Soru

Zorluk: Çok zorOlağanüstü Hal (OHAL) Yönetimi

19821982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, Olağanüstü Hal (OHALOHAL) yönetimi ve bu süreçte uygulanan hukuki rejim ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Olağanüstü hal süresince çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, Resmi Gazete’de yayımlandıkları gün Meclis onayına sunulur ve savaş/mücbir sebep halleri hariç olmak üzere, üç ay içinde karara bağlanmazsa kendiliğinden yürürlükten kalkar.Cevap
  2. B
    Türkiye Büyük Millet Meclisi, Cumhurbaşkanının istemi üzerine olağanüstü hal süresini her defasında altı ayı geçmemek üzere uzatabilir; ancak savaş halinde bu süre sınırı uygulanmaz.
  3. C
    Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, hem şekil hem de esas bakımından Anayasa’ya aykırılık iddiasıyla Anayasa Mahkemesi’nde iptal davasına konu edilebilir.
  4. D
    Olağanüstü hal ilanı kararı Resmi Gazete’de yayımlandığı andan itibaren yürürlüğe girer ve yürürlüğe girmesi için ayrıca Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin onayı gerekmez.
  5. E
    Olağanüstü hal kararnameleri ile kişisel ve siyasi haklar üzerinde düzenleme yapılabilirken, çekirdek alan olarak kabul edilen yaşama hakkı ve maddi/manevi varlık bütünlüğü her koşulda mutlak korunur.

Cevap

Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin üç ay içinde Meclis tarafından karara bağlanmaması durumunda kendiliğinden yürürlükten kalkacağını belirten ifade doğrudur.
Doğru seçenek, 20172017 Anayasa değişikliği ile 119119. maddeye eklenen kritik bir prosedürü ifade etmektedir. Buna göre, OHALOHAL döneminde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, Meclis tarafından üç ay içerisinde görüşülüp bir karara bağlanmak zorundadır. Savaş veya mücbir sebeple Meclis'in toplanamaması hali bu kuralın tek istisnasıdır. Eğer bu süre zarfında Meclis bir karar vermezse, ilgili kararname kendiliğinden hükümsüz hale gelir.

Adım Adım Çözüm

1
Kararname onay sürecini incele
OHALOHAL kararnameleri Resmi Gazete'de yayımlandıkları gün TBMMTBMM onayına sunulur.
Yürütmenin denetimi ve yasama organının üstünlüğü ilkesi gereğidir.
2
33 ay kuralını kontrol et
20172017 değişikliği ile getirilen süre sınırına göre, Meclis üç ay içinde karar vermelidir.
OHALOHAL düzenlemelerinin kalıcı hale gelmesini önlemek ve hukuk güvenliğini sağlamak amaçlanır.
3
Uzatma sürelerini karşılaştır
İlan süresi en fazla 66 ay, uzatma süresi ise her defasında en fazla 44 aydır.
Anayasa'nın 119119. maddesindeki sayısal sınırların doğrulanması gerekir.
4
Yargısal denetim muafiyetini doğrula
OHALOHAL kararnameleri anayasal denetim dışı bırakılmıştır.
Olağanüstü durumların hızlı ve etkin yönetimi için yargısal denetim bu aşamada kısıtlanmıştır.

Anahtar Kavram

Olağanüstü Hal (OHAL) Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Hukuki Rejimi ve TBMM Denetimi

İpuçları

1
OHALOHAL kararnamelerinin Meclis tarafından onaylanması için belirli bir süre sınırı getirilmiştir.

Daha Fazla Pratik

OHAL süresi uzatılırken Meclis'in kararı ile Cumhurbaşkanı'nın talebi arasındaki yetki dağılımını tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla