sadakat programının veri tabanını, üst düzey yolcu hizmetleri tecrübesini ve iştiraki olan ikram (catering) altyapısının kapasitesini değerlendirerek turizm sektörüne yatırım yapma kararı almıştır. Bu doğrultuda şirket, mevcut markasını kullanarak lüks konaklama tesisleri (otel zinciri) kurmuş ve işletmeye başlamıştır.

Buna göre şirketin, mevcut yetenekleri ve sahip olduğu stratejik kaynaklar vasıtasıyla sinerji yaratarak faaliyet alanını farklı bir sektöre genişletmesini ifade eden kurumsal temel strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme

Answer

İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme
İşletmenin, mevcut faaliyet alanındaki temel yeteneklerini (müşteri veri tabanı, hizmet tecrübesi, ikram kapasitesi) ve marka gücünü kullanarak, farklı ama stratejik olarak uyumlu yeni bir pazara girmesi neticesinde oluşan sinerji durumu ilişkili (eş merkezli) çeşitlendirme stratejisinin temel göstergesidir.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin mevcut durumu ile yeni girdiği alanı analiz etme
Hava yolu taşımacılığı yapan işletme, otel zinciri kurarak tamamen farklı bir sektöre (konaklama) ve yeni bir hizmet alanına geçiş yapmıştır.
Yeni pazar ve yeni ürün/hizmet kombinasyonu, Ansoff matrisine göre 'çeşitlendirme' (diversification) stratejisi olduğunu gösterir.
2
Eski ve yeni faaliyet alanları arasındaki bağıntıyı (sinerjiyi) tespit etme
Metinde işletmenin yeni alana girerken mevcut müşteri veri tabanını, marka değerini, yolcu hizmetleri tecrübesini ve catering altyapısını kullandığı görülmektedir.
Mevcut iş birimi ile yeni girilen alan arasında stratejik bir uyum (bilgi birikimi, teknoloji veya pazarlama aktarımı) mevcuttur.
3
Stratejiyi sınıflandırma
Temel yeteneklerin ve kaynakların paylaşılarak ortak sinerji yaratıldığı bu büyüme hamlesi 'ilişkili (eş merkezli) çeşitlendirme' olarak adlandırılır.
Hiçbir bağ olmasaydı ilişkisiz çeşitlendirme; rakip satın alınsaydı yatay bütünleşme; dağıtım kanalı devralınsaydı ileriye dikey bütünleşme olurdu.

Key Concept

Kurumsal Büyüme Stratejilerinde Çeşitlendirme (Diversification) Türleri
Question 18Question

Geleneksel matbaa makineleri ve yedek parçaları üreten köklü bir işletme, endüstrinin dijitalleşmesiyle birlikte ürünlerine olan talebin kalıcı olarak düştüğünü tespit etmiştir. İşletme yönetimi, söz konusu pazarın gelecekte büyüme potansiyeli taşımadığını öngördüğü için bu iş birimini hemen kapatmak veya satmak yerine farklı bir yol izleme kararı almıştır. Bu doğrultuda, matbaa makineleri birimi için yapılan tüm AR-GE, tutundurma ve kapasite yenileme harcamaları durdurulmuş; yalnızca mevcut sadık müşterilerin bakım ve yedek parça talepleri karşılanarak işletmeye azalan oranda da olsa düzenli bir nakit girişi sağlanmaya çalışılmıştır. Yönetim, bu ürün grubundan elde edilecek nakit akışı tamamen kesilene kadar operasyonları bu minimum seviyede sürdürmeyi planlamaktadır.

Bu senaryoda işletmenin uyguladığı kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Hasat (Sağım)

Answer

İşletmenin uyguladığı kurumsal strateji Hasat (Sağım) stratejisidir.
Hasat (sağım) stratejisi; pazar payı düşen, büyüme potansiyeli olmayan ancak bir süre daha nakit yaratma kapasitesi bulunan iş birimlerinde uygulanır. Bu stratejide işletme; AR-GE, pazarlama ve yeni donanım gibi her türlü yatırım harcamasını durdurur. Temel amaç, iş biriminin pazar payını korumak veya rekabet gücünü artırmak değil, faaliyetler tamamen sona erene kadar birimden elde edilebilecek maksimum kısa vadeli nakit girişini sağlamaktır. Senaryodaki işletmenin tüm yatırımları durdurup sadece bakım ve yedek parçadan nakit elde etmeye çalışması ve nakit akışı kesilene kadar devam etme kararı alması, hasat stratejisinin tipik bir uygulamasıdır.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin pazar öngörüsü ve küçülme kararlarının analiz edilmesi.
Pazarın büyüme potansiyeli olmadığı öngörülmüş ve tüm yatırım harcamaları durdurulmuştur.
İşletmenin sektördeki geleceğine yönelik temel niyetini anlamak için bu analiz şarttır.
2
Uygulanan eylemin temel amacının belirlenmesi.
Temel amacın rekabet gücünü yeniden kazanmak veya işletmeyi devretmek değil, mevcut varlıklardan nakit akışı kesilene kadar maksimum düzeyde yararlanmak olduğu görülmüştür.
Tasarruf, kısmi tasfiye ve hasat stratejilerini birbirinden ayırmak için kararın nihai hedefi bilinmelidir.
3
Bulguların kurumsal (temel) stratejiler ile eşleştirilmesi.
Yatırımı durdurup, birim ölene kadar nakit sağma eyleminin 'Hasat (Sağım)' stratejisine karşılık geldiği tespit edilmiştir.
Kavramsal çerçevenin vaka üzerine doğru şekilde uygulanması hedeflenmektedir.

Key Concept

Kurumsal (Temel) Stratejiler - Hasat (Sağım) Stratejisi
Question 19Question

Sadece zeytin ve zeytinyağı üretimi ile pazarlaması alanında faaliyet gösteren 'Ege Tarım' işletmesi, gıda pazarındaki rekabetin artması ve kar marjlarının daralması üzerine yeni bir stratejik karar almıştır. İşletme yönetimi, mevcut ham madde tedarik ağını, üretim teknolojisindeki bilgi birikimini ve halihazırda kullandığı perakende dağıtım kanallarını değerlendirerek kozmetik sektörüne adım atmış; zeytinyağı özlü doğal sabun, şampuan ve cilt bakım kremleri üretimine başlamıştır.

Buna göre, Ege Tarım işletmesinin uyguladığı kurumsal (temel) strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme

Answer

İlişkili (eş merkezli) çeşitlendirme
Doğru yanıt, işletmenin faaliyet gösterdiği alanı genişletirken yeni girdiği pazardaki ürünler ile mevcut ürünleri arasında teknoloji, ham madde (zeytinyağı) ve pazar (perakende dağıtım kanalları) açısından bir sinerji oluşturmasıdır. Literatürde, mevcut yeteneklerin birbiriyle bağlantılı yeni bir ürün-pazar alanına aktarılması ilişkili (eş merkezli) çeşitlendirme olarak adlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin hangi pazarlarda ve hangi ürünlerle faaliyet gösterdiğini analiz et
İşletme 'gıda' pazarından (zeytinyağı), 'kozmetik' pazarına (şampuan, krem) geçiş yapmış, yani farklı bir sektöre girmiştir.
Mevcut ürün-pazar yapısındaki değişimi tespit etmek, büyüme stratejisinin yönünü belirlemenin ilk adımıdır.
2
Eski faaliyet alanı ile yeni faaliyet alanı arasındaki ilişkiyi (sinerjiyi) kontrol et
Kozmetik ürünleri üretilirken eski ham madde (zeytinyağı), eski bilgi birikimi ve aynı dağıtım kanalları kullanılmıştır.
Çeşitlendirme stratejisinin türünü (ilişkili mi, ilişkisiz mi) ayırt etmek için iki iş birimi arasındaki stratejik uyuma bakılmalıdır.
3
Stratejiyi tanımla
Yeni pazarlara yeni ürünlerle girilmesi çeşitlendirme stratejisidir. Ortak ham madde ve dağıtım kanalı kullanıldığı için bu durum 'ilişkili (eş merkezli) çeşitlendirme'dir.
Kurumsal stratejilerin teorik tanımları ile vakadaki eylemleri eşleştirmek doğru sonuca ulaştırır.

Key Concept

Kurumsal Stratejiler - Çeşitlendirme
Question 20Question

Perakende mobilya satışı ve montajı alanında pazar payı yüksek olan büyük bir işletme, son dönemde ham madde tedarikinde yaşanan darboğazlar ve girdi maliyetlerindeki ani artışlar nedeniyle üretim planlamasında aksamalar yaşamıştır. Şirket yönetimi, tedarik zincirindeki bu belirsizliği tamamen ortadan kaldırmak ve değer zincirinde daha fazla kontrol sahibi olmak amacıyla, yıllardır kereste ve yonga levha temin ettiği en büyük tedarikçisini tüm tesisleriyle birlikte satın almaya karar vermiştir.

Buna göre işletmenin dışa bağımlılığı azaltmak ve ham madde güvencesi sağlamak amacıyla uyguladığı bu kurumsal strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Geriye doğru dikey bütünleşme

Answer

İşletmenin kendi tedarikçisini satın alması süreci 'Geriye doğru dikey bütünleşme' stratejisidir.
Kurumsal stratejilerde dikey bütünleşme, işletmenin kendi faaliyet alanının öncesinde (tedarik) veya sonrasında (dağıtım/satış) yer alan aşamaları kendi bünyesine katmasıdır. Mobilya şirketinin, üretimde kullandığı ham maddeyi sağlayan kereste fabrikasını satın alması, değer zincirinde kaynağa doğru bir harekettir ve 'geriye doğru dikey bütünleşme' olarak adlandırılır.

Step-by-Step Solution

1
İşletmenin mevcut konumunu ve faaliyet alanını belirle.
İşletme nihai ürünü (mobilya) üretip satan konumdadır.
Değer zincirindeki yönü bulabilmek için işletmenin başlangıç noktası saptanmalıdır.
2
Satın alınan hedefin işletmenin değer zincirindeki yerini analiz et.
Satın alınan firma, işletmeye ham madde (kereste) sağlayan bir tedarikçidir.
Entegrasyonun yönünü (ileriye mi, geriye mi, yatay mı) belirlemek için satın alınan firmanın konumu önemlidir.
3
Strateji türünü tanımla.
Tedarikçinin satın alınması, üretim sürecinde hammadde kaynağına (geriye) doğru gidildiğini gösterir.
İşletmenin dağıtım kanalına doğru değil, kaynaklara doğru büyümesi 'geriye doğru dikey bütünleşme' olarak adlandırılır.

Key Concept

Büyüme Stratejileri (Entegrasyon / Bütünleşme)
Page 1 / 2Next
Kurumsal (Temel) Stratejiler Practice Questions — KPSS İşletme | Examkin