Edebiyat Bilgi ve Kuramları

Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik
Bin atlı o gün dev gibi bir orduyu yendik

Yahya Kemal Beyatlı'ya ait bu dizelerde başvurulan edebi sanat aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki dizelerde ağır basan edebî sanatları, yanlarında verilen kavramlarla eşleştiriniz.

"Bir ah çeksem dağı taşı eritir
Gözüm yaşı değirmeni yürütür"

Bu dizelerde kullanılan edebi sanat aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki numaralanmış dizeleri, içerdikleri edebi sanatlarla (söz sanatları) doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Aynalar, bakmayın yüzüme dik dik;
Siz de mi tanıyamadınız beni?

Bu dizelerde başvurulan edebi sanat aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki dizelerde (sol sütun) yer alan baskın edebi sanatları, sağ sütundaki kavramlarla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Aşağıdaki dizelerde kullanılan temel edebi sanatları, karşılarında verilen terimlerle uygun şekilde eşleştiriniz.

Ayşe, pencereden bahçedeki çocukları izlerken gülümsedi. Ancak bu gülümsemenin ardında kimsenin bilmediği büyük bir hüzün saklıydı. Yarınki sınavın stresi tüm benliğini sarmış, kalbi yerinden çıkacakmış gibi atmaya başlamıştı. Kendi kendine, 'Acaba başarabilecek miyim?' diye sordu.

Bu parçada kullanılan bakış açısı aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda verilen anlatım tekniklerini, bu tekniklerin işlevlerini açıklayan tanımlarla eşleştiriniz.

Salonun ortasında öylece durup duvardaki saate baktım. "Her şey bitti mi yani?" diye geçirdim içimden. Annemin o son bakışı hiç gitmiyordu gözümün önünden. Ama şimdi bunları düşünmenin sırası değildi. Bir karar vermem gerekiyordu. Buradan hemen uzaklaşmalı mıydım?

Bu parçada kullanılan anlatım tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki tiyatro terimlerini yanlarında verilen doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.

"Bence edebiyat, her şeyden önce insanın kendisini keşfetme yolculuğudur. Kim ne derse desin, bir yazar önce kendi ruhunun derinliklerine inmeli, oradaki fırtınaları kâğıda dökmelidir. Bilimsel gerçekler, ispatlar veya toplumu bir şeye ikna etme çabası benim kalemime göre değil. Ben sadece kendi doğrularımı, kendi dünyamdan seslenerek, samimi bir dille anlatıyorum."

Bu parçanın dil, anlatım ve içerik özellikleri dikkate alındığında aşağıdaki öğretici metin türlerinin hangisinden alındığı söylenebilir?

Aşağıda verilen edebi akımları, bu akımların temel dayanağını oluşturan anahtar kavramlarla eşleştiriniz.

Aşağıda verilen öğretici metin alıntılarını, üslup ve içerik özelliklerine göre temsil ettikleri öğretici metin türleriyle eşleştiriniz.

Güzel sanatlar; kullanılan malzemeye ve kendilerini ifade ediş biçimlerine göre plastik (görsel), fonetik (işitsel) ve dramatik (ritmik) sanatlar olmak üzere çeşitli dallara ayrılır.

Buna göre, edebiyatın güzel sanatlar içindeki yerini ve temel özelliklerini belirleyen aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Aşağıdaki dizelerde (sol sütun) yer alan en belirgin edebi sanatları, sağ sütundaki kavramlarla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Gül yüzün görmek için can atar pervâneler,
Aşkının zincirine bağlıdır dîvâneler,
Dertli gönlüme mesken olur hep meyhâneler,
Hangi bir dertten yana gözyaşı döker beşer?

Yukarıdaki dörtlükle ilgili olarak;

I. Şiirin ahenk analizinde sözcük kökleri doğru ayrıştırıldığında dizeler arasında dört ses benzerliğine dayanan zengin kafiye olduğu görülür.
II. Ek halindeki redif belirlenirken kök sınırının karıştırılması durumunda, "-neler" kısmı redif kabul edilerek kafiye türü yanlışlıkla "tam kafiye" veya "yarım kafiye" olarak saptanabilir.
III. Şiir, hece ölçüsünün 7+7 duraklı 14'lü kalıbıyla yazılmıştır.
IV. Hem ek hem de kelime biçiminde redife yer verilmiştir.

yargılarından hangileri doğrudur?

Güzel sanatlar; kullanılan malzemenin niteliğine, bu malzemenin işleniş biçimine ve hitap ettiği duyu organına göre geleneksel olarak plastik (görsel), fonetik (işitsel) ve dramatik (ritmik) sanatlar olmak üzere üç temel gruba ayrılır.

Aşağıdaki tabloda bazı sanat dalları, bu dalların icrasında kullanılan temel malzemeler ve dahil oldukları gruplar eşleştirilmiştir:

Bu tablodaki numaralanmış eşleştirmelerin hangisinde bir bilgi yanlışı yapılmıştır?

I. Modern astronomide galaksiler, milyonlarca yıldızın, gaz ve toz bulutlarının kütle çekimiyle bir arada tutulduğu devasa sistemler olarak tanımlanır. Samanyolu, sarmal yapıda bir galaksi olup güneş sistemimizi barındırır.

II. Gökyüzü o gece derin bir sessizliğe bürünmüş, yıldızlar ise uçsuz bucaksız karanlıkta birer inci tanesi gibi parlamaktaydı. Sessizliği sadece uzaktan gelen baykuş sesleri bozuyor, gecenin gizemi ormanın derinliklerine doğru uzanıyordu.

Bu iki metin karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Edebî metinlerin sınıflandırılmasında temel alınan ölçütler; metnin yazılış amacı, gerçeklikle ilişkisi ve dilin hangi işlevde kullanıldığıdır; bu doğrultuda hikâye anlatmaya bağlı sanatsal metinler, fıkra ise öğretici metinler grubunda değerlendirilir.