Examkin

Soru

Zorluk: Zor"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Resmi yazışmalarda ve akademik metinlerde yazım kurallarına gösterilen titizlik, mesajın doğru iletilmesi açısından büyük önem taşır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Oysaki bu yılki bütçe planlamasında, personel eğitim giderlerine daha fazla pay ayrıldığı da görülüyor.
  2. B
    Siz de takdir edersiniz ki mevcut imkânlarla bu denli kapsamlı bir projenin altından kalkmak zordur.
  3. C
    Kurumun yeni binasındaki tadilat çalışmaları bitti mi de personelin yerleşmesi için onay bekliyorsunuz?
  4. D
    Mademki her şey usulüne uygun yapıldı, neden denetim raporlarında bu denli ağır eleştiriler yer aldı?
  5. Anlaşılan o ki, bu yönetmelikte ki bazı maddeler uygulamada beklenen verimliliği sağlamaktan uzak.Cevap

Cevap

Anlaşılan o ki, bu yönetmelikte ki bazı maddeler uygulamada beklenen verimliliği sağlamaktan uzak.
Yönetmelik maddelerinden bahsedilen cümlede 'yönetmelikte ki' ifadesi hatalıdır. Buradaki '-ki', 'Hangi maddeler?' sorusuna cevap veren sıfat yapan (aitlik bildiren) bir ektir ve 'yönetmelikteki' şeklinde bitişik yazılması gerekir. Cümle başındaki 'Anlaşılan o ki' ifadesindeki 'ki' ise bağlaçtır ve ayrı yazılması doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki 'ki' ifadelerinin görevlerini belirleyin.
'Anlaşılan o ki' ifadesindeki 'ki' bağlaçtır; ancak 'yönetmelikte ki' ifadesindeki '-ki' sıfat yapan ektir.
Bağlaç olan 'ki' cümleden çıkarıldığında anlam bozulmazken, ek olan '-ki' yer-zaman bildirerek bir ismi niteleme görevi üstlenir.
2
Sıfat yapan '-ki' ekinin yazım kuralını uygulayın.
Sıfat yapan '-ki' eki kelimeye her zaman bitişik yazılır.
Türkçede ilgi eki ve sıfat yapan ek olan '-ki'ler ekleşmiş oldukları için bitişik yazılmak zorundadır.
3
Diğer seçeneklerdeki kalıplaşmış ve bağlaç durumlarını kontrol edin.
'Oysaki' ve 'Mademki' kelimeleri 'SOMBAHÇEM' kuralı gereği kalıplaşmıştır ve bitişik yazılmalıdır.
Bazı bağlaçlar zamanla kelimeyle bütünleşerek istisnai olarak bitişik yazılır hale gelmiştir.

Anahtar Kavram

"de", "ki" ve "mi"nin Yazım Kuralları

İpuçları

1
'de' bağlacını cümleden çıkarınca anlam bozuluyor mu kontrol edin; bozulmuyorsa ayrı yazılır.
2
'ki' ekinden sonra '-ler/-lar' çoğul ekini getirmeyi deneyin; eğer kelime anlamlı oluyorsa (örneğin: yönetmelikteki-ler) o bir ektir ve bitişik yazılır.
3
SOMBAHÇEM (Sanki, Oysaki, Mademki, Belki, Halbuki, Çünkü, Meğerki) kelimelerinin her zaman bitişik yazıldığını unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Sıfat yapan -ki ile ilgi zamiri olan -ki'nin her ikisinin de bitişik yazıldığını, sadece bağlaç olanın istisnalar dışında ayrı yazıldığını pekiştirmek için farklı metinler üzerinde uygulama yapın.

Alternatif Yöntem

'de' bağlacı için 'dahi/bile' anlamını verip vermediğine bakabilirsiniz. Eğer veriyorsa her zaman ayrı yazılır ve asla 'te/ta' biçimine dönüşmez.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

"de", "ki" ve "mi"nin Yazımı

Bu konudan daha fazla soru