Soru

Zorluk: Çok zorTürkiye'nin Dağları

Türkiye'deki sıradağlar incelendiğinde; dağların oluşum mekanizması, kıyı çizgisine olan mesafesi ve ortalama yükselti değerlerinin bölgenin beşerî ve ekonomik coğrafyası üzerinde belirleyici olduğu görülür.

Buna göre;
I. Alp-Himalaya kıvrım kuşağında yer alması,
II. Kıyı çizgisinin belirgin şekilde gerisinde uzanması sayesinde liman hinterlandını genişletmesi,
III. Ortalama yükseltisinin az olması nedeniyle denizel hava kütlelerinin iç kesimlere diğer bölümlere oranla daha fazla sokulmasına imkan tanıması

özelliklerinin tamamına sahip olan dağ sırası aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Nur (Amanos) Dağları
  2. B
    Kaçkar Dağları
  3. Canik DağlarıCevap
  4. D
    Menteşe Dağları
  5. E
    Yıldız (Istranca) Dağları

Cevap

Canik Dağları; oluşum bakımından kıvrımlı yapıya sahip olması, Samsun Limanı'nın hinterlandını genişletecek şekilde kıyıdan geride uzanması ve düşük yükseltisiyle denizel etkinin iç kısımlara sızmasına izin vermesiyle tüm kriterleri karşılar.
Samsun ilinin hemen arkasında yükselen Canik Dağları, Kuzey Anadolu Dağları'nın bir parçası olarak Alp-Himalaya sistemi içinde kıvrılarak oluşmuştur. Ancak Doğu ve Batı Karadeniz'in aksine kıyının oldukça gerisinde başlar ve ortalama 1000-1200 metre civarındaki yükseltisiyle Karadeniz'in en alçak bölümünü oluşturur. Bu durum hem Samsun Limanı'nın Türkiye'nin en geniş hinterlandlarından birine sahip olmasını sağlamış hem de nemli havanın iç kesimlere sokulmasına izin vererek iklim farkını azaltmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Oluşum kökenini analiz etme
Nur ve Menteşe Dağları 'kırıklı' (horst) yapıda oldukları için 'kıvrım kuşağı' şartını sağlamazlar ve elenirler.
Türkiye'de Nur ve Menteşe Dağları tektonik kırılma ile oluşmuş istisnai kıyı dağlarıdır.
2
Kıyıya mesafe ve hinterland ilişkisini değerlendirme
Kaçkar Dağları kıyıya çok yakın ve yüksek olduğu için hinterlandı daraltırken; Canik Dağları geride olduğu için hinterlandı genişletir.
Dağların kıyıdan uzaklaşması, kıyı ile iç kesim arasındaki ulaşım maliyetini düşürür ve liman kapasitesini artırır.
3
Yükselti ve iklimsel etkiyi karşılaştırma
Canik Dağları (yaklaşık 1000-1500m), Doğu ve Batı Karadeniz'deki diğer sıradağlara göre çok daha alçaktır.
Düşük yükselti, denizel hava kütlelerinin bir bariyerle karşılaşmadan daha iç bölgelere (Yeşilırmak vadisi boyunca) süzülmesine imkan tanır.

Anahtar Kavram

Dağların Morfolojik Özelliklerinin Bölgesel Etkileri
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla