Examkin

Soru

Zorluk: ZorI. Dünya Savaşı'nın Sebepleri ve Osmanlı'nın Savaşa Girişi

I. Dünya Savaşı'nın patlak verdiği ilk günlerde Osmanlı Devleti uluslararası yalnızlıktan kurtulmak amacıyla başlangıçta İtilaf Devletleri nezdinde ittifak girişimlerinde bulunmuştur. Ancak İngiltere ve Fransa, Osmanlı Devleti'nin kendi yanlarında savaşa katılma talebini kabul etmeyerek Osmanlı yönetiminden savaşta tarafsız kalmasını istemiştir.

İtilaf Devletleri'nin, Osmanlı Devleti'nin kendi blokları bünyesinde savaşa girmesini engelleyip tarafsızlığını talep etmelerinde aşağıdakilerden hangisi bir gerekçe olarak gösterilemez?

  1. A
    Osmanlı topraklarının savaşa dahil olmasıyla birlikte mücadele sahasının genişleyecek ve yeni cephelerin açılacak olması
  2. B
    İtilaf Bloku'nun müttefiki olan Çarlık Rusyası'nın Boğazlar ve Osmanlı toprakları üzerindeki tarihi yayılma emelleri
  3. C
    İngiltere ve Fransa'nın sömürge sahalarındaki Müslüman tebaanın hilafet makamının cihad çağrısıyla ayaklanmasından çekinmesi
  4. Osmanlı Devleti'nin İtilaf Bloku'na katılması durumunda İtalya'nın Üçlü İttifak saflarındaki askeri bağlılığını pekiştirmesinden endişe edilmesiCevap
  5. E
    Yakın dönemde gerçekleşen Trablusgarp ve Balkan savaşları nedeniyle Osmanlı ordusunun askeri ve mali bakımdan bir yük olarak değerlendirilmesi

Cevap

Osmanlı Devleti'nin İtilaf Bloku'na katılması durumunda İtalya'nın Üçlü İttifak saflarındaki askeri bağlılığını pekiştirmesinden endişe edilmesi
İtilaf Devletleri'nin Osmanlı Devleti'ni kendi yanlarına almak istememesinde İtalya'nın İttifak Bloku'na daha çok bağlanacağı yönünde bir çekince kesinlikle yer almamıştır. Aksine İtalya, Avusturya-Macaristan ile yaşadığı Trentino ve Trieste sorunları nedeniyle İttifak'tan kopma eğilimindeydi. İtilaf Devletleri, Osmanlı Devleti'ni ittifaka almayarak ve tarafsız tutarak hem Rusya'nın taleplerini korumuş hem de ilerleyen süreçte (1915 Londra Antlaşması) Osmanlı topraklarını (Güneybatı Anadolu ve On İki Ada) İtalya'ya vadedip İtalya'yı kendi saflarına çekmeyi başarmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
İtilaf Devletleri'nin Osmanlı politikasını ve savaş başındaki stratejik hedeflerini analiz etme
İngiltere ve Fransa'nın; savaşın geniş coğrafyaya yayılmasını önlemek, sömürgelerindeki Müslümanların isyan riskini bertaraf etmek ve Rusya'nın Osmanlı üzerindeki emellerini korumak istediği belirlenir.
İtilaf Devletleri'nin Osmanlı'nın tarafsızlığını istemesinin altındaki askeri, dini ve diplomatik gerekçeleri tespit etmek gerekir.
2
İtalya'nın bloklar arasındaki konumu ve İtilaf Devletleri ile olan ilişkilerini değerlendirme
İtalya, Üçlü İttifak üyesi olmasına rağmen savaş başında tarafsızlığını ilan etmiş ve İtilaf Devletleri ile gizli görüşmelere başlamıştır. İtilaf Devletleri, Osmanlı topraklarını paylaşım pazarlığında koz olarak kullanarak İtalya'yı kendi safına çekmeyi amaçlamıştır.
İtalya'nın tutumu İttifak'a bağlılığı pekiştirmek yönünde değil, Osmanlı topraklarından pay alarak İtilaf safına geçmek yönündedir.
3
Çıkarımları seçeneklerle karşılaştırarak gerekçe oluşturmayan yargıyı belirleme
İtalya'nın Üçlü İttifak'a bağlılığını pekiştirmesi gibi bir endişenin varlığı tarihi gerçeklerle uyuşmamaktadır.
Doğru seçeneğe ulaşmak için İtilaf diplomasisinin İtalya ve Osmanlı üzerindeki eşzamanlı stratejisi çözümlenmelidir.

Anahtar Kavram

I. Dünya Savaşı'nın Başında Büyük Devletlerin Osmanlı Devleti ve Bloklaşma Politikaları

İpuçları

1
İtilaf Devletleri'nin Osmanlı'nın savaşa girmesini istememesinde hem jeopolitik, hem dini-sosyolojik hem de müttefikler arası çıkar dengeleri rol oynamıştır.
2
İtalya'nın I. Dünya Savaşı'ndaki konumunu hatırlayınız; İtalya savaş başında İttifak safında kalmak yerine tarafsız kalmış ve daha sonra saf değiştirmiştir.
3
İtilaf Devletleri İtalya'yı kendi yanlarına çekmek için 1915 Londra Antlaşması'nda Osmanlı topraklarını vadetmiştir; dolayısıyla Osmanlı'nın İtilaf'a alınmaması İtalya'yı İttifak'ta tutmak için değil, Osmanlı'yı paylaşım kozu yapabilmek içindir.

Daha Fazla Pratik

İtilaf Devletleri'nin I. Dünya Savaşı sürecinde Osmanlı topraklarını paylaşmak için imzaladıkları gizli antlaşmaları (Sykes-Picot, Londra, Saint-Jean de Maurienne) ve İtalya'nın saf değiştirme sürecini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Soruya eleme yöntemiyle yaklaşırken: Rusya'nın emelleri, cephelerin genişlemesi, sömürgelerdeki cihad çekincesi ve Osmanlı ordusunun zayıflığı doğrudan İtilaf Devletleri'nin resmi gerekçeleridir. İtalya ise İttifak'a bağlı kalmak değil, İtilaf safına geçmek için Osmanlı topraklarını talep etmiştir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

I. Dünya Savaşı'nın Sebepleri ve Osmanlı'nın Savaşa Girişi

Bu konudan daha fazla soru