Soru

Zorluk: OrtaFazla Çalışma ve Fazla Sürelerle Çalışma

Haftalık normal çalışma süresinin iş sözleşmesiyle 3535 saat olarak kararlaştırıldığı bir işyerinde, bir işçi o hafta içerisinde toplam 5050 saat çalışmıştır. Bu işçi, fazla hak ettiği süreleri ücret artışı yerine serbest zaman olarak kullanmak istediğini işverene bildirmiştir.

48574857 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre, bu işçiye toplam ne kadar serbest zaman kullandırılmalıdır?

  1. A
    1818 saat 4545 dakika
  2. 2020 saatCevap
  3. C
    2121 saat 1515 dakika
  4. D
    2222 saat 3030 dakika
  5. E
    1515 saat

Cevap

İşçiye toplamda yirmi saat serbest zaman kullandırılmalıdır.
Doğru yanıt olan yirmi saatlik süre, İş Kanunu'nun 41. maddesinde belirtilen kademeli hesaplamaya dayanır. İşçinin sözleşmesindeki 35 saatten 45 saate kadar olan 10 saatlik kısım 'fazla sürelerle çalışma'dır ve saat başına %25 artırımla (1 saat 15 dk) toplam 12,5 saat kazandırır. 45 saati aşan 5 saatlik kısım ise 'fazla çalışma'dır ve saat başına %50 artırımla (1 saat 30 dk) toplam 7,5 saat kazandırır. İkisinin toplamı ise tam olarak yirmi saattir.

Adım Adım Çözüm

1
Fazla sürelerle çalışma miktarını belirle.
4535=1045 - 35 = 10 saat
Sözleşmede belirlenen süreden (35 saat) yasal sınır olan 45 saate kadar yapılan çalışmalar 'fazla sürelerle çalışma' kabul edilir.
2
Fazla çalışma miktarını belirle.
5045=550 - 45 = 5 saat
Haftalık 45 saati aşan çalışmalar 'fazla çalışma' olarak nitelendirilir.
3
Fazla sürelerle çalışma için serbest zamanı hesapla.
10×1,25=12,510 \times 1,25 = 12,5 saat (1212 saat 3030 dakika)
Fazla sürelerle çalışmada her 1 saat için 1 saat 15 dakika (%25 zamlı) serbest zaman verilir.
4
Fazla çalışma için serbest zamanı hesapla.
5×1,5=7,55 \times 1,5 = 7,5 saat (77 saat 3030 dakika)
Fazla çalışmada her 1 saat için 1 saat 30 dakika (%50 zamlı) serbest zaman verilir.
5
Toplam süreyi topla.
12,5+7,5=2012,5 + 7,5 = 20 saat
İşçinin hak ettiği toplam serbest zaman miktarını bulmak için iki farklı kategorideki süreler toplanır.

Anahtar Kavram

Fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışma arasındaki ücret ve serbest zaman oranlarının ayrımı.
Bu soruyu puanla