Question

Difficulty: MediumTekke (Dinî-Tasavvufî) Edebiyatı Nazım Türleri

Tasavvufi düşüncede ruhun mutlak varlıktan, yani Allah’tan ayrılıp dünyaya gelmesini ve dünyadaki tekâmülünü tamamladıktan sonra tekrar aslına dönmesini anlatan şiirler Tekke edebiyatında özel bir tür oluşturur.

Buna göre, içerik ve üslup özellikleri dikkate alındığında;

*Katre idim ummanlara karıştım*
*Kaç bulandım kaç duruldum kim bilir*
*Devre edip âlemleri dolaştım*
*Bir sanata kaç sarıldım kim bilir*

dörtlüğünün nazım türü aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    İlahi
  2. B
    Nefes
  3. DevriyeAnswer
  4. D
    Nutuk
  5. E
    Şathiye

Answer

Verilen dörtlük içerik özellikleri bakımından değerlendirildiğinde tasavvuftaki ruhun devir döngüsünü anlattığı için doğru cevap devriye nazım türüdür.
Doğru cevap devriye nazım türüdür. Tasavvuf inancındaki nüzul (inme) ve uruc (yükselme) kavramlarını, yani ruhun yüce bir alemden gelip dünyaya inmesini ve tekrar aslına dönerek döngüyü tamamlamasını anlatan şiirler devriye olarak adlandırılır. Verilen dörtlükte geçen 'katre (damla) iken ummana (okyanusa) karışmak', 'alemleri devre edip dolaşmak' ifadeleri ruhun bu devrini doğrudan ve açıkça tasvir etmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Dörtlükte geçen anahtar kelimeleri ve temayı belirlemek
Şiirde geçen 'katre' (damla), 'umman' (okyanus), 'devre edip' ve 'âlemleri dolaştım' kavramları, insanın varoluşunun evrelerini ve evrendeki hareketini simgelemektedir.
Nazım türünü doğru belirleyebilmek için öncelikle şiirin içeriğini ve kelime kadrosunun neye işaret ettiğini anlamak gerekir.
2
Elde edilen temayı dini-tasavvufi halk edebiyatı nazım türlerinin tanımlarıyla karşılaştırmak
Ruhun mutlak varlıktan (Allah'tan) çıkıp dünyaya gelmesini ve dünyadaki tekâmülünden sonra tekrar aslına dönmesini anlatan türün 'devriye' olduğu tespit edilir.
Tasavvuftaki devir kuram�� (nüzul ve uruc) ile doğrudan ilişkili olan nazım türünün belirlenmesi hedeflenmiştir.
3
Seçeneklerdeki diğer nazım türlerini eleyerek doğru cevabı kesinleştirmek
Şiirde öğreticilik (nutuk), alaycı söyleyiş (şathiye), genel Allah övgüsü (ilahi) veya Bektaşi tarikat anlayışı (nefes) bulunmadığı için doğru nazım türünün devriye olduğu kesinleşir.
Çeldiricilerin elenmesi, ulaşılan sonucun doğruluğunu teyit etmek için gereklidir.

Key Concept

Tekke (Dinî-Tasavvufî) Edebiyatı Nazım Türleri ve Devriye
Estimated Time:1m 30s
Rate this question