Question

Difficulty: MediumMilli Edebiyat'ın Oluşumu ve Yeni Lisan Hareketi

Yeni Lisan Hareketi, Türk edebiyatı tarihinde dilde sadeleşme düşüncesini teorik bir çerçeveye oturtan ve bunu başarıyla uygulayan ilk hareket olarak kabul edilir. Tanzimat Dönemi'nde de Şinasi, Namık Kemal ve Ahmet Mithat Efendi gibi isimler dilde sadeleşmeyi savunmuş, hatta bu doğrultuda yazılar kaleme almış olmalarına rağmen dilde kalıcı bir sadeleşme sağlayamamışlardır.

Buna göre, Yeni Lisan Hareketi'ni Tanzimat Dönemi'ndeki dil çalışmalarından ayıran ve onu dilde sadeleşme konusunda başarıya ulaştıran temel etken aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Türkçede kullanılan tüm yabancı kökenli sözcükleri dilden tamamen atarak öz bir Türkçe yaratma politikasını benimsemesi
  2. B
    Yazı dilinde İstanbul Türkçesi yerine Anadolu ağızlarını ve yerel söyleyiş özelliklerini temel alan bir dil anlayışını getirmesi
  3. Arapça ve Farsça kuralların dilden atılması, İstanbul Türkçesinin esas alınması gibi somut, sistemli ve kurallara bağlı bir programı tavizsiz bir şekilde uygulamaya koymasıAnswer
  4. D
    Tanzimat Dönemi sanatçılarının dilde sadeleşme konusunda hiçbir teorik veya pratik girişimde bulunmamış olması
  5. E
    Bilimsel terimlerin dahi tamamen Türkçeleştirilmesini zorunlu kılarak bilim ve sanat dili arasındaki ayrımı ortadan kaldırması

Answer

Yeni Lisan Hareketi'ni Tanzimat'tan ayıran temel fark, dilde sadeleşmeyi kişisel bir temenni olmaktan çıkarıp Arapça-Farsça gramer kurallarının kaldırılması ve İstanbul konuşma dilinin yazı dili yapılması gibi net, somut ve sistemli kurallara bağlayarak ortak bir program halinde kararlılıkla uygulamış olmasıdır.
Yeni Lisan Hareketi'nin başarısı, Tanzimat Dönemi'ndeki dağınık ve kişisel sadeleşme çabalarının aksine; yabancı gramer kurallarının kaldırılması ve İstanbul konuşma dilinin yazı dili yapılması gibi somut, sistemli ve net kuralları olan toplu bir programı uygulamaya koymuş olmasından kaynaklanmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Tanzimat Dönemi dil çalışmaları ile Yeni Lisan Hareketi arasındaki farkı tespit etmek için iki dönemin sadeleşme yaklaşımlarını analiz edin.
Tanzimat sanatçılarının dilde sadeleşmeyi savunmalarına rağmen bunu bireysel girişimlerle sınırlı tuttukları ve dil bilgisi yapısına müdahale eden sistemli bir program geliştiremedikleri saptanır.
Tanzimatçılar ile Yeni Lisan arasındaki yöntemsel farkı belirlemek.
2
Yeni Lisan Hareketi'nin dil ilkelerini ve Genç Kalemler dergisindeki bildiriyi inceleyin.
Hareketin; Arapça ve Farsça gramer kurallarının dilden atılması, tamlamaların kaldırılması ve İstanbul Türkçesinin esas alınması gibi son derece somut, kurallı ve ortaklaşa savunulan bir programı hayata geçirdiği görülür.
Harekete kalıcı başarıyı getiren etkenleri saptamak.
3
İki dönem arasındaki farkları kıyaslayarak doğru sonuca ulaşın.
Sadeleşmeyi sistemli ve kurallara bağlı bir programla uygulamanın Yeni Lisan'ın kalıcı başarıya ulaşmasını sağlayan temel etken olduğu belirlenir.
Doğru seçeneği teyit etmek.

Key Concept

Yeni Lisan Hareketi'nin dilde sadeleşme ilkeleri ve bu ilkelerin sistemli yapısı
Estimated Time:2m 0s
Rate this question