Question

Difficulty: MediumFriedman İki Yönlü Varyans Analizi Varsayımları ve Hipotezleri

Bir kamu kurumunda çalışan 12 personelin iş doyum düzeyleri; yeni bir yönetim modeline geçilmeden önce, geçildikten 3 ay sonra ve 6 ay sonra olmak üzere üç farklı zamanda ölçülmüştür. Puanların normal dağılım göstermediği saptanmıştır. Zaman faktörünün iş doyumu üzerindeki etkisini incelemek amacıyla Friedman İki Yönlü Varyans Analizi uygulanacaktır.

Buna göre, bu testin uygulanabilmesi için verilerin sahip olması gereken minimum ölçme düzeyi ve test edilecek temel sıfır hipotezi (H0H_0) aşağıdakilerden hangisidir?

  1. En az sıralama ölçeği; H0H_0: Ölçüm yapılan zamanlar arasında puan dağılımları (medyanlar) açısından fark yoktur.Answer
  2. B
    En az aralık ölçeği; H0H_0: Ölçüm yapılan zamanların puan ortalamaları birbirine eşittir.
  3. C
    En az oran ölçeği; H0H_0: Zamanlar arasında gözlenen uyum katsayısı istatistiksel olarak anlamlıdır.
  4. D
    En az sıralama ölçeği; H0H_0: En az bir ölçüm zamanındaki puan dağılımı diğerlerinden farklıdır.
  5. E
    Sınıflama ölçeği; H0H_0: Zaman faktörü ile iş doyumu puanları birbirinden bağımsızdır.

Answer

Friedman testi için verilerin en az sıralama ölçeğinde olması gerekir ve sıfır hipotezi zamanlar (gruplar) arasında puan dağılımları açısından fark olmadığını belirtir.
Friedman İki Yönlü Varyans Analizi, bağımlı kk örneklem durumunda kullanılır. Bu testin geçerli olabilmesi için verilerin sayısal değerlerinin birbirine göre sıralanabilir (en az sıralama ölçeği) olması gerekir. Testin sıfır hipotezi ise incelenen faktörün (zaman, yöntem vb.) gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yaratmadığını, yani puan dağılımlarının özdeş olduğunu ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Veri yapısını ve örneklem türünü belirleme
Aynı 12 personelin 3 farklı zamanda ölçülmesi, k=3k=3 olan bağımlı (ilişkili) örneklemler yapısını gösterir.
Friedman testi, aynı deneklerin üç veya daha fazla koşulda ölçüldüğü durumlarda kullanılır.
2
Parametrik olmayan test varsayımlarını kontrol etme
Normal dağılım sağlanmadığı için parametrik olmayan Friedman testi seçilmiştir. Bu test için verilerin en az sıralama (ordinal) düzeyinde olması şarttır.
Friedman testi verileri her bir blok (denek) içinde sıralayarak analiz eder.
3
Sıfır hipotezini (H0H_0) formüle etme
H0H_0: Farklı zamanlardaki ölçümlerin (tedavilerin) etkileri aynıdır (dağılımlar/medyanlar eşittir).
Sıfır hipotezi her zaman 'etki yoktur' veya 'fark yoktur' şeklinde kurulur.

Key Concept

Friedman testi, k>2k > 2 bağımlı örneklem durumunda, verilerin normal dağılmadığı ve en az sıralama ölçeğinde olduğu durumlarda gruplar arası farkı test eden non-parametrik bir yöntemdir.

Hints

1
Friedman testi, tekrarlı ölçümler ANOVA testinin non-parametrik alternatifidir.
2
Sıfır hipotezi (H0H_0) her zaman 'fark yoktur' veya 'etkiler aynıdır' şeklinde bir eşitlik durumunu belirtir.

Practice More

Bağlı gözlemlerin (aynı değerlerin) bulunması durumunda Friedman test istatistiğinin nasıl düzeltildiğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question