Question

Difficulty: MediumTabaka Oluşturma İlkeleri ve Kriterleri (Homojenlik/Heterojenlik)

Bir bölgedeki tarımsal işletmelerin yıllık ortalama gelirlerini tahmin etmek isteyen bir araştırmacı, kitleyi 'işletme büyüklüğü' (küçük, orta, büyük) kriterine göre gruplandırarak tabakalı rastgele örnekleme yöntemini uygulamıştır.

Bu araştırmada, tabakalama işleminin örnekleme hatasını (tahminleyicinin varyansını) azaltmada başarılı olabilmesi için sağlanması gereken temel koşul aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Tabakaların kendi içinde gelir bakımından homojen (benzer), tabakalar arasında ise heterojen (farklı) bir yapı sergilemesi.Answer
  2. B
    Tabakaların kendi içinde heterojen, tabakalar arasında ise homojen özelliklere sahip olması.
  3. C
    Her bir tabakadan seçilecek örneklem birimi sayısının tüm tabakalarda eşit tutulması.
  4. D
    Tabaka içi varyansların (Sh2S_h^2), kitle varyansına (S2S^2) eşit veya ondan daha büyük olması.
  5. E
    İşletme büyüklüğü değişkeni ile yıllık gelir değişkeni arasında düşük veya negatif bir korelasyon olması.

Answer

Tabakalı rastgele örneklemede etkinliği sağlamak için tabakaların kendi içinde homojen (benzer birimlerden oluşan), tabakalar arasında ise heterojen (birbirinden farklı ortalamalara sahip) olması gerekir.
Tabakalı rastgele örneklemenin temel mantığı, kitleyi kendi içinde benzer özellikler gösteren alt gruplara (tabakalara) ayırmaktır. Birimler tabaka içinde birbirine benzediğinde (homojenlik), bu tabakadan seçilecek küçük bir örneklem bile o tabakayı yüksek doğrulukla temsil edebilir. Tabakaların birbirlerinden farklı olması (heterojenlik) ise kitlenin sahip olduğu çeşitliliğin her bir tabaka aracılığıyla ayrı ayrı yakalanmasını sağlar. Bu durum, basit rastgele örneklemeye göre çok daha düşük varyanslı ve hassas tahminler elde edilmesine olanak tanır.

Step-by-Step Solution

1
Yöntemin amacını belirleme
Tabakalı rastgele örneklemede amaç, kitledeki heterojenliği kontrol altına alarak tahminleyicinin varyansını (hata payını) düşürmektir.
Varyans ne kadar düşükse, yapılan tahmin o kadar güvenilir ve hassas olur.
2
Tabaka oluşturma kriterlerini uygulama
Birimler tabaka içinde birbirine ne kadar çok benzerse (homojenlik), tabaka içi varyans (Sh2S_h^2) o kadar küçülür. Tabakalar birbirine ne kadar az benzerse (heterojenlik), tabakalama o kadar anlamlı hale gelir.
Matematiksel olarak, kitle varyansı tabaka içi ve tabakalar arası varyansın toplamı olarak düşünülebilir; tabakalar arası varyans arttıkça örnekleme hatası azalır.

Key Concept

Tabaka Oluşturma İlkesi: İçi Homojen, Arası Heterojen

Practice More

Tabakalı örneklemede varyansın düşürülmesine yönelik Neyman dağıtımı ve orantılı dağıtım yöntemlerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question