42 yaşında erkek hasta, 10 yıldır bipolar bozukluk tanısıyla lityum karbonat tedavisi alma… — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

$42$ yaşında erkek hasta, $10$ yıldır bipolar bozukluk tanısıyla lityum karbonat tedavisi almaktadır. Son dönemde belirginleşen poliüri ( $9\text{ L/gün}$ ) ve aşırı susama yakınmalarıyla başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $110/70\text{ mmHg}$ , nabız $102/\text{dakika}$ , mukozalar kuru ve cilt turgoru azalmış olarak saptanıyor.

Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Parametre	Sonuç
Serum Sodyum ( $Na^+$ )	$151\text{ mEq/L}$
Serum Osmolalitesi	$312\text{ mOsm/kg}$
İdrar Osmolalitesi	$110\text{ mOsm/kg}$
İdrar Dansitesi	$1.002$

Hastaya yapılan su kısıtlama testi sonunda idrar osmolalitesi $125\text{ mOsm/kg}$ ölçülüyor. Ardından uygulanan $2\text{ \mu g}$ desmopressin (IM) sonrası $1$ . saatte ölçülen idrar osmolalitesi $132\text{ mOsm/kg}$ olarak saptanıyor.

Bu klinik tablo ve test sonuçlarına göre hastadaki en olası tanı hangisidir?

A
Santral diabetes insipidus
Nefrojenik diabetes insipidusAnswer
C
Primer polidipsi
D
Reset ozmostat sendromu
E
Uygunsuz ADH salınımı sendromu (SIADH)

Answer

Lityum kullanımına bağlı gelişen ve desmopressin testine yanıt vermeyen Nefrojenik Diabetes Insipidus

Hastada saptanan hipernatremiye rağmen idrarın dilüe kalması (

110\text{ mOsm/kg}

) diabetes insipidus lehinedir. Su kısıtlama testi ve ardından yapılan desmopressin uygulamasına rağmen idrar osmolalitesinde anlamlı bir yükselme olmaması, tablonun nefrojenik kaynaklı olduğunu kanıtlar. Lityum kullanımı bu tabloyu açıklayan en klasik klinik etkendir.

Step-by-Step Solution

Serum sodyum ve osmolalite değerlerini değerlendir

Serum

Na^+ = 151\text{ mEq/L}

(hipernatremi) ve

Osm = 312\text{ mOsm/kg}

saptanmıştır. Bu durum vücudun su kaybettiğini ve dehidrate olduğunu gösterir.

Poliürinin ozmotik mi yoksa su diürezi mi olduğunu anlamak için ilk adımdır.

İdrar osmolalitesini ve su kısıtlama testi yanıtını incele

İdrar osmolalitesi

110\text{ mOsm/kg}

(dilüe idrar). Su kısıtlaması sonrası anlamlı bir artış görülmemiştir (

125\text{ mOsm/kg}

Hipernatremiye rağmen idrarın dilüe kalması Diabetes Insipidus (DI) tanısını koydurur.

Desmopressin testine verilen yanıtı analiz et

Desmopressin sonrası idrar osmolalitesi sadece

132\text{ mOsm/kg}

'a çıkmıştır (artış

<\%10

Ekzojen ADH'ye (desmopressin) yanıt alınamaması, böbreğin ADH'ye dirençli olduğunu (Nefrojenik DI) gösterir.

Etiyolojik faktörü belirle

10

yıldır kullanılan lityum karbonat tedavisi.

Lityum, toplama kanallarındaki 'aquaporin-2' kanallarının sentez ve transportunu bozarak en sık görülen ilaç kaynaklı nefrojenik DI nedenidir.

Key Concept

Nefrojenik Diabetes Insipidus (NDI) tanısı, hipernatremik hastada düşük idrar osmolalitesinin varlığı ve ekzojen ADH (desmopressin) uygulamasına idrar osmolalitesinde anlamlı artış (

>\%50

) olmamasıyla konur.

Estimated Time:2m 0s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Topics

More questions from this topic