Soru

Zorluk: OrtaI. Dünya Savaşı'nın Sebepleri ve Osmanlı'nın Savaşa Girişi

I. Dünya Savaşı öncesinde Osmanlı Devleti, Trablusgarp ve Balkan Savaşları sonrasında uluslararası alanda içine düştüğü siyasi yalnızlığı gidermek amacıyla öncelikle İngiltere ve Fransa nezdinde ittifak arayışında bulunmuştur.

İtilaf Devletleri'nin Osmanlı Devleti'nin bu ittifak talebini geri çevirerek Osmanlı'nın 'tarafsız kalması' yönünde telkinde bulunmalarının temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Osmanlı Devleti'nin tek taraflı bir kararla kapitülasyonları lağvetmiş olması
  2. B
    İtalya'nın savaşa girmeden önce Üçlü İttifak grubundan ayrılarak resmen İtilaf safına geçmiş olması
  3. Müttefikleri olan Çarlık Rusyası'nın Osmanlı toprakları ve Boğazlar üzerindeki emellerini gözetmeleri ve Osmanlı coğrafyasını paylaşma planları yapmalarıCevap
  4. D
    Balkan Savaşları sonrasında imzalanan antlaşmalarla Osmanlı sınırlarının uluslararası büyük devletlerin ortak güvencesi altına alınmış olması
  5. E
    Osmanlı ordusunda İslamcılık ve Türkçülük fikir akımlarının tamamen terk edilmiş olması

Cevap

Müttefikleri olan Çarlık Rusyası'nın Osmanlı toprakları ve Boğazlar üzerindeki emellerini gözetmeleri ve Osmanlı coğrafyasını paylaşma planları yapmaları
İngiltere ve Fransa, I. Dünya Savaşı sürecinde Almanya karşısında en güçlü müttefikleri olan Çarlık Rusyası'nı yanlarında tutabilmek için Rusya'nın Boğazlar ve Osmanlı toprakları üzerindeki emellerini desteklemek durumundaydı. Osmanlı Devleti'nin İtilaf safına alınması, Rusya'nın bu emellerini kısıtlayacağı gibi, İtilaf Devletleri'nin savaş sonrasında Osmanlı coğrafyasını paylaşma planlarını da engelleyecekti. Bu nedenle İtilaf Devletleri, Osmanlı'nın ittifak teklifini reddederek sadece tarafsız kalmasını istemişlerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı öncesindeki diplomatik hamlelerini analiz etme
Osmanlı Devleti, Trablusgarp ve Balkan Savaşları sonrasında diplomatik yalnızlığı kırmak için ilk olarak İngiltere ve Fransa'ya ittifak teklifinde bulunmuştur.
Savaş öncesi İtilaf ve İttifak bloklarının oluşum süreçlerini ve Osmanlı'nın ilk dış politika yönelimini belirlemek gereklidir.
2
İtilaf Devletleri'nin (özellikle İngiltere ve Fransa) stratejik ve diplomatik hedeflerini değerlendirme
İngiltere ve Fransa, en önemli müttefikleri olan Çarlık Rusyası'nı İttifak Bloku'na kaptırmamak için Rusya'nın Osmanlı toprakları (özellikle Boğazlar ve Doğu Anadolu) üzerindeki tarihi emellerine saygı duymak zorundaydı.
Büyük devletlerin müttefiklik dengeleri ve gizli paylaşım tasarıları dış politikalarını doğrudan şekillendirmiştir.
3
Osmanlı'nın tarafsız kalmasının İtilaf Devletleri açısından yararını belirleme
İtilaf Devletleri, Osmanlı'nın tarafsız kalarak Boğazları açık tutmasını, savaşa girmeyerek Rusya ile aralarındaki deniz bağlantısını engellememesini ve savaş sonrasında Osmanlı topraklarının serbestçe paylaşılabilmesini hedeflemiştir.
Teklifin reddedilmesinin ve Osmanlı'ya yalnızca 'tarafsız kalma' telkininde bulunulmasının temel sebebini doğrulamak.

Anahtar Kavram

I. Dünya Savaşı öncesinde İtilaf Devletleri'nin Osmanlı Devleti'ne yönelik paylaşım stratejileri ve Çarlık Rusyası ile olan çıkar ilişkileri

İpuçları

1
İtilaf Devletleri bloğunun en önemli üyelerinden biri olan Çarlık Rusyası'nın Osmanlı Devleti ve Boğazlar üzerindeki tarihsel hedeflerini düşününüz.
2
İngiltere ve Fransa'nın, müttefikleri Rusya'yı memnun etme ve savaş sonrasında Osmanlı topraklarını paylaşma arzularını göz önüne alınız.
3
Osmanlı'nın İtilaf safına girmesi durumunda İtilaf Devletleri Osmanlı topraklarını paylaşamayacak ve Rusya'nın sıcak denizlere inme planları sekteye uğrayacaktı.

Daha Fazla Pratik

Osmanlı Devleti'nin İtilaf Devletleri'nden ret cevabı aldıktan sonra Almanya ile 2 Ağustos 1914'te imzaladığı gizli ittifak antlaşmasının şartlarını ve Almanya'nın Osmanlı'yı savaşa çekme nedenlerini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Çıkar çatışması analizi yöntemi: İtilaf bloğundaki devletlerin (özellikle Rusya'nın) temel savaş hedefleri ile Osmanlı'nın varlığını sürdürme hedefinin uyuşup uyuşmadığını değerlendirerek doğru seçeneğe ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla