İdari Yargı

$2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (İYUK) $28$. maddesi uyarınca, idari yargı mercilerince verilen iptal ve yürütmenin durdurulması kararlarının idare tarafından uygulanmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi ($ÖSYM$) tarafından gerçekleştirilen bir merkezi sınavın sorularından birinin hatalı olduğu iddiasıyla açılan iptal davasında, idare mahkemesi davanın reddine karar vermiştir. $2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ($İYUK$) uyarınca, bu karara karşı başvurulabilecek kanun yolu ve süresi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ($İYUK$) kapsamında benimsenen "re'sen araştırma ilkesi" ve bu çerçevede yürütülen ispat süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

İdare hukukunda 'yetki saptırması', idarenin bir idari işlemi tesis ederken kanunun kendisine tanıdığı yetkiyi kamu yararı amacı dışında; kişisel, siyasi veya üçüncü kişilere çıkar sağlama gibi özel amaçlarla kullanmasıdır.

Bir mülki idare amiri, mevzuatın kendisine tanıdığı 'kamu düzenini koruma' yetkisini kullanarak, ilçedeki bir meydanda düzenlenmesi planlanan yasal bir açık hava toplantısını yasaklamıştır. Ancak yapılan yargısal incelemede, söz konusu yasaklama kararının kamu düzenine yönelik gerçek bir tehdit bulunmamasına rağmen, sadece toplantıyı düzenleyen grubun siyasi görüşlerine duyulan kişisel muhalefet nedeniyle alındığı tespit edilmiştir.

Buna göre, söz konusu yasaklama işleminin sakatlığı ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Bir belediye encümeni tarafından alınan "taşınmazın yıkılmasına" dair kararın iptali istemiyle açılan davada, davacı tarafından "yürütmenin durdurulması" (YD) talebinde bulunulmuştur. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) hükümleri dikkate alındığında, bu uyuşmazlıktaki YD prosedürüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) uyarınca, idari yargı yerlerinde "yürütmenin durdurulması" (YD) istemleri ve bu istemler üzerine verilen kararlara ilişkin usul hükümleri hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir belediyede mimar olarak görev yapan $(B)$, belediyenin kentsel dönüşüm projelerini akademik bir dille eleştiren bir makale yayımlamıştır. Bu yayından kısa bir süre sonra belediye yönetimi, $(B)$ hakkında bir disiplin soruşturması başlatmak yerine; personelin "kurumsal uyum yetersizliği" gösterdiğini belirterek onu uzmanlık alanıyla ilgisi olmayan Mezarlıklar Müdürlüğü bünyesinde veri giriş görevlisi olarak "hizmet gereği" gerekçesiyle naklen atamıştır. $(B)$ tarafından açılan iptal davasında, mahkeme bu atamanın aslında bir "gizli disiplin cezası" mahiyetinde olduğunu ve idarenin takdir yetkisini kamu yararı dışında kullandığını saptamıştır.

Bu senaryodaki saptamalar dikkate alındığında, söz konusu idari işlem sırasıyla idari işlemin hangi iki unsuru yönünden sakatlık (hukuka aykırılık) teşkil etmektedir?

Türk idari yargı sistemi, idari işlem ve eylemlerin hukuka uygunluğunun denetlendiği bağımsız bir yargı koludur. Bu yargı kolunun örgütlenmesi ve içerisinde yer alan mercilerin görev dağılımı dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Kamu görevlisi $(M)$, hakkında usulüne uygun bir savunma süreci işletilmeden tesis edilen ve maaşında kesinti yapılmasına yol açan bir disiplin cezasının hukuka aykırı olduğunu iddia etmektedir. $(M)$, hem bu cezanın hukuk aleminden kaldırılmasını hem de bu süreçte maaşından yapılan kesintilerin yasal faiziyle birlikte kendisine ödenmesini istemektedir.

İdari yargılama hukukundaki dava türleri ve iptal davasının özellikleri dikkate alındığında, $(M)$'nin bu talepleri ve yargısal süreçle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$10$ Mayıs $2025$ tarihinde, Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından işletilen bir barajın kapaklarının, periyodik bakımların aksatılması sonucu meydana gelen bir teknik arıza nedeniyle aniden açılması, aşağı havzada tarım yapan Ahmet Bey’in ekili arazilerinin sular altında kalmasına ve yaklaşık $250.000$ TL tutarında ürün kaybına yol açmıştır. Ahmet Bey, meydana gelen bu zararı aynı gün öğrenmiştir.

İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) hükümleri uyarınca, Ahmet Bey’in bu zararın tazmini istemiyle açacağı tam yargı davası öncesindeki hukuki süreç ve sürelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen bir tünel sondaj çalışması neticesinde, $10$ Nisan $2025$ tarihinde bitişikteki bir fabrikanın temelinde ciddi çatlaklar meydana gelmiş ve işletme sahibi bu zararı aynı gün öğrenmiştir. İşletme sahibi, uğradığı zararın tazmini istemiyle $25$ Eylül $2025$ tarihinde ilgili idareye yazılı başvuruda bulunmuştur. İdare, bu başvuruya takip eden $30$ gün boyunca herhangi bir cevap vermemiştir.

$2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ($İyük$) hükümleri uyarınca, bu olaydaki tam yargı davası süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir idare mahkemesi, önüne gelen bir iptal davasında dilekçeyi incelerken davacının bu davayı açmakta meşru ve kişisel bir menfaat ilişkisinin bulunmadığını (ehliyet eksikliği) ve davanın idari işlemin tebliğinden itibaren $60$ günlük yasal süre geçtikten sonra açıldığını belirlemiştir. $2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (İYUK) $14.$ maddesinde düzenlenen ilk inceleme sırası ve bu sıraya uyulmasının hukuki sonuçları göz önüne alındığında, mahkemenin bu durumda izlemesi gereken hukuki yol aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kamu kurumu, "hizmet gereği" ve "kadro ihtiyacı" gerekçelerini öne sürerek, kurum içindeki muhalif görüşleriyle bilinen bir şube müdürünü, uzmanlık alanıyla ilgisi olmayan ve personel ihtiyacı bulunmayan uzak bir taşra teşkilatına naklen atamıştır. Davacı, bu işlemin aslında kendisini cezalandırmak ve pasifize etmek amacıyla tesis edildiğini ileri sürerek iptal davası açmıştır.

Bu iddia çerçevesinde, söz konusu idari işlemin sakatlandığı ileri sürülen temel unsur ve bu sakatlık türünün doktrindeki adı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir idare mahkemesinde açılan tam yargı davasında mahkeme, uyuşmazlığın çözümü için davanın tarafı olmayan bir kamu kurumundan kayıt ve belgeleri istemiştir. İlgili kurum, davanın tarafı olmadığını ve belgelerin ticari sır içerdiğini ileri sürerek talebi yerine getirmeyi reddetmiştir.

$2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ($İYUK$) kapsamında mahkemenin bu konudaki yetkisi ve ispat süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$10$ Ocak $2026$ tarihinde belediyeye ait bir ana su borusunun patlaması sonucunda iş yerini su basan Ahmet Bey, uğradığı zararı aynı gün öğrenmiştir. Ahmet Bey, $20$ Ocak $2026$ tarihinde ilgili belediyeye yazılı olarak başvurarak tazminat talebinde bulunmuştur. Belediye, Ahmet Bey'in bu talebini $5$ Şubat $2026$ tarihinde tebliğ edilen bir yazı ile kesin olarak reddetmiştir.

$2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) hükümleri uyarınca, bu uyuşmazlığın çözümü ve dava açma süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun uyarınca; aynı bölge idare mahkemesinin yargı çevresi içerisinde yer alan iki ayrı idare mahkemesi arasında çıkan görev ve yetki uyuşmazlıklarını kesin olarak karara bağlamakla görevli merci aşağıdakilerden hangisidir?

Bir belediye meclisi tarafından kabul edilen ve $01.04 .2024$ tarihinde usulüne uygun olarak ilan edilen imar planı değişikliği, süresi içinde dava konusu edilmemiştir. İdarenin bu plan hükümlerini uygulayarak $10.01 .2026$ tarihinde tesis ettiği bir 'yapı ruhsatı reddi' işlemi, ilgili taşınmaz sahibi $(S)$'ye $20.01 .2026$ tarihinde tebliğ edilmiştir. $(S)$, ruhsat reddi işleminin dayanağı olan imar planının da hukuka aykırı olduğunu iddia etmektedir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) hükümleri uyarınca, bu uyuşmazlığın yargısal denetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İdarenin bir işlemi veya eylemi nedeniyle zarar gördüğünü iddia eden bir kişi, önce adli yargıda tazminat davası açmış ve mahkeme davanın esastan reddine karar vermiştir. Aynı kişi daha sonra idari yargıda tam yargı davası açmış; idare mahkemesi ise davanın kabulüne ve tazminat ödenmesine hükmetmiştir. Her iki kararın da kesinleşmesi üzerine, adli yargı kararı nedeniyle tazminat alamazken idari yargı kararı nedeniyle alacaklı konuma gelen ve bu çelişkili hükümler nedeniyle hakkın yerine getirilmesi imkansızlaşan kişinin başvurması gereken yargı mercisi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kamu görevlisinin disiplin cezası nedeniyle görev yerinin değiştirilmesine ilişkin işlemin İdare Mahkemesi tarafından iptal edilmesi üzerine, davalı idare kararı Danıştay nezdinde temyiz etmiştir. Bu hukuki süreçte mahkeme kararının uygulanması ve idarenin sorumluluğu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$2577$ sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ($İYUK$) uyarınca, idare mahkemesine sunulan bir iptal davası dilekçesi üzerinde yapılan ilk inceleme aşamasında; mahkeme heyeti davanın işlemin tebliğinden itibaren $75$ gün sonra açıldığını (genel dava açma süresinin geçildiğini) ve aynı zamanda uyuşmazlığın çözümünde idare mahkemesinin değil, Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak görevli olduğunu tespit etmiştir.

Bu durumda mahkemenin, $İYUK$ madde $14$’te öngörülen inceleme sırasını gözeterek öncelikle vermesi gereken karar aşağıdakilerden hangisidir?