Soru

Zorluk: ZorSeçim Dönemi ve Seçim Türleri

19821982 Anayasası'nda yer alan düzenlemelere göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMMTBMM) seçimlerinin dönemi, ertelenmesi ve ara seçimlerin yapılması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilebilmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğunun bu yönde oy kullanması yeterlidir.
  2. Bir ilin veya seçim çevresinin TBMM'de üyesinin kalmaması halinde, bu boşalmayı takip eden doksan günden sonraki ilk pazar günü ara seçim yapılır.Cevap
  3. C
    Savaş sebebiyle yeni seçimlerin yapılmasına imkan görülmemesi durumunda seçimlerin ertelenmesine Cumhurbaşkanı tarafından karar verilir.
  4. D
    TBMM üye tamsayısının yüzde beşinin boşalması halinde ara seçimin yapılmasına, boşalmadan itibaren altı ay içinde karar verilir.
  5. E
    Genel seçimlere bir yıl kala TBMM üyeliklerinde yüzde beşlik bir boşalma meydana gelirse, herhangi bir istisna olmaksızın ara seçim yapılması zorunludur.

Cevap

Bir ilin veya seçim çevresinin TBMM'de üyesinin kalmaması durumunda, boşalmayı takip eden doksan günden sonraki ilk pazar günü ara seçim yapılır.
Anayasa'nın 7878. maddesinin dördüncü fıkrasına göre, bir ilin veya seçim çevresinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde üyesinin kalmaması durumu, ara seçimler için öngörülen genel zaman sınırlamalarının dışındadır. Bu durumda, boşalmayı takip eden doksan günden sonraki ilk pazar günü seçim yapılması emredici bir hükümdür ve bu seçimler her dönemde bir defa yapılabileceğine dair kurala da tabi değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Genel seçim dönemini hatırla
19821982 Anayasası uyarınca TBMM ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri 55 yılda bir aynı günde yapılır.
Seçimlerin olağan dönemini belirlemek için gereklidir.
2
Ara seçimlerin genel yasaklarını değerlendir
Genel kural olarak seçimlerden sonraki ilk 3030 ay ve seçimlere kalan son 11 yıl ara seçim yapılamaz.
İstisnai durumların kapsamını belirlemek için temel kuralları bilmek gerekir.
3
Yüzde beşlik boşalma ve temsilcisiz kalma farkını analiz et
Yüzde beşlik boşalmada (3030 milletvekili) 3030 ay yasağı uygulanmaz ancak 11 yıl yasağı uygulanır. Temsilcisiz kalma durumunda ise hiçbir yasak uygulanmaz.
Sorudaki seçeneklerin doğruluğunu anayasal istisnalara göre test etmek gerekir.
4
Temsilcisiz kalma durumundaki süreyi belirle
Anayasa m. 78/478/4 uyarınca temsilcisiz kalma durumunda doksan günden sonraki ilk pazar günü seçim yapılır.
Doğru seçeneği anayasal metinle doğrulamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Ara Seçim İstisnaları ve Temsilcisiz Kalma Kuralı
Bu soruyu puanla