Question

Difficulty: EasyFiiller (Eylemler)

(I) Gökyüzünde süzülen martıların sesini dinliyorum sessizce. (II) Denizden esen tatlı rüzgâr, içimi ferahlatan bir serinlik sunuyor bana. (III) Uzaklarda kaybolan gemilerin nereye gittiğini merak etmek... (IV) Kıyıya vuran dalgaların çıkardığı sesler ruhumu dinlendiriyor. (V) Zamanın nasıl geçtiğini hissetmeden oturuyorum burada saatlerce.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde çekimli bir fiil (eylem) yoktur?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. IIIAnswer
  4. D
    IV
  5. E
    V

Answer

Üçüncü cümlede çekimli bir fiil bulunmamaktadır.
Üçüncü cümlede çekimli bir fiil bulunmamaktadır. Bu cümledeki 'kaybolan' ve 'gittiğini' sözcükleri sıfat-fiil; 'merak etmek' sözcüğü ise isim-fiildir. Cümle, yüklemi bulunmayan eksiltili bir yapıya sahiptir ve kip ile şahıs eki almış herhangi bir çekimli eyleme yer verilmemiştir.

Step-by-Step Solution

1
Parçada yer alan tüm c��mlelerdeki eylem kökenli sözcükler belirlenir.
Birinci cümlede 'süzülen', 'dinliyorum'; ikinci cümlede 'esen', 'ferahlatan', 'sunuyor'; üçüncü cümlede 'kaybolan', 'gitti��ini', 'merak etmek'; dördüncü cümlede 'vuran', 'çıkardığı', 'dinlendiriyor'; beşinci cümlede 'geçtiğini', 'hissetmeden', 'oturuyorum' sözcükleri tespit edilir.
Eylem soylu sözcüklerin çekimli fiil mi yoksa fiilimsi mi olduğunu ayırt edebilmek için ilk olarak bunları belirlemek gerekir.
2
Tespit edilen eylem soylu sözcüklerin kip ve şahıs eki alıp almadığı kontrol edilir.
Birinci cümlede 'dinle-yor-um' (şimdiki zaman, birinci tekil kişi), ikinci cümlede 'sun-uyor' (şimdiki zaman, üçüncü tekil kişi), dördüncü cümlede 'dinlendir-iyor' (şimdiki zaman, üçüncü tekil kişi) ve beşinci cümlede 'otur-uyor-um' (şimdiki zaman, birinci tekil kişi) şeklinde çekimlenmiş eylemler bulunur.
Bir eylemin çekimli fiil olabilmesi için mutlaka haber ya da dilek kiplerinden birini alması ve bir şahsa bağlanması gerekir.
3
Üçüncü cümledeki eylem soylu kelimelerin yapıları ve ekleri analiz edilir.
Üçüncü cümlede yer alan 'kaybol-an' ve 'git-tiğ-i-ni' sözcükleri sıfat-fiil eki almış birer sıfat-fiildir. 'merak et-mek' ise isim-fiil eki almış bir isim-fiildir. Cümlede kip ve şahıs eki almış herhangi bir çekimli eylem yer almamaktadır.
Fiilimsiler eylem anlamını taşımaya devam etseler de çekim eki almadıkları için çekimli fiil özelliğine sahip değillerdir.

Key Concept

Çekimli fiiller ile fiilimsi (eylemsi) türündeki sözcüklerin ayırt edilmesi.
Rate this question