All practice questions

Question 421Question →

Aşağıda verilen coğrafi bölgeleri, bu bölgelerdeki nüfus dağılışını ve yoğunluğunu belirleyen temel faktörler ile nüfuslanma özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Doğu Asya kıyıları sanayi ve tarımla yoğun nüfuslanan bölgeyle; Nil Vadisi kurak alanda su ve alüvyal toprak sayesinde yoğun nüfuslanan bölgeyle; Büyük Sahra Çölü sıcaklık ve su yetersizliği sebebiyle seyrek nüfuslanan bölgeyle; İskandinav Yarımadası'nın kuzeyi ise düşük sıcaklıklar sebebiyle seyrek nüfuslanan bölgeyle eşleşir.

Eşleştirme yapıldığında; Doğu Asya kıyıları sanayileşme ve uygun iklim koşullarıyla yoğun nüfuslanan bölgeyle, Nil Vadisi çevresindeki çöle rağmen akarsu ve verimli toprak sayesinde yoğun nüfuslanan bölgeyle, Büyük Sahra yüksek sıcaklık ve kuraklık sebebiyle seyrek nüfuslanan bölgeyle, İskandinav Yarımadası'nın kuzeyi ise düşük sıcaklıklar ve donmuş toprak yapısı nedeniyle seyrek nüfuslanan bölgeyle tam olarak örtüşmektedir.

Step-by-Step Solution

1

Doğu Asya kıyılarını beşerî ve fiziki coğrafya özellikleri bakımından analiz edin.

Bu bölgenin (Çin'in doğusu ve Japonya) sanayi, ticaret ve verimli tarım toprakları sayesinde yoğun nüfuslandığını tespit edin.

Bu özellikler sanayileşme ve uygun iklim koşullarını içeren açıklamayla örtüşür.

2

Nil Vadisi ve çevresindeki nüfuslanmanın temel etkenini değerlendirin.

Mısır'da çöl iklimi hâkim olmasına rağmen Nil Nehri'nin sunduğu tatlı su imkânı ve nehir çevresindeki alüvyal toprakların yoğun yerleşmeye izin verdiğini görün.

Kurak çevreye rağmen su kaynaklarının varlığıyla tarihsel olarak yoğun nüfuslanmış olma özelliğiyle eşleşir.

3

Büyük Sahra Çölü'ndeki nüfus kısıtlamalarını inceleyin.

Bölgede aşırı sıcaklık ve yağış azlığı nedeniyle su kaynaklarının son derece sınırlı olduğunu ve bu durumun nüfusu seyrelttiğini belirleyin.

Bu durum sıcaklık ve yağış azlığı nedeniyle su kaynaklarının yetersiz olduğu seyrek nüfuslu alan açıklamasıyla eşleşir.

4

İskandinavya'nın kuzeyindeki iklim şartlarını analiz edin.

Enlemin etkisiyle sıcaklıkların çok düşük olduğunu, toprakların donduğunu ve tarımsal faaliyetlerin kısıtlandığını, dolayısıyla nüfusun seyrek olduğunu saptayın.

Bu özellikler düşük sıcaklıklar ve elverişsiz tarım koşulları içeren soğuk bölge açıklamasıyla eşleşir.

Key Concept

Dünya Nüfusunun Dağılışı Üzerinde Etkili Olan Fiziki (İklim, Su Kaynakları, Toprak Yapısı) ve Beşerî (Sanayi, Tarım) Faktörler

Estimated Time:2m 0s

Question 422Question →

Aşağıda sol sütunda varlık felsefesindeki farklı ontolojik yaklaşımlar, sağ sütunda ise bu yaklaşımların temel iddiaları verilmiştir. Sol sütundaki her bir yaklaşımı sağ sütundaki uygun iddiayla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Nihilizm varlığın nesnel varoluşunu tümüyle reddeden iddiayla; Naif Realizm dış dünyadaki nesnelerin doğrudan algılandığı gibi var olduğunu savunan iddiayla; Kritik Realizm ise dış dünyadaki gerçekliğin zihinden bağımsız olduğunu ancak zihinsel süreçlerle dolaylı bilinebileceğini savunan iddiayla eşleşir.

Nihilizm, varlığın nesnel varoluşunu reddeder; Naif Realizm, nesnelerin algılandığı gibi doğrudan var olduğunu savunur; Kritik Realizm ise dış dünyada bağımsız bir gerçekliğin var olduğunu fakat bunun duyu organlarının süzgecinden geçerek dolaylı olarak bilinebileceğini ileri sürer.

Step-by-Step Solution

1

Nihilizm (Hiçcilik) yaklaşımının temel iddiasını belirlemek.

Nihilizmin, varlığın nesnel gerçekliğe sahip olmadığını savunan iddia ile eşleştiği saptanır.

Nihilizm, genel anlamıyla hiçbir değer, kural veya varlığın nesnel olarak var olmadığını kabul eden bir öğretidir.

2

Naif Realizm (Doğal Gerçekçilik) yaklaşımının temel iddiasını belirlemek.

Naif realizmin, nesnelerin zihinsel süzgeç olmaksızın doğrudan ve aynen var olduğunu savunan iddia ile eşleştiği saptanır.

Naif realizm, günlük yaşamdaki sağduyuya dayanarak algıladığımız dış dünyanın zihnimizden bağımsız olarak tam da algıladığımız biçimde var olduğunu savunur.

3

Kritik Realizm (Eleştirel Gerçekçilik) yaklaşımının temel iddiasını belirlemek.

Kritik realizmin, zihinden bağımsız gerçekliği onaylayıp bunun dolaylı yoldan bilinebileceğini savunan iddia ile eşleştiği saptanır.

Kritik realizm, algılarımızın dış dünyadaki nesnelerin tam bir kopyası olmadığını, zihinsel süreçlerin işin içine girdiğini belirterek eleştirel bir gerçekçilik sunar.

Key Concept

Varlığın Varlığı Problemine Ontolojik Yaklaşımlar: Nihilizm ve Realizm

Estimated Time:1m 30s

Question 423Question →

Aşa��ıdaki sol sütunda verilen felsefi ve entelektüel durumlara dair senaryoları, sağ sütundaki felsefi düşüncenin ayırt edici özellikleri ile mantıksal ilişkilerine göre doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Düşünme eylemi üzerine düşünme refleksiflik, çelişkisiz tezler tutarlılık, tarihsel birikim kümülatiflik ve peşinen kabul etmeme eleştirellik ile eşleşmelidir.

Doğru eşleştirmede; düşünme eyleminin kendisini konu edinen birinci durum refleksiflik, çelişkisizliği hedefleyen ikinci durum tutarlılık, geçmiş felsefe birikimini temel alan üçüncü durum kümülatiflik ve verili doğruları sorgulayan dördüncü durum ise eleştirellik özellikleriyle tam olarak uyuşmaktadır.

Step-by-Step Solution

1

Kendi zihinsel süreçlerini ve düşünme eylemini sorgulayan öğrencinin durumunu analiz edin.

Bu durum, düşüncenin kendi üzerine yönelmesi anlamına gelen 'refleksiflik' özelliği ile eşleşir.

Refleksiflik, felsefi düşüncenin en temel yönlerinden biri olup öznenin kendi zihinsel eylemlerini konu edinmesidir.

2

Tezler arasında çelişki bulunmamasını ve mantıksal uyumu hedefleyen siyaset felsefecisinin tavrını inceleyin.

Bu durum, felsefi sistemlerin kendi içinde çelişkiden uzak olması yani 'tutarlılık' özelliği ile eşleşir.

Tutarlılık, bir sistemdeki argümanların birbirini dışlamaması ve mantıksal bir bütün oluşturmasıdır.

3

Sokrates'ten devralınan tarihsel birikimi temel alan ahlak felsefecisinin yöntemini değerlendirin.

Bu durum, felsefi bilginin ortak birikimle üst üste yığılması olan 'kümülatiflik' özelliği ile eşleşir.

Felsefe tarih boyunca doğrusal ilerlemez ancak üretilen her fikir bir sonrakine zemin hazırlar ve yığılımlı (kümülatif) şekilde gelişir.

4

Bilimsel kabulleri doğrudan doğruya benimsemeyip akıl süzgecinden geçiren bilim felsefecisinin tutumunu analiz edin.

Bu durum, verili kabulleri sorgulamayı ve süzgeçten geçirmeyi ifade eden 'eleştirellik' özelliği ile eşleşir.

Eleştirel düşünme, dogmatik kabullere karşı çıkarak her türlü iddiayı temellendirme süzgecinden geçirmeyi gerektirir.

Key Concept

Felsefi Düşüncenin Ayırt Edici Özellikleri

Estimated Time:2m 0s

Question 424Question →

İslam'da bilginin doğruluğunu teminat altına alan üç temel bilgi kaynağı bulunmaktadır. Aşağıda sol sütunda yer alan bilgi kaynaklarını, sağ sütundaki en uygun açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Selim Akıl ile aklın ön yargısız kullanımı; Sadık Haber ile vahiy ve mütevatir haberler; Salim Duyular ile de kusursuz işleyen beş duyu organı eşleşmelidir.

Eşleştirmede selim akıl insanın temiz ve tarafsız düşünmesini sağlayan yaratılış özelliğine; sadık haber kesinlik arz eden peygamber haberleri ve mütevatir haberlere; salim duyular ise kusursuz beş duyu organının sağladığı verilere karşılık gelmektedir.

Step-by-Step Solution

1

Sol sütundaki kavramların anlam alanlarını belirlemek.

Selim akıl zihinsel yetiyi, sadık haber nakli bilgileri, salim duyular ise algısal verileri temsil eder.

Kavramların hangi genel alanlarla ilgili olduğunu kavramak eşleştirmeyi kolaylaştırır.

2

Sağ sütundaki açıklamalarla kavramları ilişkilendirmek.

Birinci açıklama duyu organlarını (salim duyular), ikinci açıklama ön yargısız düşünmeyi (selim akıl), üçüncü açıklama ise vahiy ve mütevatir haberleri (sadık haber) tanımlamaktadır.

Tanımlardaki anahtar kelimeleri kavramlarla eşleştirmek.

Key Concept

İslam'da Bilginin Kaynakları

Estimated Time:1m 30s

Question 425Question →

Aşağıda izohips haritalarında yer alan bazı kavramlar ve bu kavramların özellikleri karışık olarak verilmiştir. Bu kavramları doğru özellikleri ile eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Kıyı çizgisi deniz seviyesini (

0\text{ m}

) gösteren eğriyle; sıklaşan izohipsler eğimin arttığı yamaçlarla; doruk (zirve) en yüksek tepe noktasıyla; iç içe kapalı oklar ise yükseltinin azaldığı çukur alanlarla eşleşir.

Doğru eşleştirmede; kıyı çizgisi deniz seviyesini (

0\text{ m}

), sıklaşan izohipsler yüksek eğimli alanları, doruk/zirve çevreye göre en yüksek noktayı, iç içe kapalı oklar ise yükseltinin azaldığı kapalı çukurları temsil eder.

Step-by-Step Solution

1

Kıyı çizgisi kavramının tanımını izohips kurallarına göre analiz etmek.

Kıyı çizgisi daima

0\text{ m}

deniz seviyesini gösterir.

Coğrafyada deniz seviyesi yükseltinin başlangıç noktası (

0\text{ m}

) kabul edilir.

2

İzohips eğrilerinin sıklığı ile yer şekillerinin eğimi arasındaki ilişkiyi kurmak.

Eğrilerin sıklaştığı yerde eğim fazladır.

Yatay mesafede yükseltinin hızlı değişmesi eğrileri birbirine yaklaştırır.

3

Zirve (doruk) ve kapalı çukur sembollerinin anlamlarını ayırt etmek.

En içteki kapalı halka doruk iken, oklu halkalar kapalı çukurdur.

Ok işaretleri yükseltinin azaldığını belirtmek için kullanılır.

Key Concept

İzohipslerin Özellikleri

Estimated Time:1m 0s

Question 426Question →

Ahlak felsefesinde evrensel ahlak yasasının varlığını nesnel (objektif) temelde kabul eden filozofların temel yaklaşımları ile bu yaklaşımların kavramsal dayanaklarını gösteren aşağıdaki ifadeleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Platon'un ahlak felsefesindeki nesnel temel, 'Duyusal dünyanın ötesinde yer alan, değişmez ve aşkın bir metafiziksel ilke olan İyi İdeası' ile; Kant'ın temeli, 'Aklın kendi yasasını kendisinin koyması (otonomi) ve koşulsuz buyruğun (kategorik imperatif) rehberliği' ile; Spinoza'nın temeli, 'Tanrı ile doğayı bir tutan panteist evren tasarımındaki zorunlu nedensellik yasalarına uyum' ile; Sokrates'in temeli ise 'Bilgi ve ahlakın rasyonel sorgulamayla açığa çıkarılması ve erdemin doğru bilgiyle özdeş kılınması' ile eşleşir.

Evrensel ahlak yasasını nesnel temelde temellendiren filozofların her biri ahlakı evrensel kılan farklı bir nesnel dayanak belirlemiştir. Platon aşkın İyi İdeası'nı, Kant aklın otonom yapısı ve kategorik imperatifi, Spinoza panteist evren düzeninin zorunlu bilgisini, Sokrates ise ahlakla özdeşleşen rasyonel bilgiyi nesnel temel olarak görür. Eşleştirmede bu kavramsal ilişkiler doğru şekilde gösterilmiştir.

Step-by-Step Solution

1

Platon'un ahlak felsefesindeki nesnel temelin niteliğini analiz etmek.

Platon'da ahlak yasasının objektif dayanağı, duyusal dünyanın ötesindeki idealar dünyasının zirvesinde bulunan değişmez İyi İdeası'dır.

Platon'un ahlaki nesnellik kaynağını metafizik ve epistemolojik temeliyle ilişkilendirmek.

2

Kant'ın ahlak felsefesindeki nesnel temelin niteliğini analiz etmek.

Kant'ta ahlak yasası pratik aklın otonomisine, yani insanın kendi aklıyla koyduğu koşulsuz buyruğa (kategorik imperatif) dayanır.

Kant'ın ahlaki nesnelliği öznenin rasyonel iradesinde (ödev bilincinde) nasıl temellendirdiğini belirlemek.

3

Spinoza'nın ahlak felsefesindeki nesnel temelin niteliğini analiz etmek.

Spinoza'da ahlakilik, doğa ve Tanrı'nın birliğinden (panteizm) kaynaklanan evrensel nedensellik zincirinin rasyonel kavranışı ve bu zorunluluğa uygunluktur.

Spinoza'nın panteist determinist ahlak yaklaşımının objektif temelini saptamak.

4

Sokrates'in ahlak felsefesindeki nesnel temelin niteliğini analiz etmek.

Sokrates'te ahlakın temeli, rasyonel sorgulamayla (maiotik) ortaya çıkarılan doğru bilgidir; erdem bilgiyle özdeştir ve nesneldir.

Sokrates'in rasyonel ahlak felsefesinde nesnelliği bilgi temelinde nasıl kurduğunu açıklamak.

Key Concept

Evrensel ahlak yasasının nesnel temelde temellendirilmesi

Estimated Time:2m 0s

Question 427Question →

Aşağıda rasyonalist (akılcı) felsefenin üç önemli temsilcisi ve bilgiye ulaşma yöntemleri verilmiştir. Filozofları, kendi bilgi görüşlerini yansıtan açıklamalarla doğru biçimde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Platon, idealar dünyasına dayanan görüşle; Sokrates, soru sorma ve diyalog yöntemiyle (maiotik); Descartes ise şüpheyi yöntem olarak kullanan açıklamayla eşleşir.

Doğru eşleştirmede Platon idealar kuramına dayalı bilgi tanımıyla, Sokrates maiotik yöntemiyle, Descartes ise kesin bilgiye ulaşmak için şüpheyi araç olarak kullanmasıyla eşleşmektedir. Bu durum rasyonalizmin her üç filozofta da farklı metodolojik yollarla akıl vurgusuna dayandığını gösterir.

Step-by-Step Solution

1

Platon'un bilgi felsefesini analiz etme

Platon, duyular dünyasının bilgisini yanıltıcı bulur ve gerçek bilginin yalnızca akılla kavranabilen idealar dünyasına ait olduğunu belirtir. Bu nedenle Platon, idealar dünyası ile ilgili olan üçüncü açıklamayla eşleşir.

Filozofun temel epistemolojik kuramını tespit etmek.

2

Sokrates'in bilgi yöntemini inceleme

Sokrates, bilginin doğuştan zihinde var olduğunu savunur ve maiotik (doğurtma) adı verilen diyalog yöntemiyle bilgileri açığa çıkarır. Bu nedenle Sokrates, soru sorma ve maiotik yöntemi içeren birinci açıklamayla eşleşir.

Sokrates'in doğuştan bilgi ve sorgulama prensibini doğrulamak.

3

Descartes'ın metodolojik yaklaşımını belirleme

Descartes, kesin bilgiye ulaşmak için her şeyden şüphe ederek başlar (metodik şüphe) ve şüpheyi bir araç olarak kullanıp akılla kesin doğrulara ulaşır. Bu nedenle Descartes, şüpheyi yöntem olarak kullanan ikinci açıklamayla eşleşir.

Descartes'ın metodik şüphe yaklaşımını eşleştirmek.

Key Concept

Rasyonalist filozofların bilginin kaynağı ve yöntemi hakkındaki temel yaklaşımlarının ayırt edilmesi.

Question 428Question →

İslam epistemolojisinde bilgi kaynaklarının işlevleri ile bu kaynakların birbiriyle olan ilişkisine dair sol sütunda verilen açıklamaları, sağ sütunda yer alan kavramsal karşılıklarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Duyuların ham verilerini işleyen süreç 'Salim Duyular ve Aklın İşbirliği'; gaybi gerçekleri bildiren ilahi bildirim 'Sadık Haber'; taassuptan uzak nesnel idrak yetisi ise 'Selim Akıl' ile eşleşmektedir.

İslam epistemolojisinde bilginin kaynakları selim akıl, sadık haber ve salim duyulardır. Duyuların ham verilerinin akıl tarafından değerlendirilerek hatadan arındırılması süreci salim duyular ve aklın işbirliğini; aklın tek başına ulaşamayacağı aşkın (gayb) alanın vahiyle bildirilmesi sadık haberin akla rehberliğini; her türlü taassuptan uzak, tarafsızca gerçeği arayan akıl ise selim aklı temsil eder.

Step-by-Step Solution

1

Duyu verilerinin akıl süzgecinden geçirilmesine dair açıklamayı incelemek.

Bu açıklamanın salim duyular ile aklın koordineli çalışmasını ifade eden kavramla eşleştiği görülür.

Duyu organlarının tek başına yanılma payı olduğundan aklın denetimi gerekir.

2

Gaybi ve aşkın konulara dair verilen açıklamayı incelemek.

Bu açıklamanın sadık haber (vahiy) kavramıyla eşleştiği görülür.

İnsan aklı ve duyuları gayb alemini kavrayamaz, bu bilgi ancak ilahi bildirimle yani sadık haberle gelebilir.

3

Taassup ve peşin hükümden uzak, tarafsız idrak yetiyle ilgili açıklamayı incelemek.

Bu açıklamanın selim akıl kavramıyla eşleştiği görülür.

Selim akıl, önyargılardan arınmış olarak hakikati kavrayabilen fıtri akıldır.

Key Concept

İslam'da bilgi kaynaklarının işlevleri, sınırları ve birbirleriyle olan ilişkileri

Estimated Time:2m 0s

Question 429Question →

Aşağıda idealist varlık felsefesine ait bazı temel kavramlar ve açıklamaları verilmiştir. Bu kavramları doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

İdea kavramının Platon'un değişmez gerçeklikler açıklamasıyla, Geist kavramının Hegel'in mutlak ruh açıklamasıyla, Vacib-ül Vücud kavramının ise Fârâbî'nin zorunlu varlık açıklamasıyla eşleşmesi gerekir.

İdea kavramı Platon'un aşkın ve değişmez gerçeklikleri ile, Geist kavramı Hegel'in diyalektik mutlak ruhu ile, Vacib-ül Vücud kavramı ise Fârâbî'nin zorunlu varlığı ile eşleşir.

Step-by-Step Solution

1

İdea kavramının hangi düşünüre ait olduğunu ve ne anlama geldiğini belirlemek.

İdea, Platon'un ontolojisinde duyular dünyasının ötesindeki akılla kavranan değişmez gerçekliklerdir.

İdea kavramını Platon'un açıklamasıyla eşleştirmek.

2

Geist kavramının anlamını ve ilişkili olduğu filozofu bulmak.

Geist, Hegel'in diyalektik süreçte kendini açan mutlak ruh tasarımıdır.

Geist kavramını Hegel'in diyalektik ruh açıklamasıyla eşleştirmek.

3

Vacib-ül Vücud kavramının hangi düşünüre ait olduğunu saptamak.

Vacib-ül Vücud, Fârâbî felsefesinde varlığı zorunlu olan ve diğer tüm varlıkların kaynağını oluşturan Tanrı'yı temsil eder.

Vacib-ül Vücud kavramını Fârâbî'nin zorunlu varlık açıklamasıyla eşleştirmek.

Key Concept

İdealist felsefedeki temel varlık kavramları ve temsilcileri (Platon, Fârâbî, Hegel)

Question 430Question →

Rasyonalist filozoflar, bilginin kaynağının akıl olduğu konusunda uzlaşsalar da bilginin yapısı, doğası ve elde ediliş süreci konusunda farklı açıklamalar geliştirmişlerdir.

Aşağıda sol sütunda yer alan filozofları, sağ sütundaki kendilerine ait temel epistemolojik açıklamalarla doğru biçimde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Platon - gölgelerin ötesine geçip formları anımsama; Aristoteles - duyu verilerinin etkin akılla formel hale getirilmesi; Descartes - metodik şüpheyle zihnin kendi üzerine dönmesi; Spinoza - sonsuz tözün entelektüel seziyle doğrudan kavranması.

Filozofların kendilerine özgü rasyonalist argümanları doğru şekilde eşleştirilmiştir: Platon ideaları hatırlamayı (anamnesis), Aristoteles aklın duyusal malzemeyi formel hale getirmesini, Descartes aklın şüphe yoluyla kendi üzerine dönerek doğuştan gelen fikirlere ulaşmasını, Spinoza ise tözü ve zorunlu düzeni doğrudan kavrayan entelektüel seziyi savunur.

Step-by-Step Solution

1

Platon'un epistemolojik yaklaşımını ve anımsama (anamnesis) kuramını inceleme

Platon'un idealar dünyasına ve ruhun doğum öncesi bildiklerini anımsamasına dayanan bilginin, duyusal gölgelerin ötesine geçme açıklamasıyla eşleştiği tespit edilir.

Platon rasyonalizminde gerçek bilgi (episteme), akılla kavranan ideaların hatırlanmasıdır.

2

Aristoteles'in bilgi edinme sürecindeki akıl ve duyu ilişkisini analiz etme

Aristoteles'in, duyu verilerinin potansiyel aklı etkin akıl (akl-ı faal) aracılığıyla biçimlendirerek bilgiye dönüştürdüğü yönündeki açıklamasıyla eşleştiği bulunur.

Aristoteles, aklı bilginin nihai kaynağı görse de duyu verilerinin akıl tarafından formel hale getirilmesi sürecini vurgular.

3

Descartes'ın metodik şüphe ve apriori bilgi yöntemini değerlendirme

Descartes'ın, tüm ön kabullerden ve duyusal verilerden arınarak aklı kendi üzerine döndürme ve apaçık doğrulara ulaşma açıklamasıyla eşleştiği saptanır.

Descartes metodik şüpheyi kullanarak şüphe edilemeyecek kesin, doğuştan gelen (apriori) bilgilere ulaşmayı amaçlar.

4

Spinoza'nın rasyonel bilgi basamaklarını ve töz anlayışını inceleme

Spinoza'nın, aklın mantıksal çıkarım adımlarını aşarak sonsuz töz ile tekil varlıklar arasındaki zorunlu ilişkiyi doğrudan kavrayan 'entelektüel sezi' açıklamasıyla eşleştiği belirlenir.

Spinoza'da en yüksek bilgi türü, her şeyin Tanrı veya Doğa (sonsuz töz) ile olan ilişkisini doğrudan kavramaktır.

Key Concept

Rasyonalist filozofların bilgi kuramlarındaki ayırt edici epistemolojik yöntemler

Estimated Time:2m 0s

Question 431Question →

Ahlak felsefesinde evrensel bir ahlak yasasının varlığını kabul etmeyen düşünürler, bu reddedişlerini farklı insan doğası tasavvurlarına ve ontolojik gerekçelere dayandırmışlardır. Aşağıda bu görüşü savunan bazı filozoflar ve evrensel ahlak yasasını reddetme gerekçeleri verilmiştir. Soldaki filozofları sağdaki ahlaki gerekçeleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Thomas Hobbes 'insan doğası gere��i yalnızca kendi varlığını sürdürmeyi ve kişisel çıkarlarını korumayı amaçlayan bencil bir varlıktır...' gerekçesiyle; Friedrich Nietzsche 'mevcut ahlaki değerler ve kurallar, zayıf insanların güçlüleri kontrol altında tutmak için uydurduğu birer yanılsamadır...' gerekçesiyle; Jean-Paul Sartre 'insanın önceden belirlenmiş aşkın veya doğal bir özü yoktur...' gerekçesiyle; Aristippos ise 'eylemlerin ahlaki değeri ulaştıkları haz miktarı ile ölçülür...' gerekçesiyle eşleşmektedir.

Eşleştirmede Thomas Hobbes bencillik ve çıkar çatışmasını ahlak yasasının reddine gerekçe gösterirken; Friedrich Nietzsche geleneksel ahlak kurallarının zayıfların uydurması olduğu gerekçesini sunar. Jean-Paul Sartre insanın belirlenmiş bir özü olmadığı gerekçesini sunarken; Aristippos hazzın göreceli ve öznel doğasını ahlaki yasaların imkansızlığına dayanak yapar. Bu gerekçeler düşünürlerin sistemleriyle tam olarak örtüşmektedir.

Step-by-Step Solution

1

Egoist ahlak anlayışını ve Thomas Hobbes'u analiz etme

Hobbes'un 'insan insanın kurdudur' teziyle uyumlu olarak insanın bencil doğasını temel alan çıkarım belirlendi.

Filozofun ahlak felsefesindeki temel kavramı olan egoizm (bencillik) üzerinden ahlak yasasının imkansızlığı gerekçesini bulmak.

2

Nihilist/Değer karşıtı ahlak anlayışını ve Friedrich Nietzsche'yi analiz etme

Geleneksel ahlaki değerlerin zayıfların uydurması olduğu ve insanın kendi değerini yaratması gerektiği tezi Nietzsche ile ilişkilendirildi.

Nietzsche'nin ahlak dışılık (immoralizm) ve sürü ahlakı eleştirisini gerekçelerle eşleştirmek.

3

Varoluşçu (egzistansiyalist) ahlak anlayışını ve Jean-Paul Sartre'ı analiz etme

İnsanın belirlenmiş bir özünün olmadığı ve kendi özünü özgür eylemleriyle kurduğu iddiası Sartre ile eşleştirildi.

Sartre'ın 'varoluş özden önce gelir' ilkesini ahlaki kuralların reddi temelinde tespit etmek.

4

Hazcı (hedonist) ahlak anlayışını ve Aristippos'u analiz etme

Hazzın bireyselliği ve değişkenliği nedeniyle ortak bir yasanın olamayacağı tezi Aristippos ile eşleştirildi.

Aristippos'un bedensel hazzı merkeze alan ve göreceli ahlak anlayışını yansıtan gerekçeyi bulmak.

Key Concept

Evrensel ahlak yasasını reddeden kuramların (egoizm, nihilizm, egzistansiyalizm, hedonizm) temel argümanları ve düşünürleri

Estimated Time:2m 0s

Question 432Question →

İslam epistemolojisinde bilginin güvenilir kaynakları kabul edilen aşağıdaki kavramları, açıklamalarıyla doğru biçimde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Selim Akıl kavramı 'İnsanın önyargılardan, tutkulardan ve bencillikten uzak durarak doğru karar vermesini sağlayan sağlıklı akıl yürütme gücü' ile; Sadık Haber kavramı 'Vahiy (Kur'an-ı Kerim) ve peygamberlerden gelen güvenilir haberler gibi kesin doğruluk içeren bildirimler' ile; Salim Duyular kavramı ise 'Herhangi bir kusur veya bozukluğu bulunmayan beş duyu organı vasıtasıyla dış dünyadan doğrudan elde edilen algılar' ile eşleşmelidir.

İslam düşüncesine göre bilgi kaynakları işlevlerine ve özelliklerine göre tasnif edilmiştir. Sağlıklı düşünme gücü selim akıl ile, dinî ve kesin bildirimler sadık haber ile, sağlıklı organlarla yapılan fiziksel algılar ise salim duyular ile tanımlanır. Doğru eşleştirme bu tanımların esas alınmasıyla kurulmuştur.

Step-by-Step Solution

1

Selim Akıl kavramının tanımını ve işlevini belirleme.

Selim akıl, insanın hissi ve nefsî yönelimlerden uzaklaşarak hakikati bulmasını sağlayan sağlıklı düşünme gücüdür. Bu tanım, önyargılardan uzak doğru karar verme gücünü anlatan açıklama ile örtüşür.

Kavramın terim anlamı ile açıklamasını ilişkilendirmek.

2

Sadık Haber kavramının kapsamını belirleme.

Sadık haber, vahiy (Kur'an) ve mütevatir haber (güvenilir yollarla aktarılan haberler) olmak üzere ikiye ayrılır. Bu durum, kesin bilgi sağlayan vahiyli açıklama ile eşleşir.

Sadık haberin bilgi edinmedeki yerini ve bileşenlerini belirlemek.

3

Salim Duyular kavramının tanımını belirleme.

Salim duyular; sağlam, yanıltıcı olmayan beş duyu organıyla elde edilen algılardır. Dolayısıyla kusursuz beş duyu organına yönelik açıklama ile eşleşir.

Duyuların İslam epistemolojisindeki yerini netleştirmek.

Key Concept

İslam'da bilginin kaynakları ve bu kaynakların tanımları.

Question 433Question →

Bir felsefe öğretmeni, felsefi düşüncenin ayırt edici özelliklerini örneklendirmek amacıyla tahtaya bazı durumlar yazmıştır. Aşağıdaki sol sütunda yer alan bu durumları, sağ sütundaki felsefi düş��nce özellikleriyle mantıksal açıdan doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Birinci durum Eleştirellik ile, ikinci durum Evrensellik ile, üçüncü durum Rasyonellik ile, dördüncü durum ise Sorgulayıcılık ile eşleşmelidir.

Verilen durumlar analiz edildiğinde, biyoloğun varsayımları irdelemesi eleştirellik, düşünürün tüm insanlığı hedeflemesi evrensellik, araştırmacının akla dayalı tutarlı kanıtlar sunması rasyonellik ve gencin ahlakın kaynağını araştırması sorgulayıcılık kavramlarıyla doğrudan örtüşmektedir.

Step-by-Step Solution

1

İlk durumdaki biyoloğun tavrını incelemek.

Biyolog verileri doğrudan kabul etmeyip sorgulayarak irdelemektedir; bu durum eleştirel tavırdır.

Eleştirellik, bilgiyi süzgeçten geçirmeyi ve temellerini sorgulamayı gerektirir.

2

İkinci durumdaki adalet arayışını değerlendirmek.

Tüm insanlığı kapsayan evrensel ilkeler aranmaktadır; bu durum evrenselliktir.

Evrensellik, felsefi konuların ve çözümlerin bölgesel veya kişisel kalmayıp tüm insanlığı ilgilendirmesidir.

3

Üçüncü durumdaki zihin kuramı savunmasını analiz etmek.

Düşünceler mantıksal tutarlılık ve akla dayalı olarak temellendirilmektedir; bu durum rasyonelliktir.

Rasyonellik, düşüncelerin akıl ilkelerine ve mantıksal gerekçelendirmelere dayandırılmasıdır.

4

Dördüncü durumdaki gencin ahlak sorusunu incelemek.

Gencin 'nedir' sorusuyla ahlakın kaynağına inmeye çalışması sorgulayıcılıktır.

Sorgulayıcılık, verili durumları ve kabulleri soru sorarak temeline inme çabasıdır.

Key Concept

Felsefi Düşüncenin Ayırt Edici Özellikleri

Estimated Time:2m 0s

Question 434Question →

İslam epistemolojisinde bilginin sıhhati ve güvenilirliği açısından kabul gören temel bilgi kaynakları ile bu kaynakların tanımlayıcı özellikleri bulunmaktadır.

Buna göre, sol sütundaki bilgi kaynakları ile sağ sütundaki açıklamaların doğru eşleştirmesi nasıldır?

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Selim Akıl kavramı ön yargılardan uzak sağlıklı muhakeme gücünü belirten açıklamayla; Sadık Haber kavramı vahiy ve mütevatir haberleri kapsayan açıklamayla; Salim Duyular kavramı ise sağlıklı biyolojik algılama yetilerini belirten açıklamayla eşleşmektedir.

Eşleştirmede Selim Akıl sağlıklı muhakemeyi ifade eden tanımla; Sadık Haber vahiy ve mütevatir haberi bildiren tanımla; Salim Duyular ise yanılsamasız biyolojik algıları bildiren tanımla doğru biçimde eşleşmiştir.

Step-by-Step Solution

1

Selim Akıl kavramının özelliklerini analiz etmek.

Selim akıl, yaratılışındaki fıtri temizliği koruyarak ön yargısız karar verebilen muhakeme gücüdür. Bu durum, yaratılıştaki temizliği korumak ve sağlıklı muhakeme gücü ifadelerini içeren açıklamayla uyuşur.

Selim akıl, doğru kararlara ulaşmak ve yaratıcının varlığını kavramak için gerekli olan temiz zihinsel yapıyı temsil eder.

2

Sadık Haber kavramının kapsamını belirlemek.

Sadık haber, vahyi ve mütevatir haberleri kapsar. Bu da beşeri sınırları aşan kesin bilgi içeren açıklamayla örtüşür.

Vahiy ve mütevatir haberler, insanların kendi gözlemleriyle ulaşamayacakları metafizik ve tarihsel gerçekleri aktarır.

3

Salim Duyular kavramının tanımını kontrol etmek.

Salim duyular, fiziki bir engeli ya da yanılsaması olmayan beş duyu organını ifade eder. Bu özellik, dış dünyayı doğrudan tecrübe ettiren biyolojik yetileri içeren açıklamayla uyuşur.

Duyuların bilgi kaynağı sayılabilmesi için yanıltıcı dış unsurlardan ve organ kusurlarından uzak olması gerekir.

Key Concept

İslam'da bilginin kaynakları ve bu kaynakların özellikleri.

Question 435Question →

Dünya'nın Güneş etrafındaki yıllık hareketi ve eksen eğikliğine bağlı olarak aydınlanma çemberinin sınırları yıl içinde sürekli yer değiştirir. Bu yer değiştirme, gece ve gündüz sürelerinin de değişmesine neden olur.

Aşağıda verilen aydınlanma çemberi konumları ile bu konumlarda gerçekleşen durumları doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Aydınlanma çemberinin kutup noktalarından geçmesi ekinoks tarihlerindeki eşitlikle; Kuzey Kutup Dairesi'ni aydınlıkta bırakarak teğet geçmesi 21 Haziran tarihindeki Kuzey Yarım Küre en uzun gündüzüyle; Güney Kutup Dairesi'ni aydınlıkta bırakarak teğet geçmesi ise 21 Aralık tarihindeki Güney Yarım Küre en uzun gündüzüyle eşleşir.

Aydınlanma çemberinin kutup noktalarından (

90^\circ

) geçtiği ekinoks dönemlerinde (

21

Mart,

23

Eylül) tüm dünyada gece ve gündüz süreleri eşittir. Aydınlanma sınırının kutup dairelerine (

66^\circ 33'

) teğet geçmesi ise solstis tarihlerinde (

21

Haziran,

21

Aralık) gerçekleşir. Kuzey Kutup Dairesi'nin tamamının aydınlık kalması

21

Haziran yaz solstisine (Kuzey Yarım Küre'de en uzun gündüz), Güney Kutup Dairesi'nin tamamının aydınlık kalması ise

21

Aralık kış solstisine (Güney Yarım Küre'de en uzun gündüz) karşılık gelir.

Step-by-Step Solution

1

Aydınlanma çemberinin kutup noktalarından geçtiği konumu analiz etmek.

Bu konumda aydınlanma sınırının kutup noktalarından (

90^\circ

) geçtiği, yani Ekvator'un dik geldiği ekinoks tarihleri (

21

Mart -

23

Eylül) olduğu ve Dünya genelinde

12

saat gece-gündüz eşitliği sağlandığı belirlenir.

Ekinoks tarihlerinde aydınlanma çemberi kutup noktalarından geçerek gece ve gündüzü tam yarıya böler.

2

Aydınlanma çemberinin Kuzey Kutup Dairesi'nin tamamını aydınlıkta bıraktığı konumu analiz etmek.

Kuzey Kutup Dairesi'nin (

66^\circ 33'

K) tamamen aydınlık alanda kalması, Kuzey Yarım Küre'nin Güneş ışınlarını daha dik açıyla aldığını ve

21

Haziran yaz solstisine ulaşıldığını gösterir. Bu durumda Kuzey Yarım Küre'de en uzun gündüz yaşanır.

21

Haziran tarihinde aydınlanma çizgisi kutup dairelerine teğet geçerken Kuzey Kutup Dairesi tamamen aydınlık taraftadır.

3

Aydınlanma çemberinin Güney Kutup Dairesi'nin tamamını aydınlıkta bıraktığı konumu analiz etmek.

Güney Kutup Dairesi'nin (

66^\circ 33'

G) tamamen aydınlık alanda kalması, Güney Yarım Küre'nin Güneş ışınlarını daha dik açıyla aldığını ve

21

Aralık kış solstisine ulaşıldığını gösterir. Bu durumda Güney Yarım Küre'de en uzun gündüz yaşanır.

21

Aralık tarihinde aydınlanma çizgisi kutup dairelerine teğet geçerken Güney Kutup Dairesi tamamen aydınlık taraftadır.

Key Concept

Aydınlanma çemberinin kutup noktaları ile kutup daireleri arasındaki yıllık salınımı ve bunun gece-gündüz sürelerine etkisi.

Estimated Time:1m 30s

Question 436Question →

Aşağıda verilen empirist (deneyci) felsefeye ait kavramlar ile bu kavramların doğru açıklamalarını e��leştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Tabula Rasa kavramı John Locke'un zihnin doğuştan boş bir levha olduğu tanımıyla; İzlenimler kavramı David Hume'un canlı ve güçlü algılar tanımıyla; Duyu Deneyimi kavramı ise bilginin duyu organları aracılığıyla edinilmesi tanımıyla eşleşmektedir.

Eşleştirme, empirist felsefenin temel figürleri ve kavramsal çerçevesine tam olarak uymaktadır. Tabula rasa kavramı Locke'un zihnin boş levha olduğu fikriyle, izlenimler Hume'un canlı duyumlar tanımıyla, duyu deneyimi ise tüm bilgilerin kaynağı olan duyusal süreçle doğru biçimde eşleşmiştir.

Step-by-Step Solution

1

Tabula Rasa kavramının analiz edilmesi ve John Locke'un zihin teorisiyle ilişkilendirilmesi.

Tabula Rasa'nın doğuştan boş bir levha anlamına geldiği ve Locke'un bu kavramı kullandığı belirlenir.

Locke'un rasyonalizme karşı geliştirdiği bu temel tezi doğru açıklamayla eşleştirmek için.

2

İzlenimler kavramının analiz edilmesi ve David Hume'un algı kuramıyla ilişkilendirilmesi.

İzlenimlerin duyusal olarak doğrudan edinilen canlı algılar olduğu belirlenir.

Hume'un empirist yaklaşımındaki algı çeşitlerini birbirinden ayırmak için.

3

Duyu Deneyimi kavramının analiz edilmesi ve empirizmin genel bilgi edinme süreciyle eşleştirilmesi.

Duyu deneyiminin bilginin duyu organları vasıtasıyla zihne aktarılma süreci olduğu belirlenir.

Empirizmin bilgi kaynağı hakkındaki temel iddiasını tamamlamak için.

Key Concept

Empirizm (Deneycilik) akımının bilgi kaynağı ve zihin yapısına dair temel kavramları.

Question 437Question →

Aşağıda verilen İslam'daki bilgi kaynakları ile bu kaynakların tanımlayıcı açıklamalarını doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Selim Akıl önyargısız düşünmeyi sağlayan akıl açıklamasıyla; Sadık Haber vahiy ve mütevatir haberleri kapsayan açıklamayla; Salim Duyular ise sağlıklı duyu organlarıyla elde edilen veriler açıklamasıyla eşleşmelidir.

İslam epistemolojisinde bilginin üç temel kaynağı vardır: Selim akıl önyargısız düşünebilen akıldır; sadık haber vahiy ve mütevatir haberleri kapsar; salim duyular ise herhangi bir engeli bulunmayan duyu organlarıyla elde edilen algıları temsil eder. Yapılan eşleştirme bu tanımlarla birebir uyuşmaktadır.

Step-by-Step Solution

1

Selim Akıl kavramının tanımını belirlemek.

Selim akıl, önyargısız ve sağlıklı düşünen akıl olduğu için doğru düşünmeyi ve iyiyi kötüden ayırt etmeyi sağlayan akıl açıklaması ile eşleştirilir.

İslam'da bilginin kaynaklarından aklın doğru tanımını tespit etmek.

2

Sadık Haber kavramının tanımını belirlemek.

Sadık haber, vahiy ve mütevatir haberleri kapsadığı için ilahi mesajları ve yalan üzere birleşmesi imkânsız toplulukların aktardığı bilgileri içeren açıklama ile eşleştirilir.

Haber kavramının vahiy ve mütevatir bilgiyi içerdiğini doğrulamak.

3

Salim Duyular kavramının tanımını belirlemek.

Salim duyular, sağlıklı beş duyuyu ifade ettiği için duyu organlarıyla dış dünyadan elde edilen doğrudan veriler açıklaması ile eşleştirilir.

Duyuların fiziksel dünyadan elde edilen doğrudan veri kaynağı olduğunu kavramak.

Key Concept

İslam'da Bilginin Kaynakları

Estimated Time:1m 0s

Question 438Question →

Felsefe tarihinde evrensel bir ahlak yasasının varlığını reddeden filozoflar, bu reddedişlerini farklı insan doğası ve özgürlük anlayışlarına dayandırmışlardır. Aşağıda sol sütunda yer alan ahlaki yaklaşımları, sağ sütundaki kendilerine özgü ahlak yasasını reddetme gerekçeleriyle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Epiküros'un Hazcılığı - ataraxia ve bireysel huzura odaklanarak genel ahlaki yükümlülükleri reddetme; Thomas Hobbes'un Bencilliği - insanın bencil doğası ve herkesin herkesle savaşı nedeniyle ortak ahlak temelini yadsıma; Max Stirner'in Bireyselci Anarşizmi - bireyin biricikliğini savunarak ahlak yasalarını ve otoriteleri özgürlüğü kısıtlayan soyutlamalar olarak reddetme; Jean-Paul Sartre'ın Varoluşçuluğu - varoluşun özden önce gelmesiyle aşkın ahlak yasalarını yadsıma.

Doğru eşleştirmeler, filozofların evrensel ahlak yasasını reddetme gerekçelerine uygun olarak yapılmıştır. Epiküros bireysel ruhsal dinginliği (ataraxia) merkeze alarak; Hobbes insanın doğuştan gelen bencilliğini ve herkesin herkesle savaşını vurgulayarak; Stirner bireyin biricikliğini savunup ahlaki kuralları özgürlüğü kısıtlayan soyut otoriteler olarak görerek; Sartre ise varoluşun özden önce geldiğini ve insanın değerlerini kendisinin yarattığını savunarak evrensel ahlak yasasını yadsımıştır.

Step-by-Step Solution

1

Epiküros'un ahlak felsefesindeki temel kavramı belirleme

Epiküros, hazcılığı zihinsel dinginlik olan 'ataraxia' kavramı ile temellendirir. Bu durum bireysel kurtuluşu amaçlar ve evrensel bir ahlak yasasının reddedilmesine yol açar.

Sol sütundaki Epiküros ifadesi, ataraxia ve bireysel zihinsel dinginlik içeren açıklamayla eşleştirilmelidir.

2

Thomas Hobbes'un insan doğası hakkındaki temel varsayımını analiz etme

Hobbes'a göre insan doğası gereği bencildir (egoist) ve doğal durumda 'herkesin herkesle savaşı' hakimdir. Bu durum ortak/evrensel ahlaki yasanın reddine temel oluşturur.

Hobbes'un bencillik ve savaş durumu vurgusu, bencil doğa ve çıkar odaklı açıklamayla eşleşmelidir.

3

Max Stirner'in anarşist yaklaşımını ve birey anlayışını inceleme

Stirner, 'Biricik ve Kendisi' adlı eserinde bireyi ve onun biricikliğini ahlak, devlet gibi her türlü soyut otoriteden üstün tutar.

Stirner'in 'biricik' kavramı ve ahlakı bireyi kısıtlayan bir soyutlama olarak gören açıklaması doğru eşleşmedir.

4

Jean-Paul Sartre'ın egzistansiyalist (varoluşçu) felsefesini değerlendirme

Sartre, 'varoluş özden önce gelir' ilkesini savunarak insanın kendi özünü özgürce yarattığını belirtir, dolayısıyla evrensel bir ahlak yasasını reddeder.

Varoluşun özden önce gelmesi ve insanın kendi değerlerini yaratması yönündeki açıklama Sartre ile eşleşir.

Key Concept

Evrensel ahlak yasasını reddeden görüşlerin felsefi temelleri ve filozofların kendilerine has gerekçeleri

Estimated Time:2m 0s

Question 439Question →

İslam epistemolojisinde bilginin doğru kabul edilen üç kaynağı vardır. Aşağıdaki tabloda yer alan bilgi kaynağı başlıkları ile bu kaynakların İslam düşüncesindeki işlevlerini, sınırlarını ve birbirleriyle olan ilişkilerini açıklayan ifadeleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Selim Ak��l'ın İşlevi ve Sınırı ifadesi ön yargısız düşünme ve gaybın sınırını çizme açıklamasıyla; Sadık Haber'in Alt Dalları ve Kapsamı ifadesi vahiy, mütevatir haber ve metafizik gerçekliklerin bildirimi açıklamasıyla; Salim Duyular'ın Rolü ve İlişkisi ifadesi ise fiziki dünyadan veri toplayıp akla aktarma açıklamasıyla eşleşir.

Doğru eşleştirmede; 'Selim Akıl'ın İşlevi ve Sınırı' başlığı ön yargıdan uzak düşünme gücü ve gaybın sınırını çizme tanımıyla; 'Sadık Haber'in Alt Dalları ve Kapsamı' başlığı vahiy, mütevatir haber ve metafizik gerçeklikler tanımıyla; 'Salim Duyular'ın Rolü ve İlişkisi' başlığı ise fiziki dünyadan veri toplayıp akla aktarma tanımıyla eşleşmektedir. Bu eşleştirme İslam epistemolojisindeki üç bilgi kaynağının tanımları, sınırları ve birbirleriyle olan bağlarıyla tam uyumludur.

Step-by-Step Solution

1

Selim akıl kavramının tanımını ve sınırlarını analiz etme

Selim akıl, insanın yaratılışındaki temizliğini koruyan ve ön yargıdan uzak düşünmesini sağlayan yetidir. Vahyi anlamak için gereklidir ancak gayb gibi metafizik sınırları tek başına aşamaz. Bu durum ön yargı, taassup ve ihtirasların yönlendirmesinden uzak kalarak yaratılıştaki temizliğini koruyan düşünme gücüdür açıklamasıyla örtüşür.

İlk kavramın doğru işlevini ve sınırını belirlemek için.

2

Sadık haber kavramının türlerini ve kapsadığı alanları inceleme

Sadık haber, vahiy ve mütevatir haber olmak üzere ikiye ayrılır. Aklın ve duyuların ulaşamadığı gaybî bilgileri ve ibadetlerin uygulanma şekillerini içerir. Bu durum vahiy ve yalan üzerine birleşmeleri aklen imkânsız olan toplulukların verdiği haberleri kapsar açıklamasıyla tam olarak eşleşir.

İkinci kavramın haber niteliğini ve kaynaklarını tespit etmek için.

3

Salim duyular kavramının bilgi elde etme sürecindeki rolünü saptama

Salim duyular, görme, işitme gibi sağlıklı duyu organlarıyla fiziki çevreden elde edilen somut verileri akla ulaştırarak aklın doğru sonuca varmasına yardımcı olur. Bu durum herhangi bir yapısal veya çevresel engeli bulunmayan organlar aracılığıyla fiziki dünyaya dair ilk verilerin toplanmasını sağlar açıklamasıyla örtüşür.

Son kavramın fiziki veri toplama ve akla veri sunma rolünü doğrulamak için.

Key Concept

İslam'da Bilginin Kaynakları ve Özellikleri

Question 440Question →

Aşağıda ahlak felsefesinin temel kavramları ve bu kavramların felsefe tarihindeki farklı filozoflarca ele alınış biçimlerine dair açıklamalar verilmiştir. Kavramları uygun açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Show answer & explanation

Answer

Erdem kavramı Sokrates'in bilgiyle ahlaki yetkinliği özdeşleştiren açıklamasıyla, Sorumluluk kavramı Sartre'ın özgür eylemlerin sonuçlarını üstlenme açıklamasıyla, Vicdan kavramı içsel yargılama ve denetim mekanizması açıklamasıyla, Ahlak Yasası ise Kant'ın evrensel koşulsuz buyrukları tanımlayan açıklamasıyla eşleşmektedir.

Kavramlar ve filozofların görüşlerine dayalı tanımlar arasında kurulan birebir ilişkiler felsefe tarihi terminolojisiyle tam uyumludur. Erdem Sokrates'in bilgi temelli yaklaşımıyla, sorumluluk Sartre'ın özgürlük felsefesiyle, vicdan içsel denetim gücüyle, ahlak yasası ise Kant'ın evrensel buyruk ahlakıyla eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1

Erdem kavramının felsefi bağlamını analiz etme.

Erdem kavramı, Sokrates'in doğru eylemin bilgiye dayandığı yönündeki ahlak teorisi ile eşleşir.

Antik Çağ rasyonalist ahlak anlayışında erdem doğrudan doğru bilgiyle ilişkilendirilir.

2

Sorumluluk kavramının varoluşçuluktaki yerini belirleme.

Sorumluluk kavramı, Sartre'ın özgür iradeyle yapılan eylemlerin sonuçlarını üstlenme fikriyle eşleşir.

Varoluşçulukta insanın özü önceden belirlenmediği için eylemlerinin yükümlülüğü tamamen kendisine aittir.

3

Vicdan kavramının işlevini tanımlama.

Vicdan kavramı, bireyin kendi davranışlarını ahlaki açıdan denetlediği iç mahkeme tanımıyla eşleşir.

Vicdan, dışsal bir zorlama olmadan bireyin kendi içsel değerleriyle kendini yargılama sürecini ifade eder.

4

Ahlak Yasası kavramının Kantçı tanımını ayırt etme.

Ahlak yasası kavramı, Kant'ın rasyonel ve evrensel ödev ahlakı kurallarıyla eşleşir.

Kant ahlakında yasa, kişisel isteklerden bağımsız, herkes için geçerli olan koşulsuz buyrukları belirtir.

Key Concept

Ahlak felsefesinin temel kavramlarının (erdem, sorumluluk, vicdan, ahlak yasası) tanımları ve filozofların teorilerindeki yeri.

Estimated Time:2m 0s

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept