Soru

Zorluk: OrtaNormal Çalışma Süresi ve Denkleştirme

Bir perakende mağaza zincirinde uygulanmakta olan bir toplu iş sözleşmesi (TI˙STİS) bulunmaktadır. İşveren, yaklaşan kampanya ve bayram dönemlerindeki yoğunluğu gerekçe göstererek, TI˙STİS hükmüne dayanarak 44 aylık bir denkleştirme süresi uygulama kararı almıştır. Bu uygulama kapsamında bazı haftalar çalışma süresi 5050 saate çıkarılırken, diğer haftalarda ise çalışma süresi düşürülerek ortalamanın korunması hedeflenmiştir.

48574857 sayılı İş Kanunu hükümleri dikkate alındığında, bu denkleştirme uygulamasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Toplu iş sözleşmesi (TI˙STİS) ile denkleştirme süresi 44 aya kadar artırılabileceği için bu uygulama geçerlidir; ancak günlük çalışma süresi hiçbir şekilde 1111 saati aşmamalıdır.Cevap
  2. B
    Denkleştirme süresi 48574857 sayılı Kanun uyarınca hiçbir koşulda 22 ayı geçemeyeceği için tarafların 44 aylık anlaşması hukuken geçersizdir.
  3. C
    Denkleştirme süresi boyunca haftalık 4545 saatin üzerine çıkılan tüm çalışmalar, dönem sonunda ortalama 4545 saat olsa dahi %50 zamlı ücretle ödenmelidir.
  4. D
    Toplu iş sözleşmesi bulunması durumunda denkleştirme süresi en az 66 ay olarak belirlenmek zorunda olduğundan, işverenin 44 aylık süresi usule aykırıdır.
  5. E
    İşçilerin yazılı onayı alınması şartıyla, denkleştirme süresi içindeki yoğun haftalarda günlük çalışma süresi 1313 saate kadar çıkarılabilir.

Cevap

Toplu iş sözleşmesi ile denkleştirme süresinin 4 aya kadar artırılabileceği ve günlük 11 saatlik sınırın aşılmaması gerektiği ifade edilen seçenek doğrudur.
Denkleştirme (balanslama) uygulamasında, toplu iş sözleşmesi (TI˙STİS) bulunan işyerlerinde denkleştirme süresi 44 aya kadar çıkarılabilir. Bu durumda, yoğun haftalarda çalışma süresi artırılsa da dönemin sonundaki haftalık ortalama çalışma süresi 4545 saati aşmıyorsa fazla çalışma sayılmaz. Ancak bu uygulama sırasında günlük çalışma süresinin 1111 saati geçemeyeceği kuralı kesin bir sınırdır.

Adım Adım Çözüm

1
Yasal denkleştirme sürelerini kontrol et.
Normal denkleştirme süresi 22 aydır.
İş Kanunu madde 6363 uyarınca temel sınır budur.
2
Toplu İş Sözleşmesi (TI˙STİS) istisnasını incele.
Denkleştirme süresi TI˙STİS ile 44 aya kadar uzatılabilir.
Kanun koyucu sendikalı işyerlerinde bu esnekliği tanımıştır.
3
Günlük çalışma üst sınırını değerlendir.
Günlük çalışma süresi hiçbir durumda 1111 saati aşamaz.
İş sağlığı ve güvenliği ile işçinin dinlenme hakkı gereği bu sınır emredicidir.
4
Senaryoyu ve yasal sınırları karşılaştır.
44 aylık süre TI˙STİS ile mümkün olduğu için uygulama geçerlidir.
Senaryoda TI˙STİS bulunduğu ve sürenin 44 ay olduğu belirtilmiştir.

Anahtar Kavram

Denkleştirme Süreleri ve Mutlak Günlük Sınır

İpuçları

1
Toplu iş sözleşmesinin denkleştirme süreleri üzerindeki etkisini hatırlayın.
2
Denkleştirme uygulansa dahi bir işçinin bir günde en fazla kaç saat çalışabileceği kuralı değişmez.
3
Normal sınır 22 aydır ancak TI˙STİS ile 44 aya çıkar. Günlük sınır ise her zaman 1111 saattir.

Daha Fazla Pratik

Denkleştirme süresi sonunda ortalama 45 saatin aşılması durumunda ücret hesaplamasının nasıl yapılacağını inceleyin.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla