All practice questions

1052 questions

Question 641Question

Arkelerin sahip olduğu bazı hücresel ve metabolik özellikler ile bunların canlıya sağladığı fizyolojik veya biyoteknolojik avantajlar aşağıda verilmiştir. Buna göre, sol sütundaki arke özelliklerini sağ sütundaki uygun biyolojik veya biyoteknolojik avantajlarla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Hücre duvarında psödotipeptidoglikan (yalancı peptidoglikan) bulunması
Hücre zarı lipitlerinde gliserole eter bağlarıyla bağlı dallanmış hidrokarbon zincirlerinin yer alması
Halkasal DNA'nın histon benzeri proteinlerle sarılarak paketlenmesi
Metabolik faaliyetleri sonucunda karbondioksiti (CO2CO_2) hidrojen gazı (H2H_2) ile indirgeyerek metan gazı (CH4CH_4) üretmeleri

Matches

Show answer & explanation

Answer

Psödotipeptidoglikan yapısı bakteriyel duvar sentezini hedeflerine karşı doğal direnç (sol_1 - sağ_2), eter bağlı lipitler ekstrem koşullarda membran kararlılığı (sol_2 - sağ_1), histon proteinleri ökaryotik kromatin paketleme benzerliği (sol_3 - sağ_4) ve metan üretimi ise biyogaz/atık arıtımı (sol_4 - sağ_3) ile eşleşmektedir.
Arkelerin hücre duvarındaki psödotipeptidoglikan yapısı bakterileri hedef alan penisiline direnç sağlar. Eter bağları içeren dallanmış hücre zarı lipitleri aşırı sıcaklık ve ekstrem pHpH koşullarında membranın erimesini engeller. Halkasal DNA'nın histon benzeri proteinlerle sarılması ökaryot benzeri nükleozom paketlemesini gösterir. Metanojen arkelerin metan sentezi ise biyogaz üretimi ve atık su arıtımında kullanılır.

Step-by-Step Solution

1
Arkelerin hücre duvarı yapısının bakterilerden farkını ve bunun antibiyotik direncine etkisini analiz etmek
Psödotipeptidoglikan yapısının bakterileri hedef alan penisilin ve lizozim gibi etkenlere doğal direnç sağladığı belirlenir.
Bakteri ve arke hücre duvarlarındaki kimyasal farkların fizyolojik sonuçlarını anlamak için bu analiz gereklidir.
2
Arkelerin hücre zarı lipitlerindeki eter bağlarının ve dallanmış zincirlerin kimyasal kararlılığını değerlendirmek
Eter bağlarının yüksek sıcaklık ve ekstrem pHpH koşullarında membran bütünlüğünü koruduğu sonucuna varılır.
Ekstrem çevre koşullarında hayatta kalma mekanizmalarının lipid kimyası ile ilişkisini kurmak amacıyla bu adım uygulanır.
3
Arkelerdeki DNA paketlenme biçiminin ökaryotik benzerliğini incelemek
Halkasal DNA'nın histon benzeri proteinlerle sarılmasının ökaryotlardaki kromatin paketleme sistemine benzediği saptanır.
Arkelerin filogenetik olarak ökaryotlara yakınlığını gösteren moleküler özellikleri saptamak için bu inceleme yapılır.
4
Metanojen arkelerin metabolik faaliyetlerini ve bunların çevre teknolojisindeki rollerini belirlemek
Metanojenlerin metan gazı üretme yeteneğinin biyogaz ve atık su arıtımı süreçlerinde kullanıldığı anlaşılır.
Arkelerin ekolojik ve endüstriyel önemini kavramak için metabolik ürünlerinin kullanım alanlarını eşleştirmek gerekir.

Key Concept

Arkelerin hücresel yapıları, ekstrem çevre koşullarına adaptasyonları ve biyoteknolojik kullanım alanları
Estimated Time:3m 0s
Question 642Question

(1H_{1}\text{H}, 6C_{6}\text{C}, 7N_{7}\text{N}, 8O_{8}\text{O}, 9F_{9}\text{F}) element atomlarının kendi aralarında oluşturduğu bazı kovalent moleküller sol sütunda, bu moleküllerin Lewis yapılarına ait bazı özellikler ise sağ sütunda verilmiştir.

Buna göre, sol sütundaki moleküller ile sağ sütundaki özellikleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

CO2\text{CO}_2 molekülü
NF3\text{NF}_3 molekülü
H2O\text{H}_2\text{O} molekülü
O2\text{O}_2 molekülü

Matches

Show answer & explanation

Answer

Karbondioksit molekülü, apolar yapıda olup 4 çift ortaklanmış ve 4 çift ortaklanmamış elektron bulunduran özellikle; azot triflorür molekülü, polar yapıda olup 3 çift ortaklanmış ve 10 çift ortaklanmamış elektron bulunduran özellikle; su molekülü, polar yapıda olup 2 çift ortaklanmış ve 2 çift ortaklanmamış elektron bulunduran özellikle; oksijen molekülü ise apolar yapıda olup 2 çift ortaklanmış ve 4 çift ortaklanmamış elektron bulunduran özellikle eşleşir.
Doğru eşleştirmeler, moleküllerin Lewis yapılarındaki toplam elektron dağılımları ve geometrilerinden kaynaklanan net fiziksel özelliklere dayanmaktadır. Karbondioksit molekülü apolar olup 4 çift bağlayıcı ve 4 çift ortaklanmamış elektron taşırken; azot triflorür molekülü polar olup toplamda 10 çift ortaklanmamış elektrona sahiptir. Su polar yapısıyla 2 çift bağlayıcı ve 2 çift ortaklanmamış elektron bulundurur. Oksijen gazı ise apolar ikili bağıyla 2 çift bağlayıcı ve 4 çift ortaklanmamış elektrona sahiptir.

Step-by-Step Solution

1
Elementlerin katman elektron dizilimlerini yazarak değerlik elektron sayılarını ve kararlı bağ sayılarını belirlemek.
1H:1_{1}\text{H}: 1 (değerlik elektronu: 1, dublet için 1 bağ yapar)
6C:2,4_{6}\text{C}: 2, 4 (değerlik elektronu: 4, oktet için 4 bağ yapar)
7N:2,5_{7}\text{N}: 2, 5 (değerlik elektronu: 5, oktet için 3 bağ yapar ve 1 çift ortaklanmamış elektronu kalır)
8O:2,6_{8}\text{O}: 2, 6 (değerlik elektronu: 6, oktet için 2 bağ yapar ve 2 çift ortaklanmamış elektronu kalır)
9F:2,7_{9}\text{F}: 2, 7 (değerlik elektronu: 7, oktet için 1 bağ yapar ve 3 çift ortaklanmamış elektronu kalır)
Moleküllerin doğru Lewis gösterimlerini çizebilmek ve bağ sayılarını bulabilmek için temel elektron dağılımları gereklidir.
2
Her bir molekül için Lewis formülünü çizmek ve toplam ortaklanmış ile ortaklanmamış elektron çiftlerini saymak.
Karbondioksit için :O=C=O:\text{:O=C=O:} yapısı kurulur. Ortaklanmış çift sayısı = 4, ortaklanmamış çift sayısı = 4'tür.
Azot triflorür için merkez azot atomu üzerinde 1 çift ve üç flor atomu üzerinde 3'er çift olmak üzere ortaklanmamış çift sayısı = 10, ortaklanmış çift sayısı = 3'tür.
Su için merkez oksijen üzerinde 2 çift ortaklanmamış elektron bulunur, ortaklanmış çift sayısı = 2'dir.
Oksijen molekülü için :O=O:\text{:O=O:} yapısı kurulur. Ortaklanmış çift sayısı = 2, ortaklanmamış çift sayısı = 4'tür.
Bağlayıcı ve bağ yapmayan elektronların tespiti Lewis yapıları üzerinden netleşir.
3
Molekül geometrilerine bakarak polarlık ve apolarlık durumlarını saptamak.
Karbondioksit doğrusal yapıda ve simetrik olduğu için apolardır. Azot triflorür ve su merkez atomda ortaklanmamış elektron çifti taşıdığı için polardır. Oksijen aynı tür atomlardan oluşan iki atomlu bir molekül olduğu için apolardır.
Moleküllerin polar veya apolar olarak sınıflandırılması eşleştirmenin doğru yapılmasını sağlar.

Key Concept

Kovalent Bileşiklerin Lewis Yapıları ve Molekül Polarlığı
Estimated Time:2m 0s
Question 643Question

Tarihî el yazmalarının restorasyonunda kullanılan yöntemler, belgenin özgün yapısına zarar vermeden ömrünü uzatmayı amaçlar. Bu süreçte öncelikle kâğıdın asitlik derecesi ölçülür çünkü yüksek asit oranı kâğıdın liflerini zayıflatarak ufalanmasına yol açar. Asitsizleştirme işleminde, kâğıt liflerine zarar vermeyen özel kimyasal çözeltiler tercih edilir. Ardından, yıpranmış sayfaları güçlendirmek için Uzak Doğu'da yüzyıllardır üretilen ve son derece dayanıklı olan Japon kâğıdı ile destekleme yapılır. Restorasyonun son aşaması ise koruyucu iklimlendirme koşullarının sağlanmasıdır; nem ve sıcaklığın sabit tutulmadığı ortamlarda yapılan tüm çalışmalar kısa sürede etkisini yitirir.

Bu parçaya göre, solda verilen restorasyon uygulamalarını sağda verilen bu uygulamaların hedefleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Kâğıdın asitlik derecesinin ölçülmesi
Japon kâğıdı ile destekleme yapılması
Koruyucu iklimlendirme koşullarının sağlanması

Matches

Show answer & explanation

Answer

Kâğıdın asitlik derecesinin ölçülmesi -> Kâğıda zarar veren kimyasal etkenlerin belirlenmesi ve engellenmesi için ilk adımı oluşturur.; Japon kâğıdı ile destekleme yapılması -> Belgenin fiziksel yapısının güçlendirilmesini ve korunmasını sağlar.; Koruyucu iklimlendirme koşullarının sağlanması -> Yapılan koruma çalışmalarının kalıcılığını ve uzun ömürlü olmasını güvence altına alır.
Doğru eşleştirmede; asitlik derecesinin ölçülmesi kimyasal hasar tespitine, Japon kâğıdı ile destekleme yapılması fiziksel güçlendirmeye ve iklimlendirme yapılması ise koruma çalışmalarının kalıcılığını sağlamaya yöneliktir.

Step-by-Step Solution

1
Metinde geçen birinci uygulama olan 'asitlik derecesinin ölçülmesi' ifadesini incelemek.
Bu işlemin kâğıdın liflerini zayıflatan ve ufalanmasına yol açan kimyasal etkeni (asitlik) tespit etmek için yapıldığı görülür. Bu da sağdaki ilk amaçla eşleşir.
Metindeki 'yüksek asit oranı kâğıdın liflerini zayıflatarak ufalanmasına yol açar' ifadesi asitliğin zarar veren kimyasal bir etken olduğunu ve ölçümün bunu engellemek için ilk adım olduğunu doğrular.
2
İkinci uygulama olan 'Japon kâğıdı ile destekleme yapılması' ifadesini incelemek.
Japon kâğıdının yıpranmış sayfaları güçlendirmek amacıyla kullanıldığı belirtilmiştir. Bu da sağdaki fiziksel yapıyı güçlendirme amacıyla eşleşir.
Metindeki 'yıpranmış sayfaları güçlendirmek için... son derece dayanıklı olan Japon kâğıdı ile destekleme yapılır' ifadesi bu eşleşmeyi doğrular.
3
Üçüncü uygulama olan 'koruyucu iklimlendirme koşullarının sağlanması' ifadesini incelemek.
Sıcaklık ve nem kontrolünün yapılmadığı ortamlarda restorasyonun etkisini yitireceği, dolayısıyla bu koşulların kalıcılığı sağladığı görülür. Bu da sağdaki üçüncü amaçla eşleşir.
Metindeki 'nem ve sıcaklığın sabit tutulmadığı ortamlarda yapılan tüm çalışmalar kısa sürede etkisini yitirir' ifadesi iklimlendirmenin yapılan işin kalıcılığını güvence altına aldığını gösterir.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler
Estimated Time:1m 30s
Question 644Question

Aşağıdaki paragrafta yer alan numaralanmış cümleleri, bu cümlelerden çıkarılabilecek yardımcı düşüncelerle eşleştiriniz.

(I) Sıradan bir insan yaşamı boyunca karşılaştığı yüzlerin yalnızca küçük bir kısmını belleğinde tutabilirken, bu kişiler gördükleri bir yüzü yıllar sonra bile en ince ayrıntısıyla anımsayabilirler. (II) Beyindeki 'iğsi yüz alanı' adı verilen bölgenin bu bireylerde diğer insanlara kıyasla çok daha aktif çalıştığı ve nöral bağlantıların daha yoğun olduğu tespit edilmiştir. (III) Doğuştan gelen bu nörolojik farklılık, sonradan kazanılan veya eğitilebilen bir beceri değildir. (IV) Günümüzde güvenlik güçleri ve adli tıp birimleri, kimlik tespiti süreçlerinde yapay zekâ teknolojilerinin yanı sıra bu kişilerin sıra dışı bilişsel yeteneklerinden de aktif olarak yararlanmaktadır.

Click a left item, then click its matching right item

Items

I. Cümle
II. Cümle
III. Cümle
IV. Cümle

Matches

Show answer & explanation

Answer

I. Cümle -> Süper arayıcıların görsel bellek performansının ortalama bir insanın kapasitesinin çok üzerinde olduğuna; II. Cümle -> Süper arayıcıların yeteneğinin yapısal ve işlevsel bir beyin farklılığına dayandığına; III. Cümle -> Söz konusu yüz tanıma becerisinin sonradan pratiklerle geliştirilemeyecek biyolojik bir temelinin bulunduğuna; IV. Cümle -> Bu özel yeteneğe sahip kişilerin hukuki ve emniyetle ilgili alanlarda pratik bir fayda sağladığına
Her bir cümle, anlam sınırları doğrultusunda kendi yardımcı düşüncesiyle eşleşmektedir. Birinci cümledeki bellek kapasitesi karşılaştırması ortalama insanın üzerindeki performansa; ikinci cümledeki nörolojik tespitler beyin yapısındaki farklılıklara; üçüncü cümledeki doğuştanlık ve eğitilemezlik vurgusu biyolojik temele; dördüncü cümledeki adli ve güvenlik alanındaki kullanım ise pratik faydaya karşılık gelmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümleyi analiz etme ve anlam sınırlarını belirleme.
Birinci cümlenin süper arayıcıların olağanüstü bellek performansını ortalama insanla karşılaştırdığı saptanır.
Cümledeki 'sıradan bir insan... yalnızca küçük bir kısmını belleğinde tutabilirken' ifadesi doğrudan ortalama insanın üzerindeki performansa işaret eder.
2
İkinci cümleyi analiz etme ve biyolojik bulguları değerlendirme.
İkinci cümlede 'iğsi yüz alanı' adlı bölgenin daha aktif çalışması ve nöral bağlantıların yoğunluğundan bahsedildiği saptanır.
Bu bulgular yeteneğin beyindeki yapısal ve işlevsel farklılıklara dayandığını doğrular.
3
Üçüncü cümleyi analiz etme ve yeteneğin edinilme şeklini inceleme.
Üçüncü cümlede bu durumun 'doğuştan gelen nörolojik bir farklılık' olduğu ve 'sonradan kazanılan veya eğitilebilen bir beceri' olmadığı saptanır.
Bu durum, becerinin sonradan pratiklerle geliştirilemeyecek biyolojik/genetik bir temele sahip olduğunu gösterir.
4
Dördüncü cümleyi analiz etme ve yeteneğin kullanım alanlarını belirleme.
Dördüncü cümlede güvenlik güçleri ve adli tıp birimlerinin kimlik tespiti süreçlerinde bu kişilerden yararlandığı saptanır.
Bu durum, yeteneğin emniyet ve hukuk alanlarında pratik bir fayda sağladığına işaret eder.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler
Question 645Question

İslam hukuk tarihinde ortaya çıkan amelî ve fıkhî mezhepler, hüküm çıkarma metodolojilerindeki bazı temel farklılıklarla birbirinden ayrılırlar. Aşağıda verilen fıkhî yorumlar ile bunlara ait metodolojik yaklaşımları doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Hanefîlik
Malikîlik
Şafiîlik
Hanbelîlik

Matches

Show answer & explanation

Answer

Hanefîlik mezhebi istihsan yöntemiyle, Malikîlik mezhebi Medine halkının ameliyle, Şafiîlik mezhebi fıkıh usulünün sistemleştirilmesi ve kıyas vurgusuyla, Hanbelîlik mezhebi ise zayıf hadisi re'ye tercih etmesiyle eşleşir.
Doğru eşleştirmede Hanefîlik istihsan yöntemiyle, Malikîlik Medine halkının ameliyle, Şafiîlik fıkıh usulünün ilk kez sistemleştirilmesi ve istihsanın reddiyle, Hanbelîlik ise kıyasa kıyasla zayıf hadislerin tercih edilmesiyle eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Hanefîlik mezhebinin ayırt edici metodolojisini belirleme.
Hanefîlik, hüküm verirken nassların amaçlarını gözeterek hakkaniyete en uygun olanı seçmek için kıyası bırakıp 'istihsan' deliline başvurmasıyla bilinir. Bu durum Kur'an ve sünnetin genel ilkelerine dayanarak adalet ve hakkaniyete daha uygun olan istihsan yöntemine geniş yer vermek ifadesiyle eşleşir.
Mezheplerin hüküm çıkarma metodolojilerindeki temel kavramları tanımak eşleştirmeyi yapmayı sağlar.
2
Malikîlik mezhebinin temel fıkıh kaynağını inceleme.
İmam Malik, Medine'de yaşamış ve oradaki uygulamaların doğrudan Hz. Peygamber ve sahabeden aktarılan canlı bir sünnet olduğunu savunmuştur. Dolayısıyla Malikîlik, Medine halkının ameline (amel-i ehl-i Medine) büyük önem vermek ifadesiyle eşleşir.
Medine halkının ameli delilini kullanan yegane fıkhi ekolü bulmak gerekir.
3
Şafiîlik mezhebinin kurucusunun metodolojik katkısını analiz etme.
İmam Şafiî, fıkıh usulünü sistemleştiren 'er-Risale'yi yazmış ve 'İstihsan yapan kendi kafasına göre şeriat koymuş olur' diyerek istihsanı reddetmiştir. Bu bilgi kıyasın sınırlarını çizerek fıkıh usulünü ilk kez sistemleştirmek ve istihsan metodunu reddetmek ifadesiyle örtüşür.
Şafiî mezhebinin kıyas merkezli ve istihsan karşıtı metodolojisini tespit etmek gerekir.
4
Hanbelîlik mezhebinin fıkıh ve hadis ilişkisine dair yaklaşımını belirleme.
Hanbelîlik, tamamen nakilci ve hadis merkezli bir yaklaşımı benimser. Kıyas ve re'y kullanımını asgariye indirmek için hakkında nass bulunmayan konularda zayıf hadisleri kıyasa tercih eder. Bu da nass bulunmayan konularda zayıf hadisi, re'y ve kıyasa tercih ederek eser-hadis eksenli hüküm kurmak ifadesiyle eşleşir.
Hanbelîlik mezhebinin hadis merkezli yapısını tespit ederek eşleştirmeyi tamamlamak gerekir.

Key Concept

Amelî ve Fıkhî Yorumlar (Hanefîlik, Şafiîlik, Malikîlik, Hanbelîlik ve Caferîlik)
Estimated Time:1m 30s
Question 646Question

Aşağıda verilen salih amel durumları ile bu durumların temsil ettiği temel boyutları/nitelikleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Bir kimsenin, gösterişten uzak durarak yaptığı yardımın bilinmesini istememesi ve sadece Allah'ın rızasını kazanmayı hedeflemesi
Kişinin gerçekleştirdiği tüm güzel davranışların temelinde, kalpten gelen bir teslimiyetin ve yaratıcıya duyulan bağlılığın yer alması
Çevreyi korumak, yoldaki bir engeli kaldırmak veya muhtaç durumdaki bir insanın ihtiyacını gidermek
Bireyin öfkesini kontrol etmesi, dürüstlüğü ilke edinmesi ve böylece iç dünyasında ahlaki bir olgunluğa ulaşması

Matches

Show answer & explanation

Answer

Sırasıyla; gösterişten uzak durarak sadece Allah rızasını hedefleyen eylemler ihlas boyutuyla, inanca dayanan eylemler iman ilişkisiyle, çevreye ve muhtaçlara yönelik adımlar toplumsal faydayla, öfke kontrolü ve ahlaki olgunlaşma ise bireysel gelişimle eşleşmektedir.
Yapılan eşleştirmeler salih amelin niyet (ihlas), inanç (iman), sosyal yaşam (toplumsal fayda) ve ahlaki olgunlaşma (bireysel gelişim) alanlarındaki yansımalarını tam ve doğru bir şekilde karşılamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci maddedeki 'gösterişten uzak durarak sadece Allah rızasını hedefleme' ifadesini incelemek.
Bu durum ibadet ve amellerde samimiyeti ifade eden ihlas kavramıyla ilişkilidir ve ikinci boyutla eşleşir.
İhlas, amellerin gösterişten uzak, sadece Allah rızası için yapılması anlamına gelir.
2
İkinci maddedeki 'kalpten gelen teslimiyet ve yaratıcıya duyulan bağlılık' ifadesini değerlendirmek.
Bu durum amellerin kabul edilmesinin temel şartı olan iman ilişkisini yansıtır ve birinci boyutla eşleşir.
İslam'da amellerin dini açıdan geçerlilik kazanması iman zeminine dayanmalarına bağlıdır.
3
Üçüncü maddedeki 'çevreyi koruma ve muhtaçların ihtiyacını giderme' eylemlerini sınıflandırmak.
Bu eylemler doğrudan topluma ve diğer canlılara yarar sağladığı için toplumsal fayda boyutu olan dördüncü boyutla eşleşir.
Salih amel sadece bireysel ibadetleri değil, toplumsal refahı ve adaleti artıracak tüm yapıcı faaliyetleri de kapsar.
4
Dördüncü maddedeki 'öfkeyi kontrol etme ve ahlaki olgunluğa ulaşma' sürecini analiz etmek.
Bu süreç bireyin kendi karakter gelişimini ve içsel ahlakını kapsadığından bireysel gelişim olan üçüncü boyutla eşleşir.
Kişinin nefsini terbiye ederek ahlaken yükselmesi salih amelin bireye yönelik boyutudur.

Key Concept

Salih Amel kavramının iman, ihlas, bireysel gelişim ve toplumsal fayda boyutlarıyla olan ilişkisi
Estimated Time:2m 0s
Question 647Question

Aşağıda İslam düşünce tarihinde karşılaşılan bazı tarihsel durumlar ile bu durumların temelini oluşturan yorum farklılıklarının nedenleri verilmiştir. Sol sütunda verilen durumlar ile sağ sütunda yer alan nedenleri eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Hz. Peygamber’in vefatından sonra devlet başkanlığının kimin hakkı olduğu ve bu görevin hangi yöntemle belirleneceği konusundaki görüş ayrılıkları.
İslamiyet’in geniş coğrafyalara yayılmasıyla, yeni Müslüman olan toplulukların geçmişten gelen örf, adet ve geleneklerinin düşünce yapısına yansıması.
Kutsal metinlerde geçen bazı ifadelerin mecazi anlamlar barındırması veya birden fazla anlama gelebilecek müteşabih kelimeler içermesi.
Müslümanların farklı iklim, bitki örtüsü ve yaşam koşullarına sahip bölgelere yerleşmesiyle birlikte günlük hayata dair pratik çözümlerinin ve ihtiyaçlarının değişmesi.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Hz. Peygamber'in vefatından sonraki liderlik tartışmaları siyasi nedenlerle; farklı milletlerin örf ve adetlerinin yansıması kültürel nedenlerle; metinlerdeki mecaz ve müteşabih kelimelerin yorumlanması dini metinlerin yapısıyla; farklı iklim ve çevre koşullarının yaşam biçimlerini değiştirmesi ise coğrafi nedenlerle eşleşmektedir.
Hilafet tartışmaları siyasi, örf ve adetlerin etkisi kültürel, mecaz/müteşabih dil kullanımı dini metinlerin yapısı, iklim ve yerleşim koşullarının değişmesi ise coğrafi nedenlerle doğrudan eşleşir.

Step-by-Step Solution

1
Devlet başkanlığı (hilafet) konusundaki görüş ayrılıklarını ele alan birinci durumu incelemek.
Bu durumun yönetim ve devlet yönetimiyle ilgili olduğu belirlenir.
Çünkü hilafet doğrudan siyaset alanıyla ilgilidir, bu yüzden 'Siyasi Nedenler' ile eşleşir.
2
Farklı toplulukların örf, adet ve eski geleneklerinin etkisinden bahseden ikinci durumu analiz etmek.
Bu unsurların kültürün birer parçası olduğu belirlenir.
Çünkü toplumlerin nesiller boyu aktardığı yaşam kalıpları kültürün bir parçası olduğundan 'Kültürel Nedenler' ile eşleşir.
3
Ayet ve hadislerdeki mecaz ve müteşabih kelimelerin yoruma açıklığını ifade eden üçüncü durumu değerlendirmek.
Bu durumun doğrudan nasların yapısıyla ilgili olduğu belirlenir.
Çünkü dilsel ve anlamsal özellikler 'Dini Metinlerin Yapısından Kaynaklanan Nedenler' ile eşleşir.
4
Müslümanların yerleştiği bölgelerin iklim, çevre ve yaşam şartlarının getirdiği ihtiyaç değişimlerini içeren dördüncü durumu ele almak.
Bu durumun fiziksel ve mekansal koşullarla ilgili olduğu belirlenir.
Çünkü yerleşilen bölgenin özellikleri ve iklim 'Coğrafi Nedenler' ile eşleşir.

Key Concept

İslam Düşüncesinde Yorum Farklılıklarının Nedenleri
Question 648Question

Hz. Muhammed’in (s.a.v.) peygamberlik yönünü yansıtan temel görevleri ile bu görevlerin kapsamını belirten tanımlar aşağıda karışık olarak verilmiştir. Sol sütundaki kavramları, sağ sütundaki en doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Tebliğ
Tebyin
Teşri
Temsil

Matches

Show answer & explanation

Answer

Tebliğ kavramının vahiyleri aynen ulaştırma, tebyinin vahiyleri açıklama, teşrinin dinî hüküm koyma, temsilin ise dinin yaşanarak örnek olunması açıklamalarıyla doğru bir şekilde eşleştirilmesidir.
Tebliğ (vahiyleri aynen ulaştırma), tebyin (kapalı hususları açıklama), teşri (hüküm koyma) ve temsil (güzel örnek olma) peygamberlik yönünün en belirgin nitelikleridir. Doğru eşleştirme bu tanımların kelime ve işlevsel karşılıklarını bir araya getirmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Tebliğ kavramının tanımını belirleme
Tebliğ vahiyleri aynen duyurmaktır; bu doğrultuda üçüncü açıklama ile eşleşir.
Tebliğ kelime anlamı olarak ulaştırmak demektir ve peygamberin vahyi aynen iletmesini ifade eder.
2
Tebyin kavramının tanımını belirleme
Tebyin açıklamak demektir; bu doğrultuda birinci açıklama ile eşleşir.
Tebyin kelimesi beyan kökünden gelir ve peygamberin Kur'an'daki kapalı ifadeleri açıklaması vazifesidir.
3
Teşri kavramının tanımını belirleme
Teşri hüküm koymaktır; bu doğrultuda ikinci açıklama ile eşleşir.
Teşri şeriat ve yasa kelimeleriyle aynı kökten gelir ve Kur'an'da doğrudan geçmeyen konularda peygamberin hüküm vermesini ifade eder.
4
Temsil kavramının tanımını belirleme
Temsil model olmak, örneklemektir; bu doğrultuda dördüncü açıklama ile eşleşir.
Temsil peygamberin dinî hükümleri bizzat yaşayarak ümmetine rehberlik etmesi anlamına gelir.

Key Concept

Hz. Muhammed'in Peygamberlik Görevleri
Question 649Question

Hz. Muhammed'in peygamberlik yönüyle ilgili çeşitli görevleri ve bu görevlere örnek teşkil eden dinî durumlar bulunmaktadır. Sol sütunda verilen örnek durumları, sağ sütundaki ilgili peygamberlik kavramlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Hz. Peygamber'in namazın rekat sayılarını ve haccın nasıl yapılacağını kendi uygulamalarıyla göstererek 'İbadetlerinizi benden gördüğünüz şekilde yapın.' buyurması.
Hz. Peygamber'in, Kur'an-ı Kerim'de doğrudan yer almayan altın ve ipek kullanımının erkeklere yasaklanması gibi dinî sınırlar belirlemesi.
Hz. Peygamber'in kendisine vahyedilen ayetleri, çevresindeki insanların tepkilerine rağmen hiçbir değişiklik yapmadan aynen duyurması.
Hz. Peygamber'in dürüstlük, adalet ve merhamet gibi Kur'an'ın ahlak ilkelerini kendi hayatında bizzat yaşayarak müminlere model olması.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Hz. Peygamber'in ibadetlerin kılınışını göstermesi tebyin, dinî hüküm koyması teşri, vahiyleri duyurması tebliğ, ve ahlaki ilkeleri yaşaması temsil kavramıyla eşleşir.
Doğru eşleştirmede; ibadetlerin kılınış/yapılış şeklini açıklayan örnek durum tebyin göreviyle; dinî hüküm ve yasak koyma durumu teşri göreviyle; vahiyleri eksiksiz duyurma durumu tebliğ göreviyle; ahlaki ilkeleri yaşayarak model olma durumu ise temsil göreviyle eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Örnek durumların Hz. Peygamber'in peygamberlik (risalet) vazifeleriyle ilişkisini inceleyin.
İbadetlerin detaylandırılması, dinî hüküm koyulması, vahiylerin duyurulması ve ahlakın yaşanması gibi durumlar doğrudan peygamberlik yönünü yansıtır.
Her durumun ait olduğu kavramsal kategoriyi belirlemek için risalet görevlerinin tanımlarını hatırlamak gerekir.
2
İlk örnekteki 'namaz ve haccın uygulanışını göstererek açıklama' durumunu uygun kavramla eşleştirin.
Bu durum, kapalı olan hükümleri açıklama anlamına gelen 'tebyin' göreviyle eşleşir.
Tebyin, Kur'an'daki mücmel (kapalı) hükümleri açıklama ve hayata geçirme vazifesidir.
3
İkinci örnekteki 'Kur'an'da yer almayan konularda dinî sınırlamalar/hükümler koyma' durumunu eşleştirin.
Bu durum, din koyucu, kanun yapıcı anlamındaki 'teşri' göreviyle eşleşir.
Teşri, Hz. Peygamber'in vahyin ışığında yeni hükümler vazetme yetkisidir.
4
Üçüncü örnekteki 'vahiyleri aynen ulaştırma' ve dördüncü örnekteki 'ahlakı bizzat yaşayarak gösterme' durumlarını eşleştirin.
Vahiyleri ulaştırma 'tebliğ', yaşayarak örnek olma ise 'temsil' görevidir.
Tebliğ ilahi mesajı yayma, temsil ise en güzel örnek (üsve-i hasene) olarak dini bizzat temsil etme görevidir.

Key Concept

Hz. Muhammed'in Peygamberlik Yönü
Question 650Question

Aşağıdaki numaralanmış cümleleri, anlamca onlara en yakın olan harflendirilmiş cümlelerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Bir çevirmen, kaynak metindeki kelimelerin sözlük karşılıklarına sadık kalmaktan ziyade, o kelimelerin ardındaki kültürel ruhu kendi dilinde yeniden solutabildiği ölçüde başarılıdır.
Tarih yazımı, geçmişte olanları tarafsız bir ayna gibi yansıtmakla yetinmeyip bugünün bakış açısıyla geçmişe yeni bir anlam kazandırma çabasıdır.
Bilimsel ilerleme, eski doğruların mutlak kabul edilmesiyle değil, her yeni bulgunun bir önceki kuramı sorgulamaya açmasıyla ivme kazanır.
Edebi bir yapıtın kalıcılığı, okuyucuya hazır cevaplar sunmasında değil; her dönemde farklı sorular sordurabilme gücünde gizlidir.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Çeviriyle ilgili birinci cümle ikinci harfli cümleyle, tarih yazımıyla ilgili ikinci cümle birinci harfli cümleyle, bilimsel gelişimle ilgili üçüncü cümle dördüncü harfli cümleyle, edebi kalıcılıkla ilgili dördüncü cümle ise üçüncü harfli cümleyle eşleşmektedir.
Çevirmenlik ile ilgili yargıda 'sözlük anlamı yerine kültürel ruhun aktarılması' ile 'sözcük düzeyinde aktarım yerine kültürel atmosferin canlandırılması' düşünceleri bire bir örtüşmektedir. Tarih yazımı ile ilgili yargıda 'tarafsız ayna olmaktan öte bugünün bakış açısıyla geçmişe anlam kazandırmak' ile 'sadece kronolojik veri sunmak yerine şimdiki zamanın entelektüel birikimiyle yorumlamak' ifadeleri aynı anlama gelmektedir. Bilimsel ilerleme ile ilgili yargıda 'eski doğruları mutlak kabul etmeyip kuramları sorgulamaya açmak' ile 'tartışılmaz doğrular yerine teorileri yeni verilerle sınamak' düşünceleri paraleldir. Edebi kalıcılık ile ilgili yargıda ise 'okura hazır cevap sunmak yerine soru sordurabilmek' ile 'kesin yargılarla doyurmak yerine yeni sorgulamaların önünü açmak' fikirleri eşdeğerdir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümleyi analiz etme ve ana fikrini saptama
Birinci cümle, başarılı çevirinin kelimesi kelimesine sözlük anlamıyla değil, metnin kültürel ruhunun aktarılmasıyla mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
Çeviri kavramının bağlamını ve yazarın odaklandığı 'kültürel ruh' vurgusunu yakalamak için.
2
İkinci cümleyi analiz etme ve ana fikrini saptama
İkinci cümle, tarihin nesnel bir yansıtmadan ibaret olmadığını, şimdiki zamanın bakış açısıyla geçmişin yeniden anlamlandırılması süreci olduğunu savunmaktadır.
Tarih yazımı bağlamındaki 'bugünün bakış açısıyla anlam kazandırma' temel fikrini belirlemek için.
3
Üçüncü cümleyi analiz etme ve ana fikrini saptama
Üçüncü cümle, bilimin gelişebilmesi için eski teorilerin mutlak doğrular olarak görülmemesi ve sürekli olarak sınanması gerektiğini belirtmektedir.
Bilimsel ilerlemenin 'sorgulama' ve 'sınama' yoluyla gerçekleştiği düşüncesini tespit etmek için.
4
Dördüncü cümleyi analiz etme ve ana fikrini saptama
Dördüncü cümle, kalıcı edebi eserlerin okuyucuya kesin cevaplar vermek yerine, her dönemde yeni sorular sordurabilme gücü taşıdığını ifade etmektedir.
Edebi yapıtın kalıcılığının 'hazır cevap sunmama' ve 'soru sordurma' eylemleriyle ilişkisini saptamak için.
5
Harflendirilmiş cümlelerle eşleştirme yapma
Birinci cümle ikinci harfli cümleyle, ikinci cümle birinci harfli cümleyle, üçüncü cümle dördüncü harfli cümleyle ve dördüncü cümle üçüncü harfli cümleyle örtüşmektedir.
Anahtar kavramların semantik benzerliklerini karşılaştırarak özdeş anlamları doğrulamak için.

Key Concept

Cümleler Arası Anlam İlişkileri ve Yakın Anlamlılık
Estimated Time:2m 0s
Question 651Question

Aşağıdaki parçada geçen durumlar ile bu durumların işaret ettiği yardımcı düşünceleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Paragraf:
Eski çağlarda insanların gökyüzünü gözlemleme merakı, sadece yön bulma ya da zamanı belirleme gibi temel ihtiyaçlardan kaynaklanmıyordu. Yıldızların ve gezegenlerin periyodik hareketleri, tarım toplumlarında ekim ve hasat zamanlarının hassas bir şekilde düzenlenmesi için hayati bir kılavuz görevi görüyordu. Bununla birlikte, gök cisimlerine atfedilen mitolojik anlamlar ve efsaneler, toplulukların ortak inanç sistemlerinin kurulmasında ve kültürel kimliklerinin pekişmesinde derin izler bırakmıştır. Zamanla bu gözlemler, toplumların mimari yapılarından sanatsal üretimlerine kadar pek çok alana yön vermiştir. Dolayısıyla ilk dönem astronomi faaliyetleri, hem gündelik pratiklerin planlanmasında hem de toplumsal ve kültürel bağların inşa edilmesinde çok yönlü ve birleştirici bir rol üstlenmiştir.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Gökyüzü gözleminin yön bulma ve zaman tespiti gibi temel pratiklerin ötesine geçmesi
Yıldız ve gezegen hareketlerinin tarım takvimini hassas şekilde düzenlemeyi sağlaması
Mitolojik anlamların ortak inançların ve kültürel kimliğin pekişmesinde rol oynaması
Astronomik gözlemlerin mimari ve sanatsal üretimlere yön vermesi

Matches

Show answer & explanation

Answer

Doğru eşleştirmeler şu şekildedir: Gökyüzü gözleminin temel pratiklerin ötesine geçmesi durumu, gözlem faaliyetlerinin sadece gündelik ihtiyaçları karşılama amacına dayanmadığı düşüncesiyle; tarım takviminin düzenlenmesi durumu, astronomi verilerinin tarımsal süreçlerin organize edilmesinde pratik faydalar sunduğu düşüncesiyle; mitolojik anlamların rolü, gökyüzü ögelerinin toplumsal inanç ve kimlik inşasını etkilediği düşüncesiyle; mimari ve sanat üretimlerine yön verilmesi durumu ise gözlem sonuçlarının fiziksel yapı ve sanat alanlarına yansıdığı düşüncesiyle eşleşir.
Doğru eşleştirmeler, paragraftaki her bir cümlenin ifade ettiği anlam sınırları ile yardımcı düşüncelerin taşıdığı yargıların eşleştirilmesiyle elde edilir. Gökyüzü gözleminin yön ve zaman bulma gibi temel pratiklerin ötesine geçmesi ile gözlemlerin sadece gündelik ihtiyaçları gidermek amacıyla yapılmadığı düşüncesi; tarım takviminin düzenlenmesi ile tarımsal süreçlerde pratik faydalar sağlanması; mitolojik anlamların inanç ve kültürel kimliği pekiştirmesi ile gökyüzü ögelerinin inanç ve kimlik inşasındaki rolü; mimari ve sanatsal üretimlere yön verilmesi ile fiziksel yapı ve sanat alanlarına yansımalar birbirini tam olarak karşılamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Paragrafın ilk cümlesinde yer alan 'sadece yön bulma ya da zamanı belirleme gibi temel ihtiyaçlardan kaynaklanmıyordu' ifadesi çözümlenir.
Bu ifadenin, gözlem faaliyetlerinin yalnızca pratik gereksinimleri gidermek amacıyla yapılmadığını gösteren yardımcı düşünceye karşılık geldiği belirlenir.
Cümledeki olumsuz yapı, temel pratik işlevlerin ötesinde amaçlar olduğunu açıklar.
2
Paragrafın ikinci cümlesinde yer alan 'ekim ve hasat zamanlarının hassas bir şekilde düzenlenmesi için hayati bir kılavuz görevi görüyordu' ifadesi incelenir.
Bu ifadenin, tarımsal süreçlerin organize edilmesinde pratik faydalar sunduğunu belirten yardımcı düşünceyle eşleştiği saptanır.
Ekim-hasat dönemi tarım faaliyetini, kılavuzluk ise pratik faydayı temsil eder.
3
Paragrafın üçüncü cümlesinde geçen 'mitolojik anlamlar ve efsaneler, toplulukların ortak inanç sistemlerinin kurulmasında ve kültürel kimliklerinin pekişmesinde derin izler bırakmıştır' ifadesi incelenir.
Bu ifadenin, gökyüzü ögelerinin toplumsal inanç ve kimlik inşasını etkilediğine yönelik yardımcı düşünceyle örtüştüğü belirlenir.
Mitoloji ve efsane inanç dünyasını, pekişme ise kimlik inşasını gösterir.
4
Paragrafın dördüncü cümlesindeki 'toplumların mimari yapılarından sanatsal üretimlerine kadar pek çok alana yön vermiştir' ifadesi değerlendirilir.
Bu ifadenin, gözlem sonuçlarının fiziksel yapı (mimari) ve sanat alanlarına yansıdığı düşüncesiyle eşleştiği sonucuna varılır.
Mimari kavramı 'fiziksel yapı' ifadesiyle, sanatsal üretim ise 'sanat alanları' ifadesiyle doğrudan örtüşmektedir.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler
Question 652Question

Aşağıdaki cümlelerde koyu yazılmış sözcükleri, bu cümlelerde kazandıkları anlamları en iyi karşılayan yakın veya eş anlamlı karşılıklarıyla eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

"Tarihçi, araştırmasında sadece güvenilir kanıtlar kullanmaya özen gösterir." cümlesindeki "kanıtlar" sözcüğü
"Yönetmenin son filmindeki toplumsal eleştiri izleyicilerde derin bir iz bıraktı." cümlesindeki "eleştiri" sözcüğü
"Yeni nesil mühendislerin bu projede gösterdiği çaba takdire şayandı." cümlesindeki "çaba" sözcüğü
"Bu zor kararı verirken ailesinin de görüşünü almayı ihmal etmedi." cümlesindeki "görüşünü" sözcüğü

Matches

Show answer & explanation

Answer

Kanıtlar - Deliller, Eleştiri - Tenkit, Çaba - Gayret, Görüşünü - Fikrini eşleşmeleri doğrudur.
"Kanıtlar" sözcüğü kanıtlama aracı olan "deliller" ile; "eleştiri" bir eseri inceleme anlamındaki "tenkit" ile; "çaba" sarf edilen gücü belirten "gayret" ile; "görüşünü" ise bir konudaki düşünceyi bildiren "fikrini" ile anlamca örtüşmektedir. Bu nedenle doğru eşleştirmeler bunlardır.

Step-by-Step Solution

1
İlk cümledeki "kanıtlar" sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
"Kanıtlar" sözcüğü, bir iddianın veya tarihsel bir durumun gerçekliğini ispatlayan belgeler anlamında kullanılmıştır. Bu doğrultuda "deliller" sözcüğüyle eşleşir.
Kelimenin cümle içindeki kullanım amacını ve anlamına en yakın karşılığı bulmak için.
2
İkinci cümledeki "eleştiri" sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
"Eleştiri" sözcüğü, filmdeki toplumsal aksaklıkları veya durumları değerlendirme, süzgeçten geçirme anlamındadır. Bu sözcük "tenkit" ile eş anlamlıdır.
Sanatsal ve edebi bağlamda kelimenin eş anlamlı karşılığını saptamak için.
3
Üçüncü cümledeki "çaba" sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
"Çaba" sözcüğü, mühendislerin işi başarmak adına gösterdiği fiziksel ve zihinsel emeği, çalışmayı ifade eder. Bu sözcük "gayret" ile eşleşir.
Cümledeki eylemin niteliğini karşılayan en uygun anlamdaşı bulmak için.
4
Dördüncü cümledeki "görüşünü" sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
"Görüşünü" sözcüğü, aile bireylerinin bir konu hakkındaki düşüncesini, bakış açısını temsil eder. Çekim ekleri de dikkate alındığında "fikrini" sözcüğüyle eşleşir.
Cümlede kullanılan ifadenin ve ek yapısının eşleşen sözcükle uyumunu doğrulamak için.

Key Concept

Cümledeki sözcüklerin bağlamsal anlamlarını çözümleyerek eş veya yakın anlamlı karşılıklarını tespit etme.
Question 653Question

Aşağıdaki sol sütunda verilen numaralanmış cümleleri, sağ sütunda yer alan anlam özellikleri (kavramlar) ile doğru biçimde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

I. Yapay zekâ; insan zihninin öğrenme, akıl yürütme ve problem çözme gibi bilişsel işlevlerini taklit eden algoritmik sistemler bütünüdür.
II. Farz edelim ki gelecekte yapay zekâ algoritmaları, insan müdahalesi olmaksızın kendi estetik değerlerini yaratarak özgün sanat akımları başlatıyor.
III. Son algoritmik güncellemelerle birlikte yapay zekânın metin yazma becerisi, geleneksel doğal dil işleme modellerine göre çok daha insansı bir derinlik kazanmıştır.
IV. Yapay zekâ ve sanat ilişkisine dair yürütülen bu disiplinler arası tartışmalar, yakın gelecekte sanatın felsefi tanımını kökten değiştirebilir.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Birinci cümle Tanım, ikinci cümle Varsayım, üçüncü cümle Karşılaştırma, dördüncü cümle Olasılık kavramıyla eşleşmektedir.
Birinci cümle Tanım ('nedir' sorusuna yanıt verir), ikinci cümle Varsayım ('farz edelim ki' ifadesiyle kurulmuştur), üçüncü cümle Karşılaştırma ('göre' edatıyla kıyaslama yapılmıştır) ve dördüncü cümle Olasılık ('-ebilir' yeterlik fiiliyle ihtimal bildirilmiştir) kavramlarıyla doğru şekilde eşleşmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümleyi analiz ederek ne bildirdiğini belirlemek.
Cümle 'Yapay zekâ nedir?' sorusunun cevabını vererek kavramın sınırlarını çizmektedir. Bu nedenle bu cümle Tanım kavramı ile eşleşir.
Tanım cümleleri, bir kavram ya da varlığın belirleyici özelliklerini ortaya koyarak 'nedir' sorusuna yanıt verir.
2
İkinci cümlede yer alan anlam ipuçlarını değerlendirmek.
Cümlede geçen 'Farz edelim ki' ifadesi, henüz gerçekleşmemiş bir eylemin gerçekleşmiş gibi kabul edildiğini gösterir. Bu nedenle bu cümle Varsayım kavramı ile eşleşir.
Varsayım cümleleri, gerçekleşmemiş bir olayı veya durumu geçici bir süre için gerçekleşmiş gibi kabul eder.
3
Üçüncü cümleyi diğer unsurlarla karşılaştırma ilgisi yönünden incelemek.
Yapay zekânın metin yazma becerisi, 'geleneksel doğal dil işleme modellerine göre' ifadesiyle kıyaslanmıştır. Bu nedenle bu cümle Karşılaştırma kavramı ile eşleşir.
Karşılaştırma cümleleri, en az iki farklı durumu, kavramı veya varlığı ortak ya da farklı yönleriyle değerlendirir.
4
Dördüncü cümlenin fiil yapısını ve anlamına katkısını belirlemek.
Yüklemdeki 'değiştirebilir' fiili, durumun kesin olmadığını ve bir ihtimal dâhilinde olduğunu göstermektedir. Bu nedenle bu cümle Olasılık kavramı ile eşleşir.
Olasılık (ihtimal) cümleleri, bir durumun gerçekleşip gerçekleşmeyeceğinin kesin olmadığını, olabileceğini ifade eder.

Key Concept

Cümlede Kavramlar (Tanım, Karşılaştırma, Varsayım, Olasılık)
Estimated Time:2m 0s
Question 654Question

Aşağıdaki cümlelerde altı çizili ve koyu belirtilen sözcükleri, cümledeki bağlamsal anlamlarını en iyi karşılayan yakın veya eş anlamlı sözcüklerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Klasik eserleri kendi dönemlerinin koşullarını gözeterek okumak, metnin derin anlam katmanlarına ulaşmamızı sağlar.
Bilimsel verileri kendi öznel süzgecinden geçirip yeniden yorumlamaya kalkışmak, araştırmacıyı asıl hedeften uzaklaştırabilir.
Romanın sonundaki sürpriz gelişmeyi olay örgüsünün gidişatından kestirmek okur için neredeyse imkansızdı.
Yazarın çocukluk anılarından yola çıkarak kaleme aldığı bu öyküler, samimi havasıyla okuru hemen sarıyor.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Birinci cümle 'Dikkate alarak' ile, ikinci cümle 'Yeltenmek' ile, üçüncü cümle 'Öngörmek' ile, dördüncü cümle ise 'Etkisi altına almak' ifadesiyle eşleşmektedir.
Cümlelerdeki altı çizili sözcüklerin bağlamsal anlamları incelendiğinde; 'gözeterek' ifadesi 'dikkate alarak' ile, 'kalkışmak' ifadesi 'yeltenmek' ile, 'kestirmek' ifadesi 'öngörmek' ile ve 'sarıyor' ifadesi 'etkisi altına almak' anlamı ile örtüşmektedir. Bu doğrultuda yapılan eşleştirme tamamen doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
İlk cümledeki 'gözeterek' sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
'Gözeterek' sözcüğünün bu cümlede 'korumak, kollamak' değil, 'göz önünde bulundurmak, dikkate almak' anlamında kullanıldığı tespit edilir.
Cümledeki 'kendi dönemlerinin koşullarını gözetmek' ifadesi, bu koşulları dikkate alarak okuma yapmayı belirtmektedir.
2
İkinci cümledeki 'kalkışmak' sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
'Kalkışmak' sözcüğünün 'bir şeyi yapmaya yeltenmek, girişmek' anlamında kullanıldığı belirlenir.
Bilimsel verileri yeniden yorumlama eyleminin hazırlıksız veya uygunsuz bir şekilde yapılmaya çalışılması 'yeltenmek' ile ifade edilir.
3
Üçüncü cümledeki 'kestirmek' sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
'Kestirmek' sözcüğünün 'tahmin etmek, öngörmek' anlamında kullanıldığı saptanır.
Olay örgüsünün gidişatından gelecekteki bir durumu önceden anlamaya çalışmak öngörmek/tahmin etmek eylemidir.
4
Dördüncü cümledeki 'sarıyor' sözcüğünün bağlamsal anlamını belirleme.
'Sarıyor' sözcüğünün 'okuru cezbetmek, etkisi altına almak' anlamında kullanıldığı saptanır.
Samimi bir havanın okuyucuyu etkileyip kendi içine çekmesi 'etkisi altına almak' ile karşılanır.

Key Concept

Sözcüklerin cümle içindeki bağlamlarına göre kazandıkları anlamları belirleyip uygun eş/yakın anlamlı karşılıklarıyla ilişkilendirme.
Estimated Time:2m 0s
Question 655Question

Aşağıdaki cümlelerde koyu harflerle belirtilen sözcükleri, bu cümlelerde kazandıkları mecaz anlamlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Romanın başkarakteri, geçmişin travmatik anılarını belleğinde eriterek yeni bir yaşam kurmaya çalışıyor.
Toplumun dinamiklerini ve kültürel eğilimlerini doğru okuyan aydınlar, toplumsal değişime yön verirler.
Yazar, eserindeki her bir karakteri adeta dantel gibi ince ince dokuyarak derinlikli bir kurgu sunuyor.
Önyargılarından tümüyle arınıp olaylara nesnel bir pencereden bakmayı nihayet başarabilmişti.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Sözcüklerin cümle içindeki bağlamları dikkate alındığında doğru eşleştirme şu şekildedir: 'eriterek' sözcüğü 'farklı unsurları kendi içinde özümseyip yok ederek dönüştürmek, etkisiz kılmak' anlamıyla; 'okuyan' sözcüğü 'gizli veya karmaşık durumların, olguların anlamını kavrayıp çözümlemek ve yorumlamak' anlamıyla; 'dokuyarak' sözcüğü 'bir şeyi ince ayrıntılarıyla planlamak, büyük bir sabır ve özenle biçimlendirmek' anlamıyla; 'arınıp' sözcüğü ise 'zihinsel veya ruhsal olarak olumsuz etkenlerden, saplantılardan kurtulup temizlenmek' anlamıyla eşleşmelidir.
Cümlelerde geçen tüm hedef sözcükler soyut ve mecazi anlamlarda kullanılmıştır. Cümlelerin bağlamından yola çıkılarak kelimelerin gerçek anlamlarının ötesindeki soyut işlevleri doğru tanımlarla eşleştirilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
İlk cümledeki 'eriterek' sözcüğünün bağlamını incelemek
Anıların bellekte eritilmesi, onların zihinsel olarak özümsenip etkisiz kılınmasını ifade eder.
Sözcüğün fiziksel sıvılaşma anlamından tamamen uzaklaşarak soyut bir duruma aktarılması mecaz anlam taşır.
2
İkinci cümledeki 'okuyan' sözcüğünün bağlamını incelemek
Toplumun eğilimlerini okumak, olayların arka planını kavrayıp yorumlamak demektir.
Harfleri seslendirmek olan gerçek anlamın dışına çıkılıp toplumsal olayları anlamlandırmak kastedilmiştir.
3
Üçüncü cümledeki 'dokuyarak' sözcüğünün bağlamını incelemek
Karakterlerin dokunması, onların sabırla ve özenle kurgulanmasını ifade eder.
İplikle kumaş yapma eyleminin özenle tasarlamak anlamında mecazlaşması söz konusudur.
4
Dördüncü cümledeki 'arınıp' sözcüğünün bağlamını incelemek
Önyargılardan arınmak, olumsuz düşüncelerden zihnen temizlenmek anlamına gelir.
Kirden temizlenmek yerine zihinsel saplantılardan kurtulma anlamı mecazi olarak kazandırılmıştır.

Key Concept

Mecaz anlam, bir sözcüğün gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni ve genellikle soyut anlamdır. Sözcüklerin mecazi değerleri cümledeki bağlamlarından hareketle belirlenir.
Question 656Question

Biyoindikatörler (biyolojik göstergeler) üzerine yazılmış aşağıdaki paragrafta numaralanmış bazı cümleler ve bunlarla ilişkili yardımcı düşünceler verilmiştir.

(I) Biyoindikatörler, ekosistemdeki çevresel değişimleri ve kirlilik düzeylerini belirlemek amacıyla izlenen, kimyasal değişimlere karşı yüksek hassasiyet gösteren organizmalardır. (II) Örneğin likenler, havadaki kükürt dioksit oranına karşı son derece duyarlı olduklarından hava kalitesinin ölçülmesinde canlı birer istasyon görevi görürler. (III) Bir bölgedeki liken çeşitliliğinin azalması veya bazı türlerin tamamen yok olması, o bölgede endüstriyel kirliliğin arttığ��na işaret eder. (IV) Geleneksel cihazlarla yapılan ölçümler anlık veriler sunarken, biyoindikatör organizmalar çevresel stresin uzun vadeli ve birikimli etkilerini yansıtır. (V) Bu yönüyle çevre yönetiminde ve koruma politikalarının geliştirilmesinde düşük maliyetli ve sürdürülebilir birer erken uyarı sistemi olarak kabul edilirler.

Buna göre, hangi cümle numarasının hangi yardımcı düşünceyle eşleşmesi gerekir?

Click a left item, then click its matching right item

Items

Biyoindikatör kavramının tanımı ve kullanım amacı
Belirli bir canlı türünün hava kalitesiyle ilgili üstlendiği görev
Teknolojik ölçüm araçları ile canlı göstergelerin sunduğu verilerin niteliksel farkı
Canlı göstergelerin çevre yönetiminde sağladığı yönetimsel ve ekonomik katkı

Matches

Show answer & explanation

Answer

Doğru eşleşme şu şekildedir: Biyoindikatör kavramının tanımı ve kullanım amacı (I) numaralı cümleyle; belirli bir canlı türünün hava kalitesiyle ilgili üstlendiği görev (II) numaralı cümleyle; teknolojik ölçüm araçları ile canlı göstergelerin sunduğu verilerin niteliksel farkı (IV) numaralı cümleyle; canlı göstergelerin çevre yönetiminde sağladığı yönetimsel ve ekonomik katkı ise (V) numaralı cümleyle eşleşir.
Doğru eşleşme, paragraftaki numaralı cümlelerin anlam sınırlarının yardımcı düşüncelerle doğrudan örtüşmesi esasına dayanır. (I) numaralı cümle tanım ve kullanım amacını, (II) numaralı cümle likenlerin hava kalitesi istasyonu olma görevini, (IV) numaralı cümle cihazlar ile canlı verilerin niteliksel farkını, (V) numaralı cümle ise çevre yönetimindeki ekonomik/yönetimsel katkıyı ifade eder.

Step-by-Step Solution

1
Paragraftaki (I) numaralı cümleyi analiz ederek yardımcı düşüncelerle eşleştirmek.
(I) numaralı cümlede biyoindikatör organizmaların tanımı yapılmış ve ekolojik değişimler ile kirliliği belirleme amacı ifade edilmiştir. Bu durum, 'Biyoindikatör kavramının tanımı ve kullanım amacı' ifadesiyle eşleşir.
İlk cümlenin anahtar kelimelerini ve anlam sınırını belirlemek.
2
Paragraftaki (II) numaralı cümleyi analiz ederek yardımcı düşüncelerle eşleştirmek.
(II) numaralı cümlede örnek gösterilen likenlerin, hava kalitesini ölçmede üstlendiği canlı istasyon görevi açıklanmıştır. Bu durum, 'Belirli bir canlı türünün hava kalitesiyle ilgili üstlendiği görev' ifadesiyle eşleşir.
Liken örneğinin işlevini tespit etmek.
3
Paragraftaki (IV) numaralı cümleyi analiz ederek yardımcı düşüncelerle eşleştirmek.
(IV) numaralı cümlede geleneksel cihazlar (teknolojik araçlar) ile canlıların (biyoindikatörlerin) sunduğu verilerin anlık ve uzun vadeli/birikimli olma yönündeki niteliksel farkı karşılaştırılmıştır. Bu durum, 'Teknolojik ölçüm araçları ile canlı göstergelerin sunduğu verilerin niteliksel farkı' ifadesiyle eşleşir.
Karşılaştırma içeren ifadenin yönünü saptamak.
4
Paragraftaki (V) numaralı cümleyi analiz ederek yardımcı düşüncelerle eşleştirmek.
(V) numaralı cümlede biyoindikatörlerin çevre yönetimi/politikasındaki yeri (yönetimsel katkı) ile düşük maliyetli oluşu (ekonomik katkı) açıklanmıştır. Bu durum, 'Canlı göstergelerin çevre yönetiminde sağladığı yönetimsel ve ekonomik katkı' ifadesiyle eşleşir.
Son cümlenin ekolojik yönetimdeki faydalarını belirlemek.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşüncelerin Cümleler Bazında Analizi ve Eşleştirilmesi
Question 657Question

Aşağıdaki parçada "Proust etkisi" ve koku duyusunun özellikleri ele alınmaktadır.

(I) Edebiyat dünyasında Marcel Proust’un çaya batırılmış bir madlen kekinin kokusuyla çocukluğuna dönmesini anlatmasıyla literatüre giren "Proust etkisi", kokuların geçmişe dair anıları ve duyguları beklenmedik bir canlılıkla canlandırma gücünü ifade eder. (II) Nörolojik açıdan incelendiğinde bu fenomenin temelinde, koku duyusunun diğer duyulardan farklı olarak talamus filtresine uğramaksızın doğrudan duygusal hafızanın merkezi olan amigdala ve hipokampusa ulaşması yatar. (III) Bu doğrudan anatomik bağlantı, kokunun tetiklediği anıların görsel veya işitsel uyaranlara kıyasla çok daha yoğun duygusal tonlar taşımasına ve zamansal olarak daha eskiye uzanmasına olanak tanır. (IV) Günümüzde bu etkiden psikoterapide travmatik bellek unsurlarını yumuşatmak ve nörodejeneratif hastalıkların erken teşhisinde koku eşiklerini ölçmek amacıyla yararlanılmaktadır. (V) Dolayısıyla koku, sadece dış dünyayı algılamamızı sağlayan bir duyusal veri akışı değil, aynı zamanda benliğin tarihsel sürekliliğini inşa eden biyolojik bir arşiv işlevi görür.

Buna göre, parçada belirtilen durumlar ile bu durumlardan çıkarılabilecek yardımcı düşünceleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Koku uyarımının beyindeki bilgi işleme sürecinde izlediği sıra dışı rota
Kokuya dayalı anıların zihinsel temsillerindeki duyusal ve zamansal farklılaşma
Koku duyarlılığının ve belle��inin pratik sağlık uygulamalarındaki işlevselliği
Kokunun öznel zaman algısı ve kimlik inşasındaki kurucu niteliği

Matches

Show answer & explanation

Answer

Koku uyarımının beyindeki bilgi işleme sürecinde izlediği sıra dışı rota ile uyaranların talamus süzgecinden geçmeksizin doğrudan duygu ve hafıza merkezlerine yönelmesi; kokuya dayalı anıların zihinsel temsillerindeki duyusal ve zamansal farklılaşma ile işitsel ve görsel kodlara kıyasla daha köklü ve duygu yoğunluğu yüksek anı ağları oluşturması; koku duyarlılığının ve belleğinin pratik sağlık uygulamalarındaki işlevselliği ile klinik ortamda travma terapilerinde ve bazı sinirsel yıkım hastalıklarının erken safha tespitinde rol oynaması; kokunun öznel zaman algısı ve kimlik inşasındaki kurucu niteliği ile bireyin geçmişle olan bağını koruyup kişisel tarihin sürekliliğini sağlayan organik bir depo işlevi görmesi eşleşmektedir.
Doğru eşleştirmeler, paragrafta sunulan nörolojik, psikolojik ve felsefi argümanların her birinin özgün kelimelerle ifade edilmiş anlamsal karşılıklarıdır. Rota kavramı anatomik yolla; anıların niteliği görsel/işitsel kıyasla; sağlık uygulamaları teşhis ve terapiyle; kimlik inşası ise tarihsel süreklilik ve arşiv işleviyle doğrudan eşleşir.

Step-by-Step Solution

1
Paragraftaki koku uyarımının izlediği yolla ilgili bilimsel açıklamaların tespit edilmesi.
Sonuç: II. cümlede koku duyusunun talamus filtresine uğramadan amigdala ve hipokampusa doğrudan ulaştığı görülür. Bu durum, uyaranların doğrudan duygu ve hafıza merkezlerine yönelmesiyle örtüşür.
Koku uyarımının beyindeki sıra dışı rotasını doğru kavramsal karşılığı ile eşleştirmek için.
2
Kokuyla canlanan anıların diğer duyularla kıyaslandığı bölümlerin analiz edilmesi.
Sonuç: III. cümlede kokunun tetiklediği anıların görsel/işitsel uyaranlara göre daha yoğun duygusal tonlar taşıdığı ve daha eskiye gittiği belirtilmiştir. Bu durum, görsel ve işitsel kodlara göre daha köklü ve duygu yoğunluğu yüksek anı ağları kurulmasıyla eşleşir.
Duyusal ve zamansal farklılaşmayı belirleyen yargıları netleştirmek için.
3
Kokunun tıbbi ve klinik alanlardaki uygulamalarına dair verilerin incelenmesi.
Sonuç: IV. cümlede psikoterapide travmatik bellek unsurlarını yumuşatma ve nörodejeneratif hastalıkların erken teşhisi üzerinde durulmuştur. Bu durum, sağlık alanındaki pratik işlevsellikle doğrudan ilişkilidir.
Pratik sağlık uygulamalarındaki karşılığı doğru belirlemek için.
4
Metnin sonuç kısmındaki sentezin değerlendirilmesi.
Sonuç: V. cümlede kokunun benliğin tarihsel sürekliliğini inşa eden biyolojik bir arşiv olduğu belirtilmiştir. Bu durum, kişisel tarihin sürekliliğini koruyan organik bir depo işleviyle örtüşür.
Kokunun kimlik inşasındaki ve zaman algısındaki kurucu niteliğini eşleştirmek için.

Key Concept

Paragrafta Yardımcı Düşünceler
Estimated Time:2m 30s
Question 658Question

A��ağıdaki sol sütunda numaralanmış cümleleri, sağ sütunda verilen anlatım özellikleri ve öznellik-nesnellik durumlarıyla doğru biçimde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

I. Yazarın son öykü kitabında toplam on iki hikâye yer almakta ve bu hikâyelerin tamamında mekân olarak İstanbul seçilmektedir.
II. Ressam, tablolarında kullandığı canlı renkler ve asimetrik çizgilerle doğanın dinginliğini kendine has bir duyarlılıkla yansıtmıştır.
III. Son yapılan çalışmalarda göl sularındaki tuzluluk oranının geçen yıla göre %5 arttığı belirlenmiştir; bu durum ekosistemin geleceği için vahim bir gelişmedir.
IV. Eleştirmen, son makalesinde sanatçının dilinin pürüzsüz ve etkileyici olduğunu iddia etmiştir.
V. Kitap, yayımlandığı ilk hafta otuz bin adet satarak kendi türünde kırılması güç bir satış başarısı yakalamıştır.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Kitap sayısı ve mekân bilgisini veren ilk cümle kanıtlanabilir nesnel tanımla; ressamın tarzını yorumlayan ikinci cümle kişisel değerlendirme içeren öznel tanımla; gölün tuzluluğuna dair sayısal veriyle birlikte kişisel kaygı içeren üçüncü cümle kaygı belirten öznel tanımla; eleştirmenin iddiasını aktaran dördüncü cümle nesnel aktarım tanımıyla; satış adediyle birlikte kırılması güç nitelemesi yapan beşinci cümle ise öznel tahmin içeren tanımla eşleşir.
Doğru eşleştirmede; nesnel veriler ve saptamalar tamamen kanıtlanabilir tanımlarla, kişisel duygular ve 'vahim', 'kırılması güç', 'kendine has' gibi ifadeler ise ilgili öznel tanımlarla tam olarak uyuşmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Verilen cümlelerdeki öznel (kişisel yorum, niteleme, duygu barındıran) ve nesnel (kanıtlanabilir, yoruma kapalı) ifadeleri tespit edin.
Cümlelerin yapısındaki öznel nitelemeler ('kendine has', 'vahim', 'kırılması güç') ve nesnel aktarımlar ile sayısal veriler belirlenir.
Öznellik ve nesnellik sınırlarını net bir şekilde çizerek eşleştirmenin temelini oluşturmak.
2
İçinde sayısal veri veya başkasının görüşü olan ama anlamca öznel/nesnel olan tuzak cümleleri inceleyin.
Tuzluluk oranı ve satış başarısı gibi istatistik içeren cümlelerdeki yorum ifadeleri tespit edilir; başkasının iddiasını aktaran cümlenin ise aktarım yönüyle nesnel olduğu belirlenir.
YKS'de sıklıkla sorulan gizli öznellik ve nesnellik durumlarını ayırt etmek.
3
Belirlenen özellikleri sağ sütundaki doğru tanımlarla eşleştirin.
Her cümlenin anlatım özelliğiyle bire bir eşleştiği görülür.
Sorunun nihai çözümüne ulaşmak.

Key Concept

Öznel ve Nesnel Anlatımlı Cümleler
Question 659Question

Aşağıdaki sol sütunda verilen numaralanmış cümleleri, sağ sütunda verilen ve anlamca onlara en yakın olan harflendirilmiş cümlelerle eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Bir yazarın yalınlığa ulaşması, süslü cümlelerin çekiciliğine kapılmamasıyla mümkündür.
Sanatta özgünlük, yeni bir şey anlatmak değil; herkesin bildiğini kendi tarzıyla ifade etmektir.
Okuyucuyu etkilemeyen, onun düşüncelerini değiştirmeyen bir eser, işlevini yerine getirmemiş demektir.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Bir yazarın yalınlığa ulaşmasını gösterişten kaçınmaya bağlayan cümle sade anlatımı vurgulayan cümleyle; özgünlüğü bilinen konuları kendi tarzıyla sunmak olarak tanımlayan cümle orijinal sanatçı olmayı kendine has biçime bağlayan cümleyle; okuyucuda değişim yaratmayan eserin işlevsiz olduğunu belirten cümle ise kitabın başarısını okurun iç dünyasında dönüşüm meydana getirmesine bağlayan cümleyle eşleşmektedir.
Verilen cümlelerdeki kavramların (yalınlık-sadelik, özgünlük-kendine has tarz, etkileme-dönüşüm) eş anlamlı ya da yakın anlamlı karşılıkları sağ sütunda aynı mantıksal bağlam içinde sunulmuştur. Bu durum cümlelerin birbirleriyle anlamca tam olarak örtüşmesini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Birinci cümlenin anahtar kavramlarını belirleme.
Cümledeki 'yalınlık' (sadelik) ve 'süslü cümlelerin çekiciliğine kapılmamak' (gösterişten kaçınmak) kavramları belirlendi.
Eşleşecek cümlenin de sadelik ve gösterişten uzak durma ilişkisini kurması gerekir.
2
İkinci cümlenin anahtar kavramlarını belirleme.
Cümledeki 'özgünlük' (orijinallik) ve 'herkesin bildiğini kendi tarzıyla anlatmak' (kendine has sunmak) kavramları belirlendi.
Eşleşecek cümlenin üslup şahsiliği ile özgünlük ilişkisini kurması gerekir.
3
Üçüncü cümlenin anahtar kavramlarını belirleme.
Cümledeki 'okuyucuyu etkileme/düşüncelerini değiştirme' (dönüşüm yaratma) ve 'işlevini yerine getirme' (başarılı olma) kavramları belirlendi.
Eşleşecek cümlenin eserin başarısını okur üzerindeki etkiye bağlaması gerekir.

Key Concept

Cümleler arası yakın ve özdeş anlam ilişkilerini, kullanılan eş anlamlı, yakın anlamlı sözcükler ve benzer mantıksal kurgular üzerinden tespit etme.
Estimated Time:1m 30s
Question 660Question

Aşağıdaki cümlelerde geçen ve mecaz anlam kazanan koyu yazılı sözcükleri, karşılarında verilen anlam tanımlarıyla doğru biçimde eşleştiriniz.

Click a left item, then click its matching right item

Items

Farklı diplomatik misyonlarda uzun yıllar pişen elçi, bu hassas müzakereleri başarıyla yürüttü.
Araştırmacının kişisel hırsları, elde ettiği bilimsel sonuçların tarafsızlığını gölgeleyecek boyuta ulaştı.
Kurul üyelerinin yönelttiği bu ağır eleştiriler karşısında bile sakinliğini korumayı başardı.
Zamanla geçerliliğini yitiren ve dayana��ı olmayan bu iddialar, son bilimsel veriler ışığında tamamen çürüdü.

Matches

Show answer & explanation

Answer

Eşleştirmenin doğru sıralaması şu şekildedir: 'pişen' kelimesi 'Bir iş veya alan üzerinde uzun süre çalışarak deneyim ve olgunluk kazanmak' tanımıyla; 'gölgeleyecek' kelimesi 'Bir şeye olumsuz yönde etki ederek onun değerini, önemini ya da başarısını azaltmak' tanımıyla; 'ağır' kelimesi 'İnsanın gücüne giden, kırıcı veya katlanılması güç olan nitelik taşımak' tanımıyla; 'çürüdü' kelimesi 'Ortaya konan bir düşüncenin, iddia veya tezin geçersizliğini kanıtlayarak çelişkilerini göstermek' tanımıyla eşleşir.
Verilen cümlelerdeki 'pişmek', 'gölgelemek', 'ağır' ve 'çürümek' sözcükleri gerçek anlamlarından tamamen uzaklaşarak sırasıyla deneyim kazanmak, önemini azaltmak, kırıcı olmak ve geçersizliği kanıtlanmak anlamlarında kullanılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
İlk cümledeki 'pişen' sözcüğünün bağlamını inceleme.
Elçinin diplomatik görevlerde edindiği tecrübeyi ifade ettiği görülür.
Yiyeceklerin pişmesi gerçek anlamdır, kişinin deneyim kazanması mecaz anlamdır.
2
İkinci cümledeki 'gölgeleyecek' sözcüğünün bağlamını inceleme.
Kişisel hırsların bilimsel tarafsızlığa zarar vermesini, onun önemini azaltmasını ifade eder.
Bir cismin gölge yapması gerçek anlamdır, bir şeyin değerini azaltmak mecaz anlamdır.
3
Üçüncü cümledeki 'ağır' sözcüğünün bağlamını inceleme.
Eleştirilerin kırıcı ve incitici olduğunu ifade eder.
Kütlesi fazla olan nesneler için 'ağır' kelimesi gerçek anlamdır, kırıcı eleştiriler için kullanımı mecaz anlamdır.
4
Dördüncü cümledeki 'çürüdü' sözcüğünün bağlamını inceleme.
İddiaların kanıtlarla geçersiz kılınmasını ifade eder.
Organik maddelerin bozulması gerçek anlamdır, bir tezin geçersiz kılınması mecaz anlamdır.

Key Concept

Sözcüğün gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni ve soyut anlamlar mecaz anlam olarak adlandırılır. Cümle içerisindeki bağlam, bu mecazların hangi soyut durumları karşıladığını belirler.
PreviousPage 33 / 53Next
All practice questions — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) | Examkin