38 yaşında bir erkek hasta, geçmeyen mide ağrıları ve tekrarlayan peptik ülserler nedeniyle değerlendiriliyor. Laboratuvar bulgularında hipergastrinemi ile birlikte serum kalsiyum düzeyi (Normal: ) ve paratiroid hormonu (PTH) düzeyi yüksek saptanıyor. Yapılan kraniyal MR'da sella tursika içerisinde optik kiazmaya bası yapan bir kitle izleniyor. Hastanın ailesinde benzer endokrin sorunlar olduğu biliniyor. Bu hastadaki klinik tablo ve olası morfolojik bulgularla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- AParatiroid bezlerinde saptanan 'chief cell' (esas hücre) hiperplazisi, morfolojik olarak belirgin bir fibröz kapsül ve çevresinde basıya uğramış normal paratiroid dokusu ile karakterizedir.
- BHipofizdeki kitlenin hiperkortizolizme neden olan bir adenom olması durumunda, tümör hücrelerinin sitoplazmasında tipik olarak 'Crooke hyalin' değişimi izlenir.
- Bu hastada izlenen tümörlerin patogenezinde 11q13 lokusunda yer alan bir tümör baskılayıcı genin germ-hattı mutasyonu ve somatik heterozigotluk kaybı rol oynar.Answer
- DHipofizdeki kitleden yapılan biyopsinin immünohistokimyasal incelemesinde SF-1 transkripsiyon faktörü pozitifliği saptanması, tümörün ACTH üreten hücrelerden köken aldığını kanıtlar.
- EParatiroidlerdeki büyümenin nedenini saptamada 'Cyclin D1' (PRAD1) aşırı ekspresyonunun gösterilmesi, bu sendroma özgü en spesifik moleküler tanı yöntemidir.
Answer
Hastanın klinik tablosu (3P: Pituitary, Parathyroid, Pancreas) MEN-1 sendromu ile uyumludur ve bu tablo 11q13 lokusundaki tümör baskılayıcı gen mutasyonu ile ilişkilidir.
Hastada saptanan gastrinoma (peptik ülser/hipergastrinemi), primer hiperparatiroidi ( kalsiyum ve yüksek PTH) ve hipofiz adenomu (optik kiazmaya bası) bulguları klasik MEN-1 (Wermer) sendromudur. Bu sendromun moleküler temelinde 11q13 lokusunda bulunan MEN1 tümör baskılayıcı geninin kaybı yatar. Knudson'ın iki-vuruş hipotezine göre, bir alelde germ-hattı mutasyonu olan bireyde, somatik olarak ikinci alelin de kaybı (heterozigotluk kaybı - LOH) ile neoplaziler gelişir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Multiple Endokrin Neoplazi Tip 1 (MEN-1) patogenezi ve organ-spesifik patolojik bulguları.
Estimated Time:3m 0s