Sıvı ve Elektrolit Bozuklukları

65 yaşında, akciğerde kitle saptanan bir erkek hasta; son bir haftadır belirginleşen halsizlik, iştahsızlık ve hafif konfüzyon şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde; kan basıncı $120/80$ mmHg, nabız $78/dk$, cilt turgor ve tonusu doğal bulunmuş, pretibial ödem saptanmamıştır. Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

- Serum Sodyumu: $124$ mEq/L
- Serum Osmolalitesi: $255$ mOsm/kg $H_2O$
- İdrar Sodyumu: $48$ mEq/L
- İdrar Osmolalitesi: $510$ mOsm/kg $H_2O$
- Serum Kreatinin: $0.8$ mg/dL
- TSH ve Sabah Kortizolü: Normal sınırlarda

Bu klinik tablo ve laboratuvar bulgularına göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

68 yaşında erkek hasta, evre 3 kronik böbrek hastalığı ($KBH$) tanısıyla takip edilmektedir. Hipertansiyonu için tedaviye $ACE$ inhibitörü eklenen hastanın rutin kontrollerinde saptanan laboratuvar bulguları aşağıdadır:

* Serum Sodyum ($Na^+$): $138 \text{ mEq/L}$
* Serum Potasyum ($K^+$): $6.4 \text{ mEq/L}$ ($N: 3.5 - 5.0$)
* Serum Kreatinin: $2.1 \text{ mg/dL}$
* $BUN$: $45 \text{ mg/dL}$

Bu hastada çekilen elektrokardiyografide ($EKG$) görülmesi beklenen en erken değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

$58$ yaşında erkek hasta, son $3$ aydır devam eden yaygın kemik ağrıları, halsizlik ve iştahsızlık şikayetleriyle iç hastalıkları polikliniğine başvuruyor. Fizik muayenesinde belirgin bir özellik saptanmayan hastanın laboratuvar tetkikleri aşağıda verilmiştir:

* Serum Sodyumu ($Na^+$): $124$ mEq/L
* Serum Potasyumu ($K^+$): $4,2$ mEq/L
* Serum Kloru ($Cl^-$): $95$ mEq/L
* Serum Glukozu: $90$ mg/dL
* Serum BUN: $20$ mg/dL
* Ölçülen Serum Osmolalitesi: $285$ mOsm/kg $H_2O$

Bu hastadaki elektrolit bozukluğunun en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

$68$ yaşında kadın hasta, son birkaç gündür devam eden halsizlik, iştahsızlık ve belirgin ağız kuruluğu şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Özgeçmişinde Tip $2$ diyabet öyküsü olan hastanın yapılan fizik muayenesinde kan basıncı $105/65$ mmHg, nabız $102$/dakika ve mukozaları kuru saptanıyor. Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Bu hastadaki sodyum değeriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi en doğrudur?

Araç içi trafik kazası sonrası kafa travması geçiren ve yoğun bakım ünitesinde mekanik ventilatör desteğinde izlenen $45$ yaşında erkek hastanın takibinin üçüncü gününde idrar miktarının $300$ mL/saat düzeyine çıktığı fark ediliyor. Hastanın güncel vücut ağırlığı $80$ kg olup laboratuvar değerleri aşağıda sunulmuştur:

Bu hastada serum sodyum düzeyini $140$ mEq/L'ye düşürmek için hesaplanan toplam vücut su açığı (serbest su açığı) yaklaşık kaç litredir?

Disseminé kandidiyazis tanısıyla intravenöz konvansiyonel amfoterisin B tedavisi başlanan $56$ yaşında kadın hastanın takibinin $10$. gününde yaygın kas güçsüzlüğü, polidipsi ve günlük $5$ litreyi bulan poliüri gelişiyor. Yapılan laboratuvar incelemelerinde şu bulgular saptanıyor:

Bu hastada izlenen asit-baz ve elektrolit bozukluklarının gelişiminden sorumlu olan temel hücresel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$65$ yaşında kadın hasta, halsizlik ve ayağa kalktığında gelişen baş dönmesi şikayetleri ile başvuruyor. Hastanın özgeçmişinden hipertansiyon tanısıyla $25$ $mg/gün$ dozunda hidroklortiyazid kullandığı öğreniliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $105/65$ $mmHg$, nabız $92/dakika$ ölçülüyor; deri turgorunun azalmış ve ağız mukozasının kuru olduğu gözleniyor. Laboratuvar incelemesinde serum sodyum düzeyi $126$ $mEq/L$ saptanıyor. Bu hastadaki hiponatreminin en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Yemeklerden sonra kendisini kusturduğu ve kilo kontrolü için diüretik olmayan ilaçlar kullandığı öğrenilen $28$ yaşında kadın hasta, son birkaç gündür artan halsizlik ve kas krampları nedeniyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $95/65$ mmHg, nabız $104$/dk, mukozalar kuru ve göz küreleri çökük olarak saptanıyor. Hastanın laboratuvar bulguları aşağıda verilmiştir:

Bu hastanın klinik tablosunun devam ettiği (idame) evrede, idrar tetkikinde aşağıdakilerden hangisinin saptanması en olasıdır?

$32$ yaşında erkek hasta, rutin sağlık kontrolünde saptanan kan basıncı yüksekliği nedeniyle nefroloji polikliniğine başvuruyor. Hastanın bilinen bir kronik hastalığı veya düzenli ilaç kullanımı bulunmamaktadır. Fizik muayenesinde kan basıncı $175/105\text{ mmHg}$, nabız $76/\text{dakika}$ saptanıyor; sistemik muayenesi normaldir. Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

- Serum sodyum: $141\text{ mEq/L}$
- Serum potasyum: $6.4\text{ mEq/L}$ (hemolizsiz örnekte doğrulanmış)
- Serum klor: $116\text{ mEq/L}$
- Serum bikarbonat: $17\text{ mEq/L}$
- Serum kreatinin: $0.7\text{ mg/dL}$
- Kan üre azotu (BUN): $12\text{ mg/dL}$
- Plazma renin aktivitesi: Baskılanmış ($<0.1\text{ ng/mL/saat}$)
- Plazma aldosteron: $2.5\text{ ng/dL}$ (Düşük)
- İdrar pH: $5.1$
- Transtübüler potasyum gradyenti (TTKG): $3$

Bu klinik ve laboratuvar tablosuna göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

34 yaşında kadın hasta, poliklinik kontrolünde son 3 aydır giderek artan ağız kuruluğu, çok su içme ve sık idrara çıkma şikayetleri olduğunu belirtmektedir. Günde yaklaşık 4-5 litre su tükettiğini ifade eden hastanın özgeçmişinde, 4 yıldır bipolar bozukluk tanısıyla lityum tedavisi aldığı öğreniliyor. Fizik muayenede kan basıncı 115/75 mmHg, nabız 84/dakika olarak ölçülüyor; mukoza kuruluğu dışında patolojik bulgu saptanmıyor.

Laboratuvar sonuçları aşağıdaki gibidir:

Buna göre, hastadaki mevcut tablonun gelişiminde rol oynayan en olası fizyopatolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

45 yaşında kadın hasta, son aylarda artan halsizlik ve kas güçsüzlüğü şikayetleriyle başvuruyor. Özgeçmişinde son iki yılda üç kez tekrarlayan böbrek taşı düşürme öyküsü olduğu ve diş hekimi tarafından çok sayıda diş çürüğü nedeniyle tedavi edildiği öğreniliyor. Fizik muayenede ağız mukozası kuru olarak değerlendiriliyor. Laboratuvar tetkiklerinde; arter kan gazında pH: 7.32, PaCO2: 28 mmHg, HCO3: 14 mEq/L; biyokimyada Na: 139 mEq/L, K: 2.8 mEq/L, Cl: 114 mEq/L olarak saptanıyor. Tam idrar tetkikinde idrar pH: 6.5 olarak ölçülüyor. Bu hasta için en olası tanı ve altta yatan patofizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

17 yaşında erkek hasta, lise basketbol takımı sağlık taraması sırasında kan basıncının 160/95 mmHg ölçülmesi üzerine nefroloji polikliniğine yönlendiriliyor. Hastanın özgeçmişinde özellik saptanmazken, babasının ve amcasının da genç yaşta hipertansiyon tanısı aldığı ve 'potasyum düşüklüğü' nedeniyle ilaç kullandıkları öğreniliyor.

Yapılan laboratuvar tetkiklerinde şu sonuçlar elde ediliyor:

* Serum Sodyum: 147 mEq/L
* Serum Potasyum: 2.6 mEq/L
* Serum Klor: 102 mEq/L
* Arter Kan Gazı pH: 7.51, HCO $_3$: 32 mEq/L
* İdrar Potasyum Atılımı: Artmış (>30 mEq/gün)
* Plazma Renin Aktivitesi: Baskılanmış (<0.5 ng/ml/saat)
* Serum Aldosteron Düzeyi: Düşük (<3 ng/dL)

Bu hastanın tedavisinde aşağıdaki ajanlardan hangisinin tercih edilmesi, hastalığın temel patofizyolojisini düzeltmede en etkilidir?

$74$ yaşında kadın hasta, son $3$ gündür giderek artan halsizlik, iştahsızlık ve konfüzyon şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Özgeçmişinde hipertansiyon ve Alzheimer tipi demans öyküsü olan hastanın huzurevinde kaldığı ve son günlerde sıvı alımının belirgin derecede azaldığı öğreniliyor.

Fizik Muayene: Kan basıncı $105/70$ mmHg, nabız $108$/dakika, vücut ısısı $37.2$ °C. Mukozalar kuru, göz küreleri çökmüş ve cilt turgoru azalmış olarak saptanıyor.

Laboratuvar Bulguları:

Bu hastanın laboratuvar verilerinin değerlendirilmesi ve yönetimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi en doğrudur?

$42$ yaşında kadın hasta, son birkaç aydır giderek artan halsizlik, yaygın kemik ağrıları ve ağız-göz kuruluğu şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın tıbbi öyküsünde son $5$ yılda üç kez kalsiyum fosfat içerikli nefrolitiyazis atağı geçirdiği öğreniliyor.

Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Batın ultrasonografisinde bilateral medüller nefrokalsinozis saptanan bu hastadaki klinik ve laboratuvar tablosuna neden olan temel fizyopatolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$82$ yaşında kadın hasta, huzurevinden konfüzyon ve yüksek ateş nedeniyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde genel durumu orta-kötü, mukozalar kuru, cilt turgor ve tonusu azalmış olarak saptanıyor. Kan basıncı $85/50$ mmHg, nabız $120$/dakika ve vücut sıcaklığı $38.8^\circ C$ ölçülüyor. Vücut ağırlığı $50$ kg olan hastanın yapılan laboratuvar tetkikleri aşağıdadır:

Bu hastanın yaklaşık serbest su açığı ve planlanması gereken başlangıç sıvı tedavisi aşağıdakilerden hangisidir?

Pilor stenozu tanısı ile takip edilen 48 yaşındaki erkek hasta, son 10 gündür devam eden şiddetli bulantı ve kusma şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede kan basıncı 90/60 mmHg, nabız 112/dk ve deri turgoru azalmış olarak saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde pH: 7.54, HCO $_3$: 36 mEq/L, pCO $_2$: 49 mmHg, Na $^+$: 132 mEq/L ve K $^+$: 2.8 mEq/L bulunuyor. Bu hastada metabolik alkalozun nedeninin, renal tuz kaybı yapan tübülopatilerden (örneğin Bartter veya Gitelman sendromu) ayırt edilmesinde kullanılabilecek en güvenilir idrar bulgusu aşağıdakilerden hangisidir?

$82$ yaşında erkek hasta, huzurevinden konfüzyon ve ateş yüksekliği nedeniyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde turgor ve tonus azalmış, mukozalar kuru saptanıyor. Hastanın kan basıncı $105/65\text{ mmHg}$, nabzı $112/\text{dk}$, ateşi $38.7^{\circ}\text{C}$ ölçülüyor. Laboratuvar incelemesinde aşağıdaki bulgular saptanıyor:

Vücut ağırlığı $60\text{ kg}$ olan bu hastada, sodyum düzeyini $140\text{ mEq/L}$ hedefine indirmek için gereken toplam serbest su açığı yaklaşık kaç litredir?

$32$ yaşında erkek hasta, kraniofaringioma tanısıyla opere ediliyor. Ameliyat sonrası takibinde hastanın klinik ve laboratuvar bulguları aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:

Bu hastada postoperatif $5$. günde saptanan hiponatreminin en olası fizyopatolojik mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında erkek hasta, yaklaşık $2$ aydır devam eden aşırı su içme ($10-12$ litre/gün) ve sık idrara çıkma şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenesinde patolojik bulgu saptanmayan hastanın laboratuvar incelemelerinde kan glukozu ve serum elektrolitleri normal sınırlarda bulunuyor. Hastaya uygulanan su kısıtlama testi ve sonrasındaki desmopressin ($dDAVP$) yanıtı aşağıda özetlenmiştir:

Bu klinik ve laboratuvar bulgularına göre, hastada en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Total tiroidektomi operasyonu geçiren $42$ yaşındaki kadın hastanın cerrahi sonrası $24$. saatteki takibinde, tansiyon ölçümü sırasında manşonun sistolik basıncın üzerine şişirilmesiyle el bileğinde fleksiyon ve parmaklarda adduksiyon (karpal spazm) geliştiği gözleniyor. Hastanın laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Bu hastada izlenen klinik bulgu ve laboratuvar değerlerine göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?