Soru

Zorluk: ZorI. Dünya Savaşı'nın Sebepleri ve Osmanlı'nın Savaşa Girişi

XIX. yüzyılın sonlarından itibaren Avrupa diplomasisinde güçler dengesini kökten değiştiren gelişmelerden biri, İngiltere'nin uzun yıllar sürdürdüğü 'şerefli yalnızlık' (splendid isolation) politikasından vazgeçerek geleneksel sömürge rakipleri olan Fransa (1904) ve Rusya (1907) ile anlaşma zemininde buluşması olmuştur.

İngiltere'yi bu köklü dış politika değişikliğine zorlayan ve I. Dünya Savaşı öncesinde Üçlü İtilaf'ın kurulmasını sağlayan temel etken aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun Panslavizm akımını resmi devlet politikası hâline getirerek Balkanlar ve Boğazlar üzerinde mutlak hakimiyet kurma girişimi
  2. B
    İtalya'nın Trablusgarp'ı işgaliyle başlayan süreçte 'Bizim Deniz' (Mare Nostrum) hedefiyle Cebelitarık ve Süveyş hattını tek taraflı olarak denetimine alması
  3. Almanya'nın siyasi birliğini tamamladıktan sonra 'Dünya Siyaseti' (Weltpolitik) doğrultusunda güçlü bir açık deniz donanması inşa ederek küresel sömürge yollarını tehdit etmesiCevap
  4. D
    Osmanlı Devleti'nin Balkan Savaşları sonrasında İttifak bloku ile bağlayıcı bir savunma paktı imzalayıp Boğazları İngiliz ve Fransız ticaretine tamamen kapatması
  5. E
    Rusya'nın Uzak Doğu'da Japonya ile girdiği savaştan galip ayrılarak İngiltere'nin Hindistan sömürge yolunu doğrudan karadan kuşatma altına alması

Cevap

Almanya'nın siyasi birliğini tamamladıktan sonra 'Dünya Siyaseti' (Weltpolitik) doğrultusunda güçlü bir açık deniz donanması inşa ederek küresel sömürge yollarını tehdit etmesi
İngiltere, sanayi devrimi ve denizlerdeki mutlak üstünlüğü sayesinde uzun yıllar Avrupa kıtasındaki ittifakların dışında kalarak 'şerefli yalnızlık' politikasını sürdürmüştür. Ancak 1871'de siyasi birliğini tamamlayan Almanya'nın II. Wilhelm döneminde 'Weltpolitik' (Dünya Siyaseti) doktrinine geçmesi, devasa bir açık deniz savaş donanması inşa etmeye başlaması ve sömürge yollarına göz dikmesi İngiliz hegemonyasını doğrudan hedef almıştır. Bu tehdit karşısında İngiltere, geçmişteki sömürge sürtüşmelerini bir kenara bırakarak 1904'te Fransa ile Samimi Anlaşma'yı (Entente Cordiale), 1907'de ise Rusya ile Saint Petersburg Antlaşması'nı imzalayarak Üçlü İtilaf'ı kurmuş ve bloklaşma sürecini tamamlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
İngiltere'nin geleneksel 'şerefli yalnızlık' (splendid isolation) politikasının niteliğini ve terk edilme nedenini belirleme
İngiltere, Avrupa kıtasındaki dengeleri uzaktan denetleme politikasını, küresel üstünlüğüne doğrudan bir tehdit ortaya çıktığında terk etme kararı almıştır.
Sorunun kökünde İngiltere'nin asırlık rakipleriyle uzlaşmasının ana gerekçesi sorulmaktadır.
2
Almanya'nın Weltpolitik stratejisi ve deniz silahlanması yarışının İngiltere üzerindeki etkisini analiz etme
Almanya'nın güçlü bir açık deniz donanması (Dreadnought filoları) kurması ve Berlin-Bağdat demiryolu gibi projelerle Doğu Akdeniz ile Hindistan yollarına uzanması, İngiltere'nin küresel deniz hakimiyetini ve sömürge güvenliğini doğrudan tehdit etmiştir.
İngiltere'nin varoluşsal güvenlik tehdidi algılaması, Fransa (1904 Entente Cordiale) ve Rusya (1907 Saint Petersburg/Reval) ile sömürge anlaşmazlıklarını çözüp Üçlü İtilaf'ı kurmasını zorunlu kılmıştır.
3
Çeldirici seçeneklerdeki kavramsal ve kronolojik yanılgıları eleme
Panslavizm Avusturya'nın değil Rusya'nın politikasıdır; Rusya 1905'te Japonya'ya mağlup olmuştur; Osmanlı'nın Almanya ile ittifakı 1914 Ağustos'undadır.
Almanya'nın küresel yayılmacılığı ve donanma tehdidini içeren ifadenin doğruluğu kesinleşir.

Anahtar Kavram

I. Dünya Savaşı Öncesi Bloklaşmalar ve İngiltere'nin Güvenlik/Donanma Tehdidi Nedeniyle İtilaf Grubunu Oluşturması

İpuçları

1
İngiltere'nin dış politikasının temeli, dünya denizlerindeki mutlak hakimiyetini ve sömürge ticaret yollarını korumaktır.
2
XIX. yüzyılın sonlarında siyasi birliğini tamamlayan ve 'Dünya Siyaseti' doktriniyle İngiltere'nin donanma üstünlüğüne doğrudan meydan okuyan devleti düşününüz.
3
İngiltere'yi Fransa ve Rusya ile ittifak yapmaya zorlayan güç, II. Wilhelm liderliğinde açık deniz donanması inşa eden Almanya'dır.

Daha Fazla Pratik

I. Dünya Savaşı'nın çıkışında Almanya'nın Weltpolitik doktrini ve Osmanlı toprakları üzerindeki Berlin-Bağdat demiryolu hattı projesinin İngiltere-Rusya yakınlaşmasına etkisini pekiştiriniz.

Alternatif Yöntem

Tehdit Algısı Analizi: İngiltere tarih boyunca Avrupa kıtasında en güçlü hâle gelen devlete karşı denge ittifakları kurmuştur. 1871 sonrası kıtanın en büyük sanayi ve kara devleti olan Almanya'nın denizlerde de üstünlük kurma girişimi, İngiltere için varoluşsal bir tehdit oluşturmuş ve geleneksel düşmanlarıyla (Fransa-Rusya) ittifak yapmasını kaçınılmaz kılmıştır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla