Türkçede "de", "ki" ve "mi" yapılarının yazımı; bu yapıların cümlede üstlendikleri görevlere, taşıdıkları anlam ilişkilerine ve kalıplaşma durumlarına göre farklılık göstermektedir.
Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "de", "ki" veya "mi"nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
- AMademki bu teklifi kabul etmeyecektin, neden seninki de bizimle gelsin diye ısrar edip boş yere vaktimizi aldın?
- BÖyle bir sessizlik çöktü ki o an, dışarıdaki insanların fısıltıları bile inan ki evin içinde yankılanıyordu.
- CHalbuki biz onun ne kadar dürüst olduğunu sanıyorduk; meğerki o da bizi kandırmayı kafasına çoktan koymuş.
- DBunca yolu gidip de onu görememek var ya, insanı asıl üzen şey belirsizliğin ta kendisidir.
- Gürültü kesildi mi hemen dersin başına oturur, illaki o günkü hedefine ulaşırdı; oysa ki sağlığı her şeyden önemliydi.Cevap
Cevap
Dışarıdaki gürültünün kesilmesiyle ders çalışmaya başlayan kişiyi anlatan cümlede geçen 'oysa ki' ifadesi hatalıdır; bu sözcük kalıplaşmış olduğu için 'oysaki' şeklinde bitişik yazılmalıdır.
Türkçede bazı bağlaçlar 'ki' ekiyle kalıplaşarak bitişik yazılır. Bu kelimeler 'Sanki, Oysaki, Mademki, Belki, Halbuki, Çünkü, Meğerki, İllaki' şeklindedir. Yanlışlığın yapıldığı cümlede 'oysaki' sözcüğü bu kurala aykırı olarak 'oysa ki' şeklinde ayrı yazılmıştır. Ayrıca 'o günkü' ifadesinde sıfat yapan '-ki' ekinin ünlü uyumuna girerek yazılması doğru bir kullanımdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Bağlaç ve Eklerin Yazımı (Kalıplaşmış Yapılar)